Τα «κλειδιά» ανάπτυξης της Πειραιώς μέχρι το 2030
Κομβική για τις προοπτικές της Πειραιώς είναι η Εθνική Ασφαλιστική, όπως αναδείχθηκε από τις επαφές του CEO της Τράπεζας, Χρήστου Μεγάλου, με τους επενδυτές στο Λονδίνο. Το bancassurance με επίκεντρο την Εθνική Ασφαλιστική, όπως και το asset management , είναι από τους βασικότερους μοχλούς ανάπτυξης της Πειραιώς για την περίοδο 2026-2030, είπε ο Χρήστος Μεγάλου στους επενδυτές που έδωσαν το «παρών» στο συνέδριο της Bank of America. Η Εθνική Ασφαλιστική θα εισαχθεί πλήρως και αποκλειστικά στο «εργοστάσιο» παραγωγής της Πειραιώς το 2027. Ήδη έχει συνεισφέρει 47 εκατ. ευρώ στα προ φόρων κέρδη που παρουσίασε ο Όμιλος της Πειραιώς το α’ εξάμηνο 2026, ενώ υπερέβη τους στόχους, με τα ακαθάριστα εγγεγραμμένα ασφάλιστρα να αυξάνονται κατά 7% ετησίως, στα 0,4 δισ. στο α’ εξάμηνο. Η Εθνική Ασφαλιστική ηγήθηκε στην αύξηση των εσόδων από υπηρεσίες που κατέγραψε η Πειραιώς στο εξάμηνο και η οποία διαμορφώθηκε στο 1,1% ως ποσοστό του ενεργητικού, το υψηλότερο επίπεδο της αγοράς (μ.ό. 68 bps για τις εγχώριες τράπεζες το α’ εξάμηνο και επίσης για τις ευρωπαϊκές το α’ τρίμηνο).
Σημειώνεται ότι τα έσοδα από υπηρεσίες συνέβαλαν κατά 32% στα καθαρά έσοδα του α’ εξαμήνου της Πειραιώς, ενώ στόχος για το έτος είναι τα έσοδα από προμήθειες να ανέλθουν σε περίπου 850 εκατ. ευρώ. Στον έτερο αναπτυξιακό πόλο για την Πειραιώς, αυτόν του asset management, ο στόχος που αναφέρθηκε στους επενδυτές στο Λονδίνο είναι η αύξηση των υπό διαχείριση κεφαλαίων κατά 20 δισ. ευρώ μέχρι το 2030. Στο σκέλος της πιστωτικής επέκτασης, η Πειραιώς στοχεύει σε χαρτοφυλάκιο δανείων 56 δισ. ευρώ το 2030 από 37 δισ. στο τέλος του 2025 και δείκτη μη εξυπηρετούμενων δανείων στο 1,5%. Στο ραντάρ της Τράπεζας βρίσκονται προς χρηματοδότηση και οι τομείς άμυνας και τεχνολογίας. Φέτος η καθαρή πιστωτική επέκταση της Πειραιώς αναμένεται να ξεπεράσει τα 3 δισ. ευρώ. Πέραν της Εθνικής Ασφαλιστικής και της επέκτασης στο asset management, ο Χρήστος Μεγάλου παρουσίασε στους επενδυτές στο Λονδίνο τις ψηφιακές υπηρεσίες της Πειραιώς μέσω και της Snappi. Στο επίκεντρο των επενδυτών βρέθηκε και η πολιτική διανομών στους μετόχους. Στόχος της Διοίκησης της Πειραιώς, όπως αναφέρθηκε, είναι ο διπλασιασμός του μερίσματος (από 0,40 ευρώ/μετοχή το 2025, σε 0,80 ευρώ το 2030), με τις επιστροφές κερδών στους μετόχους να φτάνουν τα 5 δισ. ευρώ μέχρι το 2030. Όσο για τον δείκτη απόδοσης ενσώματων ιδίων κεφαλαίων, ο στόχος για το 2030 είναι στο 18%. Στο α’ εξάμηνο του 2026, η απόδοση ιδίων κεφαλαίων της Πειραιώς διαμορφώθηκε στο 16%, έναντι ετήσιου στόχου για περίπου 15% και έναντι μ.ό. για τις τράπεζες στην ΕΕ 10%, και με αυξημένα ενσώματα κεφάλαια ανά μετοχή στα 6,3 ευρώ.
Τα επενδυτικά ραντεβού της Alpha Bank και τα «χαρτιά» που κράτησε κλειστά ο Β. Ψάλτης
Ρεκόρ επενδυτικών συναντήσεων στο Λονδίνο έκανε η Alpha Bank, με τη διοίκησή της να πραγματοποιεί ραντεβού με πάνω από 70 επενδυτές. Καθώς πολλοί από τους επενδυτές είχαν την πρώτη γνωριμία με την Alpha Bank, δεδομένου ότι πρόκειται για επενδυτές που επένδυαν μέχρι πρότινος μόνο σε ανεπτυγμένες αγορές, η βαρύτητα στις παρουσιάσεις που έκαναν o CEO, Βασίλης Ψάλτης, και ο CFO, Βασίλης Κοσμάς, δόθηκε στην τεκμηρίωση της στρατηγικής της διοίκησης και στα αποτελέσματα που έχει αποφέρει, αφήνοντας την εκτενή παρουσίαση των στόχων για τα επόμενα χρόνια, για το Investor Day που θα πραγματοποιήσει η Alpha Bank στις 5 Νοεμβρίου. Πολλές ερωτήσεις υπήρξαν για σχέση -συνεργασίας και μετοχική- της Alpha Bank με τη UniCredit. Ο Βασίλης Ψάλτης είπε ότι η συνεργασία με τη UniCredit προσφέρει στην Alpha Bank ένα ανταγωνιστικό πλεονέκτημα, που τη διαφοροποιεί από τους υπόλοιπους ανταγωνιστές, το οποίο η τράπεζα σκοπεύει να αξιοποιήσει πλήρως για να ενισχύσει την αξία που δημιουργεί για τους μετόχους και τους πελάτες της. Η συνεργασία με τη UniCredit έχει αποδώσει ουσιαστικά αποτελέσματα σε κρίσιμους τομείς, όπως το Wholesale Banking και η Διαχείριση Περιουσίας.
Το επενδυτικό πρόγραμμα onemarkets Fund έχει καταγράψει σημαντική δυναμική, με διανομές άνω των 600 εκατ. ευρώ, έχουν πραγματοποιηθεί πέντε ιδιωτικές τοποθετήσεις και έχουν εκδοθεί δύο νέες σειρές ασφαλιστικών προϊόντων ζωής με επενδυτικά χαρακτηριστικά (Unit Linked), συνολικής ονομαστικής αξίας 78 εκατ. ευρώ. Παράλληλα, Alpha και UniCredit έχουν προχωρήσει στην από κοινού έκδοση πιστωτικών επιστολών και εγγυήσεων άνω των 200 εκατ. ευρώ, ενώ από την έναρξη της συνεργασίας έχουν εγκριθεί διεθνή κοινοπρακτικά δάνεια ύψους 300 εκατ. Το μήνυμα που έλαβαν οι επενδυτές από τη Διοίκηση της Alpha Bank είναι ότι με ισχυρά θεμελιώδη μεγέθη, πειθαρχία στην υλοποίηση του στρατηγικού σχεδίου και τις κατάλληλες στρατηγικές συνεργασίες, η τράπεζα επιταχύνει και είναι σε θέση να ηγηθεί της νέας εποχής του τραπεζικού τομέα στην Ελλάδα. Εν αναμονή του Investor Day για τα περαιτέρω, τα συμπεράσματα των επενδυτών στο Λονδίνο ήταν θετικά για την Alpha Bank. Η Deutsche Bank έσπευσε να επιβεβαιώσει τη σύσταση αγοράς και την τιμή-στόχο των 5,10 ευρώ, επισημαίνοντας ότι το επενδυτικό αφήγημα της τράπεζας δεν θα κριθεί αποκλειστικά από το εάν η διοίκηση θα παρουσιάσει θεαματικά υψηλότερους στόχους για κερδοφορία και αποδόσεις, αλλά μεγαλύτερη βαρύτητα θα δοθεί στην τεκμηρίωση της στρατηγικής της. Η Deutsche Bank θεωρεί ότι πιθανές θετικές εκπλήξεις μπορούν να προκύψουν περισσότερο από την καλύτερη εκτέλεση του επιχειρηματικού σχεδίου και λιγότερο από μια επιθετική αναθεώρηση των στόχων για τα επόμενα έτη.
Τα κίνητρα της στρατηγικής επένδυσης της Titan στο Καμάρι Βοιωτίας
Το κίνητρο της ταχείας αδειοδότησης λαμβάνει η μεγάλη επένδυση της τσιμεντοβιομηχανίας Titan, που θα γίνει στο Καμάρι Βοιωτίας. Ειδικότερα, σύμφωνα με απόφαση του υπουργού Ανάπτυξης, Τάκη Θεοδωρικάκου, η επένδυση πρόκειται να λάβει το κίνητρο της ταχείας αδειοδότησης του άρθρου 9 του ν. 4864/2021 και ειδικότερα την αδειοδότηση Επιχειρηματικού Πάρκου Μεμονωμένης Μεγάλης Μονάδας (ΕΠΜΜΜ) του ν. 4982/2022 και την αδειοδότηση της κατασκευής Μονάδας Δέσμευσης CO2 (Carbon Capture). Η συγκεκριμένη επένδυση της Titan ονομάζεται «Ήφαιστος» και είναι μία από τις μεγαλύτερες που θα γίνουν στη Ευρώπη με στόχο τη δέσμευση άνθρακα. Κάθε χρόνο το εργοστάσιο της Titan θα δεσμεύει 1,9 εκατ. τόνους CO₂, ποσότητα που αντιστοιχεί σχεδόν στο σύνολο των εκπομπών του εργοστασίου. Το συγκεκριμένο εργοστάσιο θα παράγει 3 εκατ. τόνους τσιμέντου με μηδενικό αποτύπωμα άνθρακα. Το έργο έχει προϋπολογισμό 584 εκατ. ευρώ, εκ των οποίων το 24,6% θα προέλθει από ίδια κεφάλαια (144 εκατ. ευρώ), το 39,9% από τραπεζικό δανεισμό (233 εκατ. ευρώ) και το 39,3% από επιχορήγηση από το ευρωπαϊκό Ταμείο Καινοτομίας, στο πλαίσιο της δράσης «INNOVFUND Lump Sum Grants» (234 εκατ. ευρώ). Η διάρκεια υλοποίησης του έργου είναι 15 χρόνια.
Il Toto: Η κερδοφορία «βγάζει» μάτι στην καφεστίαση
Εάν κοιτάξει κανείς λίγο πιο προσεκτικά τα οικονομικά δεδομένα του ανταγωνισμού στην καφεστίαση, η περίπτωση της Il Toto χτυπάει στο μάτι για έναν βασικό λόγο. Γιατί καταφέρνει να εμφανίζει επίπεδα κερδοφορίας που δεν είναι καθόλου αυτονόητα σε έναν κλάδο με υψηλά λειτουργικά κόστη, αυξημένα ενοίκια, πίεση από το εργατικό κόστος και διαρκή ανάγκη για επενδύσεις στο δίκτυο. Το 2025 η συγκεκριμένη εταιρεία έκλεισε με EBITDA 8,44 εκατ. ευρώ σε τζίρο 22,42 εκατ. ευρώ, ενώ τα καθαρά κέρδη μετά από φόρους έφτασαν τα 6,34 εκατ. ευρώ. Πρόκειται για μεγέθη που μεταφράζονται σε ιδιαίτερα υψηλά περιθώρια κερδοφορίας για τα δεδομένα της καφεστίασης, με το EBITDA margin να κινείται κοντά στο 38%. Η Il Toto δεν δραστηριοποιείται σε έναν κλάδο όπου τα μεγάλα περιθώρια είναι εύκολη υπόθεση. Αντιθέτως, τα τελευταία χρόνια οι επιχειρήσεις καφέ και εστίασης έχουν βρεθεί αντιμέτωπες με ανατιμήσεις στις πρώτες ύλες, υψηλό ενεργειακό κόστος, ακριβότερα ενοίκια και αυξημένες μισθολογικές δαπάνες. Στην περίπτωση της Il Toto, μόνο τα ενοίκια έφτασαν το 2025 περίπου στο 1,57 εκατ. ευρώ, ενώ αυξημένο ήταν και το κόστος προσωπικού. Παρ’ όλα αυτά, η λειτουργική κερδοφορία αυξήθηκε κατά 54,4%, ταχύτερα από τον ίδιο τον τζίρο.
Τον Νοέμβριο εκδικάζεται η προσφυγή του ΕθΑΤ κατά της ΕΑΔΗΣΥ για το λιμάνι του Βόλου
Συνεχίζεται η κόντρα του ΟΛΘ με το Εθνικό Αναπτυξιακό Ταμείο (ΕθΑΤ) με αντικείμενο το λιμάνι του Βόλου. Για τις 3 Νοεμβρίου 2026 έχει οριστεί η δικάσιμος της προσφυγής του ΕθΑΤ κατά απόφασης της Ενιαίας Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων (ΕΑΔΗΣΥ) που αφορά τον διαγωνισμό πώλησης του Οργανισμού Λιμένα Βόλου. Υπενθυμίζεται ότι τον Ιούλιο του 2026 η Ενιαία Αρχή Δημοσίων Συμβάσεων (Ε.Α.ΔΗ.ΣΥ.) έκανε δεκτή την προδικαστική προσφυγή του ΟΛΘ και ακύρωσε την απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου του ΕθΑΤ (πρώην υπερταμείο) περί ματαίωσης της διαγωνιστικής διαδικασίας για την απόκτηση του πλειοψηφικού ποσοστού συμμετοχής στον Οργανισμό Λιμένος Βόλου. Όπως αναφέρει η διοίκηση του ΟΛΘ, δικαιώθηκε από στις επιλογές της, οι οποίες την ανακήρυξαν Προτιμητέο Επενδυτή στο συγκεκριμένο διαγωνισμό. Η σχετική απόφαση της ΕΑΔΗΣΥ όρισε προθεσμία στο ΕθΑΤ για τη συμμόρφωσή του με την ανωτέρω απόφαση έως την 31η.08.2026. Το ΕθΑΤ, ωστόσο, κατέθεσε ενώπιον του Συμβουλίου της Επικρατείας (ΣτΕ) αίτηση ακύρωσης και αναστολής εκτέλεσης της σχετικής απόφασης της ΕΑΔΗΣΥ. Η δικάσιμος στο ΣτΕ ορίσθηκε για 3 Νοεμβρίου 2026.
Ξαναμπαίνει στο τραπέζι η υπογειοποίηση της Γραμμής 1 στον Πειραιά
Ένα έργο που βρίσκεται στα συρτάρια και στις συζητήσεις εδώ και περίπου 25 χρόνια επιχειρεί να επαναφέρει δυναμικά στην κυβερνητική ατζέντα ο Δήμος Πειραιά. Πρόκειται για την υπογειοποίηση της Γραμμής 1 του Ηλεκτρικού από το Νέο Φάληρο έως το λιμάνι του Πειραιά, ένα σχέδιο με εκτιμώμενο κόστος περίπου 130 εκατ. ευρώ, το οποίο διαθέτει ήδη σημαντικό βαθμό μελετητικής ωριμότητας, αν και μέρος των μελετών χρειάζεται πλέον επικαιροποίηση. Το θέμα βρέθηκε στο επίκεντρο της συνάντησης του δημάρχου Πειραιά, Γιάννη Μώραλη, με τον αναπληρωτή υπουργό Υποδομών και Μεταφορών Γιώργο Κώτσηρα, με τις δύο πλευρές να συμφωνούν στην ανάληψη πρωτοβουλιών, προκειμένου το επόμενο διάστημα να υπάρξει κυβερνητική απόφαση για την τύχη του έργου. Είχε προηγηθεί και η αποστολή σχετικού φακέλου από τον Δήμο προς τον πρωθυπουργό. Το ενδιαφέρον είναι ότι η συζήτηση επανέρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία ο Πειραιάς βρίσκεται μπροστά σε σημαντικές αλλαγές στις μετακινήσεις και στις υποδομές του. Η υπογειοποίηση δεν αντιμετωπίζεται από τον Δήμο μόνο ως συγκοινωνιακό έργο, αλλά ως παρέμβαση που θα μπορούσε να αλλάξει τη λειτουργία και την εικόνα της πόλης, απελευθερώνοντας παράλληλα τον χώρο που σήμερα καταλαμβάνει η επίγεια σιδηροδρομική γραμμή. Το μεγάλο ζητούμενο, βέβαια, είναι αυτήν τη φορά η συζήτηση να περάσει από τις μελέτες και τις εξαγγελίες στην οριστική απόφαση. Σύμφωνα με τον Δήμο, οι περιβαλλοντικοί όροι του έργου παραμένουν σε ισχύ έως το 2027, ενώ ένα από τα θέματα που εξακολουθούν να απασχολούν είναι η πιθανότητα εντοπισμού αρχαιολογικών ευρημάτων κατά την κατασκευή.
Τι νέο έρχεται στην ευρύτερη περιοχή της διπλής Ανάπλασης στον Βοτανικό
Νέες επενδύσεις αρχίζουν να συγκεντρώνονται στον Βοτανικό, καθώς, όπως μαθαίνουμε, προχωράει το νέο μεγάλο κέντρο διασκέδασης που ετοιμάζει ο Ηλίας Μορασούλης, ενώ προχωράει και η ωρίμανση του σχεδίου αξιοποίησης του πρώην ακινήτου του Μπάμπη Βωβού, του ημιτελούς εμπορικού κέντρου, που παραμένει εδώ και χρόνια ένα από τα πλέον χαρακτηριστικά «κουφάρια» της περιοχής. Άνθρωποι που γνωρίζουν καλά την περιοχή τονίζουν ότι η κίνηση του επιχειρηματία Μορασούλη είναι ένα από τα μεγάλα εγχειρήματα που υλοποιούνται, καθώς αφορά τη δημιουργία ενός νέου μεγάλου χώρου διασκέδασης, ο οποίος προσθέτει μία ακόμη χρήση στην περιοχή και δείχνει ότι το ενδιαφέρον δεν περιορίζεται πλέον στις αποθήκες, στις βιοτεχνίες και στις παραδοσιακές επαγγελματικές εγκαταστάσεις που χαρακτήριζαν επί δεκαετίες τον Ελαιώνα. Ακόμη μεγαλύτερο ενδιαφέρον για την αγορά ακινήτων παρουσιάζει, ωστόσο, η κινητικότητα γύρω από το πρώην ακίνητο του Μπάμπη Βωβού. Το ημιτελές εμπορικό κέντρο ανήκει πλέον, μέσω της ΑΕΠ Ελαιώνα, στην Alpha Bank και στην Τράπεζα Πειραιώς και βρίσκεται σε διαδικασία ωρίμανσης, προκειμένου να αποκτήσει νέα επενδυτική ταυτότητα. Το σενάριο που βρίσκεται αυτήν τη στιγμή στο τραπέζι δεν προβλέπει την αναβίωση του παλιού σχεδίου με τη μορφή που είχε αρχικά σχεδιαστεί.
Αντίθετα, η κατεύθυνση είναι προς ένα μεγάλο έργο μεικτών χρήσεων, με γραφειακούς χώρους και εμπορικές αναπτύξεις, αξιοποιώντας τη νέα δυναμική που αποκτά ο Βοτανικός. Τη διαχείριση του project έχει αναλάβει η Alpha Real Estate Services. Πρόκειται ουσιαστικά για τη δεύτερη ευκαιρία ενός ακινήτου που συνδέθηκε όσο λίγα με την προηγούμενη μεγάλη περίοδο ανάπτυξης και κατάρρευσης της ελληνικής αγοράς ακινήτων. Το εμπορικό κέντρο αποτελούσε τμήμα του τότε σχεδιασμού της «Διπλής Ανάπλασης» σε Λεωφόρο Αλεξάνδρας και Βοτανικό. Οι προσφυγές στο Συμβούλιο της Επικρατείας και οι αποφάσεις που ακολούθησαν το 2008 ανέτρεψαν κρίσιμα δεδομένα του σχεδίου, με αποτέλεσμα το mall να μην ολοκληρωθεί ποτέ και ο σκελετός του να παραμένει μέχρι σήμερα στην περιοχή. Η εμπλοκή του Βοτανικού συνέπεσε με την οικονομική κρίση και με τη μεγάλη υποχώρηση της αγοράς επαγγελματικών ακινήτων. Το συγκεκριμένο project συνδέθηκε με υποχρεώσεις περίπου 120 εκατ. ευρώ, επιβαρύνοντας περαιτέρω την ήδη πιεσμένη χρηματοοικονομική κατάσταση της εταιρείας του Μπάμπη Βωβού.
Τουριστικές επενδύσεις στον δρόμο της αναμονής
Μια τουριστική επένδυση μπορεί να περάσει από περιβαλλοντικούς και αρχαιολογικούς ελέγχους, να εξασφαλίσει εγκρίσεις από διαφορετικές υπηρεσίες και να δεσμεύσει σημαντικά κεφάλαια. Κι έπειτα να βρεθεί αντιμέτωπη με ένα ερώτημα που θα περίμενε κανείς να έχει απαντηθεί από την αρχή: αναγνωρίζεται η οδός που εξυπηρετεί το ακίνητο; Το ζήτημα του κοινόχρηστου οδικού δικτύου στις εκτός σχεδίου περιοχές κρατά σε αβεβαιότητα ιδιοκτήτες και επενδυτές, όσο παραμένουν άγνωστα τα κριτήρια του σχετικού Προεδρικού Διατάγματος. Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση του Γιώργου Φράγκου στην Κω. Όπως αναφέρει ο ιδιοκτήτης της Luxury Hotels, το τουριστικό του σχέδιο έχει λάβει, μεταξύ άλλων, περιβαλλοντική και αρχαιολογική έγκριση, έγκριση εισόδου και εξόδου από τον δήμο, ενώ έχει υπαχθεί στον Αναπτυξιακό Νόμο με εγκεκριμένη επιχορήγηση περίπου 3,5 εκατ. ευρώ. Παρ’ όλα αυτά, παραμένει σε εκκρεμότητα λόγω του ζητήματος αναγνώρισης της οδού. Ο επιχειρηματίας ζητάει από το ΥΠΕΝ να πει πότε θα δημοσιοποιηθούν τα κριτήρια, πότε θα τεθεί το σχέδιο σε διαβούλευση και πότε θα αποσταλεί στο Συμβούλιο της Επικρατείας. Το ερώτημα αφορά πολύ περισσότερους από έναν επενδυτή: πόσες ακόμη αδειοδοτικές υποθέσεις βρίσκονται στην ίδια αναμονή; Η απάντηση δεν μπορεί να είναι επ’ αόριστον «η διαδικασία προχωράει». Χρειάζονται κανόνες και χρονοδιάγραμμα, ώστε ο καθένας να γνωρίζει αν μπορεί πράγματι να προχωρήσει.
Οι νέες κινήσεις της Principia
Δεν κάθεται με σταυρωμένα χέρια η Principia, την ώρα που οι προκλήσεις στην εγχώρια αγορά ΑΠΕ αυξάνονται, και προσαρμόζει αναλόγως το επενδυτικό της πρόγραμμα και τη στρατηγική της, προχωρώντας τις αδειοδοτικές διαδικασίες για νέα έργα, παράλληλα με την αναβάθμιση και το repowering υφιστάμενων εγκαταστάσεων. Συγκεκριμένα, η εταιρεία προωθεί φωτοβολταϊκό 70 MW με ενσωματωμένη μπαταρία ισχύος έως 111 MW στη Σητεία της Κρήτης, το οποίο έλαβε πρόσφατα περιβαλλοντική αδειοδότηση. Στη Δυτική Μακεδονία εξασφάλισε περιβαλλοντική έγκριση για την προσθήκη μπαταρίας 19,98 MW σε φωτοβολταϊκό που λειτουργεί ήδη. Στο αιολικό μέτωπο, η εταιρεία σχεδιάζει repowering πάρκου στη νότια Εύβοια. Έχει μάλιστα ζητήσει δημόσια η αδειοδότηση τέτοιων αναβαθμίσεων να προχωράει χωρίς να διακόπτεται η λειτουργία των υφιστάμενων εγκαταστάσεων. Η Principia διαθέτει πλέον 775 MW σε λειτουργία και χαρτοφυλάκιο 5,27 GW υπό ανάπτυξη, έχοντας προσθέσει φέτος τέσσερα αιολικά πάρκα 150,2 MW που εξαγόρασε από την πορτογαλική EDPR. Το στοίχημα τώρα είναι πόσο γρήγορα οι νέες άδειες θα μετατραπούν σε έργα.
Παράταση από ΥΠΕΝ για την ολοκλήρωση των μπαταριών του τρίτου διαγωνισμού
Μία σημαντική ανάσα δίνει το ΥΠΕΝ στους επενδυτές του τρίτου διαγωνισμού για standalone μπαταρίες, καταργώντας ουσιαστικά το πρώτο χρονικό ορόσημο που είχε τεθεί για την ολοκλήρωση των έργων. Με νομοθετική ρύθμιση που προωθείται, ακυρώνεται η προθεσμία της 30ής Σεπτεμβρίου 2026 για την υποβολή πλήρους δήλωσης ετοιμότητας, με συνέπεια να απομένει πλέον ως μοναδικό χρονικό ορόσημο η 15η Δεκεμβρίου, για την υποβολή αίτησης ενεργοποίησης της σύνδεσης στον αρμόδιο Διαχειριστή. Πρακτικά, οι επενδυτές απαλλάσσονται από τον κίνδυνο κατάπτωσης της Εγγυητικής Επιστολής Έντεχνης και Έγκαιρης Εκτέλεσης λόγω μη τήρησης της ενδιάμεσης προθεσμίας. Σύμφωνα με τη νέα διάταξη, η εγγυητική θα καταπίπτει πλήρως εφόσον δεν υποβληθεί αίτηση ενεργοποίησης έως τις 15 Δεκεμβρίου. Πρόκειται, επομένως, για μια ουσιαστική διευκόλυνση, χωρίς πάντως να μετατίθεται το τελικό χρονικό όριο που ισχύει για την ενεργοποίηση της σύνδεσης. Υπενθυμίζεται ότι ο τρίτος διαγωνισμός αφορούσε μπαταρίες διάρκειας 4 ωρών, με εννέα έργα συνολικής ισχύος 188,9 MW να κλειδώνουν επενδυτική και λειτουργική ενίσχυση. Τα έργα αυτά είχαν βρεθεί αντιμέτωπα με ασφυκτικά χρονοδιαγράμματα υλοποίησης. Ήδη από τα τέλη του 2025 το ΥΠΕΝ αναγνώριζε ότι οι αρχικές προθεσμίες ήταν πρακτικά ανέφικτες, καθώς οι επενδυτές είχαν μόλις ολοκληρώσει τότε τα αδειοδοτικά βήματα και την υπογραφή των συμβάσεων σύνδεσης, προκειμένου να περάσουν στο κατασκευαστικό στάδιο.
Όλα τα κάνει το ΤΕΚΑ, εκτός του να επενδύει τα αποθεματικά του
Εκεί που είχαμε «ξεχάσει» το ΤΕΚΑ, μετά το μπαράζ των νέων πρωτοβουλιών της κυβέρνησης εκτός 1ου πυλώνα ασφάλισης, δηλαδή με το νέο νόμο για τα ΤΕΑ, αλλά και την εξαγγελία περί «Κουμπαρά για τη Νέα Γενιά», ήλθε μία υπουργική απόφαση να μας το «θυμίσει». Ο λόγος για την απόφαση της υφυπουργού κοινωνικής ασφάλισης (και αρμόδιας για το ΤΕΚΑ), Άννας Ευθυμίου, που καθορίστηκε για το έτος 2026 το ύψος των κρατήσεων στις οποίες υπόκεινται οι εισφορές ασφαλισμένων και εργοδοτών υπέρ του Ταμείου Επικουρικής Κεφαλαιοποιητικής Ασφάλισης (Τ.Ε.Κ.Α.), για τον σχηματισμό του αποθεματικού λειτουργίας του σε ποσοστό 0,5%. Σύμφωνα με το σχετικό νόμο, οι κρατήσεις χρησιμοποιούνται, ιδίως, για την κάλυψη των λειτουργικών δαπανών του Ταμείου. Υπάρχει, όμως, και μία άλλη διάταξη του ιδρυτικού νόμου του ΤΕΚΑ, σύμφωνα με την οποία σχετίζεται με τη «στρατηγική επενδύσεων». Και αυτή αναφέρει πως «τα περιουσιακά στοιχεία επενδύονται πρωτίστως σε ρυθμιζόμενες αγορές και το τμήμα που επενδύεται σε στοιχεία μη εισηγμένα προς διαπραγμάτευση σε ρυθμιζόμενες αγορές παραμένει σε κάθε περίπτωση σε συνετά επίπεδα. Επενδύσεις σε παράγωγα χρηματοπιστωτικά μέσα επιτρέπονται μόνον εφόσον συμβάλλουν στη μείωση των επενδυτικών κινδύνων ή διευκολύνουν την αποτελεσματική επενδυτική διαχείριση. Το αποθεματικό παροχών του Ταμείου επενδύεται σε προϊόντα χαμηλού επενδυτικού κινδύνου, όπως αυτά προσδιορίζονται με απόφαση του ΔΣ, ύστερα από γνώμη της Επενδυτικής Επιτροπής και της Μονάδας Διαχείρισης Κινδύνων». Ωστόσο, από το 2022, που έχει ιδρυθεί το εν λόγω Ταμείο, μέχρι και σήμερα, όλα τα αποθεματικά του ΤΕΚΑ βρίσκονται αποταμιευμένα στην Τράπεζα της Ελλάδας. Ο αρχικός προγραμματισμός προέβλεπε την επένδυσή τους «σε προϊόντα χαμηλού επενδυτικού κινδύνου» από το 2024. Έκτοτε έχουν περάσει πάνω από 2, σχεδόν 3 χρόνια. Και καμία απόφαση Διοικητικού Συμβουλίου του ΤΕΚΑ δεν έχει ληφθεί. Επίσημη εξήγηση δεν έχει δοθεί. Ανεπίσημα, η στήλη πληροφορείται πως προτεραιότητα του υπουργείου Εργασίας είναι να «γίνουν όλα όπως πρέπει». Επίσης, ανεπίσημα πληροφορείται πως λίγο-πολύ η σχετική απόφαση έχει γίνει μπαλάκι μεταξύ Διοικητικού Συμβουλίου του ΤΕΚΑ και της πολιτικής ηγεσίας του υπουργείου Εργασίας. Και εδώ που φτάσαμε πλέον, 6-7 μήνες πριν από τις εκλογές, όσο να το κάνεις, το να επενδύσεις αποθεματικά πάνω από 500 εκατ. ευρώ δεν το λες και εύκολη υπόθεση…
Δημόσιο: Ποιοι θα μπουν στον προθάλαμο της απόλυσης
Ίσως εκείνο το μέτρο το οποίο έκανε τη μεγαλύτερη αίσθηση μεταξύ των πρωθυπουργικών εξαγγελιών στη φετινή ΔΕΘ δεν ήταν άλλο από το μόνιμο επίδομα 500 ευρώ, το οποίο θα δοθεί τα Χριστούγεννα του 2027 στους δημοσίους υπαλλήλους. Φυσικά, εν τω μεταξύ θα μεσολαβήσουν εκλογές, πλην όμως, δύσκολα θα μπορούσε να φανταστεί πως οποιαδήποτε κυβέρνηση και αν προκύψει από αυτές -βάσει του υφιστάμενου συσχετισμού πολιτικών δυνάμεων- θα μπορούσε να περιορίσει, πόσω μάλλον να πάρει πίσω το μέτρο αυτό. Ωστόσο, η σημαντικότερη αλλαγή που έφερε η κυβέρνηση αυτή στο Δημόσιο δεν ήταν οι αυξήσεις που έδωσε από το 2024 και μετά, μαζί και το επερχόμενο χριστουγεννιάτικο «δώρο», αλλά η αλλαγή του καθεστώτος της Αξιολόγησης και έπειτα η σύνδεσή της με το ενδεχόμενο απόλυσης και πιο πρόσφατα με τη βαθμολογική εξέλιξη και την επιλογή προϊσταμένων. Η αξιολόγηση των δημοσίων υπαλλήλων από μία τυπική και ασήμαντη διαδικασία έχει καταστεί πλέον μία βασική προϋπόθεση παραμονής στο Δημόσιο, ταχείας βαθμολογικής ανόδου, αλλά και κατάκτησης μιας θέση τμηματάρχη, διευθυντή ή γενικού διευθυντή. Οι συνέπειες των αλλαγών αυτών δεν έχουν ακόμα φανεί. Θα φανούν πλήρως, όμως, το 2027. Θυμηθείτε το αυτό! Για παράδειγμα, όποιος δημόσιος υπάλληλος αρνήθηκε φέτος τη συμμετοχή στην αξιολόγηση (για το έτος 2025) και κάνει το ίδιο το 2027 (για το έτος 2026), θα παραπεμφθεί στα νέα πειθαρχικά συμβούλια, τα οποία -βάσει διάταξης που πέρασε η παρούσα κυβέρνηση- αποτελούνται αποκλειστικά από στελέχη του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους – με το ερώτημα της απόλυσης προς το τέλος του 2027. Έτσι, εκεί που άλλοτε εγκύκλιοι του υπουργείου Εσωτερικών που αφορούσαν την αξιολόγηση περνούσαν στα… μουγκά, πλέον αποτελούν κρίσιμα ορόσημα εφαρμογής ενός εντελώς νέου πλαισίου εργασίας στο Δημόσιο. Και το πλαίσιο εργασίας είναι σημαντικότερο από τη μία ή την άλλη αύξηση στις αποδοχές. Από αυτήν την άποψη, η στήλη πρόσεξε την εγκύκλιο της υφυπουργού Εσωτερικών, Βιβής Χαραλαμπογιάννη, σύμφωνα με την οποία η διαδικασία ελέγχου των αξιολογήσεων από τις Διευθύνσεις Διοικητικού/Προσωπικού παρατείνεται έως και τις 4 Οκτωβρίου 2026, ημερομηνία η οποία ορίζεται ως καταληκτική για την ολοκλήρωσή της, χωρίς δυνατότητα περαιτέρω παράτασης. Επισημαίνεται ότι, αμέσως μετά την ολοκλήρωση του παραπάνω σταδίου, και ειδικότερα από τις 5 Οκτωβρίου 2026, ξεκινά διαδικασία υποβολής ενστάσεων επί των εκθέσεων αξιολόγησης των αξιολογικών ετών 2023, 2024 και 2025. Τι θα κρίνουν αυτές οι ενστάσεις; Μεταξύ άλλων, το αν θα μπουν στον προθάλαμο της απόλυσης όσοι αρνήθηκαν να συμμετάσχουν στην αξιολόγηση του 2025 ή όχι. Τι σημαίνει «προθάλαμος»; Πως αν αρνηθούν δεύτερη φορά, θα μπουν στον «θάλαμο» της απόλυσης.
