Μια πρωτοφανή «έκρηξη» στη ζήτηση ακινήτων πυροδότησε η ανακοίνωση για την αύξηση του φόρου μεταβίβασης από το 3% στο 15%, οδηγώντας τους ξένους επενδυτές σε έναν αγώνα δρόμου προκειμένου να προλάβουν την προθεσμία της 30ής Ιουνίου 2027.
Όπως αποκαλύπτει στη συνέντευξή της στο powergame.gr η ιδρύτρια της Paragon Real Estate Specialists, κα Βασιλική Ζαρκατζιά, η αγορά των νοτίων προαστίων καταγράφει έντονη κινητικότητα με ζήτηση ακόμα και για premium ακίνητα άνω των 4 εκατ. ευρώ, επιβεβαιώνοντας τη δυναμική ενός κλάδου που κινείται με ίδια κεφάλαια και μηδενική τραπεζική μόχλευση.
Η συνάντησή μας με την κα Ζαρκατζιά πραγματοποιήθηκε στα γραφεία της Paragon Real Estate. Το κλίμα ήταν ιδιαίτερα θερμό από την πρώτη στιγμή. Μάλιστα η οικοδέσποινα μας πρόσφερε αχνιστό τσάι του βουνού μαζεμένο από το ορεινό χωριό της στον Κίσσαβο της Λάρισας. Εξαιρετικό!
Με εξειδικευμένες σπουδές στο Heriot-Watt της Σκωτίας και πολυετή θητεία ως πραγματογνώμονας στο Πρωτοδικείο Αθηνών, η κα Ζαρκατζιά μας απάντησε εμπεριστατωμένα για τις τιμές των ακινήτων, το Ελληνικό, τη στεγαστική κρίση και τις προοπτικές του κλάδου.
Όπως εξηγεί, στα νότια προάστια δεν υφίσταται καμία απολύτως «φούσκα», καθώς το 60% με 70% των συναλλαγών καλύπτεται από ξένα ίδια κεφάλαια χωρίς τραπεζική μόχλευση, ενώ οι τιμές στα νεόδμητα των premium περιοχών σημειώνουν περαιτέρω άνοδο 6%. Παράλληλα, το μεγαλεπήβολο project στο Ελληνικό λειτουργεί ως καταλύτης υπεραξίας για τους όμορους δήμους, στρέφοντας πολλούς αγοραστές προς τη δευτερογενή αγορά.
Ταυτόχρονα, η κα Ζαρκατζιά κάνει λόγο για αδράνεια του κράτους απέναντι στη στεγαστική κρίση, υπογραμμίζοντας την ανάγκη να δοθούν ουσιαστικά κίνητρα για την αποδέσμευση των εκατοντάδων χιλιάδων κλειστών ακινήτων που παραμένουν εγκλωβισμένα σε servicers.
Αναφερόμενη στις επενδυτικές αποδόσεις, ξεχωρίζει την ανερχόμενη τάση των serviced apartments που αγγίζουν αποδόσεις 5% με 6%, ενώ για την αγορά των εξοχικών σημειώνει τη μετατόπιση των Ελλήνων προς πιο προσιτούς προορισμούς, όπως η Πελοπόννησος.
Τέλος, αναφέρθηκε στη σταδιακή θεσμική ωρίμανση της βραχυχρόνιας μίσθωσης, εκτίμησε ότι το 2027 θα φέρει μια ήπια επιβράδυνση στον ρυθμό αύξησης των τιμών και υπογράμμισε πως η τεχνητή νοημοσύνη αποτελεί χρήσιμο εργαλείο, το οποίο όμως δεν μπορεί να αντικαταστήσει την ανθρώπινη επαφή και την ανάγκη για αυστηρή πιστοποίηση του μεσιτικού επαγγέλματος.
«Το ακίνητο είναι κάτι πολύ περισσότερο από ένα κομμάτι γης»
Στο ξεκίνημα της συνέντευξής μας, η κα Ζαρκατζιά μας είπε δυο λόγια για την πορεία της στον μεσιτικό χώρο.
«Είμαι στον χώρο από το 2007. Είμαι κάτοχος μεταπτυχιακού διπλώματος στο Real Estate Investment and Finance από το Heriot-Watt της Σκωτίας. Είμαι πραγματογνώμονας στο Πρωτοδικείο Αθηνών στο Αστικό και στο Ποινικό Δίκαιο. Είμαι επίσης Candidate Member στο Royal Institution of Chartered Surveyors.
Από τα πρώτα βήματα της καριέρας μου, βλέποντας στο πρόσωπο των ανθρώπων χαμόγελα ικανοποίησης και στα μάτια τους να περνούν μελλοντικές στιγμές ευτυχίας, αντιλήφθηκα ότι ένα ακίνητο είναι πολλά περισσότερα από ένα σπίτι ή ένα κομμάτι γης. Είναι η αντανάκλαση των ονείρων και των φιλοδοξιών τους.
Tο 2016 λοιπόν δημιούργησα την Paragon Real Estate Specialists, μία εταιρεία η οποία έχει επίκεντρο τον άνθρωπο και όχι το ακίνητο».
-Με το development ασχολείστε;
Όχι ακόμα. Αλλά αυτή είναι η πρόθεση. Γιατί έχει αποκτηθεί η τεχνογνωσία όλα αυτά τα χρόνια, οπότε θέλουμε να μπούμε σε αυτό το κομμάτι.
Η ιδρύτρια της Paragon Real Estate, κα Βασιλική Ζαρκατζιά, στα γραφεία της εταιρείας της © powergame.gr
«Το 60% με 70% της ζήτησης έρχεται από ξένους επενδυτές»
Η ανακοίνωση της αύξησης του φόρου μεταβίβασης από το 3% στο 15% πυροδότησε νέο κύμα ζήτησης στα νότια προάστια, με τους ξένους επενδυτές να καλύπτουν το 60% έως 70% της αγοράς.
Παράλληλα, το έργο στο Ελληνικό λειτουργεί ως καταλύτης υπεραξίας για τις γύρω περιοχές, συμπαρασύροντας τις τιμές στη Γλυφάδα, τη Βούλα και τον Άλιμο.
Την ίδια στιγμή, οι αγοραπωλησίες τύπου resell κερδίζουν έδαφος στη δευτερογενή αγορά, καθώς οι διεθνείς αγοραστές αναζητούν έτοιμα ακίνητα χωρίς να περιμένουν τους χρόνους αποπεράτωσης.
«Το 60% με 70% της ζήτησης έρχεται από ξένους επενδυτές. Παρότι υπήρξε μια επιβράδυνση της ζήτησης μέσα στο 2025, μετά από την ανακοίνωση των μέτρων του φόρου μεταβίβασης από το 3% στο 15%, η ζήτηση επανήλθε. Εδώ στα νότια τουλάχιστον εγώ δεν βλέπω καμία μείωση των τιμών, αντίθετα, θα έλεγα πως μέσα στο 2026 έχουμε δει και μια αύξηση περίπου στο 6% στα ακίνητα πάνω από 800.000 ευρώ. Το οποίο μας δείχνει τη δυναμική της αγοράς.
Έλληνες επενδυτές συνεχίζουν να υπάρχουν αλλά σε πολύ μικρότερα επίπεδα, σε διαφορετική ποιότητα ακινήτων και σε διαφορετικές γειτονιές.
Βλέπουμε πάντως αρκετούς ομογενείς να επιστρέφουν στην Ελλάδα προκειμένου να επενδύσουν σε premium ακίνητα στην πατρίδα τους. Όλο αυτό τώρα δημιουργεί μια στρέβλωση γιατί αυξάνεται η ζήτηση, αυξάνονται οι τιμές… Και να βάλω εδώ και το Ελληνικό. Το Ελληνικό λειτουργεί ως «μαγνήτης» που φέρνει νέο, διεθνές κεφάλαιο στην Αθηναϊκή Ριβιέρα. Αυτό δημιουργεί μια διάχυση της ζήτησης -όσοι δεν βρίσκουν το προϊόν που θέλουν ή θεωρούν τις τιμές εντός του έργου υπερβολικές, στρέφονται στον Άλιμο , στη Γλυφάδα για lifestyle της ή στη Βούλα για premium ποιότητα ζωής.
Το ποσοστό των αγοραστών στο Ελληνικό είναι 80-20% μεταξύ Ελλήνων και ξένων.
-Το Ελληνικό έχει μετατραπεί σαν ρυθμιστής της περιοχής;
Το Ελληνικό δίνει μια υπεραξία στους όμορους δήμους, αλλά ακόμη είναι ένα project το οποίο είναι σε εξέλιξη. Ναι, τις τιμές τις έχει ανεβάσει.
Κοιτάξτε, η Γλυφάδα, η Βούλα και η Βουλιαγμένη πάντα κρατούσαν ψηλά τις τιμές. Ακόμα και μέσα στην κρίση είδαμε μια μείωση 20%-25%, ενώ στο κέντρο της Αθήνας ήταν 50%-60%. Εδώ κράτησε η τιμή. Όταν μπήκαν οι μπουλντόζες και ανακοινώθηκε ότι θα γίνει το Ελληνικό εκεί υπήρχε η προσδοκία μιας νέας πόλης μέσα στον υφιστάμενο αστικό ιστό. Αυτό προφανώς έδωσε υπεραξία και στα ακίνητα που ήταν όμορα και ένα push στη ζήτηση.
-Υπάρχει ένα ποσοστό της αύξησης που έχετε τα τελευταία χρόνια;
Σε κάποια σημεία της Γλυφάδας και της Βούλας, κοντά στη θάλασσα, είναι πολύ πιο ακριβά από ό,τι στο Ελληνικό. Το Ελληνικό μπορεί να έχει σε κάποια σημεία 10.000 ευρώ/τ.μ. (εκτός του Riviera Tower) και εμείς να έχουμε 15.000 ή και 20.000 ευρώ/τ.μ. ή και πολύ παραπάνω. Αυτό έχει να κάνει πάρα πολύ με τη την εγγύτητά του στη θάλασσα,τη θέα στη θάλασσα ή βρίσκονται κοντά στους εμπορικούς δρόμους.
-Και για τη δευτερογενή αγορά; Ακούγεται πάρα πολύ ότι αγοράζουν ακίνητα και τα ξανά πουλάνε σε πιο ακριβή τιμή.
Υπάρχουν αρκετοί αγοραστές οι οποίοι μπήκαν εκεί καθαρά επενδυτικά, όχι για να μείνουν οι ίδιοι, όσο για να αποκτήσουν αυτή την υπεραξία βλέποντας ότι το έργο εξελίσσεται. Βλέπουμε ήδη να γίνονται αγορές back-to-back, δηλαδή αγόρασα, κάνω resale. Αυτό έχει γίνει και στον πύργο.
Οι ξένοι δεν θέλουν να περιμένουν. Θέλουν να μπουν όσο πιο γρήγορα γίνεται, τα leads που έχουμε είναι να περιμένουν ιδανικά 6-8 μήνες. Η αναμονή του Ελληνικού δεν είναι κάτι που τους ταιριάζει. Οπότε όταν υπάρχει το resell, τον χρόνο κατασκευής τον έχει απορροφήσει ο πρώτος αγοραστής, ο Έλληνας, οπότε τώρα μπαίνουν πιο εύκολα.
Η ιδρύτρια της Paragon Real Estate, κα Βασιλική Ζαρκατζιά (κέντρο), με τους δημοσιογράφους του powergame.gr Μαρία Καλούδη και Γιάννη Μαραζιώτη © powergame.gr
«Δεν υπάρχει φούσκα στα νότια προάστια»
Απορρίπτοντας το σενάριο μιας «φούσκας» στα νότια προάστια, η Βασιλική Ζαρκατζιά εξηγεί ότι οι υψηλές τιμές αντανακλούν την υψηλή ζήτηση,το κατασκευαστικό κόστος, την έλλειψη οικοπέδων και την ελάχιστη τραπεζική μόχλευση.
Παράλληλα, χαρτογραφεί το εύρος των αξιών ανά περιοχή, από τις πιο προσιτές γειτονιές έως τα 40.000 €/τ.μ. στα νεόδμητα της Βουλιαγμένης.
«Ξέρετε πολύ καλά ότι οι τιμές βασίζονται στον κανόνα προσφοράς και ζήτησης. Αυτή τη στιγμή έχουμε πάρα πολύ μεγάλη ζήτηση. Όσο η ζήτηση παραμένει μεγάλη και το στεγαστικό απόθεμα μικρό, οι τιμές δεν θα πέσουν. Εγώ μιλάω βέβαια πάντα για τα νότια προάστια.
Για εμάς εδώ δεν βλέπω πρόθεση των κατασκευαστών να ρίξουν τις τιμές, καθότι το κατασκευαστικό κόστος είναι πάρα πολύ μεγάλο, η αξία απόκτησης των οικοπέδων είναι πάρα πολύ μεγάλη, και με τις αλλαγές στον ΝΟΚ τα δομήσιμα μέτρα είναι λιγότερα. Όλα αυτά δίνουν πρόσθετο κόστος.
Επίσης, τα κτίρια είναι υψηλής ενεργειακής κλάσης και προσφέρουν facilities που ζητάει ο ξένος επενδυτής. Όλα αυτά δίνουν μια επιπρόσθετη αξία που δεν δείχνει να είναι φούσκα. Δεν πιστεύω ότι σήμερα υπάρχει φούσκα στα ακίνητα, εφόσον υπάρχει ελάχιστη μόχλευση. Το 60%-70% είναι ξένοι επενδυτές με ίδια κεφάλαια.
-Δώστε μας μια τάξη τιμών στις περιοχές των νοτίων προαστίων.
Εξαρτάται πάρα πολύ από τα σημεία. Στην Άνω Γλυφάδα από 4.000 – 4.500 €/τ.μ. Στην Κάτω Γλυφάδα, στην Παραλία πάνω από 25.000 €/τ.μ. Υπάρχει listing στα 35.000 €/τ.μ., ενώ τα 20.000 €/τ.μ. είναι πραγματικότητα.
Στη Βουλιαγμένη λόγω έλλειψης προσφοράς, οι τιμές κινούνται από 6.000 – 7.000 €/τ.μ. για τα πιο παλιά, έως και 40.000 €/τ.μ. για νεόδμητα σε μοναδικά σημεία π.χ. Λαιμός. Η Βουλιαγμένη έχει κάποια μοναδικά σημεία που δεν τα βρίσκεις αλλού. Αυτό ανεβάζει πολύ τις τιμές.
Αργυρούπολη, Άγιος Δημήτριος, Δάφνη είναι πιο προσιτές περιοχές σε σχέση με Γλυφάδα και Βουλιαγμένη, δηλαδή γύρω στα 4.000 – 5.000 €/τ.μ. για τα νεόδμητα. Αντιλαμβάνομαι πως και πάλι ακριβά είναι σε σχέση με τους μισθούς των Ελλήνων αλλά το λέω πάντα σε σχέση με τις άλλες περιοχές στα νότια.
-Η ζήτηση από ξένους επενδυτές θα συνεχιστεί;
Με την ανακοίνωση της αύξησης του φόρου μεταβίβασης από 3% σε 15% είδαμε ότι έγινε ένα «Big Bang». Η ζήτηση επανήλθε στα επίπεδα του 2025, διότι θέλουν να αγοράσουν μέχρι τις 30 Ιουνίου 2027 που είναι η τελευταία ημερομηνία παράτασης πριν από την εφαρμογή του μέτρου από 1η Ιουλίου 2027. Βλέπουμε leads για ακίνητα άνω των 4.000.000 ευρώ. Αυτό δημιουργεί μια στρέβλωση στην αγορά γιατί δεν ξέρουμε τι θα γίνει μετά.
-Ποιες είναι οι εθνικότητες αγοραστών στα Νότια:
Άραβες πολλοί. Από Αίγυπτο, Λίβανο, Ντουμπάι. Επίσης Νοτια Αφρική. Και πολλοί ομογενείς βέβαια. Επίσης οι Άγγλοι είναι πολύ αυξημένοι μετά από το Brexit. Ακόμα έχουμε Γερμανούς, Ιταλούς και Γάλλους.
-Τούρκοι ή Κινέζοι;
Δεν προτιμούν τα Νότια λόγω υψηλών τιμών. Κινούνται στο Κέντρο και στον Πειραιά για ακίνητα των 250.000 ευρώ, conversions από επαγγελματικά σε οικιστικά. Εδώ στα Νότια δεν βγαίνουν αυτά τα νούμερα. Με 250.000 ευρώ αγοράζεις ελάχιστα τετραγωνικά. Γι’ αυτό προτιμούν άλλες περιοχές, τον Πειραιά, την Καλλιθέα, το Κέντρο. Με καλύτερη μεταφορική διασύνδεση καλύτερες πιθανότητες μεταπώλησης.
Η ιδρύτρια της Paragon Real Estate, κα Βασιλική Ζαρκατζιά © Paragon Real Estate
«Να βρεθεί λύση να βγούνε στην αγορά τα κλειστά ακίνητα των servicers»
Με την τραπεζική μόχλευση στα νότια να παραμένει ελάχιστη, η Βασιλική Ζαρκατζιά αναλύει τις αγκυλώσεις της στεγαστικής πολιτικής. Χαρακτηρίζει ανεπαρκή τα κυβερνητικά μέτρα και προκρίνει την άμεση αξιοποίηση των κλειστών ακινήτων των servicers και του δημοσίου, ενώ παράλληλα υπογραμμίζει την αναγκαιότητα της ιδιωτικής ασφάλισης έναντι των φυσικών καταστροφών.
-Σχετικά με τη μόχλευση των Ελλήνων και τα δάνεια, υπάρχει κίνδυνος;
Εδώ στα Νότια οι ξένοι δεν μπαίνουν σε μόχλευση. Κάποιοι ομογενείς ίσως λίγο. Οι Έλληνες μετά τη δεκαετή κρίση είναι πολύ πιο προσεκτικοί. Οι τράπεζες, παρότι δίνουν έως και 90% χρηματοδότηση, ελέγχουν αυστηρά την πιστοληπτική ικανότητα. Στα νότια η μόχλευση είναι ελάχιστη, καθώς οι περισσότερες αγορές γίνονται με ίδια κεφάλαια.
-Για τα κυβερνητικά μέτρα (ανακαινίζω-νοικιάζω, κλειστά σπίτια κ.λπ.), θεωρείτε ότι βοηθούν στη στεγαστική κρίση;
Το κόστος ανακαίνισης είναι πολύ υψηλό. Υπάρχει τεράστια γραφειοκρατία και όλα αυτά τα μέτρα δεν είναι επαρκή. Η κυβέρνηση θα έπρεπε να καθίσει στο ίδιο τραπέζι με τους φορείς της αγοράς ακινήτων. Υπάρχουν εκατοντάδες χιλιάδες κλειστά ακίνητα σε funds και servicers και θα έπρεπε να βρεθεί μια λύση να τους δοθεί κίνητρo για να βγουν στην αγορά.
Σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες μετατρέπουν δημόσια κτίρια σε φοιτητικές εστίες και κοινωνικές κατοικίες.
Υπάρχει και το δημογραφικό. Οι οιοκογένειες πλέον στη χώρα είναι μικρότερες, συνεπώς τα μεγάλα σπίτια δεν έχουν ζήτηση. Και η ζήτηση είναι για μικρές κατοικίες. Είναι απαράδεκτο να πρέπει μια οικογένεια από την επαρχία να δίνει 500 ευρώ ενοίκιο για να σπουδάσει το παιδί στην Αθήνα.
Στην Ελλάδα το κράτος τώρα ξεκίνησε απλώς να καταγράφει την ακίνητη περιουσία του σε φακέλους. Θα μπορούσαν κάποια ακίνητα από αυτά να δοθούν για μικρές κατοικίες.
Επίσης, τα ακίνητα που βρίσκονται σε servicers καθυστερούν δραματικά να ωριμάσουν και να βγουν στην αγορά, παίρνει πολλά χρόνια.
Και θα δείτε ότι θα αυξηθεί και άλλο ο χρόνος. Και όλα αυτά τα έχουν μεταθέσει στους συμβολαιογράφους. Πόσα να κάνουν και αυτοί;
-Ποια είναι η γνώμη σας για την ιδιωτική ασφάλιση;
Θεωρώ πως η αύξηση της έκπτωσης του ενφια στο 50%για τα ασφαλισμένα ακίνητα αποτελεί πολύ μεγάλο κίνητρο για τους ιδιοκτήτες προκειμένου να ασφαλίσουν τις περιουσίες τους .
Με την κλιματική αλλαγή και τα ακραία καιρικά φαινόμενα που βιώνουμε τα τελευταία χρόνια, είναι επιτακτική ανάγκη η ασφάλιση των ακινήτων.
Θα πρέπει από μόνοι μας να ασφαλίζουμε τα ακίνητά μας. Είδατε τι ξανά έγινε στο Πήλιο. Η ασφαλιστική μπορεί να αυξήσει το κόστος κεφαλαίου κάθε χρόνο, αλλά πρέπει να το κάνουμε. Μακάρι να υπήρχε η κρατική πρόνοια, αλλά αφού δεν γίνεται δεν μπορούμε να μην τα ασφαλίσουμε τα ακίνητά μας.
-Ποιες κατηγορίες ακινήτων προσφέρουν σήμερα την καλύτερη επενδυτική απόδοση;
Τα πολύ μικρά διαμερίσματα, 25 – 55 τ.μ., που είναι ανακαινισμένα και κοντά σε στάσεις Μετρό, προσφέρουν τις καλύτερες αποδόσεις στο οικιστικό. Όπου ανακοινωθεί κάτι για το Μετρό η περιοχή που… θα φτάσει το Μετρό αυξάνεται το κόστος της. Γενικά, οι αποδόσεις στο οικιστικό στα Νότια είναι χαμηλές (3% – 4%) λόγω του υψηλού κόστους αγοράς.
Ωστόσο, νέα τάση αποτελούν τα Branded residences. Αναλαμβάνει από την αρχή ένας κατασκευαστής και έρχεται έπειτα σε συνεργασία με μεγάλες αλυσίδες του εξωτερικού, οι οποίες προσφέρουν υπηρεσίες ξενοδοχείου κάτω από την ομπρέλα του διεθνούς brand Αυτό δίνει υπεραξίας και εκεί έχουμε 25%- 40% υψηλότερες αποδόσεις ενοικίασης (rental yields) σε σχέση με τα αντίστοιχα απλά πολυτελή ακίνητα της αγοράς.
Η ιδρύτρια της Paragon Real Estate, κα Βασιλική Ζαρκατζιά © powergame.gr
«Πολύ υψηλή η ζήτηση για την αγορά οικοπέδων»
Από τα περιθώρια διαπραγμάτευσης και την έλλειψη τεχνικού προσωπικού που εκτοξεύει το κατασκευαστικό κόστος, μέχρι την κυριαρχία των ξένων στα εξοχικά και τη μετατόπιση των Ελλήνων στην Πελοπόννησο, η Βασιλική Ζαρκατζιά σκιαγραφεί τις νέες ισορροπίες.
Παράλληλα, αναλύει τη θεσμική ωρίμανση της βραχυχρόνιας μίσθωσης, εκτιμά σταθεροποίηση τιμών έως το 2027 και υπογραμμίζει την ανάγκη πιστοποίησης των μεσιτών στην εποχή της τεχνητής νοημοσύνης.
–Τι περιθώριο διαπραγμάτευσης υπάρχει στις τιμές και πόσος χρόνος χρειάζεται για να πουληθεί ένα ακίνητο;
Το περιθώριο διαπραγμάτευσης έχει αυξηθεί λίγο, στο 5% – 6% κατά μέσο όρο. Αν ένα ακίνητο είναι σε σωστή τιμή αγοράς, πουλιέται το πολύ σε έξι μήνες. Αν μείνει παραπάνω, σημαίνει ότι έχει λάθος τιμή ή είναι σε κακό σημείο ή έχει νομικά/τεχνικά προβλήματα.
-Για την αγορά οικοπέδων υπάρχει ζήτηση;
Η ζήτηση για τη γη γενικά στην Αττική είναι πολύ υψηλή και στα Νότια προάστια ακόμα περισσότερο. Έχουμε περιορισμένη προσφορά οικοπέδων στα νότια ενώ υπάρχει μεγάλη ζήτηση για αγορά και από ξένους επενδυτές. Τα θέλουν για να μπούνε στην ελληνική αγορά να κάνουν το μπάσιμό τους.
-Οι ελλείψεις σε εργατικά χέρια στην οικοδομή επηρεάζουν τις τιμές;
Υπάρχει τεράστια έλλειψη εξειδικευμένου τεχνικού προσωπικού. Κανένας νέος Έλληνας δε πάει στα τεχνικά επαγγέλματα. Αυτό καθυστερεί τα έργα, πάει πίσω τα χρονοδιαγράμματα και ανεβάζει το συνολικό κόστος κατασκευής.
-Για εξοχικές κατοικίες υπάρχει ζήτηση;
Το 60%-70% της αγοράς εξοχικών είναι ξένοι. Από Αμερική, Αγγλία, Γερμανία, Γαλλία, Βέλγιο και αλλού. Οι Έλληνες, λόγω περιορισμένης αγοραστικής δύναμης, μετατοπίζονται σε πιο οικονομικούς και εναλλακτικούς προορισμούς όπως στην Πελοπόννησο. Νησιά όπως η Μύκονος και η Πάρος είναι πλέον απλησίαστα για τους Έλληνες. Πάνε λοιπόν σε πιο μικρούς και όχι τόσο γνωστούς προορισμούς.
Αν εξαιρέσουμε το Πόρτο Χέλι και το Κόστα Ναβαρίνο όλη η υπόλοιπη Πελοπόννησος είναι ακόμα προσιτή στους Έλληνες.
-Ποιο εκτιμάτε ότι θα είναι το μέλλον της βραχυχρόνιας μίσθωσης;
Το μέλλον της βραχυχρόνιας μίσθωσης στην Ελλάδα εισέρχεται σε μια φάση θεσμικής ωριμότητας. Το κράτος πλέον χρησιμοποιεί αυστηρούς περιορισμούς για τη βραχυχρόνια μίσθωση όπως Το πάγωμα των νέων αδειών σε κορεσμένα δημοτικά διαμερίσματα πχ το κέντρο της Αθήνας και της Θεσσαλονίκης σε συνδυασμό με ισχυρά φορολογικά κίνητρα για τη μακροχρόνια, με ξεκάθαρο στόχο την ανάκαμψη της στεγαστικής κρίσης. Τα μέτρα και οι περιορισμοί του κράτους αναγκάζουν πολλούς μικρούς ιδιώτες να αποχωρήσουν ή να δώσουν τα ακίνητα σε επαγγελματικές εταιρείες διαχείρισης. Αρκετά ακίνητα επιστρέφουν στη μακροχρόνια μίσθωση, τα μέτρα που πήρε το κράτος έχουν βοηθήσει προς αυτή την κατεύθυνση
Αλλά αυτό δεν αρκεί για να λύσει το οξύ στεγαστικό πρόβλημα. Το πρόβλημα της στεγαστικής κρίσης είναι τεράστιο δεν φτάνουν μονάχα τα διαμερίσματα αυτά που επέστρεψαν στη μακροχρόνια μίσθωση.
Εξάλλου, υπάρχουν ακόμα περιοχές που έχουν πολλά διαμερίσματα σε βραχυπρόθεσμη ρύθμιση. Το κέντρο της Αθήνας έχει τουρισμό 365 μέρες τον χρόνο και τους συμφέρει ακόμα τους ιδιοκτήτες να τα έχουν στη βραχυπρόθεσμη. Και εδώ στα Νότια έχουμε πολλά σε βραχυπρόθεσμη. Πολλά στελέχη εταιρειών προτιμούν να μείνουν εδώ παρά στο κέντρο. Επίσης έρχονται άνθρωποι που κάθονται λίγο καιρό δοκιμάζοντας αν θέλουν να μείνουν μόνιμα στη χώρα.
-Τι πρόβλεψη θα κάνατε για την αγορά ακινήτων το 2027;
Αναμένω επιβράδυνση στον ρυθμό ανόδου των τιμών και μερικής σταθεροποίηση. Υπάρχει βέβαια μεγάλη ζήτηση για ενεργειακά αναβαθμισμένα ακίνητα.
Στα Νότια Προάστια, λόγω της υψηλής ζήτησης και της έλλειψης ποιοτικών ακινήτων, δεν προβλέπω πτώση των τιμών. Μια επιβράδυνση όμως τη βλέπω.
-Πώς επηρεάζει η τεχνητή νοημοσύνη τον κλάδο σας;
Το AI ήρθε για να μας βοηθήσει και όποιος δεν το ακολουθήσει θα μείνει εκτός αγοράς.
Ωστόσο, δεν μπορεί να αντικαταστήσει την ανθρώπινη επαφή και την εμπιστοσύνη. Το μεγάλο ζητούμενο στον κλάδο μας είναι η θεσμοθέτηση αυστηρότερων κριτηρίων και πιστοποιήσεων για την άσκηση του επαγγέλματος του μεσίτη, ώστε να σταματήσει η παραμεσιτεία. Και να πάψει πια αυτό το κακό κλίμα που υπάρχει για το επάγγελμα του μεσίτη.
Το πιο σημαντικό είναι να μπορέσει ο κλάδος να εκπαιδευτεί περισσότερο και να υπάρχουν άδειες για να γίνει κανείς μεσίτης».
