Το Άμπου Ντάμπι συνεχίζει αμετακίνητο τη στρατηγική του για μετατροπή της πρωτεύουσας των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων (ΗΑΕ) σε παγκόσμιο τουριστικό και ψυχαγωγικό κόμβο, παρά τις αναταράξεις από τη σύγκρουση με το Ιράν και την προσωρινή πτώση στην τουριστική κίνηση και την πληρότητα των ξενοδοχείων.
Η ιρανική επίθεση με drone κοντά στο πυρηνικό εργοστάσιο Barakah στα ΗΑΕ, την Κυριακή 17/5, ανέδειξε, ωστόσο, πόσο εκτεθειμένες μπορούν να είναι οι κρίσιμες ενεργειακές υποδομές σε συνθήκες πολέμου, αλλά και πόσο εύθραυστη παραμένει η ισορροπία ασφάλειας γύρω από τα πυρηνικά εργοστάσια. Το Barakah, που βρίσκεται στην έρημο δυτικά του Άμπου Ντάμπι και κοντά στα σύνορα με τη Σαουδική Αραβία, αποτελεί το μεγαλύτερο πυρηνικό εργοστάσιο στη Μέση Ανατολή και έχει κατασκευαστεί από την Korea Electric Power Corp.
Η μονάδα είναι κρίσιμη για το ενεργειακό σύστημα των ΗΑΕ, καθώς καλύπτει περίπου το ένα τέταρτο της ηλεκτρικής τους ενέργειας και συμβάλλει στη μείωση της εξάρτησης από το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο. Ωστόσο, τα ΗΑΕ δείχνουν να μην πτοούνται.
Το Άμπου Ντάμπι επιταχύνει τις επενδύσεις του στον τουρισμό και την ψυχαγωγία, στρώνοντας το έδαφος για μαζική υποδοχή τουριστών μετά το τέλος του πολέμου, ποντάροντας να διατηρήσει τη διεθνή ελκυστικότητά του ακόμη και μέσα σε περίοδο γεωπολιτικής αβεβαιότητας στη Μέση Ανατολή.
Η κατασκευή του Sphere Abu Dhabi, ενός φιλόδοξου έργου ύψους 1,7 δισ. δολ. στο νησί Yas Island, θεωρείται από τις τοπικές αρχές σαφές μήνυμα ότι η στρατηγική ανάπτυξης των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων παραμένει αμετάβλητη.
Το νέο υπερσύγχρονο venue, που θα ολοκληρωθεί έως το 2029, θα διαθέτει χωρητικότητα έως και 20.000 θεατών, ακολουθώντας το πρότυπο του Sphere στο Λας Βέγκας, το οποίο εγκαινιάστηκε το 2023. Το έργο τοποθετείται δίπλα σε μεγάλες τουριστικές εγκαταστάσεις, όπως εμπορικά κέντρα και το θεματικό πάρκο SeaWorld, ενισχύοντας περαιτέρω τη δυναμική του Yas Island ως διεθνούς προορισμού ψυχαγωγίας.
Ο πρόεδρος του Τμήματος Πολιτισμού και Τουρισμού του Άμπου Ντάμπι, Μοχάμεντ Χαλίφα Αλ Μουμπάρακ, δήλωσε ότι η συνέχιση των επενδύσεων αποτελεί «ξεκάθαρο μήνυμα» πως το εμιράτο παραμένει «ανοιχτό, φιλόδοξο και σταθερό στον προσανατολισμό του».
View this post on Instagram
Sphere Abu Dhabi: Τεχνολογία, πολιτισμός και παγκόσμια events
Το Sphere Abu Dhabi θα φιλοξενεί τρεις βασικές κατηγορίες εκδηλώσεων: immersive εμπειρίες υψηλής τεχνολογίας, μουσικές residencies και μεγάλα διεθνή events, από αθλητικές διοργανώσεις μέχρι συνέδρια και λανσαρίσματα προϊόντων, σύμφωνα με αναλυτές στο Semafor.
Οι εγκαταστάσεις θα αξιοποιούν προηγμένες τεχνολογίες πολυαισθητηριακής ψυχαγωγίας, ενώ το εξωτερικό LED κέλυφος του κτιρίου – το γνωστό Exosphere – θα προβάλλει έργα καλλιτεχνών από τα ΗΑΕ αλλά και διεθνείς δημιουργίες.
Παράλληλα, οι διοργανωτές σχεδιάζουν παραγωγές που θα αναδεικνύουν την πολιτιστική κληρονομιά των Εμιράτων, συνδυάζοντας τοπικά στοιχεία με τη διεθνή pop κουλτούρα. Συναυλίες αραβικών καλλιτεχνών αλλά και παγκόσμιων stars αναμένεται να αποτελέσουν βασικό άξονα της λειτουργίας του.
Η στρατηγική τοποθεσία του έργου, κοντά στο Διεθνές Αεροδρόμιο Ζαγέντ και στο Grand Prix Formula 1 του Άμπου Ντάμπι, αναμένεται να ενισχύσει περαιτέρω την παγκόσμια προβολή του προορισμού.
Η DCT Abu Dhabi συνεργάζεται με την αμερικανική Sphere Entertainment, την εταιρεία πίσω από το Sphere Vegas, για την ανάπτυξη του χώρου ψυχαγωγίας © DCT Abu Dhabi
Ο τουρισμός στο Άμπου Ντάμπι πιέζεται από τη γεωπολιτική κρίση
Παρά τη φιλόδοξη αναπτυξιακή στρατηγική, ο πόλεμος με το Ιράν έχει προκαλέσει ισχυρούς κραδασμούς στον τουριστικό και αεροπορικό κλάδο της περιοχής. Η πληρότητα των ξενοδοχείων στο Άμπου Ντάμπι υποχώρησε από το 85% που είχε καταγραφεί το 2025 σε περίπου 40% μετά την έναρξη της σύγκρουσης στα τέλη Φεβρουαρίου.
Οι όποιες ενδείξεις ανάκαμψης προέρχονται κυρίως από εσωτερικό τουρισμό και staycations, καθώς οι ξένοι επισκέπτες εμφανίζονται πιο επιφυλακτικοί. Παρ’ όλα αυτά, οι αρχές του εμιράτου επιμένουν ότι ο μακροπρόθεσμος σχεδιασμός δεν αλλάζει.
Το Άμπου Ντάμπι υποδέχθηκε 26,6 εκατ. επισκέπτες πέρυσι και εξακολουθεί να στοχεύει σε 39,3 εκατ. τουρίστες έως το 2030, ενώ επιδιώκει η συμβολή του τουριστικού κλάδου στο ΑΕΠ να φτάσει τα 90 δισ. ντιρχάμ, δηλαδή περίπου 24,5 δισ. δολάρια.
Ο Μοχάμεντ Χαλίφα Αλ Μουμπάρακ τόνισε ότι η στρατηγική βασίζεται σε μακροπρόθεσμα δεδομένα και όχι σε συγκυριακές εξελίξεις. Όπως σημείωσε, οι αρχές συνεργάζονται στενά με την Etihad Airways, το αεροδρόμιο, tour operators και εταιρείες διαχείρισης προορισμών ώστε να προσαρμόζουν διαρκώς τα πλάνα ανάπτυξης.
Μια απεικόνιση του μελλοντικού πάρκου της Disney που έρχεται στο Άμπου Ντάμπι ©Miral
Disney, Harry Potter και νέες επενδύσεις στο Άμπου Ντάμπι
Εκτός από το Sphere Abu Dhabi, το εμιράτο συνεχίζει να επενδύει σε μεγάλα projects ψυχαγωγίας. Τα σχέδια για τη Disneyland Abu Dhabi, το πρώτο θεματικό πάρκο της Disney στη Μέση Ανατολή, παραμένουν ενεργά με ορίζοντα ολοκλήρωσης το 2033.
Παράλληλα, αναπτύσσεται νέα θεματική ζώνη αφιερωμένη στον Harry Potter στο Warner Bros World Abu Dhabi, στο πλαίσιο μεγάλης επέκτασης του συγκροτήματος.
Η Walt Disney Company ξεκαθάρισε στην τελευταία οικονομική της έκθεση ότι η στρατηγική της για το Άμπου Ντάμπι παραμένει αμετάβλητη, επισημαίνοντας ότι τα μεγάλα θεματικά πάρκα αποτελούν επενδύσεις μακράς πνοής που απαιτούν πολυετή σχεδιασμό.
Ο Αλ Μουμπάρακ υπογράμμισε ότι η πρωτεύουσα των ΗΑΕ συνεχίζει να αναζητά νέες διεθνείς συνεργασίες και άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο ανακοινώσεων για νέες στρατηγικές συμφωνίες το επόμενο διάστημα.
Παρά τις γεωπολιτικές πιέσεις, το Άμπου Ντάμπι επιχειρεί να στείλει το μήνυμα ότι παραμένει προσηλωμένο στον στόχο του να εξελιχθεί σε έναν από τους σημαντικότερους τουριστικούς, πολιτιστικούς και ψυχαγωγικούς κόμβους παγκοσμίως.
Το Qiddiya, το οποίο ελέγχεται από το σαουδαραβικό επενδυτικό ταμείο, περιλαμβάνει ένα θεματικό πάρκο Six Flags και ένα υδάτινο πάρκο ©Qiddiya
Σαουδική Αραβία: Το πάρκο Qiddiya στρέφεται στην Google για τεχνητή νοημοσύνη
Παράλληλα, το φιλόδοξο ψυχαγωγικό συγκρότημα Qiddiya στο Ριάντ στρέφεται στην τεχνολογία της Google Cloud για την ενσωμάτωση λύσεων τεχνητής νοημοσύνης στη λειτουργία του, σηματοδοτώντας ένα ακόμη βήμα στη στρατηγική της Σαουδικής Αραβίας να εξελιχθεί σε παγκόσμιο κόμβο AI.
Το Qiddiya, που ανήκει στο κρατικό επενδυτικό ταμείο της χώρας, περιλαμβάνει θεματικό πάρκο Six Flags, υδάτινο πάρκο, ενώ μελλοντικά θα φιλοξενεί στάδιο για το Μουντιάλ του 2034 και πίστα Formula 1. Μέσω των υπηρεσιών της Google, το συγκρότημα θα αξιοποιεί εργαλεία ανάλυσης δεδομένων και AI για την παρακολούθηση της κατασκευής, της ροής επισκεπτών και της λειτουργίας σε πραγματικό χρόνο.
Η πλατφόρμα Gemini της Google θα χρησιμοποιείται για την ανάλυση συμπεριφοράς, δαπανών και κινήσεων των επισκεπτών, ενώ το σύστημα Q-Brain θα υποστηρίζει τη διοίκηση στη λήψη αποφάσεων.
Παράλληλα, η Σαουδική Αραβία ενισχύει τις επενδύσεις της στην τεχνητή νοημοσύνη μέσω κρατικών φορέων, επιδιώκοντας να προσελκύσει αμερικανικούς τεχνολογικούς κολοσσούς και να αναπτύξει δίκτυο data centers και υποδομών υψηλής τεχνολογίας.
Ωστόσο, η Σαουδική Αραβία έχει αναβάλει βασικές εργασίες για το NEOM, τη φουτουριστική πόλη της στην έρημο και ένα από τα χαρακτηριστικά έργα του πρίγκιπα διαδόχου Μοχάμαντ Μπιν Σαλμάν Αλ Σαούντ. Καθώς οι οικονομικές πιέσεις αυξάνονται, το βασίλειο θα καθυστερήσει τις νέες δαπάνες για το The Line τουλάχιστον μέχρι το 2030, αναφέρει το Semafor.
@NEOM
Αν και το NEOM συχνά αναφέρεται ως πόλη, στην πραγματικότητα σχεδιάστηκε ως μια τεράστια περιφέρεια με διαφορετικές εξειδικευμένες ζώνες:
The Line: Μια επαναστατική, γραμμική πόλη-καθρέφτης χωρίς αυτοκίνητα και δρόμους. Το αρχικό πλάνο προέβλεπε μήκος 170 χιλιομέτρων, αλλά τα σχέδια έχουν μειωθεί δραστικά.
Trojena: Ένας ορεινός προορισμός για τουρισμό περιπέτειας και σκι, ο οποίος επρόκειτο να φιλοξενήσει τους Ασιατικούς Χειμερινούς Αγώνες του 2029 (οι οποίοι αναβλήθηκαν λόγω των περικοπών).
Oxagon: Ένας πλωτός, οκταγωνικός βιομηχανικός και τεχνολογικός κόμβος στην Ερυθρά Θάλασσα.Sindalah: Ένα πολυτελές νησιωτικό θέρετρο με μαρίνα για γιοτ.
Οι σχεδιαζόμενοι διπλοί ουρανοξύστες μήκους 170 χιλιομέτρων προβλεπόταν να αποτελέσουν το κεντρικό στοιχείο του NEOM και να κοστίσουν πάνω από 1 τρισ. δολ. Οι εργασίες σε τουριστικούς προορισμούς στην Ερυθρά Θάλασσα και σε ένα ορεινό θέρετρο που είχε προηγουμένως προγραμματιστεί να φιλοξενήσει τους Χειμερινούς Ασιατικούς Αγώνες του 2029 θα σταματήσουν επίσης. Δεν είναι σαφές εάν τα έργα θα λάβουν οποιαδήποτε νέα χρηματοδότηση.
Επείγουσες προτεραιότητες όπως τα λιμάνια και τα κέντρα δεδομένων, που επιδεινώθηκαν από τον πόλεμο στο Ιράν, έχουν παραγκωνίσει πολλά από τα επισφαλή έργα του MBS. Αυτό που έχει απομείνει από το NEOM είναι τα πιο άμεσα πρακτικά, παραγωγικά κομμάτια, συμπεριλαμβανομένου ενός βιομηχανικού λιμανιού που έχει γίνει βασικό μέρος των προσπαθειών της Σαουδικής Αραβίας να δημιουργήσει νέες εμπορικές οδούς μετά το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ.
Το Επιστημονικό και Τεχνολογικό Πάρκο του Κατάρ (QSTP), μέλος του Ιδρύματος Κατάρ, ανακοίνωσε την έναρξη του Tech Venture Fund ©QSTP
Το Κατάρ ενισχύει το οικοσύστημα καινοτομίας με νέο fund 30 εκατ. δολ.
Ταυτόχρονα, το Κατάρ εντείνει τη στρατηγική του στις «χάι-τεκ» επενδύσεις, λανσάροντας νέο τεχνολογικό fund ύψους 30 εκατ. δολ. με στόχο τη στήριξη startups που δραστηριοποιούνται σε τομείς όπως η τεχνητή νοημοσύνη, το climate tech και οι κοινωνικές τεχνολογίες.
Το νέο Tech Venture Fund θα διαχειρίζεται το Επιστημονικό και Τεχνολογικό Πάρκο του Κατάρ (Qatar Science and Technology Park – QSTP), που αποτελεί μέρος του Qatar Foundation στη Ντόχα. Το fund θα επενδύει σε εταιρείες deep tech με ισχυρές εμπορικές προοπτικές, υπό την προϋπόθεση ότι οι ομάδες διοίκησης και η δραστηριότητά τους θα έχουν έδρα στο Κατάρ.
Στους πρώτους στρατηγικούς εταίρους περιλαμβάνονται οι Global Ventures και VentureSouq από το Ντουμπάι, η Builders VC από το Σαν Φρανσίσκο, η White Star Capital από ΗΠΑ και Βρετανία και η Golden Gate Ventures με έδρα τη Σιγκαπούρη.
Η επικεφαλής του QSTP, Ράμα Τσακάκι, δήλωσε ότι το Κατάρ επιδιώκει να δημιουργήσει εταιρείες που θα απαντούν σε κοινωνικές και περιβαλλοντικές προκλήσεις, ιδιαίτερα σε περιοχές όπως η Γάζα, ο Λίβανος και η Συρία, όπου οι μεγάλες πολυεθνικές αποφεύγουν να επενδύσουν.
Παράλληλα, το κρατικό επενδυτικό ταμείο Qatar Investment Authority έχει ενεργοποιήσει πρόγραμμα 1 δισ. δολαρίων για venture capital funds που θα εγκαταστήσουν περιφερειακή έδρα στη χώρα.
Η κίνηση έρχεται σε μια περίοδο έντονης ανάπτυξης για τις startups στη Μέση Ανατολή και τη Βόρεια Αφρική, οι οποίες άντλησαν 2,8 δισ. δολάρια μέσα στο 2025, σύμφωνα με τη Magnitt.
