Αναβρασμός επικρατεί και την Τρίτη 6 Οκτωβρίου στη Γαλλία, με τις μαθητικές κινητοποιήσεις που ξεκίνησαν στα μέσα Σεπτεμβρίου να έχουν πλέον μετατραπεί σε ένα ευρύτερο κύμα κοινωνικής διαμαρτυρίας.
Η Τρίτη 6 Οκτωβρίου αποτέλεσε τη μεγαλύτερη μέχρι στιγμής επίδειξη δύναμης του κινήματος, καθώς στους μαθητές προστέθηκαν εκπαιδευτικοί, γονείς, φοιτητές και μεγάλα εργατικά συνδικάτα, ενώ επεισόδια σημειώθηκαν σε αρκετές πόλεις. Οι διαδηλώσεις πραγματοποιήθηκαν σε περισσότερες από 40 πόλεις, από την Καέν στον βορρά μέχρι τη Μασσαλία στον νότο, με το γαλλικό υπουργείο Εσωτερικών να υπολογίζει τη συμμετοχή σε περίπου 256.000 ανθρώπους σε όλη τη χώρα. Οι διοργανωτές δίνουν πολύ υψηλότερο αριθμό, κάνοντας λόγο για περίπου 450.000 έως 550.000 διαδηλωτές, ανάλογα με την εκτίμηση των συνδικάτων. Στο Παρίσι, το υπουργείο Εσωτερικών υπολόγισε περίπου 56.000 συμμετέχοντες, ενώ οι συνδικαλιστικές οργανώσεις ανεβάζουν τον αριθμό στους 100.000.
Η εικόνα στην πρωτεύουσα αποτύπωσε τη νέα δυναμική του κινήματος. Χιλιάδες νέοι και εργαζόμενοι κινήθηκαν από την Place de la République προς την Place de la Nation, σε μια πορεία αρκετών χιλιομέτρων. Στη Place de la Nation σημειώθηκαν συγκρούσεις με την αστυνομία, ενώ μετά την ολοκλήρωση της κύριας πορείας δεκάδες διαδηλωτές παραμένουν στην πλατεία. Οι αστυνομικές δυνάμεις χρησιμοποίησαν δακρυγόνα, ενώ καταγράφηκαν σποραδικές συμπλοκές και εκρήξεις από κροτίδες ή χειροβομβίδες κρότου-λάμψης.
Από ένα λύκειο σε πανεθνικό κίνημα
Οι κινητοποιήσεις ξεκίνησαν από ένα σχολείο στα προάστια του Παρισιού και εξαπλώθηκαν γρήγορα σε εκατοντάδες λύκεια σε ολόκληρη τη χώρα. Οι μαθητές καταγγέλλουν ελλείψεις εκπαιδευτικών, υπερφορτωμένα τμήματα, κτιριακές εγκαταστάσεις σε κακή κατάσταση και συστηματικές περιπτώσεις καθηγητών που απουσιάζουν χωρίς να αντικαθίστανται.
Στο επίκεντρο της κριτικής βρίσκεται και το Parcoursup, η κρατική ηλεκτρονική πλατφόρμα μέσω της οποίας οι μαθητές υποβάλλουν αιτήσεις για πανεπιστημιακά προγράμματα. Πολλοί νέοι θεωρούν ότι το σύστημα είναι αδιαφανές και απρόσωπο, καθώς δεκάδες χιλιάδες υποψήφιοι παραμένουν για μήνες σε αναμονή χωρίς να γνωρίζουν αν θα εξασφαλίσουν θέση σε κάποιο πανεπιστήμιο.
Οι μαθητές δηλώνουν αποφασισμένοι να συνεχίσουν. Ο εκπρόσωπος του κινήματος ξεκαθάρισε ότι οι κινητοποιήσεις θα συνεχιστούν «όσο δεν βρίσκεται λύση», δείχνοντας ότι οι διαδηλώσεις δύσκολα θα εκτονωθούν μόνο με γενικές κυβερνητικές δεσμεύσεις.
Ιδιαίτερη σημασία έχει πλέον η είσοδος των μεγάλων συνδικάτων στις κινητοποιήσεις. Η CGT, αλλά και οργανώσεις εκπαιδευτικών και εργαζομένων, έχουν κατέβει στους δρόμους μαζί με τους μαθητές, ενώ σε αρκετές περιοχές γονείς συμμετέχουν στις συγκεντρώσεις με στόχο, όπως υποστηρίζουν, να προστατεύσουν τους ανήλικους από επεισόδια και αστυνομική βία. Στη Ρεν, για παράδειγμα, δεκάδες εκπαιδευτικοί συγκεντρώθηκαν έξω από λύκειο δηλώνοντας ότι θέλουν να βρίσκονται στο πλευρό των μαθητών τους. Η επικεφαλής της CGT, Sophie Binet, τόνισε ότι τα μέλη του συνδικάτου θα είναι παρόντα προκειμένου να «προστατεύσουν τους μαθητές λυκείου».
Εκατοντάδες τραυματίες
Σύμφωνα με την κυβέρνηση, τουλάχιστον 215 μαθητές και 85 εργαζόμενοι στην εκπαίδευση έχουν τραυματιστεί, ενώ περισσότεροι από 700 αστυνομικοί έχουν επίσης τραυματιστεί από την έναρξη των κινητοποιήσεων. Ο ίδιος ο πρωθυπουργός Σεμπαστιάν Λεκορνί χαρακτήρισε τον απολογισμό έναν από τους βαρύτερους που έχει πληρώσει το γαλλικό εκπαιδευτικό σύστημα εδώ και δεκαετίες.
Στο επίκεντρο βρίσκεται η υπόθεση ενός 15χρονου στη Λανς, ο οποίος έχασε το χέρι και μέρος του αντιβραχίου του όταν εξερράγη χειροβομβίδα διάλυσης πλήθους που είχε εκτοξευθεί από την αστυνομία. Παράλληλα, εξετάζεται η περίπτωση 16χρονου που τραυματίστηκε στο μάτι, ενώ σε άλλη υπόθεση μαθητής φέρεται να έχασε αρκετά δόντια μετά από πλήγμα αστυνομικού εκτοξευτήρα.
Οι καταγγελίες έχουν προκαλέσει την παρέμβαση οργανώσεων ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Η Διεθνής Αμνηστία ζήτησε από τις γαλλικές αρχές να σταματήσουν αυτό που χαρακτήρισε «δυσανάλογη αστυνομική καταστολή», εκφράζοντας σοβαρές ανησυχίες για τη χρήση δακρυγόνων, γκλομπ και άλλων μέσων καταστολής απέναντι σε ανήλικους διαδηλωτές.
Σε ορισμένες πόλεις διαδηλωτές έχουν πυρπολήσει κάδους, καταστρέψει στάσεις λεωφορείων ή συγκρουστεί με τις δυνάμεις ασφαλείας. Σύμφωνα με το υπουργείο Παιδείας, 24 σχολεία έχουν υποστεί εμπρησμούς ή λεηλασίες από την έναρξη του κινήματος. Η κυβέρνηση προωθεί μάλιστα νομοθεσία ώστε όσοι κρίνονται υπεύθυνοι για ζημιές σε δημόσια περιουσία να επιβαρύνονται προσωπικά με το κόστος αποκατάστασης.
Στενεύουν τα περιθώρια για την κυβέρνηση
Ο πρωθυπουργός Σεμπαστιάν Λεκορνί επιχειρεί να ισορροπήσει ανάμεσα στην αναγνώριση των προβλημάτων της εκπαίδευσης και στην ανάγκη να εμφανιστεί αυστηρός απέναντι στα επεισόδια. Μιλώντας στο γαλλικό κοινοβούλιο, υπογράμμισε ότι «δεν υπάρχει χώρος για ανοχή απέναντι στη βία», απορρίπτοντας παράλληλα τις κατηγορίες ότι η κυβέρνησή του έχει δώσει εντολή για συστηματική αστυνομική καταστολή.
Η κυβέρνηση βρίσκεται, πάντως, σε όλο και πιο δύσκολη θέση. Από τη μία πλευρά καλείται να ικανοποιήσει αιτήματα για περισσότερους εκπαιδευτικούς, καλύτερα σχολικά κτίρια και μεγαλύτερη χρηματοδότηση. Την ίδια ώρα, η Γαλλία βρίσκεται υπό ισχυρή δημοσιονομική πίεση, με τις αγορές να αμφισβητούν την ικανότητα του Παρισιού να περιορίσει το δημόσιο χρέος και το έλλειμμα.
