Νέο κύμα συγκέντρωσης στην αγορά των σούπερ μάρκετ, με λιγότερες επιχειρήσεις τα επόμενα χρόνια, προέβλεψε ο πρόεδρος της Ένωσης Σούπερ Μάρκετ Ελλάδας, Γιάννης Μασούτης, στο πλαίσιο σχετικής ενημέρωσης περιγράφοντας έναν κλάδο που καλείται να χρηματοδοτεί επενδύσεις και να απορροφά αυξανόμενα λειτουργικά κόστη με περιθώριο κερδών προ φόρων 1,39%.
Την ίδια στιγμή, η πίεση στο διαθέσιμο εισόδημα αποτυπώνεται στον τρόπο με τον οποίο μοιράζονται οι αγορές μέσα στον μήνα. Σύμφωνα με τον αντιπρόεδρο της Ένωσης Σούπερ Μάρκετ Ελλάδας, Αριστοτέλη Παντελιάδη, οι πωλήσεις εξακολουθούν να υποχωρούν από την τρίτη εβδομάδα και μετά, ενώ ενισχύονται όταν καταβάλλονται μισθοί και συντάξεις. Πρόκειται, όπως εξήγησε, για ένδειξη των περιορισμένων οικονομικών αντοχών των καταναλωτών.
Απαντώντας στο ερώτημα γιατί οι επιχειρήσεις παραμένουν στον κλάδο παρά τα χαμηλά περιθώρια, ο Γιάννης Μασούτης παρέπεμψε στις εξαγορές και στα λουκέτα των τελευταίων ετών. Οι δραστηριότητες συγκεντρώνονται σε μεγαλύτερα εταιρικά σχήματα, τα οποία επιδιώκουν καλύτερα αποτελέσματα μέσω της κλίμακας λειτουργίας τους. «Το μόνο σίγουρο είναι ότι οι παίκτες θα είναι λιγότεροι τα χρόνια που θα ακολουθήσουν», σημείωσε. Ο ίδιος απέφυγε προβλέψεις για τις τιμές το 2027, επισημαίνοντας ότι επηρεάζονται από την ενέργεια, τις διεθνείς αγορές, τις μεταφορές, τις γεωπολιτικές εξελίξεις και την κλιματική αλλαγή. Όπως ανέφερε, οι αλυσίδες συνεχίζουν να επενδύουν σε αναβαθμισμένα καταστήματα, υποδομές εφοδιασμού, ενεργειακή αποδοτικότητα, βιωσιμότητα και ανθρώπινο δυναμικό.
Ωστόσο, ο Απόστολος Πεταλάς, γενικός διευθυντής της Ένωσης, αναφέρθηκε σε αναμενόμενες ανατιμήσεις προϊόντων όπως είναι τα ζυμαρικά λόγω της ανοδικής τάσης τιμών στα σιτηρά καθώς και στη μπίρα, βασική πρώτη ύλη της οποίας αποτελεί το κριθάρι. Στα σιτηρά, η άνοδος συνδέεται με την αυξημένη ανησυχία για τις μεταφορές και τις εξαγωγές στη Μαύρη Θάλασσα. Οι αναφορές για ζημιές στη γέφυρα του Κερτς και επιθέσεις σε ουκρανικές λιμενικές εγκαταστάσεις επανέφεραν στις τιμές ένα πρόσθετο ασφάλιστρο κινδύνου. Οι αγοραστές συνυπολογίζουν την πιθανότητα καθυστερήσεων στις φορτώσεις και προβλημάτων στην εφοδιαστική αλυσίδα.
Τζίρος 13,6 δισ. ευρώ και επενδύσεις 661 εκατ. ευρώ
Σε ό,τι αφορά οικονομικά στοιχεία του κλάδου σούπερ μάρκετ που παρουσίασε από την πλευρά του ο γενικός διευθυντής της ΕΣΕ, Απόστολος Πεταλάς, ανέφερε ότι η καταναλωτική δαπάνη στις 35 μεγαλύτερες αλυσίδες ανήλθε το 2025 σε 15,7 δισ. ευρώ. Από αυτά, τα 13,6 δισ. ευρώ αποτελούσαν τον κύκλο εργασιών και τα 2,1 δισ. ευρώ τον ΦΠΑ. Το μεικτό κέρδος διαμορφώθηκε περίπου στα 3,6 δισ. ευρώ, με περιθώριο 26,7%, ενώ τα λειτουργικά έξοδα έφτασαν περίπου τα 3,4 δισ. ευρώ, αντιστοιχώντας στο 25,3% του τζίρου. Τα κέρδη προ φόρων περιορίστηκαν σε 189 εκατ. ευρώ, δηλαδή στο 1,39% των πωλήσεων. Παρά τη χαμηλή κερδοφορία, οι επενδύσεις της χρονιάς ανήλθαν σε 661 εκατ. ευρώ. Σωρευτικά, οι επενδύσεις της τελευταίας δεκαετίας έφτασαν τα 3,8 δισ. ευρώ.
Οι μισθοί απορροφούν το 62,6% των λειτουργικών εξόδων
Η μεγαλύτερη κατηγορία λειτουργικού κόστους είναι η μισθοδοσία, η οποία απορρόφησε το 62,6% των εξόδων το 2025. Ακολούθησαν τα λοιπά κόστη με 19,9%, η ενέργεια με 6,8%, τα ενοίκια με 6,4% και οι μεταφορές μαζί με τα logistics με 4,3%. Στα λοιπά έξοδα περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, 90 εκατ. ευρώ σε προμήθειες συναλλαγών με κάρτες, διαφημιστικές δαπάνες, ασφάλιστρα και δημοτικά τέλη. Ειδικά τα τελευταία, σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν, ανήλθαν σε 25 εκατ. ευρώ το 2025, από 10 εκατ. ευρώ τρία χρόνια νωρίτερα. Παράλληλα, η παρουσίαση κατέγραψε μέση ετήσια αύξηση του κατώτατου βασικού μισθού κατά 6,3% την περίοδο 2020–2025.
Η αύξηση των δαπανών συνοδεύεται από υποχώρηση του περιθωρίου κερδών προ φόρων. Από 1,92% το 2020, το περιθώριο αυξήθηκε στο 2,22% το 2021, στη διάρκεια της πανδημίας, και διαμορφώθηκε στο 1,80% το 2022 και το 2023. Το 2024 περιορίστηκε στο 1,50% και το 2025 στο 1,39%. Ο κ. Πεταλάς υποστήριξε ότι ο κλάδος βρίσκεται κάτω από το επίπεδο του 3%, το οποίο ο ίδιος περιέγραψε ως διεθνές σημείο αναφοράς για τη βιωσιμότητα μιας επιχείρησης σούπερ μάρκετ.
Στη σύγκριση επιλεγμένων μεγάλων αλυσίδων του εξωτερικού που παρουσίασε, το μέσο περιθώριο κερδών προ φόρων διαμορφώθηκε περίπου στο 3,22%. Η καναδική Metro Inc. εμφάνισε 4,62% και η Mercadona 4,53%. Ακολούθησαν η Walmart με 3,07%, η Kroger με 3,04%, η Ahold Delhaize με 2,45%, η Tesco με 2,43% και η Coles Group με 2,39%.
Στο 1,55% η αύξηση τιμών στα σούπερ μάρκετ τον Οκτώβριο
Στο μέτωπο των τιμών, ο κ. Πεταλάς υποστήριξε ότι ο ανταγωνισμός μεταξύ των αλυσίδων συγκρατεί τις ανατιμήσεις. Σύμφωνα με τα στοιχεία της παρουσίασης, η ετήσια αύξηση τιμών στα σούπερ μάρκετ διαμορφώθηκε τον Οκτώβριο του 2026 στο 1,55%, έναντι περίπου 2,3% για τον συνολικό δείκτη τροφίμων της ΕΛΣΤΑΤ. Η πορεία στη διάρκεια του έτους είχε διακυμάνσεις. Ο δείκτης των σούπερ μάρκετ έφτασε στο 3,4% τον Μάρτιο και στη συνέχεια αποκλιμακώθηκε, περνώντας σε αρνητικό έδαφος τον Ιούλιο και τον Σεπτέμβριο. Ο συνολικός πληθωρισμός τροφίμων στην Ελλάδα είχε κορυφωθεί στο 5,2% τον Φεβρουάριο.

Απόστολος Πεταλάς, Γενικός Διευθυντής Ένωσης Σούπερ Μάρκετ Ελλάδας
Ο γενικός διευθυντής της ΕΣΕ υπενθύμισε ότι σημαντικό μέρος των αγορών τροφίμων πραγματοποιείται εκτός οργανωμένων αλυσίδων. Από συνολική δαπάνη 26 δισ. ευρώ το 2025, τα 15,7 δισ. ευρώ κατευθύνθηκαν στα σούπερ μάρκετ και τα 10,3 δισ. ευρώ σε άλλα σημεία, όπως παντοπωλεία, κρεοπωλεία, οπωροπωλεία.
Ολοκληρώνοντας τη συνέντευξη τύπου, το λόγο έλαβε ο αντιπρόεδρος του φορέα, Αριστοτέλης Παντελιάδης, ο οποίος περιέγραψε έναν κλάδο που αλλάζει καθώς επηρεάζεται από το νέο κύμα συγκέντρωσης στα χέρια μεγαλύτερων επιχειρήσεων και από την είσοδο τεχνολογιών, όπως η τεχνητή νοημοσύνη και οι ηλεκτρονικές ετικέτες τιμών. Όπως σημείωσε, τα λειτουργικά κόστη αυξάνονται, ενώ το μεικτό περιθώριο παραμένει σχεδόν σταθερό, πιέζοντας τα αποτελέσματα. Η αναζήτηση λύσεων που βελτιώνουν την παραγωγικότητα χωρίς να ανεβαίνουν οι τιμές αποτελεί, σύμφωνα με τον ίδιο, κεντρική προτεραιότητα των επιχειρήσεων.
