Η βρετανική κυβέρνηση παραχωρεί εξαίρεση στους αλλοδαπούς εργαζόμενους στον τομέα της κοινωνικής φροντίδας, από το σχέδιο αυστηροποίησης των κανόνων για τη μόνιμη εγκατάσταση στη χώρα, χωρίς ωστόσο να εγκαταλείπει τη βασική μεταρρύθμιση του μεταναστευτικού συστήματος.
Η υπουργός Εσωτερικών, Σαμπάνα Μαχμούντ, ανακοίνωσε ότι οι εργαζόμενοι που φροντίζουν ηλικιωμένους και ευάλωτους πολίτες θα μπορούν να διατηρήσουν τη δυνατότητα απόκτησης καθεστώτος μόνιμης εγκατάστασης στη Βρετανία έπειτα από πέντε χρόνια, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις.
Η εξαίρεση αφορά όσους έφτασαν στη Βρετανία πριν από τον Μάιο του 2025 και είχαν ετήσιες αποδοχές τουλάχιστον 28.900 ευρώ κατά τους 12 μήνες πριν από την υποβολή της αίτησής τους. Αρχικά, η κυβερνητική πρόταση προέβλεπε ότι η περίοδος αναμονής για τη συγκεκριμένη κατηγορία θα αυξανόταν στα 15 χρόνια.
Δεκαετής αναμονή για τη μόνιμη εγκατάσταση
Η βασική μεταρρύθμιση, που παρουσιάστηκε το 2025, προχωρά κανονικά. Η γενική περίοδος παραμονής που απαιτείται για την απόκτηση μόνιμου καθεστώτος θα αυξηθεί από πέντε σε δέκα χρόνια, ενώ οι αλλαγές θα εφαρμοστούν και σε μετανάστες που βρίσκονται ήδη στη Βρετανία και περιμένουν να συμπληρώσουν τον απαιτούμενο χρόνο.
Η αναδρομική εφαρμογή των νέων κανόνων έχει προκαλέσει αντιδράσεις στο κυβερνών Εργατικό Κόμμα. Περισσότεροι από 100 βουλευτές είχαν απειλήσει να καταψηφίσουν τις προτάσεις, θεωρώντας άδικο να αλλάζουν οι όροι παραμονής για ανθρώπους που είχαν μεταναστεύσει με διαφορετικές προσδοκίες.
Ποιες κατηγορίες εξαιρούνται
Το νέο πλαίσιο προβλέπει διαφορετικές περιόδους αναμονής ανάλογα με το εισόδημα και την επαγγελματική κατηγορία:
- Εργαζόμενοι του δημόσιου τομέα που αμείβονται βάσει εθνικών μισθολογικών κλιμάκων, όπως νοσηλευτές και εκπαιδευτικοί, μπορούν να αιτηθούν μόνιμη εγκατάσταση μετά από πέντε χρόνια.
- Μετανάστες με ετήσιο εισόδημα άνω των 145.000 ευρώ θα μπορούν να υποβάλουν αίτηση μετά από τρία χρόνια.
- Κάτοχοι βίζας Innovator Founder ή Global Talent θα διατηρούν επίσης τριετή διαδρομή.
- Όσοι έχουν ετήσιες αποδοχές άνω των 58.200 ευρώ θα μπορούν να αιτηθούν μετά από πέντε χρόνια.
- Παράλληλα, καταργείται η πρόταση που προέβλεπε μείωση του χρόνου αναμονής μέσω εθελοντικής προσφοράς στην κοινότητα.
Οι υποψήφιοι θα πρέπει επίσης να διαθέτουν καθαρό ποινικό μητρώο, υψηλό επίπεδο γνώσης της αγγλικής γλώσσας, να μην έχουν φορολογικές οφειλές και να αποδεικνύουν ότι πληρούν τις ελάχιστες εισοδηματικές προϋποθέσεις.
Μισό εκατομμύριο μετανάστες επηρεάζονται
Το υπουργείο Εσωτερικών εκτιμά ότι περίπου 500.000 άνθρωποι θα χρειαστεί να περιμένουν περισσότερο για να αποκτήσουν μόνιμο καθεστώς.
Από αυτούς, περίπου 230.000 είναι εργαζόμενοι με ειδικευμένη βίζα και εισόδημα κάτω από 58.200 ευρώ, ενώ περίπου 100.000 είναι εργαζόμενοι στην κοινωνική φροντίδα και εξαρτώμενα μέλη των οικογενειών τους με αποδοχές κάτω από 28.900 ευρώ. Οι υπόλοιποι είναι πρόσφυγες.
Η κυβέρνηση εκτιμά ότι οι αλλαγές θα περιορίσουν τις μελλοντικές δαπάνες κοινωνικής πρόνοιας κατά αρκετά δισεκατομμύρια ευρώ, χωρίς να έχει ακόμη δημοσιοποιήσει ακριβή υπολογισμό.
Ιδιαίτερη σημασία έχει το κόστος των εργαζομένων κοινωνικής φροντίδας. Η κυβέρνηση υπολογίζει σε περίπου 11,6 δισ. ευρώ τη συνολική δημοσιονομική επιβάρυνση κατά τη διάρκεια της ζωής όσων αναμένεται να αποκτήσουν μόνιμη εγκατάσταση μεταξύ 2026 και 2030.
Από το 2022 έως το 2025, περίπου 250.000 άνθρωποι έφτασαν στη Βρετανία μέσω της ειδικής βίζας Υγείας και Φροντίδας, καλύπτοντας σημαντικές ελλείψεις προσωπικού μετά το Brexit.
Την ίδια στιγμή, το Institute for Public Policy Research εκτιμά ότι οι ειδικευμένοι μετανάστες και τα εξαρτώμενα μέλη των οικογενειών τους που αναμένεται να εγκατασταθούν στη χώρα με βάση τους σημερινούς κανόνες θα συνεισφέρουν συνολικά περίπου 133 δισ. ευρώ περισσότερα από όσα θα κοστίσουν κατά τη διάρκεια της ζωής τους.
