Εδώ και δεκαετίες, οι αμερικανικές επιχειρήσεις αυξάνουν τα κέρδη τους μεταφέροντας τα σε χώρες του εξωτερικού με χαμηλή φορολογία. Σύμφωνα με εκτιμήσεις της FACT Coalition, μιας ομάδας υπεράσπισης, χάρη σε αυτές τις πρακτικές, εξοικονόμησαν τουλάχιστον 11 δισ. δολάρια, μόνο το 2025. Τώρα, η κυβέρνηση θέλει να ανακτήσει μέρος αυτών των χρημάτων.
Πολλοί Αμερικανοί επιχειρηματίες ένιωσαν ανακούφιση όταν, την πρώτη μέρα της επιστροφής του στο Οβάλ Γραφείο πέρυσι, ο Donald Trump ανακοίνωσε ότι η χώρα αποχωρούσε από μια παγκόσμια συμφωνία που είχε συντονίσει ο προκάτοχός του και η οποία θα υποχρέωνε τις πολυεθνικές που αποφεύγουν τη φορολογία να καταβάλουν συμπληρωματικούς φόρους. Όμως, όσοι ήλπιζαν ότι αυτό θα σήμαινε το τέλος των προσπαθειών της κυβέρνησης να ανακτήσει μεγαλύτερο μερίδιο από τα κέρδη τους που έχουν καταχωρηθεί στο εξωτερικό, έπεσαν έξω. Τον Μάιο του τρέχοντος έτους, ο αμερικανικός ασφαλιστικός γίγαντας UnitedHealth, αποκάλυψε ότι η IRS την είχε στο στόχαστρο για κέρδη που είχε αποδώσει σε μια ξένη θυγατρική, με την υπηρεσία να επιμένει ότι είχε καταβάλει λιγότερους φόρους στην πατρίδα της. Η υπόθεση αποτελεί μέρος μιας προσπάθειας της IRS, η οποία ξεκίνησε κατά τη διάρκεια της κυβέρνησης Ομπάμα, για την καταπολέμηση των λεγόμενων ενδοομιλικών τιμολογήσεων — μια πρωτοβουλία από την οποία η κυβέρνηση Trump δεν έχει δείξει κανένα σημάδι υπαναχώρησης. Τα δολάρια που διακυβεύονται ανέρχονται σε πολλά δισεκατομμύρια.
Μεταξύ των εταιρειών με τις οποίες η IRS βρίσκεται σε διαμάχη σχετικά με τις ενδοομιλικές τιμολογήσεις είναι η Amgen, μια εταιρεία βιοτεχνολογίας, και η Meta, ιδιοκτήτρια του Facebook και του Instagram. Ωστόσο, η υπόθεση κατά της Coca-Cola, της πιο πολύτιμης εταιρείας ποτών στον κόσμο, είναι αυτή που έχει χαρακτηριστεί ως το «Super Bowl των αντιπαραθέσεων για τις ενδοομιλικές τιμολογήσεις». (Οι δικηγόροι φορολογικού δικαίου ενθουσιάζονται εύκολα).
Η υπόθεση αυτή, η οποία βρίσκεται σε εξέλιξη για πάνω από μια δεκαετία, ενδέχεται επιτέλους να ολοκληρωθεί τους επόμενους μήνες. Το 2015, η IRS ενημέρωσε την Coca-Cola ότι όφειλε 3,3 δισ. δολάρια επιπλέον σε φόρους για την περίοδο 2007-2009, υποστηρίζοντας ότι η εταιρεία είχε μεταφέρει αθέμιτα στο εξωτερικό κέρδη που προέρχονταν από πνευματική ιδιοκτησία —συμπεριλαμβανομένου του διάσημου λογότυπού της. Η διαμάχη χρειάστηκε χρόνια για να διανύσει τη δικαστική διαδικασία, διάστημα κατά το οποίο η Coca-Cola συνέχισε να ακολουθεί τις ίδιες φορολογικές πρακτικές. Ως αποτέλεσμα, το ποσό που διακυβεύεται έχει διογκωθεί έως και τα 20 δισ. δολάρια. Η Coca-Cola υποστηρίζει ότι οι ξένες θυγατρικές της έχουν πραγματοποιήσει σημαντικές επενδύσεις μάρκετινγκ, οι οποίες δικαιολογούν τις αστρονομικές αποδόσεις κεφαλαίου που τους έχει αποδώσει. Υποστηρίζει επίσης ότι απλώς τηρεί μια συμφωνία που είχε συνάψει η εταιρεία με την IRS το 1996 σχετικά με τον τρόπο κατανομής των κερδών της (αν και η εν λόγω συμφωνία αφορούσε κέρδη του παρελθόντος).
Η Coca-Cola και άλλες εταιρείες που διώκονται από την IRS για θέματα ενδοομιλικής τιμολόγησης έχουν δείξει αξιοσημείωτη ψυχραιμία απέναντι στην κατάσταση, τουλάχιστον δημοσίως. Μέχρι τον Ιούλιο, ο γίγαντας των αναψυκτικών είχε αποταμιεύσει μόλις 530 εκατ. δολάρια για να πληρώσει έναν φόρο που θα μπορούσε να ανέλθει έως και τα 14 δισ. δολάρια σε περίπτωση ήττας (η εταιρεία έχει ήδη καταβάλει 6 δισ. δολάρια, τα οποία θα της επιστραφούν αν κερδίσει). Τον Ιούλιο, η Amgen κατέληξε σε συμβιβασμό σε μια αγωγή επενδυτών που την κατηγορούσε ότι υποτίμησε τους κινδύνους της διαμάχης της με την IRS. Οι γνωστοποιήσεις της ήταν σαν «ένα παιδί που λέει στους γονείς του ότι έφαγε «επιδόρπιο», ενώ στην πραγματικότητα είχε φάει «ολόκληρο το κέικ», σημείωσε ένας ομοσπονδιακός δικαστής κατά τη διάρκεια της υπόθεσης.
Όπως σημειώνει ο Steven Wrappe της λογιστικής εταιρείας Grant Thornton, νίκη στις μεγαλύτερες υποθέσεις ενδοομιλικής τιμολόγησης θα επέτρεπε στην IRS να ανακτήσει περίπου 100 δισ. δολάρια σε πρόσθετους φόρους από μια μικρή ομάδα εταιρειών, συμπεριλαμβανομένων προστίμων και τόκων. Το ποσό αυτό αντιστοιχεί σε περίπου το ένα πέμπτο του συνολικού φόρου εισοδήματος εταιρειών που εισέπραξε η αμερικανική κυβέρνηση το 2025.
Βραχυπρόθεσμα, η επέκταση αυτής της εκστρατείας θα ήταν δύσκολη. Ο προϋπολογισμός της IRS έχει υποστεί δραστικές περικοπές υπό την κυβέρνηση Trump, πράγμα που σημαίνει ότι το προσωπικό της είναι ήδη επιβαρυμένο. Μακροπρόθεσμα, ωστόσο, οι διαφορές σχετικά με τις ενδοομιλικές τιμολογήσεις πιθανώς θα αυξηθούν. Ένας λόγος είναι το αυξανόμενο μερίδιο της αξίας των επιχειρήσεων που προέρχεται από το είδος των άυλων περιουσιακών στοιχείων που διευκολύνουν τη διασυνοριακή φοροδιαφυγή, καθώς δεν χρειάζεται να μετακινηθούν φυσικά. Σύμφωνα με την Ocean Tomo, μια συμβουλευτική εταιρεία, από το 1975 έως το 2025, το μερίδιο της συνολικής αξίας των επιχειρήσεων του αμερικανικού δείκτη S&P 500 που μπορεί να αποδοθεί σε άυλα περιουσιακά στοιχεία αυξήθηκε από 17% σε 92%,. Ένας άλλος λόγος για τον οποίο αναμένεται αύξηση αυτών των υποθέσεων είναι ότι —όπως γνωρίζουν πολύ καλά οι επενδυτές της αγοράς ομολόγων— το δημόσιο χρέος των ΗΠΑ συνεχίζει να εκτινάσσεται στα ύψη. Οι πολυεθνικές εταιρείες της χώρας ενδέχεται σύντομα να κληθούν να αναλάβουν μεγαλύτερο μέρος του κόστους.
