Με τις ευρωπαϊκές αποθήκες φυσικού αερίου να βρίσκονται ακόμη αισθητά κάτω από τα συνήθη επίπεδα για την εποχή και τον επόμενο χειμώνα να βρίσκεται ήδη στο επίκεντρο των αγορών, το μεγάλο ερώτημα είναι εάν η Ευρώπη θα καταφέρει να αναπληρώσει εγκαίρως τα αποθέματά της χωρίς να πυροδοτηθεί ένας νέος κύκλος εκτίναξης των τιμών. Η απάντηση που δίνει ανάλυση του Bloomberg είναι καθησυχαστική: παρά τη βραδύτερη πρόοδο των αποθεμάτων και τις γεωπολιτικές αναταράξεις στη Μέση Ανατολή, η ήπειρος φαίνεται ότι θα συγκεντρώσει αρκετές ποσότητες φυσικού αερίου ώστε να αποφύγει ένα σοκ αντίστοιχο με εκείνο του 2022.
Η φετινή περίοδος επαναπλήρωσης ξεκίνησε από ιδιαίτερα δυσμενή αφετηρία. Μετά τον χειμώνα 2025-2026, οι ευρωπαϊκές αποθήκες είχαν υποχωρήσει μόλις στο 27% της χωρητικότητάς τους, το χαμηλότερο επίπεδο των τελευταίων τεσσάρων ετών. Παρότι από τις αρχές Απριλίου μέχρι τις αρχές Ιουνίου προστέθηκαν περίπου 145 τεραβατώρες φυσικού αερίου στα υπόγεια αποθέματα της ηπείρου, οι εγκαταστάσεις αποθήκευσης ήταν την 1η Ιουνίου γεμάτες μόλις κατά 41%, όταν ο μέσος όρος της τελευταίας δεκαετίας για την ίδια περίοδο διαμορφώνεται κοντά στο 53%.
Τα στοιχεία αυτά εξηγούν γιατί η κατάσταση των αποθηκών έχει εξελιχθεί σε έναν από τους σημαντικότερους δείκτες που παρακολουθούν σήμερα οι ενεργειακές αγορές, οι κυβερνήσεις και οι κεντρικές τράπεζες. Το ενδιαφέρον είναι ακόμη μεγαλύτερο καθώς η πολεμική ένταση γύρω από το Ιράν και οι κίνδυνοι για τη ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ απειλούν μία από τις σημαντικότερες οδούς μεταφοράς LNG παγκοσμίως, από την οποία διέρχεται περίπου το 20% του παγκόσμιου εμπορίου υγροποιημένου φυσικού αερίου.
Παρά τις ανησυχίες αυτές, οι Βρυξέλλες εκτιμούν ότι τα ευρωπαϊκά αποθέματα μπορούν να προσεγγίσουν το 80% της χωρητικότητάς τους πριν από την έναρξη της χειμερινής περιόδου. Το Bloomberg εμφανίζεται πιο συγκρατημένο, υπολογίζοντας ότι με τους σημερινούς ρυθμούς επαναπλήρωσης οι αποθήκες ενδέχεται να φθάσουν περίπου στο 70% έως τα τέλη Οκτωβρίου. Ωστόσο, ακόμη και επίπεδα της τάξης του 75% θεωρούνται επαρκή για την ασφαλή κάλυψη της ζήτησης κατά τους ψυχρούς μήνες, ιδιαίτερα εάν αποκατασταθεί πλήρως η ομαλή ροή φορτίων LNG από τη Μέση Ανατολή.
Την ίδια στιγμή, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εμφανίζεται καθησυχαστική ως προς την ασφάλεια εφοδιασμού της ΕΕ, παρά την κλιμάκωση της έντασης στη Μέση Ανατολή. Μόλις πριν δύο ημέρες, ο Επίτροπος Ενέργειας Νταν Γιόργκενσεν, μιλώντας στο ετήσιο συνέδριο της Eurelectric στο Ελσίνκι, εκτίμησε ότι δεν υφίσταται άμεσος κίνδυνος για τον ενεργειακό εφοδιασμό της Ευρώπης, προειδοποίησε όμως ότι μια παρατεταμένη γεωπολιτική κρίση θα μπορούσε να επιβαρύνει σημαντικά τις αγορές πετρελαίου και φυσικού αερίου.
Όπως ανέφερε, η πρόσφατη άνοδος των τιμών έχει ήδη αυξήσει το ενεργειακό κόστος της ΕΕ κατά περίπου 600 εκατ. ευρώ ημερησίως, ενώ υπογράμμισε ότι η Ευρώπη παραμένει ευάλωτη όσο εξακολουθεί να εξαρτάται από τα ορυκτά καύσιμα. Στο πλαίσιο αυτό, επανέλαβε ότι η απάντηση της Ένωσης βρίσκεται στην επιτάχυνση των επενδύσεων σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, δίκτυα και εξηλεκτρισμό, σημειώνοντας ότι η ενεργειακή κρίση ενισχύει την ανάγκη για ταχύτερη μετάβαση σε ένα πιο ανθεκτικό και λιγότερο εξαρτημένο ενεργειακό σύστημα.
Τα στενά του Ορμούζ, το LNG και οι ανησυχίες της αγοράς
Η προσοχή των αγορών είναι στραμμένη κυρίως στις εξελίξεις γύρω από τα Στενά του Ορμούζ, τα οποία αποτελούν έναν από τους σημαντικότερους ενεργειακούς διαδρόμους παγκοσμίως. Οποιαδήποτε παρατεταμένη διαταραχή στη διέλευση δεξαμενόπλοιων θα μπορούσε να επηρεάσει άμεσα τις παγκόσμιες ροές LNG, αυξάνοντας τον ανταγωνισμό για διαθέσιμα φορτία μεταξύ Ευρώπης και Ασίας.
Παρόλα αυτά, η σημερινή κατάσταση διαφέρει ουσιαστικά από εκείνη που επικρατούσε πριν από τέσσερα χρόνια. Σύμφωνα με την ανάλυση, οι τρέχουσες τιμές φυσικού αερίου, που κινούνται λίγο κάτω από τα 50 ευρώ ανά μεγαβατώρα, αποδεικνύονται αρκετά υψηλές ώστε να προσελκύουν φορτία LNG από την αμερικανική ήπειρο, αλλά όχι τόσο υψηλές ώστε να προκαλούν πανικό στις αγορές ή εκτίναξη του ενεργειακού κόστους για τη βιομηχανία και τα νοικοκυριά.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εκτιμά ότι η αγορά εξακολουθεί να λειτουργεί αποτελεσματικά, επιτρέποντας την ομαλή εισροή ποσοτήτων LNG και παράλληλα συγκρατώντας μέρος της βιομηχανικής κατανάλωσης. Για τον λόγο αυτό, οι ευρωπαϊκές αρχές αποφεύγουν προς το παρόν να εκπέμψουν σήματα ανησυχίας ή να εξετάσουν έκτακτες παρεμβάσεις στην αγορά.
Γιατί η Ευρώπη είναι πιο προετοιμασμένη από το 2022
Η μεγάλη διαφορά σε σχέση με την περίοδο που προηγήθηκε της ενεργειακής κρίσης του 2022 είναι ότι η αγορά φυσικού αερίου διαθέτει πλέον πολύ περισσότερες δικλείδες ασφαλείας. Τα τελευταία χρόνια έχει προστεθεί σημαντική νέα παραγωγική δυναμικότητα LNG, κυρίως στις Ηνωμένες Πολιτείες, αυξάνοντας την παγκόσμια προσφορά και ενισχύοντας την ευελιξία του συστήματος. Παράλληλα, οι μεγάλες οικονομίες της Ασίας εμφανίζονται περισσότερο προετοιμασμένες να αντιμετωπίσουν ενδεχόμενες διαταραχές.
Διαβάστε περισσότερα στο energygame.gr
