Διεξάγονται αύριο στις ΗΠΑ οι πιο ακριβές εκλογές στην ιστορία της χώρας, συμπεριλαμβανομένων όλων των προεδρικών αναμετρήσεων. Η γερμανική εφημερίδα DieWelt επικαλείται τον οργανισμό παρακολούθησης διαφημίσεων AdImpact, σύμφωνα με τον οποίο Δημοκρατικοί και Ρεπουμπλικανοί δαπάνησαν 11,3 δισ. δολάρια για τις ενδιάμεσες εκλογές. Έτσι ξεπέρασαν το προηγούμενο ρεκόρ των 11,1 δισ. δολαρίων, που κατείχαν οι προεδρικές εκλογές του 2024. Οι Αμερικανοί ψηφίσουν για το σύνολο των 435 εδρών της Βουλής των Αντιπροσώπων και το ένα τρίτο των 100 εδρών της Γερουσίας.
Η θητεία του Ντόναλντ Τραμπ λήγει τον Ιανουάριο του 2029. Ωστόσο, όπως γράφει ο Majid Sattar στη γερμανική Frankfurter Allgemeine Zeitung, οι εκλογές σηματοδοτούν την έναρξη της εποχής μετά τον Τραμπ ανεξάρτητα από το αποτέλεσμα. Μετά την Τρίτη, τα βλέμματα θα στραφούν σε όσους θέλουν να διεκδικήσουν την προεδρία το 2028. Ο Αμερικανός πρόεδρος γίνεται σύντομα παρελθόν κατά κάποιον τρόπο.
Οι αριθμοί των δημοσκοπήσεων
Τα στοιχεία που δημοσιεύει η ισπανική εφημερίδα ElPaís δεν αφήνουν πολλά περιθώρια αισιοδοξίας στους Ρεπουμπλικανούς. Με βάση τον μέσο όρο 1.478 δημοσκοπήσεων του Silver Bulletin, ενημερωμένο έως τις 30 Οκτωβρίου, το 59,9% των Αμερικανών αποδοκιμάζει τον πρόεδρο και μόλις το 37,3% τον εγκρίνει. Στην πρόθεση ψήφου για τη Βουλή των Αντιπροσώπων, ο μέσος όρος 30 δημοσκοπήσεων δίνει 51% στους Δημοκρατικούς έναντι 42,6% των Ρεπουμπλικανών.
Η Die Welt παραθέτει τη δημοσκόπηση του δημόσιου ραδιοφωνικού δικτύου NPR, στην οποία η δημοτικότητα του Τραμπ βρίσκεται στο 40%. Το 59% δηλώνει δυσαρεστημένο μαζί του και το 65% αναφέρει τη συμπεριφορά του ως αιτία για την ψήφο του. Η επίσης γερμανική εφημερίδα Süddeutsche Zeitung σημειώνει ότι στις δημοσκοπήσεις ούτε ένας στους τρεις δεν δηλώνει ικανοποιημένος από τον πρόεδρο.
Η διάβρωση είναι εμφανής και στο τραμπικό στρατόπεδο. Η El País επικαλείται το ερευνητικό κέντρο Pew Research Center, σύμφωνα με το οποίο η στήριξη προς τον Τραμπ μεταξύ των Ρεπουμπλικανών υποχώρησε από το 95% τον Φεβρουάριο του 2025 στο 67% τον Οκτώβριο. Την ίδια ώρα, μόνο το 14% των Αμερικανών βλέπει θετικά το Κογκρέσο, ποσοστό χωρίς προηγούμενο λίγο πριν από εκλογές.
Περισσότεροι από 51 εκατομμύρια πολίτες έχουν ήδη ψηφίσει πρόωρα, κάτι που προμηνύει υψηλή συμμετοχή. Κατά την El País, η εικόνα επιδέχεται δύο αναγνώσεις. Είτε οι ψηφοφόροι θέλουν να διασφαλίσουν την ψήφο τους πριν από μια ημέρα εκλογών που περιβάλλεται από αβεβαιότητα, είτε κινητοποιούνται μαζικά οι Δημοκρατικοί, που παραδοσιακά προτιμούν την πρόωρη ψήφο.
Η μάχη για τη Γερουσία
Ο χάρτης της ElPaís, με στοιχεία του Silver Bulletin και των New York Times, καταγράφει δημοκρατικό προβάδισμα άνω των 10 μονάδων στη Μασαχουσέτη (26,6), στο Ρόουντ Άιλαντ (25,6), στο Νέο Μεξικό (17), στο Ιλινόι (15) και στη Βόρεια Καρολίνα (10,5). Ακολουθούν η Τζόρτζια με 9,6 και το Νιου Χάμσαϊρ με 6,1 μονάδες. Με μικρότερη διαφορά, μεταξύ 2 και 5 μονάδων, προηγούνται οι Δημοκρατικοί στη Μινεσότα (4,1), στο Μίσιγκαν (3,9), στο Οχάιο (3), στο Τέξας (2,9), στην Αλάσκα (2,3) και στο Μέιν (2,1). Ο χάρτης δείχνει ότι οι έδρες του Οχάιο, της Βόρειας Καρολίνας και του Τέξας αναμένεται να περάσουν στους Δημοκρατικούς.
Οι Ρεπουμπλικανοί προηγούνται άνετα στο Τενεσί (25), στην Οκλαχόμα (21), στο Αϊντάχο (16,5), στη Νότια Ντακότα (16,4), στην Αλαμπάμα (14,7) και στη Μοντάνα (11,8). Στο Κεντάκι και στο Αρκάνσας η διαφορά είναι 9 μονάδες και στη Φλόριντα 7,1. Οριακό είναι το ρεπουμπλικανικό προβάδισμα στη Νότια Καρολίνα (1,9), στο Κάνσας (0,3), στην Αϊόβα (0,3) και στη Νεμπράσκα (0,2).
Η DieWelt υπολογίζει ότι εννέα έδρες βρίσκονται σε ασφαλείς δημοκρατικές πολιτείες και δώδεκα σε ασφαλείς ρεπουμπλικανικές. Από τις αμφίρροπες, τέσσερις τείνουν προς τους Δημοκρατικούς και τρεις προς τους Ρεπουμπλικανούς. Οι Δημοκρατικοί πρέπει να κερδίσουν τουλάχιστον τέσσερις έδρες. Σε περίπτωση ισοψηφίας, την καθοριστική ψήφο έχει ο Ρεπουμπλικανός αντιπρόεδρος ως πρόεδρος της Γερουσίας.
Τρία σενάρια για την επόμενη ημέρα
Η DieWelt περιγράφει τρία σενάρια. Στο πρώτο, το «μπλε κύμα», οι Δημοκρατικοί κερδίζουν και τα δύο σώματα. Σύμφωνα με την ανεξάρτητη έκθεση Cook Political Report, έχουν ήδη εξασφαλισμένες 204 έδρες στη Βουλή των Αντιπροσώπων και πιθανές άλλες 16. Έτσι θα βρίσκονταν μόλις δύο έδρες κάτω από την πλειοψηφία. Υπάρχουν 17 περιφέρειες όπου η μάχη θα δοθεί στήθος με στήθος, και αν τις κερδίσουν θα μπορούσαν να εξασφαλίσουν πλειοψηφία από 10 έως 19 έδρες. Η πλατφόρμα στοιχημάτων Polymarket εκτιμά την πιθανότητα νίκης των Δημοκρατικών και στα δύο σώματα στο 17%.
Ένα τέτοιο αποτέλεσμα θα έδινε στους Δημοκρατικούς τη δυνατότητα να συγκροτήσουν εξεταστικές επιτροπές και να καλέσουν υπουργούς να καταθέσουν ενόρκως. Στην κορυφή της λίστας τους, κατά τη Die Welt, βρίσκονται το νομοσχέδιο για την κατάργηση των δασμών, ένα ψήφισμα που θα καλεί τον πρόεδρο να τερματίσει τον πόλεμο στο Ιράν και νέα βοήθεια προς την Ουκρανία. Ο Τραμπ, ωστόσο, θα μπορούσε να ασκήσει βέτο, το οποίο ξεπερνιέται μόνο με πλειοψηφία δύο τρίτων. Επιπλέον, για την ψήφιση νόμων στη Γερουσία απαιτούνται 60 ψήφοι. Η εφημερίδα προειδοποιεί ότι οι γερμανικές επιχειρήσεις δεν πρέπει να περιμένουν άμεση κατάργηση των δασμών, καθώς πολλοί Δημοκρατικοί τάσσονται υπέρ της προστασίας των αμερικανικών θέσεων εργασίας.
Στο δεύτερο σενάριο, με πιθανότητα 28% κατά το Polymarket, οι Δημοκρατικοί κερδίζουν τη Βουλή των Αντιπροσώπων αλλά χάνουν τη Γερουσία. Αυτό θα γλίτωνε τον Τραμπ από την ανάγκη να ασκεί βέτο σε δημοφιλείς νόμους. Το τρίτο σενάριο, η νίκη του Τραμπ, έχει επίσης πιθανότητα 17%. Για να γίνει πραγματικότητα, οι Ρεπουμπλικανοί θα έπρεπε να κερδίσουν όλες τις ασφαλείς και πιθανές έδρες τους και τις 17 αμφίρροπες περιφέρειες. Θα χρειάζονταν επιπλέον τρεις περιφέρειες που θεωρούνται πιθανώς δημοκρατικές.
Η εκστρατεία των 28 συγκεντρώσεων
Σύμφωνα με τον Ίκερ Σεϊσδέδος της El País, ο 80χρονος πρόεδρος πραγματοποίησε 28 συγκεντρώσεις με σχεδόν 60 ώρες ομιλιών. Ήταν μια εκλογική εκστρατεία ρεκόρ, που ο Τύπος της Ουάσινγκτον βάφτισε «midterm blitz». Σε κάθε στάση ζητούσε από τους υποστηρικτές του να ψηφίσουν «σαν να βρισκόταν ο ίδιος στο ψηφοδέλτιο» και υποσχόταν 5.000 δολάρια σε κάθε ενήλικο πολίτη εάν κερδίσουν οι Ρεπουμπλικανοί. Και οι εννέα πολιτείες που επισκέφθηκε ήταν ρεπουμπλικανικές.
Ο Sattar της FAZ σημειώνει ότι ο Τραμπ δεν είχε πολλά νέα πράγματα να πει για τον τερματισμό των πολέμων στην Ουκρανία και στο Ιράν ή για τη μείωση των τιμών των καυσίμων, και επιδόθηκε σε χυδαίες επιθέσεις κατά των αντιπάλων. Ο Πέτερ Μπούργκχαρντ της Süddeutsche Zeitung αποδίδει την ακρίβεια σε καύσιμα και τρόφιμα στον πόλεμο στο Ιράν και στις δασμολογικές υπερβολές.
Η El País επικαλείται τους New York Times, σύμφωνα με τους οποίους ο Έλον Μασκ δαπάνησε τουλάχιστον 267 εκατ. δολάρια (238 εκατ. ευρώ) για τη στήριξη των Ρεπουμπλικανών, έναντι σχεδόν 290 εκατ. δολαρίων το 2024. Η περιουσία του ίδιου του Τραμπ αυξήθηκε κατά περίπου 2,7 δισ. δολάρια από την επιστροφή του στην εξουσία.
Η El País χαρακτηρίζει τις φετινές εκλογές και ως τις ενδιάμεσες εκλογές της τεχνητής νοημοσύνης. Η αντίθεση στα κέντρα δεδομένων ένωσε ολόκληρο το πολιτικό φάσμα, λόγω της κατανάλωσης νερού και των αυξήσεων στους λογαριασμούς ρεύματος των περιοίκων.
Οι εκλογικοί υπάλληλοι στο στόχαστρο
Η ανησυχία για την ομαλή διεξαγωγή της ψηφοφορίας διατρέχει όλα τα δημοσιεύματα. Η El País, από το Χάρισμπεργκ της Πενσυλβάνια, περιγράφει τις εκατοντάδες χιλιάδες εκλογικούς υπαλλήλους που γίνονται στόχοι παρενόχλησης, αντιμετωπίζοντας αγωγές και απειλές για πρόστιμα και ποινές φυλάκισης. Αντιμετωπίζουν επίσης το ενδεχόμενο παρουσίας ομοσπονδιακών πρακτόρων στα εκλογικά τμήματα. Ένας ομοσπονδιακός δικαστής απέρριψε το αίτημα του Υπουργείου Δικαιοσύνης να μην καταμετρηθούν στην Καλιφόρνια περίπου 20.000 ψηφοδέλτια. Άλλη δικαστής διέταξε το υπουργείο να απέχει έως τις 16 Νοεμβρίου από την παρενόχληση των εκλογικών υπαλλήλων.
«Αυτή είναι η πρώτη φορά που ο κύριος καταναγκασμός προέρχεται από την ίδια την ομοσπονδιακή κυβέρνηση», δηλώνει στην ElPaís η καθηγήτρια Πολιτικής Επιστήμης Ντάρι Τραν. Η Κάθι Μπούκβαρ, υπουργός Εσωτερικών της Πενσυλβάνια το 2020, προειδοποίησε ότι «οι εκλογές σε καμία περίπτωση δεν θα τελειώσουν την Τρίτη».
Η Süddeutsche Zeitung επισημαίνει ότι για πρώτη φορά έπειτα από δεκαετίες οι ΗΠΑ δεν επιτρέπουν παρατηρητές του Οργανισμού για την Ασφάλεια και τη Συνεργασία στην Ευρώπη (ΟΑΣΕ). Αντίθετα, το Υπουργείο Δικαιοσύνης στέλνει δικούς του επιτηρητές στα εκλογικά τμήματα. Ο Ρεπουμπλικανός πρόεδρος και το κόμμα του ελέγχουν σήμερα τον Λευκό Οίκο και τα δύο σώματα του Κογκρέσου, ενώ στο Ανώτατο Δικαστήριο υπάρχει πλειοψηφία 6 προς 3 των συντηρητικών δικαστών. Ωστόσο, όπως σημειώνει η εφημερίδα, τα ομοσπονδιακά δικαστήρια εξασφάλισαν ότι οι πολιτείες παραμένουν αρμόδιες για τις εκλογές και διέσωσαν την επιστολική ψήφο.
Η εσωτερική μάχη των Δημοκρατικών
Η κάλπη αποτελεί και δημοψήφισμα για την κατεύθυνση του Δημοκρατικού Κόμματος. Στο Μίσιγκαν, όπως περιγράφει ο Μπόρις Χέρμαν στη Süddeutsche Zeitung, ο 41χρονος γιατρός Αμπντούλ Ελ-Σαγέντ αντιμετωπίζει τον Ρεπουμπλικανό Μάικ Ρότζερς, πρώην επικεφαλής της Επιτροπής Πληροφοριών της Βουλής. Ο Ελ-Σαγέντ υποστηρίζει τη δημόσια υγεία για όλους. Σε συγκέντρωσή του στο Φλιντ, και οι 450 αριθμημένες θέσεις είχαν καλυφθεί από νωρίς. Ο Ελ-Σαγέντ θα μπορούσε να γίνει ο πρώτος μουσουλμάνος γερουσιαστής στην ιστορία των ΗΠΑ, γεγονός που οι Ρεπουμπλικανοί αξιοποιούν σε ισλαμοφοβικά σποτ.
Η FAZ υπενθυμίζει ότι ο Ζοχράν Μαμντάνι, μετά τη νίκη του στη δημαρχία της Νέας Υόρκης, ηγείται των Δημοκρατικών Σοσιαλιστών της Αμερικής (DSA) εντός του κόμματος. Εάν οι Δημοκρατικοί κερδίσουν τη Βουλή, ο Χακίμ Τζέφρις θα πρέπει να κάνει προγραμματικές παραχωρήσεις στους Δημοκρατικούς Σοσιαλιστές για να εκλεγεί πρόεδρος του σώματος.
Η επόμενη ημέρα για το MAGA
Η FAZ αναφέρεται στις ρωγμές του κινήματος «Κάντε την Αμερική Μεγάλη Ξανά» (MAGA). Εντοπίζει τις απαρχές τους στη διαμάχη για την υπόθεση Έπσταϊν και τη ρήξη στον πόλεμο στο Ιράν, όπου ο σχολιαστής Τάκερ Κάρλσον εξέφρασε την απομονωτική πτέρυγα. Κατά την εφημερίδα, ούτε ο Τζ. Ντ. Βανς ούτε ο Μάρκο Ρούμπιο έχουν το χάρισμα για να συγκρατήσουν το κίνημα.
Ο Άντονι Σκαραμούτσι διετέλεσε για δέκα ημέρες, τον Ιούλιο του 2017, διευθυντής επικοινωνίας του Τραμπ. Στην Κυριακάτικη Welt δηλώνει ότι, εάν οι εκλογές διεξαχθούν δίκαια, ο πρόεδρος «πιθανότατα θα υποστεί συντριπτική ήττα» και θα χάσει τη Βουλή των Αντιπροσώπων. Προβλέπει «ιδεολογικό εμφύλιο πόλεμο» για την ηγεσία των Ρεπουμπλικανών, με πιθανούς διαδόχους τον Βανς, τον Ρούμπιο ή τον Γκλεν Γιάνγκιν. Στους Δημοκρατικούς θεωρεί τον Γκάβιν Νιούσομ ως έναν από τους ισχυρότερους υποψηφίους. «Ανησυχώ πάρα πολύ», καταλήγει.
