Ο Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε τη Δευτέρα ότι ματαίωσε την τελευταία στιγμή ένα προγραμματισμένο στρατιωτικό πλήγμα κατά του Ιράν, εκφράζοντας παράλληλα την αισιοδοξία του για την επίτευξη μιας συμφωνίας μεταξύ των δύο χωρών.
Ο Αμερικανός πρόεδρος, που δεν είχε αναφέρει τίποτα προηγουμένως για το συγκεκριμένο σχέδιο, εξήγησε μέσω της πλατφόρμας Truth Social ότι έκανε πίσω μετά από παρότρυνση των ηγετών του Κατάρ, της Σαουδικής Αραβίας και των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων. Οι ηγέτες αυτοί τον έπεισαν να αναστείλει τις επιχειρήσεις, καθώς θεωρούν ότι υπάρχουν σημαντικά περιθώρια για μια διπλωματική λύση.
Μιλώντας στον Τύπο, εκτίμησε αργότερα πως υπάρχουν «πολύ καλές πιθανότητες» συνεννόησης της κυβέρνησής του με αυτήν της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
«Αν μπορέσουμε να το κάνουμε αυτό χωρίς να τους βομβαρδίσουμε και να τους διαλύσουμε, θα ήμουν πολύ ευτυχής», διαβεβαίωσε κάνοντας λόγο για «πολύ θετική» εξέλιξη στις έμμεσες διαπραγματεύσεις, αποφεύγοντας ωστόσο να υπεισέλθει σε λεπτομέρειες.
Ταυτόχρονα τόνισε ότι ο στρατός των ΗΠΑ παραμένει έτοιμος να εξαπολύσει «ολοκληρωτική και ευρείας κλίμακας επίθεση εναντίον του Ιράν ανά πάσα στιγμή, αν δεν εξευρεθεί αποδεκτή (σ.σ. για την Ουάσιγκτον) συμφωνία» με την Τεχεράνη.
Η συμφωνία αυτή θα εγγυάται πως το Ιράν δεν θα αποκτήσει πυρηνικό οπλοστάσιο, έγραψε ο ρεπουμπλικάνος δισεκατομμυριούχος στην πλατφόρμα του–παρότι η χώρα αρνείται εδώ και δεκαετίες πως τρέφει τέτοια φιλοδοξία.
Μόλις προχθές, απείλησε ξανά να αφανίσει το Ιράν αν οι συνομιλίες αποτύχουν. «Για το Ιράν, το ρολόι χτυπάει», διεμήνυσε, κι οι Ιρανοί «καλά θα κάνουν να ενεργήσουν γρήγορα, αλλιώς δεν θα απομείνει τίποτα από αυτούς», πρόσθεσε. Στις αρχές Απριλίου, απειλούσε να αφανίσει τον ιρανικό «πολιτισμό ολόκληρο», προτού ανακοινώσει κατάπαυση του πυρός.
Ο επικεφαλής των ιρανικών ενόπλων δυνάμεων Αλί Αμπντουλαχί αντέδρασε προειδοποιώντας «τις ΗΠΑ και τους συμμάχους τους» εναντίον οποιουδήποτε «σφάλματος», τόσο «στρατηγικού» χαρακτήρα, όσο και «υπολογισμού». Ο ιρανικός στρατός κρατά «το δάχτυλο στη σκανδάλη», πρόσθεσε ο στρατηγός, σύμφωνα με επίσημα ΜΜΕ.
Σε διπλωματικό επίπεδο, το ιρανικό υπουργείο Εξωτερικών ανακοίνωσε ότι επιδόθηκε νέα πρόταση στις ΗΠΑ, χωρίς καμιά διευκρίνιση για το περιεχόμενό της.
Αφότου ανακοινώθηκε κατάπαυση του πυρός την 8η Απριλίου, έπειτα από κάπου 40 ημέρες εχθροπραξιών, βρίσκεται σε εξέλιξη παζάρι για να εξευρεθεί συμφωνία ώστε να τελειώσει ο πόλεμος, όμως οι θέσεις των δυο πλευρών μοιάζουν να απέχουν ακόμη πολύ, ειδικά όσον αφορά την πτυχή του ιρανικού προγράμματος πυρηνικής ενέργειας.
Δεν έχει διεξαχθεί παρά μόλις μια συνάντηση διά ζώσης αντιπροσωπειών των ΗΠΑ και του Ιράν για συνομιλίες, την 11η Απριλίου στην πακιστανική πρωτεύουσα Ισλαμαμπάντ. Δεν οδήγησε σε συμφωνία.
Το Ιράν επανέλαβε τις δικές του απαιτήσεις, συμπεριλαμβανομένων της αποδέσμευσης ιρανικών πόρων δεσμευμένων στο εξωτερικό και της άρσης των διεθνών κυρώσεων που προκαλούν ασφυξία στην οικονομία της χώρας.
«Διάλογος δεν σημαίνει παράδοση», υπογράμμισε για ακόμη μια φορά χθες ο ιρανός πρόεδρος Μασούντ Πεζεσκιάν μέσω X. Το Ιράν, επέμεινε, «δεν θα απεμπολήσει επ’ ουδενί τα νόμιμα δικαιώματα του λαού και της χώρας».
Διπλωματικές πιέσεις και πτώση για το πετρέλαιο
Όπως μεταδίδει το ειδησεογραφικό πρακτορείο FARS, οι βασικές απαιτήσεις των ΗΠΑ περιλαμβάνουν τον περιορισμό των πυρηνικών υποδομών του Ιράν σε μία μόνο ενεργή εγκατάσταση, καθώς και την παράδοση του ιρανικού αποθέματος υψηλά εμπλουτισμένου ουρανίου, προκειμένου αυτό να μεταφερθεί σε αμερικανικό έδαφος.
Παράλληλα, το ιρανικό δίκτυο Tasnim ανέφερε ότι η Ουάσιγκτον συναίνεσε σε ένα νέο προσχέδιο, το οποίο προβλέπει την προσωρινή άρση των κυρώσεων στο ιρανικό πετρέλαιο για όσο διάστημα θα διαρκέσουν οι διαπραγματεύσεις.
Μέχρι στιγμής, η αμερικανική πλευρά δεν έχει τοποθετηθεί επίσημα πάνω σε αυτές τις πληροφορίες.
Η Τεχεράνη διατηρεί ακόμη τον έλεγχο του στενού του Ορμούζ, στρατηγικής σημασίας για την εξαγωγή υδρογονανθράκων από τη Μέση Ανατολή στον υπόλοιπο κόσμο, κι η Ουάσιγκτον τον αποκλεισμό των ιρανικών λιμανιών σε αντίποινα.
Το γεγονός ότι οι θαλάσσιες μεταφορές μέσω του στενού έχουν σχεδόν παραλύσει συνεχίζει να κλυδωνίζει την παγκόσμια οικονομία, ανεβάζοντας τις τιμές του πετρελαίου. Αυτές σημείωσαν νέα άνοδο χθες, με το βαρέλι του Brent Βόρειας Θάλασσας, ποικιλίας αναφοράς στις διεθνείς αγορές, να φτάνει στα 112,10 δολάρια (+2,60%). Σήμερα το πρωί όμως σημειώνεται πτώση στις τιμές. Το Brent κινείται κάτω από το ψυχολογικό όριο των 110 δολαρίων, στα 109.725 (-2.12%), ενώ το αμερικανικό αργό WTI είναι στα 102.581 1.799 (-1.72%).
Η κίνηση των πλοίων πάντως στο στενό αυξήθηκε την περασμένη εβδομάδα, επιστρέφοντας σε επίπεδα που συμμορφώνονται προς τον μέσο όρο αφού ξέσπασε ο πόλεμος.
Τόσο οι δυτικές χώρες όσο και η Ευρωπαϊκή Ένωση εναντιώνονται στην προοπτική να ελέγχει το Ιράν το στενό, υποστηρίζοντας σταθερά το δικαίωμα της ελεύθερης ναυσιπλοΐας.
Την ίδια στιγμή, στο μέτωπο του Λιβάνου, οι ισραηλινές επιθέσεις εναντίον της Χεζμπολά έχουν κοστίσει τη ζωή σε τουλάχιστον 3.020 ανθρώπους από το ξέσπασμα των συγκρούσεων στις 2 Μαρτίου, βάσει του πρόσφατου επίσημου απολογισμού. Οι εχθροπραξίες μάλιστα συνεχίζονται αμείωτες, παρά το γεγονός ότι η Ουάσιγκτον ανακοίνωσε την περασμένη Παρασκευή την παράταση της υποτιθέμενης εκεχειρίας για άλλες 45 ημέρες.
