Ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, θα μπορούσε νομικά να διακόψει το εμπόριο με την Ισπανία, χρησιμοποιώντας τον νόμο περί Διεθνών Οικονομικών Εξουσιών Έκτακτης Ανάγκης (IEEPA), τον ίδιο νόμο που είχε επικαλεστεί για την επιβολή των λεγόμενων «ανταποδοτικών» δασμών, σύμφωνα με τον Αμερικανό εμπορικό αντιπρόσωπο Τζέιμισον Γκριρ.
Ο Γκριρ διευκρίνισε ότι, παρότι το Ανώτατο Δικαστήριο των ΗΠΑ ακύρωσε τους συγκεκριμένους δασμούς, έκρινε ταυτόχρονα ότι ο νόμος εξακολουθεί να παρέχει στον πρόεδρο τη δυνατότητα να περιορίζει ή ακόμη και να απαγορεύει το εμπόριο στο πλαίσιο κατάστασης εθνικής έκτακτης ανάγκης.
Όπως εξήγησε, η νομοθεσία χρησιμοποιείται εδώ και δεκαετίες για την επιβολή οικονομικών περιορισμών σε χώρες όπως η Βόρεια Κορέα και θα μπορούσε θεωρητικά να εφαρμοστεί ακόμη και σε μια χώρα-μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όπως η Ισπανία.
«Ακραία κίνηση»
Ωστόσο, ο ίδιος άφησε να εννοηθεί ότι ο Λευκός Οίκος ίσως τελικά δεν προχωρήσει σε μια τόσο ακραία κίνηση, καθώς ο Τραμπ είχε πρόσφατα μια «καλή συνάντηση» με τον Ισπανό πρωθυπουργό Πέδρο Σάντσεθ, κατά την οποία συζητήθηκαν κυρίως ζητήματα οικονομικών υποχρεώσεων και αμυντικών δαπανών.
Η στάση αυτή αποτελεί αισθητή μεταβολή σε σχέση με όσα είχε δηλώσει ο Αμερικανός πρόεδρος μία ημέρα νωρίτερα, στη διάρκεια της συνόδου κορυφής του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα.
Τότε ο Τραμπ είχε εξαπολύσει σφοδρή επίθεση κατά της Ισπανίας, κατηγορώντας τη ότι δεν συμβάλλει επαρκώς στις αμυντικές δαπάνες της Συμμαχίας.
«Η Ισπανία είναι ένας κακός σύμμαχος στο ΝΑΤΟ. Δεν συμμετέχει, δεν πληρώνει. Δεν θέλω να έχω καμία σχέση με την Ισπανία», είχε δηλώσει, ζητώντας ακόμη και τη διακοπή κάθε εμπορικής σχέσης με τη χώρα.
«Υπερβολικός στόχος» το 5% για την Ισπανία
Η αντιπαράθεση συνδέεται άμεσα με την απαίτηση του Τραμπ οι χώρες του ΝΑΤΟ να αυξήσουν τις αμυντικές δαπάνες τους στο 5% του ΑΕΠ. Αν και οι περισσότερες χώρες έχουν αποδεχθεί τον νέο στόχο, η Ισπανία τον έχει χαρακτηρίσει υπερβολικό και μη ρεαλιστικό.
Παρά τη σκληρή ρητορική, ο Τραμπ εμφανίστηκε αργότερα πιο συμφιλιωτικός κατά την επιστροφή του στις Ηνωμένες Πολιτείες με το προεδρικό αεροσκάφος.
Όπως ανέφερε, η Ισπανία «επέστρεψε πλήρως» και ήταν «πολύ γενναιόδωρη», αφήνοντας να εννοηθεί ότι ανταποκρίθηκε σε αίτημα της αμερικανικής πλευράς για οικονομικές πληρωμές, χωρίς όμως να διευκρινίσει σε τι ακριβώς αναφερόταν ή αν υπήρξε κάποια συγκεκριμένη συμφωνία.
Μέχρι στιγμής η ισπανική κυβέρνηση δεν έχει επιβεβαιώσει ότι ανέλαβε νέες δεσμεύσεις, ενώ δεν έχει υπάρξει επίσημη απάντηση στις δηλώσεις του Αμερικανού προέδρου.
Εάν οι Ηνωμένες Πολιτείες προχωρούσαν τελικά σε περιορισμό του εμπορίου, οι επιπτώσεις θα αφορούσαν κυρίως προϊόντα όπως τα διυλισμένα πετρελαϊκά προϊόντα, τα φαρμακευτικά σκευάσματα και τον ηλεκτρολογικό εξοπλισμό, που αποτελούν τις σημαντικότερες ισπανικές εξαγωγές προς την αμερικανική αγορά.
Προς το παρόν, πάντως, ο Γκριρ ξεκαθάρισε ότι δεν υπάρχει κάποια άμεση απόφαση για διακοπή των εμπορικών σχέσεων, επισημαίνοντας ότι ο πρόεδρος διαθέτει πολλές επιλογές και ότι οι συζητήσεις με τη Μαδρίτη εξελίσσονται σε θετικό κλίμα.
