Έντονη κριτική στις κυβερνητικές παρεμβάσεις για τους servicers ασκεί το ΠΑΣΟΚ, υποστηρίζοντας ότι το υπό διαβούλευση σχέδιο νόμου αποδυναμώνει εργαλεία προστασίας των δανειοληπτών, χωρίς να διασφαλίζει βιώσιμες ρυθμίσεις για όσους αντιμετωπίζουν δυσκολίες αποπληρωμής.
Σε κοινή ανακοίνωσή τους, η Μιλένα Αποστολάκη, υπεύθυνη ΚΤΕ Τραπεζών και Ιδιωτικού Χρέους, και ο Δημήτρης Σπυράκος, γραμματέας του Τομέα Προστασίας Δανειοληπτών και Ιδιωτικού Χρέους του ΠΑΣΟΚ, χαρακτηρίζουν τις προωθούμενες αλλαγές «ένα βήμα μπροστά, δύο πίσω». Κατηγορούν την κυβέρνηση ότι, έπειτα από επτά χρόνια διακυβέρνησης, χιλιάδες πλειστηριασμούς και επανειλημμένες καταγγελίες οφειλετών, παρουσιάζει ως μεταρρύθμιση αποσπασματικές παρεμβάσεις.
Στο επίκεντρο ο Κώδικας Δεοντολογίας και η προκαταβολή 15%
Βασικό σημείο της κριτικής αποτελεί η αντικατάσταση του Κώδικα Δεοντολογίας Τραπεζών του Ν. 4224/2013 από τη Διαδικασία Διμερούς Ρύθμισης Οφειλής. Σύμφωνα με τα δύο στελέχη του ΠΑΣΟΚ, η αλλαγή αυτή ισοδυναμεί με κατάργηση του Κώδικα, χωρίς να διορθώνονται οι αδυναμίες του και χωρίς να διατηρούνται σημαντικά εργαλεία αναδιάρθρωσης.
Όπως επισημαίνουν, ο υφιστάμενος Κώδικας περιλάμβανε ενδεικτικές λύσεις που μπορούσαν να οδηγήσουν σε ριζική αναδιάρθρωση, ακόμη και σε διαγραφή μέρους της οφειλής. Αναγνωρίζουν, ωστόσο, ότι στην πράξη παρέμενε αναποτελεσματικός, καθώς δεν υπήρχε ουσιαστικός έλεγχος της πρότασης του πιστωτή ούτε δυνατότητα προσφυγής του οφειλέτη. Το ΠΑΣΟΚ υποστηρίζει ότι είχε προτείνει, μέσω τροπολογιών, την ενίσχυση του πλαισίου και των δικαιωμάτων των δανειοληπτών.
Αντί αυτών των βελτιώσεων, σύμφωνα με την ανακοίνωση, οι νέες διατάξεις επιτρέπουν στους πιστωτές να ζητούν προκαταβολή 15% για την παροχή ρύθμισης σε οφειλέτες με δυσχέρειες αποπληρωμής, χωρίς αντίστοιχες δεσμεύσεις για τη διάρκεια, τα κριτήρια και τους υπόλοιπους όρους της.
Παράλληλα, Αποστολάκη και Σπυράκος καταγγέλλουν ότι δεν προβλέπεται επαρκής διαδικασία υποβολής αντιπρότασης, προσφυγή σε αμερόληπτο όργανο για τον έλεγχο της προτεινόμενης λύσης ή προστασία από καταγγελία της σύμβασης και έκδοση διαταγής πληρωμής κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων.
Ιδιαίτερη αναφορά κάνουν και στην πρόβλεψη για την απόκτηση εκτελεστού τίτλου από τους πιστωτές μετά την αποδοχή της πρότασης ρύθμισης. Κατά την εκτίμησή τους, αυτό θα επιτρέπει την κίνηση διαδικασιών αναγκαστικής εκτέλεσης χωρίς να απαιτείται προηγουμένως έκδοση διαταγής πληρωμής, δυσχεραίνοντας την άμυνα των οφειλετών.
Πρόταση νόμου από το ΠΑΣΟΚ
Τα δύο στελέχη αναγνωρίζουν ότι το νομοσχέδιο προβλέπει το δικαίωμα ενημέρωσης των οφειλετών από τους servicers για την εξέλιξη του χρέους τους, σημειώνοντας ότι το ΠΑΣΟΚ έχει καταθέσει επανειλημμένα σχετική τροπολογία από το 2023. Θεωρούν, όμως, ανεπαρκή τη διατύπωση, καθώς, όπως αναφέρουν, δεν διασφαλίζει ενημέρωση για τα επιτόκια που εφαρμόστηκαν και το ιστορικό των χρεώσεων.
Για την προστασία όσων τηρούν τις ρυθμίσεις τους από παράνομες ενέργειες είσπραξης, υπογραμμίζουν ότι πρόκειται για αυτονόητη υποχρέωση. Υποστηρίζουν, παράλληλα, ότι οι παρεμβάσεις δεν απαντούν στις ανάγκες της μεγάλης πλειονότητας των δανειοληπτών με ληξιπρόθεσμες οφειλές, επικαλούμενοι κόκκινα δάνεια ύψους 73 δισ. ευρώ που βρίσκονται στα funds και διαχειρίζονται οι servicers.
Το ΠΑΣΟΚ προαναγγέλλει ότι τις επόμενες ημέρες θα καταθέσει πρόταση νόμου για το ιδιωτικό χρέος, όπως έχει δεσμευτεί ο πρόεδρός του. Σύμφωνα με την ανακοίνωση, θα περιλαμβάνει προστασία της κύριας κατοικίας, βιώσιμες ρυθμίσεις με βάση την πραγματική δυνατότητα αποπληρωμής, δεσμευτικούς κανόνες για τους πιστωτές και ουσιαστικές κυρώσεις για παραβιάσεις των δικαιωμάτων των οφειλετών.
«Οι πλειστηριασμοί που πραγματοποιήθηκαν, οι κατοικίες που χάθηκαν και η οικονομική ασφυξία χιλιάδων νοικοκυριών δεν διαγράφονται με επικοινωνιακές εξαγγελίες και αποσπασματικές ρυθμίσεις», τονίζουν, ζητώντας να τεθεί ως προτεραιότητα η προστασία των δανειοληπτών.
