Η είσοδος της ολλανδικής Action στην ελληνική αγορά φέρνει στο προσκήνιο μια επιχειρηματία με ασυνήθιστη επαγγελματική διαδρομή. Η Χατζίρ Χάτζι, η γυναίκα που βρίσκεται στο τιμόνι της αλυσίδας εκπτωτικών καταστημάτων, δεν προέρχεται από τον κόσμο των μεγάλων επενδυτικών ομίλων ούτε ανέλαβε τη διοίκηση έχοντας προηγουμένως εργαστεί σε κάποια άλλη πολυεθνική. Ξεκίνησε από το ταμείο ενός καταστήματος, σε ηλικία 17 ετών, και χρειάστηκε ένα τέταρτο του αιώνα για να φτάσει στην κορυφή της ίδιας εταιρείας.
Σήμερα, στα 46 της, διοικεί έναν όμιλο με ετήσιες πωλήσεις 16 δισ. ευρώ, περισσότερα από 3.300 καταστήματα και εκατομμύρια πελάτες σε ολόκληρη την Ευρώπη. Η Action ετοιμάζεται πλέον να αποκτήσει παρουσία και στην Ελλάδα, όπου η δραστηριότητά της αναμένεται να φέρει έναν ακόμη ισχυρό παίκτη στην αγορά των οικονομικών ειδών καθημερινής χρήσης, στην οποία κυριαρχεί η Jumbo του Απόστολου Βακάκη.
Το πρώτο βήμα έγινε στις 11 Νοεμβρίου 2026, με τη σύσταση της Action Greece Μονοπρόσωπη ΙΚΕ και αρχικό κεφάλαιο 5 εκατ. ευρώ. Η εταιρεία έχει έδρα στην Αθήνα και ανήκει στην ολλανδική Action Holding B.V., ενώ τη διαχείρισή της ανέλαβε ο Philippe Maurice Pascal Levisse, περιφερειακός διευθυντής για τη Νότια Ευρώπη.
Η ίδρυση της θυγατρικής επιβεβαιώνει την πρόθεση του ομίλου να δραστηριοποιηθεί στην Ελλάδα, χωρίς ωστόσο να έχουν γίνει ακόμη γνωστές οι τοποθεσίες των πρώτων καταστημάτων ή το χρονοδιάγραμμα λειτουργίας τους.
Χατζίρ Χάτζι: Μια τυχαία επιλογή που εξελίχθηκε σε καριέρα ζωής
Η ιστορία της Χατζίρ Χάτζι αρχίζει το 1997, όταν αναζητούσε μια περιστασιακή εργασία για να αποκτήσει το δικό της εισόδημα. Γεννημένη το 1980 στην Ολλανδία, από γονείς μαροκινής καταγωγής, είχε μεγαλώσει σε οικογένεια οκτώ παιδιών.
Σε συνέντευξη που είχε παραχωρήσει το 2017 στην ολλανδική εφημερίδα NRC, θυμόταν ότι δεν είχε κάποιο ιδιαίτερο σχέδιο για την επαγγελματική της σταδιοδρομία. Είχε απλώς αποφασίσει να εργαστεί στην πρώτη επιχείρηση που θα απαντούσε στην αίτησή της. Η Action ήταν εκείνη που τηλεφώνησε πρώτη.
Το κατάστημα όπου κλήθηκε για συνέντευξη βρισκόταν στην περιοχή Waterlandplein του Άμστερνταμ. Ήταν ακόμη υπό προετοιμασία και οι ιδιοκτήτες συμμετείχαν προσωπικά στις εργασίες. Δεν υπήρχαν πολυτελή γραφεία ή οργανωμένες διαδικασίες προσλήψεων. Η νεαρή υποψήφια δέχθηκε μερικές απλές ερωτήσεις, μεταξύ άλλων αν μπορούσε να κάνει υπολογισμούς και αν διέθετε πρακτικό μυαλό. Την ίδια ημέρα ξεκίνησε να εργάζεται.
Η Action αριθμούσε τότε μόλις 13 καταστήματα. Η Χάτζι αναλάμβανε διαφορετικές εργασίες ανάλογα με τις ανάγκες: από την τοποθέτηση προϊόντων στα ράφια μέχρι την εξυπηρέτηση στο ταμείο.
Ούτε οι παραγγελίες γίνονταν με τη σημερινή ευκολία. Το προσωπικό επικοινωνούσε τηλεφωνικά με τους ιδιοκτήτες, οι οποίοι μετέφεραν οι ίδιοι τα εμπορεύματα από την αποθήκη στα καταστήματα.
Η Χάτζι έμαθε έτσι τη λειτουργία του λιανεμπορίου στην πράξη, γνωρίζοντας από κοντά τις δυσκολίες της καθημερινότητας, τη σημασία της τιμής και τον τρόπο με τον οποίο οι αγοραστικές αποφάσεις των πελατών επηρεάζουν την επιτυχία μιας επιχείρησης.
Οι ευκαιρίες εξέλιξης δεν άργησαν. Έγινε βοηθός διευθυντή, στη συνέχεια ανέλαβε δικό της κατάστημα και αργότερα απέκτησε ευθύνη για ολόκληρες γεωγραφικές περιοχές.
Παράλληλα, ολοκλήρωσε τις σπουδές της στη διοίκηση επιχειρήσεων παρακολουθώντας βραδινά μαθήματα.
Από εκείνη την περίοδο προέρχεται και μια χαρακτηριστική ανάμνηση. Όταν χρειάστηκε να επισκέπτεται καταστήματα στην περιοχή Veluwe, φοβόταν τόσο πολύ να οδηγεί σε άγνωστες διαδρομές, ώστε ο πατέρας της τη συνόδευε τις πρώτες δύο εβδομάδες, περιμένοντας σε καφέ μέχρι να τελειώσει τις επαγγελματικές της υποχρεώσεις.
Η Χάτζι και η φιλοσοφία των χαμηλών τιμών
Η πορεία της Χάτζι συνδέθηκε με τη διεθνοποίηση της Action. Ήδη από το 2003 είχε αναλάβει ευρύτερες διοικητικές αρμοδιότητες στην Ολλανδία, ενώ συμμετείχε στην επέκταση στο Βέλγιο το 2005 και στη Γερμανία το 2009.
Το καθοριστικό επιχειρηματικό ορόσημο ήρθε το 2011, όταν η βρετανική επενδυτική εταιρεία 3i απέκτησε την Action.
Για τους εργαζομένους και τα στελέχη, η αλλαγή ιδιοκτησίας προκάλεσε αρχικά αβεβαιότητα. Η επιχείρηση είχε οικοδομήσει μια ιδιαίτερη κουλτούρα, στην οποία οι αποφάσεις λαμβάνονταν γρήγορα, οι ιδρυτές γνώριζαν προσωπικά τους ανθρώπους τους και η συγκράτηση των εξόδων αποτελούσε καθημερινή προτεραιότητα.
Η 3i έφερε διαφορετική προσέγγιση. Οι επενδύσεις, οι επιλογές για νέα καταστήματα και η στρατηγική ανάπτυξης έπρεπε πλέον να στηρίζονται σε αναλυτικά οικονομικά δεδομένα.
Όπως έχει περιγράψει η Χάτζι, αυτή η μετάβαση δεν ήταν εύκολη, αποδείχθηκε όμως αναγκαία για τη μετατροπή της Action σε διεθνή αλυσίδα.
Εκείνο που δεν ήθελε να χαθεί ήταν η λιτή φιλοσοφία της εταιρείας. Σε μια επιχείρηση που υπόσχεται χαμηλές τιμές, η συγκράτηση του λειτουργικού κόστους πρέπει, κατά την αντίληψή της, να ξεκινά από την ίδια τη διοίκηση.
Ενδεικτικό είναι ότι παλαιότερα η εταιρεία εφάρμοζε κοινά όρια δαπανών για τα επαγγελματικά ταξίδια ακόμη και των ανώτατων στελεχών, ενώ δεν υπήρχαν προνόμια όπως διαφορετικός καφές στα κεντρικά γραφεία σε σχέση με τα καταστήματα.
Η Χάτζι ανέλαβε εμπορική διευθύντρια το 2018, ενώ τον Ιανουάριο του 2022 διαδέχθηκε τον Σάντερ φαν ντερ Λάαν στη θέση της διευθύνουσας συμβούλου.
Η ανάπτυξη που φέρνει την Action απέναντι στη Jumbo
Στα χρόνια που ακολούθησαν, η Action συνέχισε να επεκτείνεται με εντυπωσιακούς ρυθμούς. Το 2025 ο κύκλος εργασιών της διαμορφώθηκε στα 16 δισ. ευρώ, σημειώνοντας αύξηση 16%, ενώ το λειτουργικό EBITDA έφτασε τα 2,37 δισ. ευρώ.
Μέσα στην ίδια χρονιά προστέθηκαν 384 καταστήματα, με το συνολικό δίκτυο να φτάνει τα 3.302 σημεία πώλησης. Στο πρώτο εξάμηνο του 2026 οι πωλήσεις ανήλθαν σε 8,35 δισ. ευρώ, αυξημένες κατά 14%.
Η επιτυχία της βασίζεται σε ένα σχετικά απλό μοντέλο: περιορισμένο λειτουργικό κόστος, μεγάλο όγκο προμηθειών, χαμηλές τιμές και συνεχή ανανέωση των προϊόντων.
Στα καταστήματα διατίθενται περίπου 6.000 είδη από 14 κατηγορίες, ενώ κάθε εβδομάδα προστίθενται περίπου 150 νέοι κωδικοί. Τα δύο τρίτα των προϊόντων πωλούνται σε τιμές χαμηλότερες των 2 ευρώ.
Η στρατηγική αυτή δημιουργεί ισχυρό κίνητρο για συχνές επισκέψεις. Οι καταναλωτές γνωρίζουν ότι μπορούν να αναζητήσουν βασικά είδη καθημερινής χρήσης, αλλά και να ανακαλύψουν προϊόντα που δεν υπήρχαν στο κατάστημα την προηγούμενη εβδομάδα.
Η άφιξη της Action στην Ελλάδα δημιουργεί αναπόφευκτα συγκρίσεις με τη Jumbo, παρότι οι δύο εταιρείες ακολουθούν διαφορετικό μοντέλο. Η ολλανδική αλυσίδα επιλέγει κυρίως μικρότερα καταστήματα, περίπου 1.000 τετραγωνικών μέτρων, ενώ η Jumbo διαθέτει μεγαλύτερους χώρους και ευρύτερη συλλογή εμπορευμάτων.
Ο Απόστολος Βακάκης έχει αντιμετωπίσει με επιφυλακτικότητα τις εκτιμήσεις για τις πιθανές επιπτώσεις της Action στην αγορά. Όταν ρωτήθηκε για την παρουσία της στη Ρουμανία, απάντησε χαρακτηριστικά: «Τρίχες. Είναι σαχλαμάρες αυτά που λέγονται».
Έχει επισημάνει, πάντως, ότι ο ανταγωνισμός μπορεί να λειτουργήσει ως κίνητρο για τη βελτίωση μιας επιχείρησης.
Η Jumbo έχει ήδη στα σχέδιά της τη δημιουργία μικρότερων καταστημάτων την περίοδο 2027-2028, μια στρατηγική επιλογή που είχε δρομολογηθεί πριν από την απόφαση της Action να εισέλθει στην ελληνική αγορά.
Για τη Χατζίρ Χάτζι, η Ελλάδα αποτελεί ακόμη μία αγορά στον χάρτη της ευρωπαϊκής επέκτασης. Για το εγχώριο λιανεμπόριο, η είσοδος της Action σημαίνει την προσθήκη ενός ανταγωνιστή με τεράστια αγοραστική δύναμη και εμπειρία στις χαμηλές τιμές.
Και πίσω από αυτόν τον όμιλο βρίσκεται μια CEO που γνωρίζει καλύτερα από πολλούς τι συμβαίνει στην άλλη πλευρά του ταμείου, αφού από εκεί ξεκίνησε την καριέρα της πριν από σχεδόν 30 χρόνια.
