Την ανάγκη ενίσχυσης της συνεργασίας μεταξύ Τουρκίας και Ευρώπης, αλλά και της οικοδόμησης εμπιστοσύνης μεταξύ των συμμάχων, υπογράμμισε ο πρώην υπουργός Ευρωπαϊκών Υποθέσεων της Τουρκίας, Εγκεμέν Μπαγκίς, μιλώντας στο 6ο Thessaloniki Metropolitan Summit που διοργανώνει το Powergame.gr σε συνεργασία με τον Economist.
Από τη Θεσσαλονίκη, ο Ε. Μπαγκίς αναφέρθηκε ιδιαίτερα στις ελληνοτουρκικές σχέσεις, σημειώνοντας: «Είμαστε γείτονες και είμαστε αδέλφια». Όπως τόνισε, οι διαφωνίες μεταξύ των δύο χωρών θα πρέπει να επιλύονται μέσω του διαλόγου και του σεβασμού, ενώ έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στη σημασία του Αιγαίου ως πεδίου συνεργασίας.
«Το Αιγαίο δεν πρέπει να είναι θάλασσα και πεδίο αντιπαράθεσης, αλλά θάλασσα κοινής ευημερίας και συνδεσιμότητας», ανέφερε χαρακτηριστικά. Παράλληλα, χαρακτήρισε την Τουρκία «πρώτη γραμμή άμυνας της Ευρώπης και άρα και της Ελλάδας», καλώντας τους συμμάχους να στηρίζονται μεταξύ τους και «όχι να αλληλοϋπονομεύονται».
Αναφερόμενος στην ευρωπαϊκή προοπτική της Τουρκίας, ο Μπαγκίς επανέλαβε ότι η χώρα του θέλει να γίνει μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, υποστηρίζοντας ωστόσο ότι και η Ευρώπη θα πρέπει να κατανοήσει τις προκλήσεις που αντιμετωπίζει η Τουρκία. «Το τάνγκο θέλει πάντα δύο», σημείωσε χαρακτηριστικά.
Σε μια πιο αιχμηρή αποστροφή, υποστήριξε ότι η Τουρκία «θα πρέπει να μπει στο Ρεκόρ Γκίνες για την ανοχή που έχει δείξει ώστε να μπει στην Ευρωπαϊκή Ένωση», υποστηρίζοντας ότι καμία άλλη χώρα δεν έχει επιδείξει αντίστοιχη υπομονή. Αναγνώρισε, πάντως, ότι έχουν γίνει λάθη και από τις δύο πλευρές και τόνισε ότι είναι προς το συμφέρον τόσο της Τουρκίας όσο και της ΕΕ να ολοκληρωθεί η ενταξιακή διαδικασία.
Ο πρώην υπουργός στάθηκε συνολικά στη θέση της Τουρκίας στη διατλαντική συμμαχία, τονίζοντας: «Η διατλαντική σχέση χρειάζεται την Τουρκία και αυτό ισχύει και αντίστροφα». Όπως ανέφερε, ο πόλεμος έχει επιστρέψει, επηρεάζοντας τη μετανάστευση, την τεχνολογία και συνολικά τον χώρο της ασφάλειας. Σε αυτή τη συγκυρία, υπογράμμισε, «οι σύμμαχοι δεν πρέπει να διχάζονται», ενώ το μέλλον των διατλαντικών σχέσεων θα πρέπει να βασιστεί στην ασφάλεια και την εμπιστοσύνη.
Ο Μπαγκίς υποστήριξε ότι η Τουρκία θέλει «πιο δυνατή Ευρώπη, ακόμη και αμυντικά», αλλά και ένα ισχυρότερο ΝΑΤΟ, «όχι μια άλλη εναλλακτική». Όπως είπε, η Τουρκία είναι μια μεγάλη δύναμη που μπορεί να προσφέρει στη Συμμαχία, αλλά θα πρέπει να συμμετέχει στο τραπέζι όπου λαμβάνονται οι αποφάσεις. «Είμαστε σύμμαχοι και όχι ανταγωνιστές», τόνισε.
Αναφερόμενος στις σχέσεις Τουρκίας και ΗΠΑ, έκανε λόγο για μια «πολύ καλή στιγμή», σημειώνοντας ότι το διμερές εμπόριο έχει φτάσει, όπως είπε, τα 40 δισ. δολάρια. Παράλληλα, υποστήριξε ότι η Τουρκία μπορεί να αποτελέσει «κόμβο της αμερικανικής επιχειρηματικότητας».
Επικαλούμενος τη θέση του Ντόναλντ Τραμπ ότι οι σύμμαχοι θα πρέπει να ενδυναμώνουν ο ένας τον άλλον, ο Μπαγκίς στάθηκε στη γεωγραφική θέση της Τουρκίας, στο σταυροδρόμι Ανατολής και Δύσης. «Σκεφτείτε να συνδυάσουμε τις ευρωπαϊκές επενδύσεις, το αμερικανικό κεφάλαιο και τη γεωγραφία της Τουρκίας. Τι αποτέλεσμα θα έχουμε; Μια γεωπολιτική στρατηγική του μέλλοντος», ανέφερε.
Ο ίδιος υποστήριξε ακόμη ότι τα Βαλκάνια πρέπει να περάσουν σε μια νέα εποχή συνεργασίας «και όχι αλληλοσπαραγμών», ενώ επέμεινε στην ανάγκη καλλιέργειας της ειρήνης στην περιοχή. «Δεν θέλουμε ακόμη μια ένοπλη σύρραξη, δεν συμφέρει κανέναν», ανέφερε.
Κεντρικό σημείο της παρέμβασής του ήταν η ανάγκη αποκατάστασης της εμπιστοσύνης μεταξύ των εταίρων. «Η συμμαχία βασίζεται στην εμπιστοσύνη», τόνισε, υποστηρίζοντας ότι πρέπει να αλλάξει το κλίμα στις σχέσεις της Τουρκίας με τους εταίρους της.
«Το μήνυμα της σημερινής ομιλίας είναι ότι είμαστε σύμμαχοι και όχι αντίπαλοι», ανέφερε χαρακτηριστικά, προσθέτοντας πως ακόμη και όταν οι πλευρές «αναστατώνουν η μία την άλλη», στο τέλος της ημέρας «πρέπει να είμαστε μαζί και όχι χωριστά». Όπως κατέληξε, «η γεωγραφία καθορίζει τις επιλογές σου» και η Τουρκία, ως «η πιο ευρωπαϊκή χώρα της Ασίας», έχει συγκεκριμένες ευθύνες.
«Οι ΗΠΑ χρειάζονται συμμάχους»
Στην ανάγκη αποκατάστασης της εμπιστοσύνης μεταξύ Ευρώπης, ΗΠΑ και Τουρκίας στάθηκε ο Ίαν Λέσσερ, Distinguished Fellow και σύμβουλος του προέδρου στο German Marshall Fund of the United States (GMF), υπογραμμίζοντας ότι η τριμερής σχέση αποκτά ιδιαίτερη σημασία σε ένα ταχέως μεταβαλλόμενο διεθνές περιβάλλον.
«Συμφωνώ με τα περισσότερα που ακούστηκαν, η τριμερής σχέση είναι πολύ σημαντική. Αλλά θέλω να δώσω και μια άλλη διάσταση», ανέφερε ο Λέσσερ, επισημαίνοντας ότι «πρέπει να είμαστε ειλικρινείς, υπάρχει έλλειψη εμπιστοσύνης και αυτό οφείλεται στο ότι ο κόσμος αλλάζει ραγδαία».
Αναφερόμενος στον ρόλο των ΗΠΑ, υπογράμμισε ότι η Ουάσινγκτον έχει μακρά ιστορία στρατιωτικών και διεθνών εμπλοκών, από το Βιετνάμ έως το Ιράν σήμερα. «Οι ΗΠΑ πρέπει να είναι ταπεινές και χρειαζόμαστε συμμάχους», τόνισε, ξεκαθαρίζοντας παράλληλα ότι δεν θεωρεί πιθανή την αποχώρηση των ΗΠΑ από το ΝΑΤΟ. «Οι ΗΠΑ δεν θα φύγουν από το ΝΑΤΟ, οι ΗΠΑ είναι βασικός εταίρος της Συμμαχίας», ανέφερε.
Σε ό,τι αφορά τις σχέσεις Ουάσινγκτον και Άγκυρας, ο Λέσσερ σημείωσε ότι ήταν πάντοτε περίπλοκες, ενώ αναφέρθηκε και στον ιδιαίτερο χαρακτήρα της σημερινής αμερικανικής διοίκησης, η οποία, όπως είπε, «βασίζεται στην προσωπικότητα του Τραμπ».
Ο ίδιος χαρακτήρισε θετικό το αποτύπωμα της πρόσφατης Συνόδου Κορυφής του ΝΑΤΟ, παρά τις αντίθετες προβλέψεις που είχαν προηγηθεί. Όπως εκτίμησε, το ζήτημα της ασφάλειας τόσο στην Ευρώπη όσο και στη Μέση Ανατολή θα αποτελέσει βασικό ζήτημα για τον Ντόναλντ Τραμπ το επόμενο διάστημα.
Για τον Λέσσερ, ωστόσο, το βασικό ζητούμενο είναι η «συνδεσιμότητα» μεταξύ των τριών πόλων που βρίσκονται στο επίκεντρο της συζήτησης. «Το βασικό θέμα είναι της συνδεσιμότητας μεταξύ των τριών πόλων που συζητάμε και αυτό επιτυγχάνεται μόνο με την ανάπτυξη της εμπιστοσύνης», ανέφερε.
Όπως υποστήριξε, η οικοδόμηση αυτής της εμπιστοσύνης αποτελεί προϋπόθεση για τη διαμόρφωση μιας κοινής στρατηγικής και ενός κοινού μέλλοντος για την Ευρώπη, τις ΗΠΑ και την Τουρκία. «Με αυτόν τον τρόπο μπορούμε μόνο να συγκροτήσουμε ένα κοινό μέλλον», κατέληξε.
Δείτε ζωντανά το 6ο Thessaloniki Metropolitan Summit:
