Παρόλο που η βασική στόχευση του Σχεδίου Πισσαρίδη, πίσω από την υλοποίηση του Εθνικού Σχεδίου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητάς (ΕΣΑΑ) «Ελλάδα 2.0», ήταν η αλλαγή παραγωγικού μοντέλου στην ελληνική οικονομία, με ενίσχυση της βιομηχανικής και μεταποιητικής ικανότητας της χώρας, αυτό δεν επιτεύχθηκε. Πρώτον, επειδή οι παρεμβάσεις ενίσχυσης της βιομηχανίας και της μεταποίησης που εντάχθηκαν στο ΕΣΑΑ «Ελλάδα 2.0» ήταν πολύ λίγες, και δεύτερον επειδή ακόμη και αυτές οι λιγοστές παρεμβάσεις που συμπεριλήφθηκαν, μέχρι τώρα υλοποιήθηκαν «λειψές».
Αναφορικά με τις παρεμβάσεις στον τομέα της βιομηχανίας και μεταποίησης, μόλις 3 εντάχθηκαν στο εθνικό Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (ΤΑΑ) σε ένα σύνολο 176 παρεμβάσεων. Ακόμη και ο Πολιτισμός περιέλαβε 9 παρεμβάσεις (μέτρα), Πρόκειται για τα μέτρα:
• 16593 Τροποποίηση του νομικού πλαισίου για την προσέλκυση στρατηγικών επενδύσεων (Μεταρρύθμιση)
• 16721 Επιτάχυνση της έξυπνης μεταποίησης (Έργο)
• 16634 Νέα βιομηχανικά πάρκα (Έργο).
Βεβαίως υπάρχουν άλλα μέτρα του ΤΑΑ που άπτονται της βιομηχανίας, αλλά όχι αποκλειστικά. Για παράδειγμα μέτρα απλούστευσης της επιχειρηματικότητας αφορούν τη βιομηχανία, αλλά αφορούν και τις υπηρεσίες και το εμπόριο κ.ο.κ. Επίσης τα δάνεια που σχεδιάστηκαν για τον ιδιωτικό τομέα στο πλαίσιο του ΕΣΑΑ «Ελλάδα 2.0» στοχεύουν μεν στη βιομηχανία, άλλα όχι αποκλειστικά.
Το υπουργείο Ανάπτυξης αρμόδιος φορέας για την άσκηση αυτής της πολιτικής, κατάφερε να συμπεριλάβει μόλις 29 επιμέρους έργα, σε σύνολο 858 έργων που έχουν ενταχθεί στο ελληνικό ΤΑΑ. Εξ’ αυτών τα περισσότερα αφορούσαν στον τομέα της έρευνας και της καινοτομίας (δηλαδή έργα ερευνητικών φορέων όπως είναι η Επιτροπή Ατομικής Ενέργειας, το Εθνικό Αστεροσκοπείο, το Ελληνικό Κέντρο Θαλάσσιας Έρευνας, το Κέντρο «Αθηνά» κ.ά.
Επίσης αρκετά έργα του υπουργείου Ανάπτυξης ενταγμένα στο ΤΑΑ ήταν του τομέα ελέγχου του εμπορίου και της οργάνωσης των υπηρεσιών του υπουργείου. Μόλις 3 επιμέρους έργα αφορούσαν την μεταποίηση και τη βιομηχανία σε σύνολο 858 έργων του Ταμείου Ανάκαμψης. Πρόκειται για τα έργα:
• Νέα Βιομηχανικά Πάρκα
• Εμβληματικές επενδύσεις εξαιρετικής σημασίας
• Έξυπνη Μεταποίηση
Η πορεία των έργων
Με εξαίρεση το έργο της «Έξυπνης Μεταποίησης» που προχωρά καλά, τόσο οι «Εμβληματικές επενδύσεις», όσο και τα Νέα Βιομηχανικά Πάρκα, παρουσίασαν μεγάλα προβλήματα στην υλοποίησης.
• Νέα Βιομηχανικά Πάρκα: Η αναθεώρηση του περασμένου Δεκεμβρίου (2025) «ψαλίδισε» την συμμετοχή του ΤΑΑ κατά το 1/3. Συγκεκριμένα η χρηματοδότηση του ΤΑΑ στη συγκεκριμένη δράση ανήλθε σε 44 εκατ. ευρώ από περίπου 66 εκατ. ευρώ που ήταν μέχρι και το Νοέμβριο του 2025. Το χρηματοδοτικό κενό, σύμφωνα με την απόφαση που υπέγραψε ο αρμόδιος αν. υπουργός Εθνικής Οικονομίας & Οικονομικών Νίκος Παπαθανάσης, θα αναλάβει να καλύψει το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ).
Το έργο έχει ως φορείς υλοποίησης τη ΓΓ Βιομηχανίας του υπ. Ανάπτυξης και το Υπερταμείο και στοχεύει στην παροχή χρηματοδότησης για τη δημιουργία νέων βιομηχανικών πάρκων επόμενης γενιάς, όπως επίσης και στην επέκταση, τον εκσυγχρονισμό και την αναβάθμιση των υφισταμένων βιομηχανικών πάρκων. Στο πλαίσιο αυτό προβλέπονταν η δημιουργία «πράσινων» και ψηφιακών υποδομών, όπως είναι οι υποδομές εξελιγμένων τηλεπικοινωνιακών δικτύων (FTTH, 5G), δημιουργία ΑΠΕ και συστημάτων έξυπνης διαχείρισης ενέργειας και εξοικονόμησης ενέργειας, και υποδομών κυκλικής οικονομίας. Η δράση εντάχθηκε στο ΤΑΑ το 2021.
• Thess-Intec: Ένα εμβληματικό έργο στενά σχετιζόμενo με τη δράση Νέα Βιομηχανικά Πάρκα του ΤΑΑ, ήταν το τεχνολογικό πάρκο της Θεσσαλονίκης, Thess-Intec. Το έργο, που αφορά στην πρώτη φάση ανάπτυξης του πάρκου Thess-Intec, είναι ύψους 35 εκατ. ευρώ και αφορούσε κυρίως στα έργα πολιτικού μηχανικού που απαιτούνται για τη δημιουργία του στην Περαία Θεσσαλονίκης.
Στις 15 Ιουλίου 2026 το έργο απεντάχθηκε από το ΤΑΑ ολοσχερώς, «λόγω μη υλοποίησής του εντός χρονοδιαγράμματος ΤΑΑ», σύμφωνα με τη σχετική απόφαση του αρμόδιου αν. υπουργού Εθνικής Οικονομίας. Μετά την απένταξη του έργου από το ΤΑΑ, ο υπουργός Ανάπτυξης Τάκης Θεοδωρικάκος, προχώρησε σε ανακοίνωση σύμφωνα με την οποία «το Τεχνολογικό Πάρκο 4ης γενιάς ThessINTEC εντάσσεται στο Τομεακό Πρόγραμμα Ανάπτυξης του Υπουργείου Ανάπτυξης 2026-2030, με συνολική δημόσια χρηματοδότηση 30.333.282,64 ευρώ από το Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης».
Σημειώνεται ότι το έργο που εντάχθηκε στο ΤΑΑ το 2022, είχε διασφαλισμένη χρηματοδότηση ύψους 35,05 εκατ. από το ΤΑΑ.
• Εμβληματικές επενδύσεις εξαιρετικής σημασίας: H δράση η οποία περιέλαβε κεφαλαιακά κίνητρα (επιχορήγηση, επιδότηση χρηματοδοτικής μίσθωσης, επιδότησης κόστους δημιουργούμενης απασχόλησης) για την κατηγορία στρατηγικών επενδύσεων “Εμβληματικές Επενδύσεις Εξαιρετικής Σημασίας”, είχε σχεδιαστεί το 2021 με προϋπολογισμό από το ΤΑΑ ύψους 171,1 εκατ. ευρώ. Πριν λίγες ημέρες ο αν. υπουργός Εθνικής Οικονομίας με απόφασή του περιέκοψε τον προϋπολογισμό στο μισό.
Συγκεκριμένα η απόφαση τροποποίησης του έργου περιλαμβάνει πλέον δαπάνες του ΤΑΑ 90,6 εκατ. ευρώ ενώ με την ίδια απόφαση παρατάθηκε η υλοποίηση της δράσης μέχρι 31 Αυγούστου 2026, καθώς έληγε στις 30 Ιούνιου 2026. Δυστυχώς μόλις πέντε «Εμβληματικές επενδύσεις εξαιρετικής σημασίας» κατάφερε η χώρα να εντάξει στο ΤΑΑ. Πρόκειται για τις επενδύσεις:
• INTERTRADE HELLAS Α.Β.Ε.Ε. – «Επέκταση Δυναμικότητας Βιομηχανικής Μονάδας Παραγωγής Προϊόντων Χάρτου».
• OLYMPIC AIR A.E. – «Δημιουργία Κέντρου Ολοκληρωμένων Υπηρεσιών Συντήρησης Αεροσκαφών και Εκπαίδευσης Πληρωμάτων».
• METLEN Energy & Metals Μ.A.E. – «Επέκταση δυναμικότητας του βιομηχανικού συγκροτήματος ειδικών προηγμένων μεταλλικών
• κατασκευών στον Βόλο».
• BGS ALCOHOLS A.E. – «Δημιουργία νέας μονάδας παραγωγής αιθανόλης στην Πάτρα».
• METLEN Energy & Metals Μ.A.E. (LEADER Phase 1) – «Ανάπτυξη ολοκληρωμένης γραμμής παραγωγής βωξίτη, γαλλίου και αλουμίνας».
• Έξυπνη Μεταποίηση: Η μόνη δράση άσκησης βιομηχανικής πολιτικής που είναι πετυχημένη μέσα στο ΤΑΑ, είναι εκείνης της «Έξυπνης Μεταποίησης». Ο προϋπολογισμός της δράσης αυξήθηκε σταδιακά από τα 75 εκατ. ευρώ, στα 108 εκατ. ευρώ. Ο λόγος: όπως αναφέρεται η ένταξη περισσότερών προτάσεων χρηματοδότησης επενδυτικών σχεδίων, μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων της χώρας.
Η δράση στοχεύει στη χρηματοδότηση επενδυτικών σχεδίων μέσω κεφαλαιακής ενίσχυσης για την υλοποίηση επενδυτικών σχεδίων που θα πρέπει να στοχεύουν στη βελτίωση της ανθεκτικότητας της επιχείρησης μέσω της αναβάθμισης των συστημάτων ψηφιακής διαχείρισης και ελέγχου της παραγωγής, στην προμήθεια προηγμένου και ψηφιακά ελεγχόμενου βιομηχανικού εξοπλισμού, στην ψηφιοποίηση των συστημάτων διασύνδεσης σε όλη την αλυσίδα εφοδιασμού και στην παραγωγή συστημάτων και τεχνολογίας που υποστηρίζουν τον ψηφιακό μετασχηματισμό.
Πρόκειται δηλαδή για μια δράση χρηματοδότησης επενδυτικών σχεδίων μέσω επιχορηγήσεων, μια δραστηριότητα την οποία γνωρίζει πολύ καλά μέσω του Αναπτυξιακού Νόμου το υπ. Ανάπτυξης. Η Δράση υλοποιείται από την ΓΓ Βιομηχανίας με την συμβολή της ΕΥΔΕ ΒΕΚ (Ειδική Υπηρεσία Διαχείρισης & Εφαρμογής Τομέων Βιομηχανίας, Εμπορίου & Προστασίας Καταναλωτή), το Οικονομικό Επιμελητήριο Ελλάδος (ΟΕΕ) και το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδος (ΤΕΕ).
