Τα τελευταία δύο χρόνια παρακολουθήσαμε ένα κύμα εξαγορών ελληνικών ιδιωτικών σχολείων από ξένους ομίλους-funds. Κοντά στα 10 ιστορικά εκπαιδευτήρια πέρασαν από τις οικογένειες των ιδρυτών τους στην ιδιοκτησία διεθνών επενδυτών. Κάποια δημοσιεύματα, μάλιστα, πληροφορούσαν ότι άλλα πέντε περίπου σχολεία είχαν δεχτεί προτάσεις.
Ήταν τέτοιο το κύμα αλλαγής ιδιοκτησίας, που γονείς μαθητών και εκπαιδευτικοί θεωρούσαν πως είναι νομοτελειακό να πάρουν τα κλειδιά της διοίκησης των περισσότερων σχολείων επιχειρηματικά στελέχη.
Το ενδιαφέρον των ξένων επιχειρήσεων να αγοράσουν ελληνικά σχολεία παραμένει. Ένα μόνο από αυτά τα funds, που έχει εξαγοράσει πολύ γνωστό σχολείο, εξετάζει τους φακέλους 10 εκπαιδευτηρίων για να επιλέξει κάποια προς εξαγορά. Οι πηγές μας αναφέρουν ότι έχει περιοριστεί ο αριθμός των ιδιωτικών σχολείων που μπορούν να ανταποκριθούν στα κριτήρια των ξένων funds (προοπτικές κερδοφορίας, μέγεθος, δυνατότητα ομαλής μετάβασης στο νέο ιδιοκτησιακό πλαίσιο).
Ορισμένα ιδιωτικά εκπαιδευτήρια, όμως, έχουν αρνηθεί τις προτάσεις εξαγοράς τους και έχουν πλάνο να συνεχίσουν τη λειτουργία τους όπως διαμορφώθηκε τις τελευταίες δεκαετίες.
Σύμφωνα με το ρεπορτάζ, σε αυτήν την κατηγορία ανήκουν, μεταξύ άλλων, και τα σχολεία Εκπαιδευτήρια Γείτονα στη Βάρη, η Εκπαιδευτική Αναγέννηση στις Αφίδνες και η Εράσμειος Ελληνογερμανική Σχολή στην Παλλήνη. Ένας πρώτος λόγος που βάρυνε ώστε να επιλέξουν την αυτόνομη πορεία με ελληνική ιδιοκτησία είναι ότι έχουν καλή χρηματοοικονομική βάση. Επιπλέον, έχουν καλές εγκαταστάσεις και τη δυνατότητα να χρηματοδοτήσουν από ίδιους πόρους την επέκτασή τους και τις επενδύσεις για την ενίσχυση των εκπαιδευτικών υπηρεσιών.
Πρόσθετος σημαντικός λόγος για τα σχολεία που προτίμησαν τη λειτουργία τους με τη σημερινή μορφή διοίκησης, είναι ότι διαθέτουν συνέχεια από μετόχους που θα αναλάβουν τη διαχείριση τις επόμενες δεκαετίες.
Στην απόφασή τους αυτήν βάρυνε επίσης το γεγονός ότι παρατηρούνται ορισμένα φαινόμενα στη λειτουργία ορισμένων ιδιωτικών εκπαιδευτηρίων που μεταβιβάστηκαν σε funds, που έχουν δημιουργήσει επιφυλάξεις σε γονείς και εκπαιδευτικούς. Κάποιες οικογένειες που έχουν επιλέξει τον δρόμο της ιδιωτικής εκπαίδευσης για τα παιδιά τους βρίσκονται αντιμέτωπες με εκπλήξεις (παρεμβάσεις για μείωση κόστους, αλλαγές δρομολογίων σχολικών λεωφορείων κ.λπ.).
Το κύμα εξαγορών, που «χτύπησε» τον συγκεκριμένο χώρο, επηρεάζει με κάποιον τρόπο τη λειτουργία ορισμένων εκπαιδευτηρίων, που τις προηγούμενες δεκαετίες κυριάρχησαν στην Ελλάδα και έχουν αφήσει ισχυρό αποτύπωμα στην εκπαίδευση.
Τα μεγάλα funds φαίνεται να έχουν ως κύριο στόχο να αυξήσουν το ταχύτερο δυνατόν τα κέρδη από τη λειτουργία των σχολείων. Τα θέματα που προκύπτουν από την έλευση των funds έχει υπογραμμίσει και η ΟΙΕΛΕ, η ομοσπονδία των εκπαιδευτικών που εργάζονται στην ιδιωτική εκπαίδευση.
Τα νέα χαρακτηριστικά της ιδιωτικής πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης στην Ελλάδα
Ειδικοί που παρακολουθούν χρόνια την πορεία της ιδιωτικής εκπαίδευσης υποστηρίζουν ότι οδηγούμαστε σε μια νέα κατάσταση, όπου τα χαρακτηριστικά θα είναι τα εξής:
Πρώτον, θα εξακολουθήσουν να έχουν υψηλή ζήτηση τα ιδιωτικά σχολεία, ένας λόγος που αγοράστηκαν τόσα σχολεία.
Δεύτερον, θα αναπτυχθούν ορισμένα από εκείνα που έμειναν σε ελληνική ιδιοκτησία, γιατί έχουν τη δυνατότητα επενδύσεων, μετοχικής συνέχειας και θα παρέχουν ένα κλίμα «οικογενειακής φροντίδας».
Τρίτον, από όσα εξαγοράστηκαν θα διατηρήσουν καλό όνομα όσα θα τοποθετήσουν εκπαιδευτική διεύθυνση που θα αποφύγει τη λογική της «απρόσωπης εκπαιδευτικής μετριότητας, που παράγει καλά κέρδη».
Τέταρτον, θα έχουν ακόμα υψηλότερη ζήτηση τα σχολεία που δεν είναι δημόσια, ούτε ιδιωτικά, αλλά ανήκουν σε ιδρύματα (αγγλόφωνα, γαλλόφωνα, γερμανόφωνα), με ξεχωριστή περίπτωση τα Ανάβρυτα, που συγκεντρώνουν το ενδιαφέρον μαθητών/μαθητριών με εξαιρετικές επιδόσεις και επιθυμία για πειθαρχημένη σχολική ζωή.
