Ταμείο Ανάκαμψης: Πράσινο φως από Κομισιόν για 11,32 δισ. ευρώ στην Ελλάδα – Συνολική χρηματοδότηση 35,95 δισ. ευρώ

Από την ανακαίνιση νοσοκομείων και την ενεργειακή αναβάθμιση κατοικιών έως τους σιδηροδρόμους, τις επιχειρήσεις και τις ψηφιακές υποδομές, αλλάζει ο επενδυτικός χάρτης της χώρας

Ταμείο Ανάκαμψης, Ψηφιακά έργα Δημοσίου © Freepik

Σημαντική εξέλιξη για την ελληνική οικονομία και την υλοποίηση του εθνικού σχεδίου ανάκαμψης αποτελεί η απόφαση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής να δώσει το πράσινο φως στα δύο τελευταία αιτήματα πληρωμής της Ελλάδας, συνολικού ύψους 11,32 δισ. ευρώ, στο πλαίσιο του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (RRF), του βασικού χρηματοδοτικού εργαλείου του ευρωπαϊκού προγράμματος NextGenerationEU.

Με τη συγκεκριμένη εξέλιξη, η Ελλάδα ολοκληρώνει το σύνολο των μεταρρυθμίσεων και των επενδύσεων που είχαν ενταχθεί στο εθνικό της σχέδιο, συνολικού προϋπολογισμού 35,95 δισ. ευρώ, καλύπτοντας το 100% της χρηματοδότησης που της έχει κατανεμηθεί από το Ταμείο Ανάκαμψης.

Η εξέλιξη χαρακτηρίζεται σημαντικό ορόσημο για την εφαρμογή του προγράμματος, καθώς επιβεβαιώνει ότι η χώρα εκπλήρωσε τις δεσμεύσεις της σε ένα ευρύ φάσμα τομέων, από την ενέργεια και την υγεία μέχρι τις μεταφορές, την εκπαίδευση και τη δημόσια διοίκηση.

143 ορόσημα και στόχοι στα δύο τελευταία αιτήματα

Σύμφωνα με την ανακοίνωση της Κομισιόν, στο όγδοο αίτημα πληρωμής ολοκληρώθηκαν 37 ορόσημα και 12 στόχοι, ενώ στο ένατο αίτημα εκπληρώθηκαν 106 ορόσημα και 17 στόχοι.

Οι παρεμβάσεις αφορούν κρίσιμους τομείς της ελληνικής οικονομίας και κοινωνίας, όπως οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, η ενεργειακή αναβάθμιση, η διαχείριση υδάτων, η αναδάσωση, η υγειονομική περίθαλψη, η εκπαίδευση, η φορολογία, η Δικαιοσύνη, η πρόσβαση των επιχειρήσεων σε χρηματοδότηση και οι υποδομές μεταφορών.

Σιδηρόδρομοι, δορυφόροι και τουρισμός

Ιδιαίτερη βαρύτητα στο όγδοο αίτημα πληρωμής δίνεται στην ενίσχυση του σιδηροδρομικού τομέα. Προβλέπεται πολυετές πρόγραμμα επενδύσεων και συντήρησης των ελληνικών σιδηροδρόμων, καθώς και συμφωνία μεταξύ του Ελληνικού Δημοσίου και των Σιδηροδρόμων Ελλάδος, με συγκεκριμένους στόχους για την αναβάθμιση των συστημάτων ασφαλείας, των υποδομών και της λειτουργίας του δικτύου.

Παράλληλα, ενισχύονται οι διαστημικές δυνατότητες της χώρας μέσω της ανάπτυξης συστοιχίας μικρών δορυφόρων, οι οποίοι θα υποστηρίζουν ασφαλείς επικοινωνίες και την παρατήρηση της Γης. Οι εφαρμογές τους περιλαμβάνουν τον εντοπισμό πυρκαγιών και πλημμυρών, τη θαλάσσια επιτήρηση, καθώς και την παρακολούθηση γεωργικών εκτάσεων, δασών και υδάτινων πόρων.

Σημαντική είναι και η διάσταση της ενίσχυσης των μικρομεσαίων επιχειρήσεων, μέσω κουπονιών που επιτρέπουν επενδύσεις σε ψηφιακά προϊόντα και υπηρεσίες.

Στον τουρισμό, προβλέφθηκε η κατάρτιση 18.000 εργαζομένων σε τομείς όπως η υποδοχή επισκεπτών, οι ψηφιακές δεξιότητες, η μαγειρική, η υγιεινή και η ασφάλεια.

Στις υπόλοιπες παρεμβάσεις περιλαμβάνονται η ενίσχυση των ενεργειακών κοινοτήτων, η δημιουργία ψηφιακών πλατφορμών για την εγγραφή προσωπικών γιατρών και την παραπομπή σε ειδικούς, καθώς και η διευκόλυνση της πρόσβασης σε προσιτή στέγη μέσω του προγράμματος «Αναβαθμίζω το Σπίτι μου».

Επιπλέον, προωθείται η κινητοποίηση ιδιωτικών επενδύσεων μέσω συγχρηματοδοτούμενων επιχειρηματικών δανείων, εγγυήσεων InvestEU για μικρομεσαίες επιχειρήσεις και χρηματοδοτικής στήριξης καινοτόμων εταιρειών.

Ηλεκτρική διασύνδεση Κυκλάδων και αναβάθμιση νοσοκομείων

Το ένατο και τελευταίο αίτημα πληρωμής περιλαμβάνει επίσης σημαντικές παρεμβάσεις με άμεσο αποτύπωμα στην καθημερινότητα των πολιτών.

Μεταξύ αυτών ξεχωρίζει η ηλεκτρική διασύνδεση των Κυκλάδων με το ηπειρωτικό δίκτυο, η οποία περιορίζει την εξάρτηση των νησιών από την τοπική ηλεκτροπαραγωγή με ορυκτά καύσιμα.

Παράλληλα, προωθείται η ενεργειακή αναβάθμιση περισσότερων από 69.000 κατοικιών, συμπεριλαμβανομένων κατοικιών ευάλωτων νοικοκυριών, με στόχο τη μείωση της κατανάλωσης ενέργειας και των λογαριασμών.

Παρεμβάσεις στην Υγεία

Ιδιαίτερα σημαντική είναι η παρέμβαση στον τομέα της υγείας, καθώς προβλέπεται η ανακαίνιση 52 νοσοκομείων και 91 κέντρων υγείας σε ολόκληρη τη χώρα.

Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσεται η ψηφιακή αναβάθμιση του Εθνικού Συστήματος Υγείας, με την ανάπτυξη πληροφοριακού συστήματος για τον καρκίνο, την επέκταση του δικτύου τηλεϊατρικής, τη δημιουργία Εθνικού Ηλεκτρονικού Φακέλου Υγείας και την αναβάθμιση των πληροφοριακών συστημάτων των νοσοκομείων και του ΕΟΠΥΥ.

Επιπλέον, προβλέπεται η ψηφιοποίηση τουλάχιστον 1 δισεκατομμυρίου σελίδων δημόσιων αρχείων, μαζί με τα μεταδεδομένα τους, ώστε να ενσωματωθούν στα υφιστάμενα πληροφοριακά συστήματα.

Σημαντικές παρεμβάσεις περιλαμβάνονται και στις μεταφορές, με επεκτάσεις, ανακατασκευές και αναβαθμίσεις οδικών, σιδηροδρομικών, λιμενικών και αεροπορικών υποδομών.

Πότε θα καταβληθούν τα 11,32 δισ. ευρώ

Παρά την προκαταρκτική θετική αξιολόγηση, η εκταμίευση των 11,32 δισ. ευρώ δεν πραγματοποιείται αυτομάτως.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει αποστείλει τις προκαταρκτικές αξιολογήσεις στην Οικονομική και Δημοσιονομική Επιτροπή (EFC), η οποία διαθέτει προθεσμία τεσσάρων εβδομάδων για να διατυπώσει τη γνώμη της.

Στη συνέχεια θα ακολουθήσει η έκδοση των σχετικών αποφάσεων πληρωμής από την Κομισιόν, προκειμένου να προχωρήσει η καταβολή των χρημάτων στην Ελλάδα.

Υπενθυμίζεται ότι το όγδοο αίτημα πληρωμής υποβλήθηκε στις 25 Μαΐου 2026 και το ένατο στις 29 Σεπτεμβρίου 2026.

Το ελληνικό σχέδιο ανάκαμψης χρηματοδοτείται από 18,2 δισ. ευρώ σε επιχορηγήσεις και 17,7 δισ. ευρώ σε δάνεια. Με την ολοκλήρωση της διαδικασίας, οι συνολικές εκταμιεύσεις προς τη χώρα θα φτάσουν τα 35,95 δισ. ευρώ, συμπεριλαμβανομένων των προκαταβολών.

376 ορόσημα και στόχοι ολοκληρώθηκαν

Η Ελλάδα έχει πλέον εκπληρώσει και τα 376 ορόσημα και τους στόχους του εθνικού σχεδίου της, ολοκληρώνοντας ένα από τα μεγαλύτερα προγράμματα επενδύσεων και μεταρρυθμίσεων των τελευταίων ετών.

Το μεγάλο στοίχημα περνά πλέον στην επόμενη ημέρα: η αξιοποίηση των έργων και των επενδύσεων, ώστε οι πόροι του Ταμείου Ανάκαμψης να μεταφραστούν σε ουσιαστική βελτίωση των υποδομών, της ανταγωνιστικότητας των επιχειρήσεων και της καθημερινότητας των πολιτών.