Σε νέα ιστορικά υψηλά επίπεδα εκτινάχθηκε το χρέος των αμερικανικών νοικοκυριών το τρίτο τρίμηνο του 2026, καθώς ο επίμονος πληθωρισμός και το αυξημένο κόστος ζωής συνεχίζουν να ασκούν ισχυρές πιέσεις στους οικογενειακούς προϋπολογισμούς.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η νέα αύξηση των οφειλών από πιστωτικές κάρτες, οι οποίες έφτασαν σε επίπεδα ρεκόρ, με ολοένα περισσότερους Αμερικανούς να καταφεύγουν στον δανεισμό για να καλύψουν τις καθημερινές τους ανάγκες.
Σύμφωνα με την έκθεση της Ομοσπονδιακής Τράπεζας της Νέας Υόρκης (New York Fed), που δημοσιεύθηκε την Τρίτη 10 Νοεμβρίου, το συνολικό χρέος των νοικοκυριών αυξήθηκε κατά 334 δισ. δολάρια την περίοδο Ιουλίου – Σεπτεμβρίου, καταγράφοντας άνοδο 1,8% σε σχέση με το προηγούμενο τρίμηνο και φτάνοντας τα 19,105 τρισ. δολάρια. Σε ετήσια βάση, η αύξηση του χρέους ανέρχεται σε 520 δισ. δολάρια, αποτυπώνοντας τη συνεχιζόμενη επιβάρυνση των αμερικανικών νοικοκυριών από στεγαστικά δάνεια, πιστωτικές κάρτες, δάνεια αυτοκινήτων και φοιτητικά δάνεια.
Στις πιστωτικές κάρτες, το χρέος ενισχύθηκε κατά 22 δισ. δολάρια μέσα σε ένα τρίμηνο και διαμορφώθηκε στο ιστορικό υψηλό των 1,285 τρισ. δολαρίων. Σε σύγκριση με την αντίστοιχη περίοδο του 2025, οι οφειλές από πιστωτικές κάρτες έχουν αυξηθεί κατά 52 δισ. δολάρια, ή περίπου 4,2%. Σύμφωνα με ξεχωριστή έκθεση της TransUnion, το μέσο ανεξόφλητο υπόλοιπο ανά δανειολήπτη ανέρχεται πλέον στα 6.678 δολάρια, σημειώνοντας αύξηση 2,4% σε ετήσια βάση, από 6.523 δολάρια το τρίτο τρίμηνο του 2025. Παράλληλα, ο αριθμός των καταναλωτών που διατηρούν ανεξόφλητα υπόλοιπα πιστωτικών καρτών αυξήθηκε στα 178 εκατομμύρια, από 174,8 εκατομμύρια έναν χρόνο νωρίτερα.
Η εξέλιξη προκαλεί προβληματισμό, καθώς οι πιστωτικές κάρτες συγκαταλέγονται στους ακριβότερους τρόπους δανεισμού. Σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλείται το CNBC από τη LendingTree, το μέσο επιτόκιο νέων προσφορών πιστωτικών καρτών διαμορφώνεται περίπου στο 24%, επιβαρύνοντας σημαντικά όσους δεν εξοφλούν κάθε μήνα το σύνολο των οφειλών τους.
Η μεγαλύτερη απόλυτη αύξηση καταγράφηκε στα στεγαστικά δάνεια, τα οποία παραμένουν με διαφορά η σημαντικότερη κατηγορία χρέους των αμερικανικών νοικοκυριών. Ειδικότερα, τα υπόλοιπα των στεγαστικών δανείων αυξήθηκαν κατά 257 δισ. δολάρια στο τρίτο τρίμηνο και έφτασαν τα 13,374 τρισ. δολάρια. Παράλληλα, τα νέα στεγαστικά δάνεια που χορηγήθηκαν κατά την εξεταζόμενη περίοδο ανήλθαν σε 595 δισ. δολάρια.
Το χρέος από δάνεια αυτοκινήτων αυξήθηκε κατά 21 δισ. δολάρια, φτάνοντας τα 1,734 τρισ. δολάρια, ενώ τα φοιτητικά δάνεια ενισχύθηκαν κατά 5 δισ. δολάρια, στα 1,656 τρισ. δολάρια.
Αύξηση 23 δισ. δολαρίων σημειώθηκε και στις πιστωτικές γραμμές που εξασφαλίζονται με την αξία κατοικίας, με το συνολικό υπόλοιπο να διαμορφώνεται στα 481 δισ. δολάρια. Πρόκειται για τη μεγαλύτερη τριμηνιαία αύξηση στη συγκεκριμένη κατηγορία από το 2005, σύμφωνα με τη Fed της Νέας Υόρκης.
Πληθωρισμός και επιτόκια πιέζουν τα νοικοκυριά
Η αύξηση του χρέους συμπίπτει με μια ιδιαίτερα δύσκολη περίοδο για τους Αμερικανούς καταναλωτές, καθώς η ακρίβεια εξακολουθεί να περιορίζει το διαθέσιμο εισόδημα. Τα στοιχεία που ανακοίνωσε την Τρίτη η αμερικανική Στατιστική Υπηρεσία Εργασίας έδειξαν ότι ο δείκτης τιμών καταναλωτή αυξήθηκε κατά 0,4% τον Οκτώβριο, περισσότερο από το 0,3% που ανέμεναν οι οικονομολόγοι.
Η επιμονή των πληθωριστικών πιέσεων ενισχύει τις προσδοκίες για νέες αυξήσεις επιτοκίων από τη Federal Reserve, γεγονός που ενδέχεται να διατηρήσει σε υψηλά επίπεδα το κόστος εξυπηρέτησης του δανεισμού.
Το πρόβλημα είναι εντονότερο για τα νοικοκυριά χαμηλότερου εισοδήματος, τα οποία διαθέτουν μικρότερα οικονομικά περιθώρια για την απορρόφηση των αυξήσεων στις τιμές των βασικών αγαθών και υπηρεσιών.
Ανησυχία για τις καθυστερήσεις πληρωμών
Η έκθεση της Fed της Νέας Υόρκης δείχνει ότι το 5% του συνολικού ανεξόφλητου χρέους βρισκόταν σε κάποιο στάδιο καθυστέρησης πληρωμών στο τέλος Σεπτεμβρίου, ποσοστό αυξημένο κατά 0,3 ποσοστιαίες μονάδες σε σχέση με το προηγούμενο τρίμηνο.
Ωστόσο, η εικόνα δεν είναι ομοιόμορφη σε όλες τις κατηγορίες δανείων. Οι μεταβάσεις σε σοβαρή καθυστέρηση πληρωμών για τις πιστωτικές κάρτες παρουσίασαν μικρή βελτίωση, ενώ στα στεγαστικά δάνεια καταγράφηκε επιδείνωση, αν και τα σχετικά ποσοστά παραμένουν χαμηλά σε ιστορική σύγκριση. Ειδικότερα, το ποσοστό μετάβασης των οφειλών από πιστωτικές κάρτες σε σοβαρή καθυστέρηση, διάρκειας τουλάχιστον 90 ημερών, διαμορφώθηκε στο 6,87%, από 7,05% έναν χρόνο νωρίτερα.
Παρά τη συγκράτηση αυτή, οι ερευνητές της Fed επισημαίνουν ότι οι οικονομικές δυσκολίες είναι περισσότερο εμφανείς στους δανειολήπτες χαμηλότερων εισοδημάτων.
Σύμφωνα με ξεχωριστή ανάλυση της τράπεζας, κατά την περίοδο της πανδημίας οι εκδότες πιστωτικών καρτών διεύρυναν την πρόσβαση στον δανεισμό για καταναλωτές με χαμηλότερα εισοδήματα και χαμηλότερη πιστοληπτική αξιολόγηση. Ένα μέρος αυτών των δανειοληπτών αντιμετώπισε στη συνέχεια μεγαλύτερες δυσκολίες στην εξυπηρέτηση των υποχρεώσεών του.
