Η Κίνα προχώρησε σήμερα, 28 Αυγούστου, σε μία από τις πιο δραματικές εκκαθαρίσεις στην κορυφή των Ενόπλων Δυνάμεων, απομακρύνοντας από την Κεντρική Στρατιωτική Επιτροπή δύο από τους ισχυρότερους στρατηγούς της χώρας, τον Ζανγκ Γιουσιά και τον Λιου Τζένλι.
Η εξέλιξη έρχεται μήνες μετά τις αποκαλύψεις της Wall Street Journal για τις εξαιρετικά βαριές κατηγορίες που είχαν διατυπωθεί σε βάρος τους και αποκαλύπτει το βάθος της κρίσης στην κινεζική στρατιωτική ηγεσία.
Ο 75χρονος Ζανγκ Γιουσιά δεν ήταν ένας ακόμη στρατηγός. Ήταν ο δεύτερος ισχυρότερος άνθρωπος στην ιεραρχία των κινεζικών Ενόπλων Δυνάμεων μετά τον Σι Τζινπίνγκ, αντιπρόεδρος της Κεντρικής Στρατιωτικής Επιτροπής και μέλος του Πολιτικού Γραφείου του Κομμουνιστικού Κόμματος.
Κορυφαίος εν ενεργεία στρατιωτικός
Η θέση του ήταν τόσο υψηλή ώστε ο στρατός τον θεωρούσε ουσιαστικά τον κορυφαίο εν ενεργεία στρατιωτικό της χώρας. Ο ίδιος ο Σι τον είχε διατηρήσει στην ηγεσία παρά την ηλικία του, ένδειξη της εμπιστοσύνης που του είχε δείξει.
Η Wall Street Journal είχε αποκαλύψει τον Ιανουάριο ότι σε κλειστή ενημέρωση προς ανώτατους στρατιωτικούς αξιωματούχους διατυπώθηκαν σε βάρος του Ζανγκ κατηγορίες που ξεπερνούσαν κατά πολύ μια υπόθεση διαφθοράς.
Σύμφωνα με ανθρώπους που γνώριζαν το περιεχόμενο της ενημέρωσης, ο στρατηγός φερόταν να έχει παραδώσει στις Ηνωμένες Πολιτείες κρίσιμα τεχνικά δεδομένα σχετικά με το κινεζικό πυρηνικό οπλοστάσιο. Παράλληλα, κατηγορούνταν ότι είχε λάβει μεγάλα χρηματικά ποσά για να προωθεί αξιωματικούς σε ανώτερες θέσεις.
Ιδιαίτερο βάρος έχει η σύνδεση της υπόθεσης με τον Γκου Τζουν, πρώην γενικό διευθυντή της China National Nuclear Corporation, του κρατικού κολοσσού που έχει υπό την εποπτεία του τόσο τις πολιτικές όσο και τις στρατιωτικές πυρηνικές δραστηριότητες της Κίνας.
Ο Γκου τέθηκε επίσης υπό έρευνα και μέρος των στοιχείων που χρησιμοποιήθηκαν εναντίον του Ζανγκ προήλθε από την έρευνα σε βάρος του.
Ο μηχανισμός εξουσίας του κινεζικού στρατού
Η υπόθεση των χρηματισμών οδηγεί ακόμη βαθύτερα στον μηχανισμό εξουσίας του κινεζικού στρατού. Ο Ζανγκ κατηγορήθηκε ότι έλαβε μεγάλα ποσά για προαγωγές αξιωματικών, με μία από τις πλέον σοβαρές καταγγελίες να αφορά την προώθηση του Λι Σανγκφού στην κορυφή του υπουργείου Άμυνας. Ο Λι είχε αργότερα αποπεμφθεί και διαγραφεί από το Κομμουνιστικό Κόμμα στο πλαίσιο μεγάλης έρευνας διαφθοράς.
Στο στόχαστρο βρέθηκε ταυτόχρονα και ο στρατηγός Λιου Τζένλι, μέλος της Κεντρικής Στρατιωτικής Επιτροπής και επικεφαλής του Joint Staff Department, δηλαδή του οργάνου που βρίσκεται στον πυρήνα του επιχειρησιακού σχεδιασμού και του συντονισμού των κινεζικών Ενόπλων Δυνάμεων.
Η απομάκρυνση των δύο ανδρών αφήνει πλέον την Κεντρική Στρατιωτική Επιτροπή σχεδόν αποδεκατισμένη: από τα επτά μέλη της έχουν απομείνει μόλις δύο ενεργά, μεταξύ των οποίων ο ίδιος ο Σι Τζινπίνγκ.
Το εντυπωσιακό στοιχείο είναι ότι ο Ζανγκ θεωρούνταν επί χρόνια ένας από τους πιο αξιόπιστους στρατιωτικούς συμμάχους του Σι. Οι δύο άνδρες ανήκαν στην ίδια γενιά κομματικών στελεχών και είχαν οικογενειακές διασυνδέσεις με την παλιά κινεζική κομματική ελίτ.
Η εκκαθάριση του στρατού από τον Σι
Η πτώση του, επομένως, δείχνει πόσο βαθιά έχει φτάσει η εκκαθάριση του στρατού από τον Σι, ο οποίος από το 2012 έχει θέσει τη διαφθορά στο επίκεντρο μιας εκστρατείας που έχει οδηγήσει στην απομάκρυνση δεκάδων ανώτατων αξιωματικών.
Η κινεζική κυβέρνηση, πάντως, δεν έχει επιβεβαιώσει δημόσια τις συγκεκριμένες κατηγορίες περί διαρροής πυρηνικών μυστικών στις ΗΠΑ. Η επίσημη διατύπωση περιορίζεται σε «σοβαρές παραβιάσεις πειθαρχίας και νόμου».
Η σημερινή απομάκρυνση, ωστόσο, επιβεβαιώνει ότι η κρίση στην κορυφή του Λαϊκού Απελευθερωτικού Στρατού δεν έχει τελειώσει.
Για τον Σι Τζινπίνγκ πρόκειται ταυτόχρονα για επιχείρηση καταπολέμησης της διαφθοράς και για περαιτέρω συγκέντρωση του ελέγχου πάνω στον στρατό, σε μια περίοδο κατά την οποία η Κίνα ενισχύει τις στρατιωτικές της δυνατότητες και η αντιπαράθεση με τις ΗΠΑ στην περιοχή του Ινδο-Ειρηνικού παραμένει στο υψηλότερο επίπεδο.
