Η Χερσόνησος της Κριμαίας, η οποία προσαρτήθηκε παράνομα από τη Ρωσική Ομοσπονδία το 2014, αποτελεί διαχρονικά το προκεχωρημένο φυλάκιο της Μόσχας στη Μαύρη Θάλασσα και τον κεντρικό κόμβο ανεφοδιασμού των ρωσικών δυνάμεων κατοχής στη νότια Ουκρανία.
Σύμφωνα με εκτενές ρεπορτάζ της εφημερίδας Le Monde, το Κίεβο διεξάγει πλέον μια εξαιρετικά μεθοδική, πολυεπίπεδη και τεχνολογικά προηγμένη εκστρατεία πληγμάτων, με ξεκάθαρο στόχο τη γεωγραφική και επιχειρησιακή απομόνωση της χερσονήσου. Στοχεύοντας συστηματικά τα σημεία πρόσβασης, τις γέφυρες, τις λιμενικές υποδομές και τους οδικούς άξονες, οι ουκρανικές ένοπλες δυνάμεις επιχειρούν να μετατρέψουν την Κριμαία από ένα απρόσβλητο οχυρό σε ένα αποκομμένο και ευάλωτο νησί.
Η στρατηγική των Ουκρανών για την Κριμαία
Η ουκρανική στρατηγική δεν βασίζεται σε μια μεμονωμένη ή απλώς θεαματική ενέργεια, αλλά σε μια διαρκή πίεση φθοράς που επικεντρώνεται στο επιχειρησιακό βάθος των ρωσικών γραμμών.
Όπως δήλωσε χαρακτηριστικά ο Ουκρανός Υπουργός Ψηφιακού Μετασχηματισμού, Μιχαίλο Φεντόροφ, η εκτεταμένη χρήση μη επανδρωμένων αεροσκαφών αποσκοπεί στον πλήρη διαχωρισμό της χερσονήσου από την ηπειρωτική Ρωσία και τα κατεχόμενα εδάφη, υποσχόμενος ότι για τους Ρώσους η κόλαση μόλις ξεκινά. Οι επιθέσεις εστιάζουν στη στόχευση των στρατιωτικών οχημάτων και των βυτιοφόρων που μεταφέρουν καύσιμα και πυρομαχικά, στην παράλυση των στρατηγικών σιδηροδρομικών κόμβων όπως το Τζανκόι, καθώς και σε πλήγματα στις σταθερές γέφυρες που συνδέουν τη χερσόνησο με την ηπειρωτική Ουκρανία και τη Ρωσία.
Το μεγαλύτερο σύμβολο της ρωσικής παρουσίας είναι η Γέφυρα του Κερτς, ένα έργο μήκους 19 χιλιομέτρων που κατασκευάστηκε για να σφραγίσει την προσάρτηση του 2014. Για το Κίεβο, η γέφυρα αποτελεί κορυφαίο στρατιωτικό και πολιτικό στόχο.
Οι πρόσφατες συντονισμένες επιθέσεις στο λιμάνι του Κερτς και στις γύρω υποδομές εκατέρωθεν της γέφυρας προκάλεσαν σοβαρές ζημιές σε εγκαταστάσεις της θαλάσσιας εφοδιαστικής αλυσίδας και σε αποθήκες πετρελαίου που τροφοδοτούν το ρωσικό μέτωπο. Πριν από το τελικό πλήγμα στη μεταφορική ικανότητα της γέφυρας, η Ουκρανία εφάρμοσε μια τακτική απογύμνωσης των αμυντικών δυνατοτήτων της Μόσχας. Ο Ουκρανός Πρόεδρος, Βολοντίμιρ Ζελένσκι, επιβεβαίωσε την επιτυχή εξουδετέρωση κρίσιμων συστημάτων ραντάρ που ανήκουν στα προηγμένα αντιαεροπορικά συστήματα S-400, καθώς και διατάξεων Pantsir προστασίας μικρού βεληνεκούς. Η συστηματική υποβάθμιση της ρωσικής αεράμυνας ανοίγει τον δρόμο για ακόμα πιο πυκνά και αποτελεσματικά πλήγματα με ναυτικά και εναέρια drones το επόμενο διάστημα.
Πέρα από τη Γέφυρα του Κερτς, η Ουκρανία στοχεύει να αποκόψει τις γραμμές ανεφοδιασμού που τροφοδοτούν τα ρωσικά στρατεύματα στις περιοχές της Χερσώνας και της Ζαπορίζια. Σύμφωνα με τον στρατιωτικό αναλυτή Αλεξάντρε Κοβαλένκο, η αποδυνάμωση αυτών των οδών μειώνει δραματικά την ικανότητα των δυνάμεων κατοχής να αμυνθούν ή να αντεπιτεθούν.
Όπως επισημαίνει η Le Monde στην ανάλυσή της, τα πλήγματα στον οδικό άξονα R280 έχουν μειώσει την κίνηση των οχημάτων κατά περισσότερο από 40%. Η κατάσταση ανάγκασε τις ρωσικές αρχές κατοχής να απαγορεύσουν την κυκλοφορία πολιτικών οχημάτων, επιτρέποντας τη διέλευση μόνο σε φορτηγά ειδών πρώτης ανάγκης και στρατιωτικά κομβόι. Επιπλέον, οι ουκρανικές δυνάμεις έπληξαν με ακρίβεια τα τρία κύρια σημεία διέλευσης στα βόρεια της Κριμαίας, δηλαδή το Tchonhar, το Armiansk και το Henitchesk, καθιστώντας τις σταθερές γέφυρες εντελώς απροσπέλαστες για βαρέα στρατιωτικά οχήματα.
Η επιτυχία αυτής της εκστρατείας βασίζεται στην εξέλιξη της ουκρανικής αμυντικής τεχνολογίας. Τα drones FPV και τα τηλεκατευθυνόμενα πυρομαχικά μέσης εμβέλειας, όπως τα Bulava M2V, Hornet και Darts-2, έχουν αναβαθμιστεί ριζικά για να ξεπερνούν τα ρωσικά συστήματα ηλεκτρονικού πολέμου. Προκειμένου να αντιμετωπιστούν οι παρεμβολές στο σήμα GPS και η απώλεια ραδιοζεύξης λόγω του αναγλύφου του εδάφους, τα ουκρανικά drones ενσωματώνουν πλέον τσιπ Τεχνητής Νοημοσύνης.
Έχοντας αποθηκευμένους δορυφορικούς χάρτες στη μνήμη τους, συγκρίνουν σε πραγματικό χρόνο τις εικόνες της κάμερας με το έδαφος, διορθώνοντας αυτόνομα την πορεία τους χωρίς να εκπέμπουν ραδιοκύματα. Αυτό τα καθιστά εντελώς απρόσβλητα στις ρωσικές παρεμβολές, ενώ η Τεχνητή Νοημοσύνη αναλαμβάνει την τελική καθοδήγηση και την πρόσκρουση στον στόχο με χειρουργική ακρίβεια, παρά το εξαιρετικά χαμηλό κόστος παραγωγής τους, το οποίο κυμαίνεται μεταξύ 5.000 και 25.000 ευρώ ανά μονάδα.
Τα προβλήματα στα σούπερ μάρκετ και η αντίδραση της Μόσχας
Ο οικονομικός και κοινωνικός αντίκτυπος στη χερσόνησο είναι ήδη ορατός και δραματικός για την καθημερινότητα των πολιτών. Ο διορισμένος από τη Μόσχα κυβερνήτης, Σεργκέι Ακσιόνοφ, ανακοίνωσε την πλήρη αναστολή της πώλησης καυσίμων σε ιδιώτες και επιχειρήσεις, ενώ εκτεταμένες περιοχές αντιμετωπίζουν σοβαρά προβλήματα ηλεκτροδότησης. Τα ράφια των σούπερ μάρκετ παρουσιάζουν μεγάλες ελλείψεις, και η τουριστική περίοδος, που είναι ζωτικής σημασίας για την τοπική οικονομία, έχει ουσιαστικά καταρρεύσει λόγω της διακοπής των σιδηροδρομικών συνδέσεων και του γεγονότος ότι το πολιτικό αεροδρόμιο παραμένει κλειστό για τις εμπορικές πτήσεις.
Η Μόσχα, προφανώς αιφνιδιασμένη από την ένταση και την ταχύτητα της ουκρανικής πίεσης, προσπαθεί να αντιδράσει αναπτύσσοντας πλωτές γέφυρες δίπλα στις κατεστραμμένες υποδομές. Ωστόσο, η Le Monde υπογραμμίζει πως οι κατασκευές αυτές έχουν σαφώς μικρότερη αντοχή φορτίου, επιβραδύνουν σημαντικά τα στρατιωτικά κομβόι και καταστρέφονται πολύ πιο εύκολα από ένα και μόνο ουκρανικό πλήγμα.
Παράλληλα, η ρωσική αεροπορία έχει αρχίσει να χρησιμοποιεί drones αναχαίτισης για να κυνηγά τα ουκρανικά τηλεκατευθυνόμενα πυρομαχικά στον αέρα, οργανώνοντας τα βυτιοφόρα σε προστατευόμενες φάλαγγες.
Η μάχη για την Κριμαία έχει εισέλθει σε μια νέα, καθοριστική φάση, και η ικανότητα της Ουκρανίας να διατηρήσει την ένταση των πληγμάτων της μέσω της τεχνολογικής της υπεροχής θα κρίνει αν η ρωσική εφοδιαστική αλυσίδα θα καταρρεύσει οριστικά, αφήνοντας τις δυνάμεις της Μόσχας στο νότιο μέτωπο χωρίς τα απαραίτητα μέσα για τη συνέχιση του πολέμου.
