Προχωρά ο σχεδιασμός του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας για τις τέσσερις νέες δράσεις επιδότησης μπαταριών, συνολικού προϋπολογισμού 200 εκατ. ευρώ, καθώς σύμφωνα με πληροφορίες του powergame.gr, στόχος είναι έως το τέλος του 2026 να δημοσιευθούν οι σχετικές προκηρύξεις. Έτσι, αρχίζουν να διαμορφώνονται μεταξύ άλλων οι βασικές κατευθύνσεις για την επιλογή των δικαιούχων.
Στο πλαίσιο αυτό, το ΥΠΕΝ έχει ήδη καταλήξει στις κατηγορίες φωτοβολταϊκών πάρκων που θα μπορούν να διεκδικήσουν χρηματοδότηση για την προσθήκη αποθήκευσης, αποκλείοντας τις μπαταρίες που έχουν δυνατότητα φόρτισης και από το δίκτυο (κατηγορία 11Β). Αντίστοιχα, στην περίπτωση των αυτόνομων μονάδων αποθήκευσης, αν και δεν έχουν ληφθεί οριστικές αποφάσεις, προς ώρας προκρίνεται η δυνατότητα διεκδίκησης από όλες τις επενδύσεις που θα ενταχθούν στην πρόσκληση των 4,7 GW, ανεξάρτητα από το αν πρόκειται να συνδεθούν στο δίκτυο διανομής ή στο σύστημα μεταφοράς.
Την ίδια στιγμή, για τις επιχειρήσεις και τους Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης, το επικρατέστερο σενάριο είναι να δοθεί προτεραιότητα σε όσους αιτηθούν μικρότερη επιδότηση, ώστε με τους διαθέσιμους πόρους να ενισχυθεί μεγαλύτερος αριθμός επενδύσεων. Πρόκειται πάντως για μία επιλογή που εξακολουθεί να βρίσκεται υπό εξέταση, καθώς δεν έχουν ακόμη οριστικοποιηθεί για τα δύο συγκεκριμένα προγράμματα οικονομικής ενίσχυσης.
Υπενθυμίζεται ότι το νέο σχήμα θα χρηματοδοτηθεί με δημόσιους πόρους, μέσω της ρήτρας διαφυγής για την ενέργεια, προβλέποντας τέσσερις διακριτούς προϋπολογισμούς των 50 εκατ. ευρώ, για ισάριθμες κατηγορίες επενδύσεων: μπαταρίες σε επιχειρήσεις και ΟΤΑ για αυτοκατανάλωση, συστήματα αποθήκευσης σε συνδυασμό με έργα ΑΠΕ και αυτόνομες μπαταρίες. Κοινός παρονομαστής είναι η επιτάχυνση της ανάπτυξης της αποθήκευσης, η οποία αποτελεί βασική προϋπόθεση για την καλύτερη αξιοποίηση της αυξανόμενης παραγωγής από ανανεώσιμες πηγές και τον περιορισμό του ενεργειακού κόστους.
Ποια φωτοβολταϊκά θα μπορούν να αποκτήσουν επιδοτούμενη μπαταρία
Η πλέον ξεκάθαρη κατεύθυνση αφορά τα φωτοβολταϊκά πάρκα που θα αποκτήσουν δυνατότητα αποθήκευσης. Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, το ΥΠΕΝ έχει προκρίνει την επιδότηση μπαταριών οι οποίες θα απορροφούν αποκλειστικά την ηλεκτρική ενέργεια που παράγεται από τα φωτοβολταϊκά με τα οποία συνδυάζονται.
Πρακτικά, αυτό σημαίνει ότι στο πρόγραμμα θα μπορούν να ενταχθούν έργα της κατηγορίας 11Α, δηλαδή φωτοβολταϊκοί σταθμοί με αποθήκευση «πίσω από τον μετρητή», χωρίς δυνατότητα φόρτισης της μπαταρίας από το δίκτυο. Παράλληλα, επιλέξιμες θα είναι και οι εφαρμογές της κατηγορίας 11Γ, στις οποίες μία μονάδα αποθήκευσης εξυπηρετεί συστοιχίες φωτοβολταϊκών, απορροφώντας και πάλι αποκλειστικά την παραγωγή τους.
Αντίθετα, εκτός ενισχύσεων θα μείνουν τα έργα 11Β, δηλαδή οι μπαταρίες που εγκαθίστανται «πίσω από τον μετρητή» φωτοβολταϊκών, αλλά έχουν τη δυνατότητα να απορροφούν και ηλεκτρική ενέργεια από το δίκτυο. Η επιλογή αυτή συνδέεται με τη διαφορετική οικονομική λειτουργία των συγκεκριμένων επενδύσεων, καθώς η δυνατότητα φόρτισης από το δίκτυο τους προσφέρει περισσότερες ευκαιρίες αξιοποίησης των διακυμάνσεων των χονδρεμπορικών τιμών.
Έτσι, τα 50 εκατ. ευρώ της συγκεκριμένης δράσης θα κατευθυνθούν σε έργα ΑΠΕ που θα αξιοποιούν την αποθήκευση για να περιορίσουν την απώλεια παραγωγής λόγω περικοπών, μεταφέροντας την πώληση της ηλεκτρικής τους ενέργειας σε ώρες υψηλότερων τιμών. Η επιλογή των δικαιούχων προβλέπεται να γίνει μέσω μειοδοτικού διαγωνισμού, με βάση τη μικρότερη αιτούμενη επενδυτική ενίσχυση.
Χωρίς περιορισμό ισχύος οι standalone μπαταρίες
Σημαντική είναι η κατεύθυνση που διαμορφώνεται και για τη δεύτερη διαγωνιστική διαδικασία, η οποία θα αφορά τις αυτόνομες μονάδες αποθήκευσης, επίσης με διαθέσιμα 50 εκατ. ευρώ. Παρότι δεν έχουν οριστικοποιηθεί όλες οι παράμετροι, το ΥΠΕΝ προκρίνει το σενάριο να μπορούν να διεκδικήσουν επιδότηση όλες οι κατηγορίες μπαταριών που εντάσσονται στην πρόσκληση για έργα συνολικής ισχύος έως 4,7 GW.
Επομένως, δυνατότητα συμμετοχής προβλέπεται τόσο για τις μικρότερες μονάδες που προορίζονται να συνδεθούν στο δίκτυο διανομής όσο και για τις μεγαλύτερες εγκαταστάσεις που θα συνδεθούν στο σύστημα μεταφοράς. Με αυτόν τον τρόπο φαίνεται να μειώνονται οι πιθανότητες της εναλλακτικής προσέγγισης που είχε εξεταστεί, για περιορισμό των δικαιούχων σε «μικρές» μπαταρίες, που προορίζονται για το δίκτυο διανομής, ισχύος έως 8 MW.
Στο πλαίσιο αυτό, ιδιαίτερο ενδιαφέρον αποκτά η επικείμενη δημοσίευση των λιστών προτεραιότητας της πρόσκλησης των 4,7 GW από το ΥΠΕΝ, η οποία αναμένεται άμεσα – ενδεχομένως ακόμη και σήμερα. Με τις λίστες θα αποσαφηνιστεί ποια έργα αποκτούν προβάδισμα για τη χορήγηση Οριστικών Προσφορών Σύνδεσης, διαμορφώνοντας έτσι τη «δεξαμενή» επενδύσεων που θα μπορούν να διεκδικήσουν και κεφαλαιακή ενίσχυση.
Τα κριτήρια για τις επιχειρήσεις και η δεύτερη φάση του «Απόλλων»
Περισσότερα ερωτήματα παραμένουν ανοικτά στις δύο δράσεις που απευθύνονται σε καταναλωτές. Στην περίπτωση των επιχειρήσεων, όπου προβλέπεται επιδότηση της τάξης του 30%-40% για την εγκατάσταση μπαταρίας, το υπουργείο εξετάζει να δώσει προβάδισμα σε όσες εταιρείες ζητήσουν μικρότερη οικονομική ενίσχυση.
Η προσέγγιση αυτή διαφοροποιείται από το αρχικό σενάριο επιλογής με χρονική προτεραιότητα (first come, first served), καθώς θα μπορούσε να επιτρέψει την ένταξη περισσότερων επενδύσεων στον διαθέσιμο προϋπολογισμό των 50 εκατ. ευρώ. Ωστόσο, δεν έχουν ληφθεί οριστικές αποφάσεις, ενώ παραμένει προς εξειδίκευση και η ενδεχόμενη διαφοροποίηση των ενισχύσεων ανάλογα με το μέγεθος των επιχειρήσεων.
Ανάλογη κατεύθυνση εξετάζεται και για τους ΟΤΑ, στους οποίους προβλέπεται να διατεθούν 50 εκατ. ευρώ, με ποσοστό επιδότησης 50%. Και σε αυτήν την περίπτωση το υπουργείο κλίνει προς την πρόκριση των έργων για το οποία θα διεκδικηθεί η μικρότερη ενίσχυση, χωρίς ωστόσο να έχει «κλειδώσει» η σχετική διαδικασία.
Η συγκεκριμένη δράση έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς η επιδότηση των μπαταριών προορίζεται να αποτελέσει το «όχημα» για την υλοποίηση της δεύτερης φάσης του προγράμματος «Απόλλων». Πρόκειται για το σκέλος που αφορά τη μείωση του ενεργειακού κόστους εγκαταστάσεων των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης, συμπληρώνοντας την πρώτη φάση που επικεντρωνόταν στην αξιοποίηση «πράσινης» ενέργειας προς όφελος κοινωνικά ευάλωτων νοικοκυριών.
Μάλιστα, η ηγεσία του ΥΠΕΝ ενημέρωσε για τον ανασχεδιασμό της δεύτερης φάσης του «Απόλλων» και το προεδρείο της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδας, κατά την πρόσφατη συνάντησή τους. Έτσι, η νέα δράση για μπαταρίες στους ΟΤΑ αποκτά διπλή στόχευση: αφενός την περαιτέρω ανάπτυξη της αποθήκευσης και αφετέρου την αξιοποίηση φθηνότερης ηλεκτρικής ενέργειας για τον περιορισμό των λειτουργικών δαπανών των ΟΤΑ.
