Με τη γενικότερη παραδοχή ότι απαιτείται (ακόμη) η αλλαγή του παραγωγικού μοντέλου της χώρας, πραγματοποιήθηκε χθες η εκδήλωση του των φορέων Ελληνική Παραγωγή, ΙΟΒΕ και ΜΙΕΤ με τίτλο «Ελληνική Βιομηχανία: Χθες, σήμερα, αύριο». Τόσο ο πρόεδρος της «Ελληνικής Παραγωγής» και πρόεδρος του ομίλου Viohalco Μιχάλης Στασινόπουλος, όσο και ο Γενικός Διευθυντής του Μορφωτικού Ιδρύματος (ΜΙΕΤ) της Εθνικής Τράπεζας Κώστας Κωστής, σημείωσαν ότι η χώρα χρειάζεται δραστική αλλαγή του παραγωγικού της μοντέλου.
Ο κ. Στασινόπουλος αν και σημείωσε τις σημαντικές αλλαγές που έχουν γίνει το τελευταίο διάστημα, ζήτησε επιτακτικά μια «γενναία» -όπως τη χαρακτήρισε ο ίδιος- μεταβολή στο παραγωγικό μοντέλο της χώρας. «Πρέπει να τονίσω ότι στην Ελλάδα», είπε χαρακτηριστικά, «έχουν γίνει σημαντικά βήματα προόδου τα τελευταία χρόνια -και από την πλευρά της βιομηχανίας- και τα αποτελέσματα είναι ορατά. Στα δημόσια οικονομικά, στην αποκλιμάκωση του χρέους, στην εμπιστοσύνη των αγορών».
«Συγχρόνως όμως» πρόσθεσε ο πρόεδρος της Ελληνικής Παραγωγής, «πιστεύω την άποψη του παραγωγικού κόσμου, ότι για να πετύχουμε ουσιαστική σύγκλιση και να φτάσουμε στον ευρωπαϊκό μέσο όρο σε επίπεδα απόλυτων αριθμών, σε όλους τους δείκτες που αποτυπώνουν την ευρωστία και την ανταγωνιστικότητα της οικονομίας, πρέπει να προχωρήσουμε σε ένα γενναίο επαναπροσδιορισμό των εθνικών προτεραιοτήτων σε ότι αφορά το παραγωγικό μας πρότυπο».
Προς την κατεύθυνση αυτή, ο κ. Στασινόπουλος ζήτησε ουσιαστικό διάλογο της βιομηχανίας με την πολιτεία και τη μεγαλύτερη δυνατή συναίνεση. Πρόσθεσε ακόμη ότι είναι πεπεισμένος ότι η ελληνική οικονομία μπορεί να γίνει πιο παραγωγική, πιο εξωστρεφής, πιο καινοτόμος και διεθνώς ανταγωνιστική που θα διασφαλίζει μια μεγαλύτερη ευημερία στην κοινωνία. Αυτό σύμφωνα με τον πρόεδρο της Ελληνικής Παραγωγής βεβαιώνουν τόσο τα βήματα που έχουν γίνει το τελευταίο διάστημα, αλλά και η αναδιάρθρωση που έχει υποστεί ο βιομηχανικός τομέας της χώρας σε αντίξοες οικονομικές συνθήκες που υπήρχαν στην οικονομική κρίση.
Στο ίδιο μήκος κύματος εξέπεμψε και ο διευθυντής του ΜΙΕΤ και ομότιμος καθηγητής του ΕΚΠΑ Κώστας Κωστής. Ερωτηθείς για τη σημερινή κατάσταση της βιομηχανίας ανέφερε ότι δεν είναι ο ίδιος αρμόδιος ν’ απαντήσει. Όπως είπε χαρακτηριστικά «τις απαντήσεις αυτές τις έχει δώσει ήδη η έκθεση Πισσαρίδη», και προέτρεψε τους παρευρισκόμενους να παρακολουθήσουν τους επόμενους ομιλητές όπως ο Γενικός Διευθυντής του ΙΟΒΕ Νίκος Βέττας.
Ωστόσο ο κ. Κωστής δεν δίστασε να χαρακτηρίσει μη ανταγωνιστική την ελληνική οικονομία. «Αν θέλετε να δούμε αν πηγαίνει καλά η ελληνική οικονομία, και η βιομηχανία ειδικότερα, θα πρέπει να δούμε το έλλειμμα στο ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών. Η ανταγωνιστικότητά μας», συνέχισε ο ιστορικός καθηγητής του ΕΚΠΑ, «εξακολουθεί να είναι πολύ χαμηλή και δεν φαίνεται να βελτιώνεται. Ο κ. Πρόεδρος (της Δημοκρατίας) το ανέφερε εμμέσως πλην σαφώς, ότι χρειαζόμαστε επενδύσεις, επενδύσεις, επενδύσεις».
Ο κ. Κωστής κάνοντας την ιστορική αναδρομή της εγχώριας βιομηχανίας σημείωσε ότι η πραγματική εκβιομηχάνιση της χώρας συντελέστηκε όταν η Ελλάδα βγήκε από το φάσμα της φτώχειας και της ανέχειας. Αυτό είναι κάτι που συνέβη στη δεκαετία του ’50 και συνεχίσθηκε και στην δεκαετία του ’60, περίοδοι στην οποία συντελέστηκε η πραγματική εκβιομηχάνιση της χώρας. Ωστόσο όπως πρόσθεσε, αυτό συνέβη σε μια εποχή «ρηχής» παγκοσμιοποίησης, όπου τα κράτη ελέγχανε σε σημαντικό βαθμό τις εθνικές τους οικονομίες.
Έκτοτε, καθώς προχωρούσε η «βαθύτερη» παγκοσμιοποίηση στις αγορές, ξεκινά η καθίζηση της εγχώριας βιομηχανίας. Αυτό συμβαίνει περίπου στις αρχές της δεκαετίας του 1970. Την εποχή εκείνη η ελληνική βιομηχανία βρίσκεται στο ζενίθ, πετυχαίνοντας το 1971 ιστορικό ρεκόρ συμμετοχής στο 33% του ΑΕΠ. Ξεπέρασε για πρώτη φορά ο δευτερογενής τομέας τον πρωτογενή. «Συγκρίνετε το αυτό με το 9% που ισχύσει σήμερα», είπε ο κ. Κωστής.
Τα ευάλωτα σημεία της εγχώριας βιομηχανίας σημείωσε και ο γενικός διευθυντής του ΙΟΒΕ Νίκος Βέττας. Ο ίδιος παρουσιάζοντας την μεγάλη εικόνα της βιομηχανίας, είπε ότι, παρά τα βήματα που έχουν γίνει, η συμμετοχή της μεταποίησης και της βιομηχανίας στη χώρα μας, παραμένει μικρότερη από την Ευρώπη. Στη χώρα μας η μεταποίηση το 2025 αντιστοιχούσε στο 9,7% του ΑΕΠ και η βιομηχανία στο 13,1%. Την ίδια χρονιά ο μέσος όρος στην Ευρώπη ήταν 14,2% και 17,1% αντίστοιχα.
Μάλιστα τα στοιχεία που παρουσίασε ο κ. Βέττας, έδειξαν ότι το μερίδιο της μεταποίησης και της βιομηχανίας είναι αναλογικά μικρότερο απ’ ότι ήταν στη χώρα μας το 1995. Παραδέχθηκε όμως ότι σε αντίθεση με την Ευρώπη, την περίοδο 2019-2025 η συμμετοχή της βιομηχανίας στο ΑΕΠ στην Ελλάδα αυξήθηκε, ενώ στην Ευρώπη ελαφρώς καθοδική.
Ωστόσο όπως σημείωσε ο γενικός διευθυντής του ΙΟΒΕ «η γραμμική προβολή του σημερινού υποδείγματος μεγέθυνσης της οικονομίας δεν διασφαλίζει ότι θ’ αναπτυχθούν (οι θέσεις εργασίας και η ευρύτερη ευημερία των ανθρώπων). Ο κύριος λόγος», πρόσθεσε, «είναι διότι, ναι μεν κλείνει σταδιακά το επενδυτικό κενό και έχει μειωθεί η ανεργία, και άρα έχουμε παράξει περισσότερο μετά τα μνημόνια, αλλά σιγά-σιγά αυτές οι δεξαμενές εξαντλούνται».
Κατά τον κ. Βέττα η Ελληνική οικονομία παράγει, αλλά δεν παράγει την υψηλή αξία που θα δημιουργήσει ευημερία. Ακόμη και η βιομηχανία, που έχει σχετικά υψηλότερη αξία από την υπόλοιπη οικονομία, κινείται σε δραστηριότητες χαμηλότερης βιομηχανικής αξίας. Έχουμε λιγότερες επενδύσεις και έχουμε χαμηλότερη συμμετοχή σε κλάδους που είναι αιχμής. Η παραγωγή επομένως είτε υπηρεσιών, είτε αγαθών υψηλότερης αξίας, θα πρέπει ν’ αποτελέσει εθνικό στόχο, κατά το γενικό διευθυντή του ΙΟΒΕ.
