Η πρόσφατη ανακοίνωση της Eurobank για την εξαγορά της First Investment Bank (Fibank) της Βουλγαρίας αντί 1 δισ. ευρώ, έρχεται να υπογραμμίσει τον νέο κύκλο που άνοιξαν οι μεγάλοι ελληνικοί επιχειρηματικοί όμιλοι στα Βαλκάνια, την ΝΑ Ευρώπη, αλλά και σε άλλες περιοχές του πλανήτη. Οι ελληνικοί όμιλοι, μετά από μια δεκαετία συρρίκνωσης και της ρευστοποίησης περιουσιακών στοιχείων, τα τελευταία χρόνια, χάρις και στην άνοδο των κεφαλαιοποιήσεών τους, έχουν αναδυθεί σε μια πορεία επέκτασης και διεύρυνσης των δραστηριοτήτων τους σε πολλές χώρες της περιοχής μας (και όχι μόνον).
Προς το παρόν είναι λίγοι οι όμιλοι που έχουν πραγματοποιήσει μεγάλες κινήσεις, αλλά ο αριθμός τους αυξάνει συνεχώς. Στην πρώτη γραμμή βρίσκονται η Coca-Cola HBC, η Eurobank και η ΔΕΗ. Ωστόσο από κοντά ακολουθούν η HelleniQ Energy, η Theon International, η Titan κ.ά. Μόνον την τελευταία πενταετία, οι επιχειρήσεις αυτές έριξαν πάνω από 15 δισ. ευρώ για επέκταση εκτός της εγχώριας αγοράς.
Τα στοιχεία επιβεβαιώνει και η Τράπεζα της Ελλάδος η οποία αναφέρει, για τα τελευταία πέντε χρόνια, συνολικές εξερχόμενες επενδύσεις από την Ελλάδα ύψους 16 δισ. ευρώ. Οι πιο πολλές εξερχόμενες επενδύσεις είναι μέσα στο 2025 ύψους 5,7 δισ. ευρώ, αριθμός υπερδιπλάσιος του 2024 και πολύ μεγαλύτερος από την περίοδο 2017-2022 όπου οι εξερχόμενες επενδύσεις των Ελλήνων στο εξωτερικό δεν ξεπέρασαν το 1 δισ. ευρώ σε μια χρονιά.
Φέτος στο 9μηνο (Ιανουάριος-Σεπτέμβριος) η ροή επενδύσεων εκτός Ελλάδος σύμφωνα με την Τράπεζα της Ελλάδος ήδη πλησίασαν το περυσινό επίπεδο. Ανήλθαν σε 5,755 δισ. ευρώ στο 9μηνο, από 5,388 που ήταν πέρυσι στο 12μηνο.
“Σημαιοφόροι” και εξωστρέφεια
Η ΔΕΗ είναι ο «σημαιοφόρος» αυτής της εκστρατείας των ελληνικών επιχειρήσεων, με επενδύσεις τουλάχιστον 4 δισ. ευρώ στην τελευταία πενταετία. Η πιο σημαντική από αυτές είναι η συμφωνία με την Metlen Metals & Energy που ανακοινώθηκε το 2024 και αφορά τη σταδιακή εξαγορά χαρτοφυλακίου ΑΠΕ σε τέσσερις χώρες (Ιταλία, Ρουμανία, Βουλγαρία και Κροατία) εκτιμώμενου ύψους 2 δισ. ευρώ.
Ο πραγματικός όγκος των εξαγορών της ΔΕΗ στο εξωτερικό είναι μεγαλύτερος, καθώς ακόμη δεν έχουν ανακοινωθεί τιμήματα για σημαντικές εξαγορές όπως είναι εκείνες του ομίλου ABO σε Ουγγαρία και Πολωνία. Οι εξαγορές αυτές εκτιμάται ότι ξεπερνούν τα 100 εκατ. ευρώ και είναι από τις πιο σημαντικές που έχει κάνει η εταιρεία, καθώς τη φέρνουν σε πολύ σημαντικές αγορές. Ο πολυσχιδής πλέον όμιλος της ΔΕΗ έχει παρουσία σε έξι χώρες της Ευρώπης (Ιταλία, Ρουμανία, Βουλγαρία, Βόρεια Μακεδονία, Κροατία, Ουγγαρία και Πολωνία), πέραν της χώρας μας.
Δεύτερος μεγαλύτερος επενδυτής τα τελευταία χρόνια στο εξωτερικό είναι η Coca Cola HBC. Η εταιρεία πρόσφατα κατέπληξε την αγορά με την εξαγορά των δραστηριοτήτων της Coca-Cola σχεδόν σε όλη την Αφρική. Η εξαγορά της CC Beverage Africa είναι η μεγαλύτερη της τελευταίας πενταετίας ύψους περίπου 2,6 δισ. δολ. ΗΠΑ (περίπου 2,2 δισ. ευρώ). Η εξαγορά αυτή της δίνει την πρόσβαση σε περίπου 29 πολυπληθείς χώρες της Αφρικής.
Και αν σε αυτές προστεθεί και η εξαγορά της CC Αιγύπτου αντί περίπου μισού δισ. ευρώ, η CCHBC φαίνεται ν’ αποκτά πρόσβαση σε πάνω από 100 γραμμές παραγωγής που απευθύνονται σε περισσότερο από 1 δισεκατομμύριο ανθρώπους. Συνολικά η εταιρεία τα τελευταία πέντε χρόνια έχει διαθέσει σε εξαγορές επιχειρήσεις εκτός Ελλάδος ύψους περίπου 3 δισ. ευρώ.
Στα ίδια επίπεδα κινείται και η Eurobank, η πρώτη από τις συστημικές τράπεζες που βγήκαν εκτός Ελλάδος, μετά τις υποχρεωτικές πωλήσεις περιουσιακών στοιχείων της περασμένης δεκαετίας. Η Τράπεζα σε μια περίοδο δύο ετών (2023-2025) κατάφερε να ελέγξει το 100% της Hellenic Bank στην Κύπρο καθιστώντας την τράπεζα έναν από τους μεγαλύτερους παίκτες της κυπριακής αγοράς.
Μέχρι σήμερα η Eurobank ξόδεψε 1,5 δισ. ευρώ για την απόκτηση ισχυρής θέσης στην Κυπριακή Αγορά και σκοπεύει να ξοδέψει άλλο 1,5 δισ. ευρώ για να πράξει το ίδιο στη Βουλγαρία. Ήδη η Τράπεζα, μέσω της θυγατρικής της, Eurobank Bulgaria AD, έχει δαπανήσει 0,4 δισ. ευρώ για την απόκτηση BNP Paribas Personal Finance το 2023.
Το παράδειγμα των προαναφερόμενων παικτών τώρα ακολουθούν και άλλοι μεγάλοι όμιλοι. Ένας από αυτούς, η HelleniQ Energy, σκοπεύει να ξοδέψει περίπου 1 δισ. ευρώ για επέκταση των δραστηριοτήτων της στην Ρουμανία. Στόχος του ομίλου είναι η διεύρυνση του χαρτοφυλακίου ανανεώσιμων πηγών ενέργειας στη χώρα αυτή με τη δημιουργία φωτοβολταϊκών και αιολικών πάρκων, όπως και μονάδων αποθήκευσης ενέργειας.
Συστηματικά στο εξωτερικό επενδύει και η Theon International η οποία μέχρι σήμερα έχει ολοκληρώσει εξαγορές ύψους 0,4 δισ. ευρώ, με πιο σημαντική από αυτές την απόκτηση του 10% της γαλλικής κατασκευάστριας οπτικο-ηλεκτρονικών διατάξεων Exosens αντί 270 εκατ. ευρώ. Εκκρεμεί ωστόσο η ολοκλήρωση μιας επιπλέον εξαγοράς, του 100% της επίσης γαλλικής SAS Stéropès αντί 300 εκατ. ευρώ (enterprise value).
Στους συστηματικούς εξωστρεφείς επενδυτές, συγκαταλέγεται σίγουρα και ο όμιλος Titan που την τελευταία διετία έχει δαπανήσει σχεδόν 500 εκατ. ευρώ σε τρείς εξαγορές σε ΗΠΑ, Γαλλία και Τουρκία. Η εταιρεία έχει μια διεθνή στρατηγική ανάπτυξης πολλές δεκαετίες μέχρι σήμερα και ήταν από τους πρώτους που στράφηκαν σε αγορές του εξωτερικού.
Επίσης στους όψιμους επενδυτές στο εξωτερικό περιλαμβάνεται και η Credia Bank η οποία τώρα ολοκληρώνει την εξαγορά της HSBC Μάλτας αντί 0,2 δισ. ευρώ. Είναι το πρώτο βήμα της πρώην χρεοκοπημένης τράπεζας που κάνει στο εξωτερικό μετά την πλήρη εξυγίανσή της.

Ποιοι παράγοντες ευνοούν τον ανοδικό κύκλο
Ο νέος ανοδικός κύκλος στην εξωστρέφεια των ελληνικών επιχειρήσεων δεν είναι τυχαίος. Αποδίδεται σε δύο παράγοντες: αφενός μεν στη θετική μακροοικονομική πορεία της χώρας, αφετέρου δε στην μεγάλη ανάπτυξη των κεφαλαιοποιήσεων στο Χρηματιστήριο της Αθήνας. Η τελευταία είναι απότοκη πολλών παραγόντων, όπως η εξυγίανση του τραπεζικού συστήματος, το Ταμείο Ανάκαμψης, η ισχυρή κερδοφορία των ελληνικών επιχειρήσεων κ.λπ.
Σημειώνεται ότι οι κεφαλαιοποιήσεις στο Euronext Athens έχουν φτάσει στα επίπεδα του 2007, γεγονός που σε πολλές επιχειρήσεις δίνει «φτερά» για επέκταση τόσο στο εσωτερικό όσο και στο εξωτερικό. Μάλιστα έχει ενδιαφέρον ν’ αναφερθεί ότι η συνολική κεφαλαιοποίηση πλησιάζει τα 200 δισ. ευρώ, όση δηλαδή ήταν και πριν από 19 χρόνια, εποχή κατά την οποία η χώρα κατακτούσε τα Βαλκάνια, αλλά και την Τουρκία και άλλες αγορές.
Η μόνη διαφορά είναι ότι σήμερα αυτή την κεφαλαιοποίηση τη μοιράζονται περί τις 130 επιχειρήσεις, όταν το 2007 είχαμε πάνω από 300 εισηγμένες. Έτσι, κατά μέσο όρο η μέση κεφαλαιοποίηση των εισηγμένων σήμερα στο χρηματιστήριο της Αθήνας, τουλάχιστον σε ονομαστικό επίπεδο, είναι διπλάσια εκείνης του 2007. Δηλαδή έχουμε πιο ισχυρές επιχειρήσεις απ’ ό,τι στο παρελθόν, τουλάχιστον στην κορυφή της επιχειρηματικής πυραμίδας της χώρας.
