Μεταγωγικά Embraer KC-390 με δυνατότητα εναέριου ανεφοδιασμού αποκτά για πρώτη φορά η Ελλάδα

Η συμφωνία Ελλάδας - Πορτογαλίας αφορά την προμήθεια 3+3 Embraer KC-390, που θα χρησιμοποιούνται για μεταφορές, αλλά και για εναέριο ανεφοδιασμό των μαχητικών της Πολεμικής Αεροπορίας

Embraer KC-390 © Wikimedia

Μια νέα εποχή ξεκινά από σήμερα, όσον αφορά την απόκτηση δυνατότητας εναέριου ανεφοδιασμού των μαχητικών αεροσκαφών της Πολεμικής μας Αεροπορίας, με τη σημερινή υπογραφή διακρατικής συμφωνίας μεταξύ Ελλάδας και Πορτογαλίας, για την προμήθεια 3+3 αεροσκαφών τύπου Embraer KC-390 Millenium.

Tο KC-390 είναι κατ’ ουσία βραζιλιάνικο αεροσκάφος (Embraer) με διεθνή βιομηχανική συμμετοχή, κυρίως από την Πορτογαλία και την Τσεχία.

«Είναι μια αγορά για την Ελλάδα που σηματοδοτεί δύο πρωτιές. Είναι η πρώτη φορά στην Ιστορία μας που θα αποκτήσουμε αεριωθούμενο μεταγωγικό αεροσκάφος», τόνισε σχετικά ο Υπουργός Εθνικής Άμυνας, Νίκος Δένδιας, υποδεχόμενος σήμερα στο Πεντάγωνο τον Πορτογάλο ομόλογό του, Νούνο Μέλο, ο οποίος πραγματοποίησε επίσημη επίσκεψη στην Ελλάδα.

«Και είναι η πρώτη φορά στην Ιστορία μας που θα αποκτήσουμε αεροσκάφος-τάνκερ, δηλαδή αεροσκάφος που μπορεί να ανεφοδιάζει τα μαχητικά μας στον αέρα. Σε πρώτη φάση τα Rafale και τα Mirage και, έναν χρόνο μετά από τώρα, και τα F-16», συνέχισε ο κ. Δένδιας.

To εντυπωσιακό ΕC-390 Millenium της Embraer

To εντυπωσιακό ΕC-390 Millenium της Embraer © Εmbraer

Τα αεροσκάφη θα χρησιμοποιούνται για μεταφορές, αλλά και για εναέριο ανεφοδιασμό των μαχητικών της Πολεμικής Αεροπορίας, μετά από κάποιες απαραίτητες μετατροπές στο εσωτερικό της ατράκτου τους, που σημαίνει ότι τα αεροσκάφη αυτά είναι διπλού ρόλου, ανάλογα με τις ανάγκες της ΠΑ.

Τι αλλάζει με τα αεροσκάφη KC-390

Ο Νίκος Δένδιας στάθηκε ιδιαίτερα στη δυνατότητα εναέριου ανεφοδιασμού, εξηγώντας ότι θα επιτρέπει στα ελληνικά μαχητικά να παραμένουν για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα στον αέρα, χωρίς να χρειάζεται να επιστρέφουν για καύσιμα.

«Θα ήθελα να πω ότι δεν υπάρχει τρόπος με τον οποίο να υπογραμμίσω το τι τεράστιο πλεονέκτημα δίνει στα μαχητικά μας αεροσκάφη αυτή η δυνατότητα εναέριου ανεφοδιασμού», τόνισε.

Όπως εξήγησε, με τον εναέριο ανεφοδιασμό ο χρόνος παραμονής ενός μαχητικού στον αέρα θα εξαρτάται ουσιαστικά από την αντοχή του χειριστή του και όχι από τα διαθέσιμα καύσιμα.

Ο υπουργός συνέδεσε μάλιστα τη σημασία αυτής της δυνατότητας με τα γεγονότα του 1974 στην Κύπρο, υποστηρίζοντας ότι η ύπαρξη αεροσκαφών εναέριου ανεφοδιασμού θα μπορούσε να είχε αλλάξει την εξέλιξη της τουρκικής εισβολής.

O Nίκος Δένδιας με τον υπουργό Άμυνας της Πορτογαλίας Ν. Μέλο

O Nίκος Δένδιας με τον υπουργό Άμυνας της Πορτογαλίας Ν. Μέλο © Διεύθυνση Ενημέρωσης/Υπουργείο Εθνικής Άμυνας/Ευάγγελος Καραΐσκος

«Ή, αν θέλετε, να σας το πω με ένα παράδειγμα: αν η Ελλάδα είχε αεροσκάφη ανεφοδιασμού στον αέρα των μαχητικών μας αεροσκαφών, η εισβολή στην Κύπρο το 1974 δεν θα μπορούσε να έχει συμβεί και δεν θα μπορούσε να έχει διατηρηθεί το προγεφύρωμα της εισβολής», δήλωσε.

Σημαντικό μέρος της συμφωνίας αποτελεί και η μεταφορά τεχνογνωσίας από την Πορτογαλία, η οποία θα συνδράμει στην εκπαίδευση των Ελλήνων πιλότων για τη χρήση των συγκεκριμένων αεροσκαφών.

Ο κ. Δένδιας ευχαρίστησε επίσης την πορτογαλική πλευρά για τη συμμετοχή ενός KC-390 στην πτήση πάνω από τη Θεσσαλονίκη, κατά τον εορτασμό της 28ης Οκτωβρίου.

Η διακρατική συμφωνία υπογράφηκε από τον γενικό διευθυντή της Γενικής Διεύθυνσης Αμυντικών Εξοπλισμών και Επενδύσεων, υποστράτηγο Ιωάννη Μπούρα, και τον γενικό διευθυντή Εξοπλισμών του πορτογαλικού υπουργείου Εθνικής Άμυνας, Αντόνιο Ζοζέ Μπαπτίστα, παρουσία των δύο υπουργών.

Η σημερινή εξέλιξη αποτελεί συνέχεια της επίσκεψης που είχε πραγματοποιήσει ο Νίκος Δένδιας στη Λισσαβώνα στις 7 Μαΐου 2026.

Τα τεχνικά χαρακτηριστικά και οι επιδόσεις του ΚC-390

Το KC-390 είναι δικινητήριο αεριωθούμενο αεροσκάφος, το οποίο συνδυάζει υψηλές επιδόσεις, σημαντική μεταφορική ικανότητα και προηγμένα ηλεκτρονικά συστήματα ελέγχου και ναυτιλίας, ενώ έχει σχεδιαστεί ώστε να μπορεί να αναδιαμορφώνεται σε σύντομο χρονικό διάστημα, ανάλογα με τις απαιτήσεις κάθε αποστολής.

Βασικός ρόλος του KC-390 Millennium είναι η εκτέλεση τακτικών αερομεταφορών προσωπικού, υλικού και οχημάτων, ωστόσο οι δυνατότητές του δεν περιορίζονται στις συμβατικές μεταφορικές αποστολές.

Μέσω ειδικών συλλογών εξοπλισμού (mission kits), το αεροσκάφος μπορεί να προσαρμόζεται για την εκτέλεση εξειδικευμένων στρατιωτικών και ανθρωπιστικών επιχειρήσεων.

Σε επίπεδο τεχνικών χαρακτηριστικών, το KC-390 έχει μήκος 35,2 μέτρα, εκπέτασμα πτερύγων 35,05 μέτρα και ύψος 11,84 μέτρα. Διαθέτει δύο κινητήρες IAE V2500-E5 turbofan, ενώ το μέγιστο ωφέλιμο φορτίο του ανέρχεται σε 26 τόνους.

Η μέγιστη ταχύτητα πλεύσης φτάνει τους 470 κόμβους, το μέγιστο επιχειρησιακό ύψος τα 36.000 πόδια και η μέγιστη εμβέλειά του υπολογίζεται σε 3.370 ναυτικά μίλια.

Ιδιαίτερη σημασία παρουσιάζει η δυνατότητα του αεροσκάφους να εκτελεί αποστολές εναέριου ανεφοδιασμού (Air-to-Air Refuelling – AAR), τόσο ως αεροσκάφος-τάνκερ όσο και ως δέκτης καυσίμου.

Μέσω του κατάλληλου εξοπλισμού, μπορεί να ανεφοδιάζει αεροσκάφη και ελικόπτερα εν πτήσει, χρησιμοποιώντας τη μέθοδο probe-and-drogue, κατά την οποία το αεροσκάφος που ανεφοδιάζεται συνδέεται με ειδικό σωλήνα και καλάθι ανεφοδιασμού.

Παράλληλα, το KC-390 διαθέτει δυνατότητες εναέριου εφοδιασμού και αεραποβατικών επιχειρήσεων (Aerial Resupply/Aerial Assault). Μπορεί να πραγματοποιεί αυτοματοποιημένες ρίψεις εφοδίων, υλικών και φορτίων, ενώ έχει τη δυνατότητα μεταφοράς έως και 80 στρατιωτών ή 64 αλεξιπτωτιστών με τον πλήρη εξοπλισμό τους.

Οι δυνατότητες αυτές το καθιστούν κατάλληλο για την υποστήριξη στρατιωτικών επιχειρήσεων, την ενίσχυση μονάδων στο πεδίο και την εκτέλεση αποστολών αεραπόβασης.

Στον τομέα της υγειονομικής υποστήριξης, το αεροσκάφος μπορεί να διαμορφωθεί για αποστολές αεροδιακομιδής ασθενών και τραυματιών (MEDEVAC), έχοντας τη δυνατότητα μεταφοράς έως και 74 φορείων, καθώς και οκτώ μελών ιατρικού προσωπικού.

Με τον τρόπο αυτό μπορεί να συμβάλει στην ταχεία διακομιδή τραυματιών από περιοχές επιχειρήσεων ή περιοχές στις οποίες η πρόσβαση σε υγειονομικές εγκαταστάσεις είναι περιορισμένη.

Στις πρόσθετες επιχειρησιακές δυνατότητές του περιλαμβάνονται επίσης αποστολές έρευνας και διάσωσης (Search and Rescue – SAR), καθώς και μεταφορά ανθρωπιστικής βοήθειας. Η ευελιξία διαμόρφωσης του αεροσκάφους επιτρέπει την αξιοποίησή του σε διαφορετικά επιχειρησιακά περιβάλλοντα, τόσο για στρατιωτικούς όσο και για ανθρωπιστικούς σκοπούς.

Συνολικά, το KC-390 Millennium αποτελεί πλατφόρμα πολλαπλών αποστολών, η οποία συνδυάζει τις δυνατότητες ενός σύγχρονου στρατιωτικού μεταγωγικού με εκείνες ενός αεροσκάφους εναέριου ανεφοδιασμού και υποστήριξης ειδικών επιχειρήσεων.

Η υψηλή μεταφορική ικανότητα, η ταχύτητα, η εμβέλεια και η δυνατότητα ταχείας προσαρμογής του στις απαιτήσεις διαφορετικών αποστολών συνθέτουν ένα ιδιαίτερα ευέλικτο επιχειρησιακό μέσο για τις σύγχρονες αεροπορικές δυνάμεις.

Συνεργασία και σε θαλάσσια drones, δορυφόρους και αμυντική τεχνολογία

KC-390 της πορτογαλικής πολεμικής αεροπορίας

KC-390 της πορτογαλικής πολεμικής αεροπορίας © Wikimedia

Πριν από την υπογραφή της συμφωνίας, οι δύο υπουργοί είχαν κατ’ ιδίαν συνάντηση, ενώ ακολούθησαν διευρυμένες συνομιλίες μεταξύ των αντιπροσωπειών Ελλάδας και Πορτογαλίας.

Στο επίκεντρο βρέθηκαν η αμυντική συνεργασία, η καινοτομία και η αμυντική βιομηχανία, καθώς και οι δυνατότητες στενότερου συντονισμού των δύο χωρών στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του ΝΑΤΟ.

Ο Νίκος Δένδιας ανακοίνωσε ότι η συνεργασία δεν θα περιοριστεί στην προμήθεια των KC-390, αλλά θα επεκταθεί και στον τομέα των θαλάσσιων drones, όπου η Πορτογαλία διαθέτει σχετική εμπειρία.

Όπως ανέφερε, οι δύο χώρες θα συνεργαστούν επίσης στην ανάπτυξη σκαφών που μπορούν να μεταφέρουν και να επιχειρούν με drones, καθώς και συστημάτων που προορίζονται για την αντιμετώπιση μη επανδρωμένων μέσων.

Συνεργασία και στους δορυφόρους

Στις συζητήσεις περιλαμβάνεται και ο τομέας των δορυφόρων. Ο υπουργός Εθνικής Άμυνας γνωστοποίησε ότι τις επόμενες ημέρες θα εγκαινιάσει τη Διοίκηση Διαστήματος της Πολεμικής Αεροπορίας, σημειώνοντας ότι η Πορτογαλία αποτελεί έναν από τους εταίρους με τους οποίους η Ελλάδα επιδιώκει συνεργασία στον συγκεκριμένο τομέα.

Παράλληλα, ο κ. Δένδιας ενημέρωσε τον Πορτογάλο ομόλογό του για τις ελληνικές θέσεις σχετικά με το Δίκαιο της Θάλασσας, την τουρκική στάση και το τουρκολιβυκό μνημόνιο.

Οι δύο πλευρές συζήτησαν ακόμη για τις υποχρεώσεις αμοιβαίας συνδρομής στο πλαίσιο του ΝΑΤΟ και της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αλλά και για τις εξελίξεις στην Αφρική, με τον Έλληνα υπουργό να υπογραμμίζει τη σημασία της ευρωπαϊκής παρουσίας στην περιοχή.

Κατά την επίσκεψη υπογράφηκε επίσης συμφωνία συνεργασίας μεταξύ των Πολεμικών Αεροποριών Ελλάδας και Πορτογαλίας.