Ιράν: Ο Χαμενεΐ δίνει χώρο στον Πεζεσκιάν για νέες διαπραγματεύσεις, βουτά το πετρέλαιο

Πτώση 8% στις τιμές brent και αισιοδοξία για τερματισμό του πολέμου, παρότι δεν αποσαφηνίζονται οι εξουσίες που παραχωρεί ο θρησκευτικός ηγέτης στον πρόεδρο της χώρας

Ο Ιρανός πρόεδρος Μασούντ Πεζεσκιάν © EPA/EVGENIA NOVOZHENINA / POOL

Ο Ιρανός πρόεδρος Μασούντ Πεζεσκιάν δήλωσε ότι η κυβέρνησή του έχει λάβει διευρυμένες αρμοδιότητες από τον ανώτατο ηγέτη της χώρας για τη διεξαγωγή ειρηνευτικών συνομιλιών, σηματοδοτώντας ένα πιθανό διπλωματικό άνοιγμα, καθώς εντείνονται οι φόβοι για νέα σύγκρουση με τις ΗΠΑ και το Ισραήλ.

«Καταβάλλουμε προσπάθειες για την επίλυση του ζητήματος μέσω του διαλόγου και, στο πλαίσιο αυτό, ο Ανώτατος Ηγέτης έχει παραχωρήσει ορισμένες αρμοδιότητες στην κυβέρνηση», δήλωσε ο Πεζεσκιάν, σύμφωνα με το κρατικό πρακτορείο ειδήσεων IRNA.

Ο Ιρανός πρόεδρος δεν διευκρίνισε την έκταση των νέων εξουσιών που του παραχώρησε ο Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, ούτε εάν η εξέλιξη αυτή σηματοδοτεί ευρύτερη αλλαγή στις «κόκκινες γραμμές» της Ισλαμικής Δημοκρατίας στο πλαίσιο των έμμεσων διαπραγματεύσεων με τις ΗΠΑ.

Ωστόσο, οι επενδυτές εξέλαβαν τις δηλώσεις του ως ένδειξη ότι θα μπορούσε να αποφευχθεί νέος γύρος εχθροπραξιών μεταξύ Τεχεράνης και Ουάσιγκτον, δίνοντας χώρο στη διπλωματία.

Το πετρέλαιο brent, που αποτελεί διεθνές σημείο αναφοράς για τις τιμές του αργού, διεύρυνε τις απώλειές του με την βουτιά 8%, κοντά στα 104 δολάρια το βαρέλι.

Εντείνονται οι διπλωματικές προσπάθειες

Οι χώρες της περιοχής εντείνουν τις διπλωματικές τους πρωτοβουλίες, επιδιώκοντας να αποτρέψουν την επανέναρξη των συγκρούσεων μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν, έπειτα από αρκετούς μήνες σχετικής ηρεμίας.

Υψηλόβαθμοι αξιωματούχοι από τη Σαουδική Αραβία, την Τουρκία και το Πακιστάν επισκέφθηκαν την Τεχεράνη την περασμένη εβδομάδα, ενώ διαμεσολαβητές από το Κατάρ πραγματοποίησαν συνομιλίες με την ιρανική πλευρά στην Τεχεράνη και την Ντόχα κατά τη διάρκεια του Σαββατοκύριακου.

Παρά τις διπλωματικές επαφές, σημαντικές διαφορές εξακολουθούν να χωρίζουν τις δύο αντιμαχόμενες πλευρές.

Η Τεχεράνη ζητά άρση του αμερικανικού ναυτικού αποκλεισμού στα λιμάνια της, χαλάρωση κυρώσεων και την αποδέσμευση παγωμένων περιουσιακών στοιχείων, προτού ανοίξει εκ νέου το στρατηγικής σημασίας Στενό του Ορμούζ για τη διεθνή ναυσιπλοΐα.

Από την πλευρά της, η Ουάσιγκτον απαιτεί παραχωρήσεις που σχετίζονται με το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν.

«Δεδομένης της ευαισθησίας της σημερινής κατάστασης, οι διαβουλεύσεις και οι συζητήσεις έχουν γίνει εξαιρετικά εντατικές», δήλωσε στο IRNA ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί, κατά τη διάρκεια επίσκεψής του στο Τουρκμενιστάν.

«Έχουμε παρουσιάσει τους όρους και το σχέδιό μας και τα πάντα εξαρτώνται από την πολιτική ορθολογικότητα της Ουάσιγκτον», ανέφερε.

Παράλληλα, προειδοποίησε ότι, «εάν σκοπεύουν να προχωρήσουν σε εξαπάτηση και στρατιωτικές επιχειρήσεις, θα βρεθούν αντιμέτωποι με απάντηση σκληρότερη και ισχυρότερη από την προηγούμενη».

Οι κόκκινες γραμμές της Τεχεράνης και τα εμπόδια στη συμφωνία

Για ορισμένους αναλυτές, οι διαφορές μεταξύ των δύο πλευρών παραμένουν τόσο μεγάλες, ώστε δύσκολα θα μπορούσαν να γεφυρωθούν χωρίς σημαντικές αμοιβαίες παραχωρήσεις.

«Δεν υπάρχει τίποτα καινούργιο εδώ. Ο Ανώτατος Ηγέτης έχει δώσει στην κυβέρνηση μια περιορισμένη εντολή διαπραγμάτευσης, με σαφείς κόκκινες γραμμές», δήλωσε ο Αλί Βαέζ, ανώτερος αναλυτής και διευθυντής του προγράμματος για το Ιράν στο International Crisis Group.

«Η Τεχεράνη είναι πρόθυμη να διαπραγματευτεί τον τερματισμό του πολέμου, αλλά επιδιώκει κάτι περισσότερο από προσωρινή παύση πριν από τον επόμενο γύρο εχθροπραξιών. Θέλει διαρκή ειρήνη που θα αποκαταστήσει την αποτρεπτική της ισχύ», πρόσθεσε.

Οι απειλές Τραμπ και η προετοιμασία για νέα σύγκρουση

Ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ έχει δηλώσει επανειλημμένα ότι σκοπεύει να επιλύσει τη σύγκρουση με το Ιράν με τον έναν ή τον άλλον τρόπο, ενώ κατά καιρούς έχει απειλήσει με επανάληψη των στρατιωτικών πληγμάτων μετά τις ενδιάμεσες εκλογές στις ΗΠΑ.

Την ίδια στιγμή, ο Χαμενεΐ έχει δώσει εντολή στους ανώτατους στρατιωτικούς διοικητές της χώρας να προετοιμαστούν για νέα αντιπαράθεση με τις ΗΠΑ και το Ισραήλ και να διευρύνουν τις δυνατότητες αντιποίνων της Τεχεράνης, παρότι ο επικεφαλής της ιρανικής διπλωματίας κάνει λόγο για πρόοδο στις διαπραγματεύσεις.

Η εξέλιξη αυτή έχει ενισχύσει τους φόβους των αραβικών κρατών του Κόλπου ότι, καλύτερα προετοιμασμένο, το Ιράν θα μπορούσε να εξαπολύσει ακόμη πιο καταστροφικό πόλεμο σε ολόκληρη την περιοχή, αφήνοντας τις γειτονικές χώρες να αντιμετωπίσουν τις συνέπειες.

Νωρίτερα, το Axios μετέδωσε ότι ο Τραμπ δήλωσε στον Ισραηλινό πρωθυπουργό Μπενιαμίν Νετανιάχου πως παραμένει ανοιχτός στο ενδεχόμενο να δοθεί περισσότερος χρόνος για την εξεύρεση διπλωματικής λύσης στη σύγκρουση.