Την πρώτη τριμερή συνάντηση των ηγετών των ΗΠΑ, της Ρωσίας και της Κίνας επιβεβαίωσε τη Δευτέρα το Πεκίνο, ανοίγοντας τον δρόμο για μια σύνοδο με ιδιαίτερη γεωπολιτική σημασία. Ο Ντόναλντ Τραμπ, ο Βλαντίμιρ Πούτιν και ο Σι Τζινπίνγκ θα βρεθούν στο ίδιο τραπέζι την Πέμπτη 19 Νοεμβρίου στη Σεντζέν, με βασικά ζητήματα τον πυρηνικό αφοπλισμό, τον πόλεμο στο Ιράν και ενδεχομένως την Ουκρανία. Η συνάντηση θα πραγματοποιηθεί στο περιθώριο της συνόδου της Οικονομικής Συνεργασίας Ασίας-Ειρηνικού (APEC), που διεξάγεται στην κινεζική πόλη.
Σύμφωνα με την επίσημη ανακοίνωση του κινεζικού υπουργείου Εξωτερικών, ο Σι θα φιλοξενήσει τους ομολόγους του από τις ΗΠΑ και τη Ρωσία, χωρίς να διευκρινίζονται τα θέματα των συνομιλιών. Η επιβεβαίωση ακολουθεί αντίστοιχες ανακοινώσεις του Λευκού Οίκου και του Κρεμλίνου, ενώ οι τρεις πλευρές εμφανίζονται να έχουν διαφορετικές προτεραιότητες.
Τι επιδιώκει ο Τραμπ από τη συνάντηση
Η Ουάσιγκτον έχει καταστήσει σαφές ότι βασική επιδίωξη του Αμερικανού προέδρου είναι η συζήτηση για τη μείωση των πυρηνικών οπλοστασίων.
Όπως δήλωσε η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου Ολίβια Γουέιλς, ο Τραμπ θεωρεί την εξάπλωση των πυρηνικών όπλων ιδιαίτερα επικίνδυνη και επιθυμεί να εξετάσει τη δυνατότητα περιορισμού τους σε παγκόσμιο επίπεδο.
Σύμφωνα με το Reuters, η συζήτηση αποκτά ιδιαίτερη σημασία μετά τη λήξη της συνθήκης New START, η οποία περιόριζε τα στρατηγικά πυρηνικά όπλα ΗΠΑ και Ρωσίας.
Ωστόσο, η συμμετοχή της Κίνας σε μια νέα συμφωνία θεωρείται δύσκολη. Το Πεκίνο υποστηρίζει εδώ και χρόνια ότι Ουάσιγκτον και Μόσχα, που διαθέτουν πολύ μεγαλύτερα οπλοστάσια, πρέπει πρώτα να προχωρήσουν σε ουσιαστικές μειώσεις.
Στην αμερικανική ατζέντα περιλαμβάνεται επίσης ο πόλεμος των ΗΠΑ και του Ισραήλ εναντίον του Ιράν, που ξεκίνησε στις 28 Φεβρουαρίου και εξακολουθεί να επηρεάζει τις διεθνείς ισορροπίες.
Η Ουκρανία και οι προτεραιότητες του Πούτιν
Σε αντίθεση με την Ουάσιγκτον, η Μόσχα επιθυμεί να αξιοποιήσει τη συνάντηση για την προώθηση των διαπραγματεύσεων σχετικά με την Ουκρανία.
Όπως αναφέρει το CNBC, επικαλούμενο αναλυτές και Ρώσους αξιωματούχους, ο Πούτιν θεωρεί ότι η σύνοδος μπορεί να δώσει νέα ώθηση στις διπλωματικές προσπάθειες για τον τερματισμό του πολέμου.
Σύμφωνα με προηγούμενο δημοσίευμα της Wall Street Journal, ο ίδιος ο Ρώσος πρόεδρος είχε προτείνει την πραγματοποίηση τριμερών συνομιλιών.
Ωστόσο, Αμερικανοί αξιωματούχοι έχουν αφήσει να εννοηθεί ότι ο Τραμπ δεν σκοπεύει να θέσει ο ίδιος το ουκρανικό ζήτημα στη συνάντηση.
Την περασμένη εβδομάδα, ο Πούτιν συναντήθηκε στη Μόσχα με τους Αμερικανούς απεσταλμένους Τζάρεντ Κούσνερ και Στιβ Γουίτκοφ, μετά από προηγούμενο γύρο συνομιλιών στο Άμπου Ντάμπι. Ο σύμβουλος του Κρεμλίνου Γιούρι Ουσακόφ έχει συνδέσει τη σύνοδο της Σεντζέν με τις προσπάθειες εξεύρεσης διπλωματικής λύσης.
Η στάση του Σι και η ανησυχία της Ευρώπης
Ο Κινέζος πρόεδρος εμφανίζεται επιφυλακτικός απέναντι στο ενδεχόμενο να μετατραπεί η σύνοδος σε διαπραγμάτευση για το μέλλον της Ουκρανίας. Ο πρόεδρος της Γερμανίας, Φρανκ-Βάλτερ Σταϊνμάιερ, αποκάλυψε ότι ο Σι είχε εκδηλώσει εκνευρισμό όταν τέθηκε το ενδεχόμενο τριμερών συνομιλιών για τον πόλεμο.
Μιλώντας στη γερμανική τηλεόραση ARD, ανέφερε ότι ο Κινέζος πρόεδρος χαρακτήρισε τη σύγκρουση ευρωπαϊκό πόλεμο, υπογραμμίζοντας πως οι Ευρωπαίοι πρέπει να συμμετέχουν σε οποιαδήποτε σχετική διαπραγμάτευση.
Ο Νίο Γουάνγκ, επικεφαλής στρατηγικής για την Κίνα στην Evercore ISI, εκτιμά ότι μια κοινή ανακοίνωση για εδαφικά ζητήματα, εγγυήσεις ασφαλείας ή κυρώσεις κατά της Ρωσίας είναι μάλλον απίθανη, καθώς θα εξέθετε το Πεκίνο σε αυξημένη πολιτική πίεση.
Το εμπορικό παζάρι ΗΠΑ και Κίνας
Πέρα από τις γεωπολιτικές διαφωνίες, σημαντική θέση στις συνομιλίες αναμένεται να έχουν οι εμπορικές σχέσεις Ουάσιγκτον και Πεκίνου.
Η προσωρινή εμπορική εκεχειρία των δύο χωρών λήγει τον Ιανουάριο και οι αναλυτές θεωρούν πιθανή την παράτασή της, παρά τις νέες εντάσεις.
Σύμφωνα με τον Κάρλος Καζανόβα, οικονομολόγο της UBP, το ζητούμενο δεν είναι μόνο μια βραχυπρόθεσμη συμφωνία, αλλά η δημιουργία ενός σταθερότερου πλαισίου για την εξισορρόπηση των εμπορικών σχέσεων των δύο μεγαλύτερων οικονομιών του κόσμου.
Το αμερικανικό εμπορικό έλλειμμα με την Κίνα παραμένει σημαντικό, ενώ οι κινεζικές εξαγωγές προς τις ΗΠΑ έχουν καταγράψει διψήφια αύξηση για μεγάλο μέρος του 2026.
Παρότι οι τρεις ηγέτες έχουν συναντηθεί επανειλημμένα σε διμερές επίπεδο, η σύνοδος της Σεντζέν θα αποτελέσει την πρώτη κοινή τους συνάντηση.
Για τον Πίτερ Αλεξάντερ της Z-Ben Advisors, ο Σι εξασφαλίζει ήδη σημαντικό διπλωματικό όφελος φιλοξενώντας τους ηγέτες των ΗΠΑ και της Ρωσίας στο ίδιο τραπέζι.
Το εάν η ιστορική συνάντηση θα οδηγήσει σε ουσιαστικές συμφωνίες παραμένει αβέβαιο, καθώς οι διαφορετικές επιδιώξεις των τριών πλευρών περιορίζουν τις προσδοκίες για άμεση πρόοδο.
