Στενά του Ορμούζ: Βραχυκύκλωμα στη μεταφορά πετρελαίου λόγω έλλειψης άδειων δεξαμενόπλοιων

Σε αδιέξοδο η μεταφορά πετρελαίου λόγω έλλειψης δεξαμενόπλοιων, τι έδειξε η ανάλυση της Signal Group για την κατάσταση στα Στενά του Ορμούζ

Πλοία στα Στενά του Ορμούζ © EPA, ALI HAIDER

Η παγκόσμια αγορά πετρελαίου βρίσκεται αντιμέτωπη με τον κίνδυνο μιας «διακοπής εφοδιασμού» στον Περσικό Κόλπο, καθώς δεξαμενόπλοια VLCC που έχουν παραμείνει αγκυροβολημένα πέρα από τα Στενά του Ορμούζ φτάνουν στα όρια της χωρητικότητάς τους.

Σύμφωνα με το Tradewinds, η ελληνική Signal Group επισημαίνει ότι η κατάσταση έχει περάσει σε «ουσιαστικά διαφορετικό επίπεδο», καθώς πλέον η απειλή δεν περιορίζεται σε ενδεχόμενη επιβράδυνση της διέλευσης, αλλά σε πλήρη αδυναμία μεταφοράς αργού πετρελαίου από την περιοχή.

Η ανάλυση της Signal Group

Σύμφωνα με στοιχεία της Signal, που συγκρίθηκαν με δεδομένα από την έναρξη της σύγκρουσης, η χωρητικότητα δεξαμενόπλοιων μέσα και γύρω από τα Στενά του Ορμούζ, έχει ουσιαστικά εξαντληθεί. «Αυτό σημαίνει ότι οποιαδήποτε κλιμάκωση δεν φέρει πλέον τον κίνδυνο επιβράδυνσης αλλά φέρει τον κίνδυνο πλήρους διακοπής του εφοδιασμού», τονίζει η εταιρεία.

Μέχρι σήμερα, οι ανησυχίες γύρω από τα Στενά επικεντρώνονταν στον κίνδυνο διακοπής της διέλευσης των πλοίων. Τώρα, όμως, η αγορά αντιμετωπίζει μια πρωτοφανή κατάσταση, καθώς δεξαμενόπλοια που έχουν αγκυροβολήσει περιμένουν είτε σαφήνεια στην διπλωματική πορεία είτε αντιμετωπίζουν άρνηση των ασφαλιστικών εταιρειών να καλύψουν την διέλευση λόγω του υψηλού κινδύνου.

Στενά του Ορμούζ: Πρώτες ενδείξεις πίεσης στην αγορά

Όπως αναφέρει το δημοσίευμα του Tradewinds, μόλις έναν μήνα πριν, η Signal είχε προειδοποιήσει για την αύξηση των γεωπολιτικών κινδύνων στην περιοχή, χαρακτηρίζοντας τα Στενά του Ορμούζ ως ενδεχόμενο «σημείο ανάφλεξης» με άμεσες επιπτώσεις στις ναυλώσεις δεξαμενόπλοιων. Τότε, οι ναύλοι των VLCC από τον Κόλπο προς την Κίνα είχαν ήδη ξεπεράσει τα 200.000 δολάρια ημερησίως, καθώς οι αγοραστές προέβλεπαν σφιχτό εφοδιασμό.

Η αγορά ανταποκρίθηκε άμεσα, το Tankers International ανέφερε 10 νέες ναυλώσεις VLCC την Τρίτη, έναντι του συνηθισμένου ρυθμού περίπου τριών πλοίων ημερησίως. Την Τετάρτη, δύο ακόμα πλοία ναυλώθηκαν. Το Achilleas, 298.000 dwt και κατασκευής 2010, ναυλώθηκε προς την CPC στο Ταϊβάν με 108.000 δολάρια ημερησίως ενώ το Apolytares, 316.000 dwt και κατασκευής 2009, επιτεύχθηκε με 138.000 δολάρια ημερησίως από την ATMI.

Το ναυλομεσιτικό γραφείο Fearnleys ανέφερε ότι τα ναύλα VLCC προς την ανατολή παραμένουν «σταθερά προς ελαφρώς χαμηλότερα», με τις φορτώσεις να επικεντρώνονται κυρίως στο λιμάνι Yanbu της Σαουδικής Αραβίας και στο Ομάν.

Παράλληλα, η Ατλαντική αγορά και ο Κόλπος των ΗΠΑ συνεχίζουν να προσελκύουν τον κύριο όγκο των πλοίων, με επίπεδα ναύλων από 25 έως 26 εκατομμύρια δολάρια, υποστηριζόμενα από ισχυρά οικονομικά στοιχεία εξαγωγών και σταθερές αγορές για aframax και suezmax.Εκτοξεύονται οι ναύλοι, παγώνουν οι φορτώσεις.

Εκτοξεύονται οι ναύλοι, παγώνουν οι φορτώσεις στα Στενά του Ορμούζ

Η Signal υπογραμμίζει ότι πρέπει να γίνει διάκριση μεταξύ επιπέδων ναύλων και φυσικής δραστηριότητας στην αγορά. «Σπάνια έχουν αποσυνδεθεί τόσο έντονα όσο σήμερα», αναφέρει. Παρά τα εξαιρετικά επίπεδα ναύλων, η αγορά φορτώσεων στον Κόλπο έχει ουσιαστικά παγώσει. Οι περισσότεροι ιδιοκτήτες πλοίων αρνούνται να δεσμευτούν, ενώ αρκετοί περιμένουν διπλωματική σαφήνεια ή αντιμετωπίζουν την άρνηση των ασφαλιστικών ναυτιλιακών καλύψεων.

Η αγορά βρίσκεται αντιμέτωπη με μια πρωτοφανή τριπλή απειλή, όπως αναφέρει το Tradewinds, τον Κόλπο ουσιαστικά κλειστό, τις ρωσικές εξαγωγές από τη Βαλτική πλήττονται λόγω επιθέσεων σε ουκρανικά λιμάνια και την ιρακινή παραγωγή πετρελαίου σε «σχεδόν πλήρη κατάρρευση». Οι φόβοι επιτείνονται και από την πιθανότητα επιθέσεων στις φορτώσεις στο Yanbu από τους Χούθι της Υεμένης, υποστηριζόμενους από το Ιράν.

Τον Μάρτιο, στο λιμάνι Yanbu καταγράφηκαν 47 φορτώσεις VLCC, σε σύγκριση με τον μέσο όρο των 11–12 μηνιαίων φορτώσεων τον Ιανουάριο και τον Φεβρουάριο. Η Signal τονίζει ότι «η αγορά πετρελαίου δια θαλάσσης λειτουργεί υπό αυξημένη πίεση στους δύο κύριους εξαγωγικούς άξονες της Μέσης Ανατολής». Παρότι οι ροές δεν έχουν σταματήσει, οι συνθήκες είναι σοβαρά περιορισμένες και υπόκεινται σε ταχεία επιδείνωση.

Οι συνέπειες για τις παγκόσμιες αγορές

Η Signal προειδοποιεί ότι η αγορά δεξαμενόπλοιων λειτουργεί σε «περιβάλλον κινδύνου χωρίς σαφή προηγούμενα» στη σύγχρονη ιστορία, καθώς η κατάσταση στον Κόλπο παραμένει ιδιαίτερα ευμετάβλητη. Οι εξελίξεις αναμένεται να επηρεάσουν άμεσα τα ναύλα, τις εξαγωγές και τις τιμές πετρελαίου σε παγκόσμιο επίπεδο, με πιθανές συνέπειες για ολόκληρη την αλυσίδα ενεργειακού εφοδιασμού.

Οι αναλυτές της ναυτιλιακής βιομηχανίας παρακολουθούν στενά κάθε κίνηση, καθώς η κλιμάκωση των γεωπολιτικών εντάσεων θα μπορούσε να προκαλέσει άμεσες επιπτώσεις από τη βιομηχανία ενέργειας μέχρι τις αγορές καυσίμων. Η περιορισμένη χωρητικότητα δεξαμενόπλοιων καθιστά την αγορά ακόμα πιο ευάλωτη σε οποιαδήποτε περαιτέρω κρίση, δημιουργώντας ένα περιβάλλον αβεβαιότητας για ναυλωτές και επενδυτές.

Σε αυτή την ασταθή συγκυρία, οι ναυλωτές και οι ιδιοκτήτες πλοίων καλούνται να ισορροπήσουν ανάμεσα στον κίνδυνο και τα υψηλά έσοδα, ενώ οι κυβερνήσεις και οι διεθνείς οργανισμοί παρακολουθούν προσεκτικά, αναζητώντας τρόπους να διασφαλίσουν τη ροή ενέργειας και να περιορίσουν τον παγκόσμιο αντίκτυπο. Η παραμικρή διαταραχή στον Κόλπο θα μπορούσε να προκαλέσει ντόμινο αναταράξεων στην παγκόσμια αγορά πετρελαίου, εντείνοντας την αβεβαιότητα για επενδυτές και καταναλωτές.