Η δωρεά 250 εκατ. του Πόλσον σε ισραηλινό πανεπιστήμιο, γιατί η Cenergy διπλασιάζει την παραγωγή στις ΗΠΑ και η ΤΕΚΑΛ που πήρε το έργο 20 εκατ. του ΣΕΦ

Το προμέρισμα της Τράπεζας Κύπρου, οι κυβερνοαπάτες 10 εκατ. ευρώ χωρίς ούτε ένα χακάρισμα και το κόστος της εστίασης που κρύβεται στα σκουπίδια

Τζον Πόλσον ©EPA/POOL

Τζον Πόλσον: Δωρεά-ρεκόρ 250 εκατ. δολαρίων στο Εβραϊκό Πανεπιστήμιο της Ιερουσαλήμ

Ο Αμερικανοεβραίος δισεκατομμυριούχος επενδυτής -και βασικός μέτοχος της Τράπεζας Πειραιώς- Τζον Πόλσον προχώρησε σε δωρεά ύψους 250 εκατ. δολαρίων προς το Εβραϊκό Πανεπιστήμιο της Ιερουσαλήμ. Η δωρεά του Πόλσον ανακοινώθηκε το βράδυ του περασμένου Σαββάτου στη δεξίωση του Συμβουλίου Διοικητών του πανεπιστημίου και είναι η μεγαλύτερη στην ιστορία του ιδρύματος, έγραψε η εφημερίδα Jerusalem Post. Τα χρήματα θα διατεθούν για την ίδρυση μιας νέας Σχολής Μηχανικών, την επέκταση των δραστηριοτήτων στην ιατρική και τη βιοϊατρική και την προώθηση της έρευνας και της θεραπείας για το τραύμα και το μετατραυματικό στρες. Σε αναγνώριση της δωρεάς, η ιστορική πανεπιστημιούπολη στο Όρος Σκοπός θα μετονομαστεί σε «Πανεπιστημιούπολη Αλίνα και Τζον Πόλσον, Όρος Σκοπός, Ιερουσαλήμ». «Η δωρεά ενισχύει τη δυνατότητά μας να προσελκύουμε καθηγητές παγκόσμιας εμβέλειας, να στηρίζουμε εξαιρετικούς φοιτητές, να εξοπλίζουμε τα εργαστήρια με τεχνολογία αιχμής και να μετατρέπουμε τολμηρές ιδέες σε καινοτομίες που αλλάζουν ζωές», δήλωσε ο πρόεδρος του Εβραϊκού Πανεπιστημίου, καθηγητής Ταμίρ Σέφερ. «Πρόκειται για κάτι πολύ περισσότερο από μια πράξη φιλανθρωπίας. Είναι μια έκφραση βαθιάς εμπιστοσύνης στο ανθρώπινο δυναμικό του Ισραήλ», πρόσθεσε. Αξίζει να σημειωθεί ότι ο Τζον Πόλσον έχει πραγματοποιήσει κι άλλες δωρεές προς ιδρύματα της ανώτατης εκπαίδευσης. Περίπου 10 χρόνια πριν είχε κάνει δωρεά ύψους 400 εκατ. δολαρίων στο Πανεπιστήμιο του Χάρβαρντ, τη μεγαλύτερη στην ιστορία του ιδρύματος. «Επέλεξα να στρέψω τη φιλανθρωπική μου δράση γενικότερα προς εβραϊκούς σκοπούς και ειδικότερα προς το Ισραήλ», δήλωσε με την ευκαιρία ο Πόλσον.«Το Ισραήλ αντιμετωπίζει σήμερα πολλές προκλήσεις. Υπάρχει αντιισραηλινό κλίμα και παγκόσμια άνοδος του αντισημιτισμού. Αποφάσισα ότι ήταν κρίσιμο να δείξω τη στήριξή μου στο Ισραήλ και ένας εξαιρετικός τρόπος να το κάνω είναι να στηρίξω το κορυφαίο πανεπιστήμιό του».

Cenergy: Τι είδε στις ΗΠΑ και διπλασιάζει την παραγωγή

Δύο είναι οι λόγοι που ώθησαν τη Cenergy να πατήσει το κουμπί του διπλασιασμού της παραγωγικής δυναμικότητας στη Βαλτιμόρη, προτού καλά καλά βγει το πρώτο καλώδιο από το εργοστάσιό της. Ο πρώτος είναι η εκρηκτική ανάπτυξη των data centers και ο δεύτερος το γερασμένο ηλεκτρικό δίκτυο των ΗΠΑ, που χρειάζεται μεγάλες επενδύσεις για να ανταποκριθεί στις νέες απαιτήσεις. Και οι δύο δημιουργούν μια αγορά με σημαντικές ευκαιρίες για τους κατασκευαστές καλωδίων, τις οποίες ο ελληνικός όμιλος θέλει να προλάβει. Οι αριθμοί εξηγούν πολλά. Ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας (IEA) εκτιμά ότι η ζήτηση ηλεκτρισμού στις ΗΠΑ θα αυξηθεί κατά περισσότερες από 420 TWh έως το 2030, με τα data centers να ευθύνονται για περίπου το ήμισυ αυτής της αύξησης. Την ίδια ώρα, σύμφωνα με στοιχεία που έχει επικαλεστεί η διοίκηση, πάνω από το 70% των γραμμών μεταφοράς και των μεγάλων μετασχηματιστών είχε ήδη ξεπεράσει τα 25 χρόνια ζωής, ενώ οι αμερικανικές εταιρείες ηλεκτρισμού σχεδιάζουν επενδύσεις 178 δισ. δολαρίων στη μεταφορά ενέργειας την περίοδο 2025–2028. Υπάρχει όμως και το οικονομικό δέλεαρ. Η διοίκηση είχε επισημάνει από το 2024 ότι τα περιθώρια κέρδους στην αμερικανική αγορά κινούνταν μεταξύ 15% και 20%, περίπου διπλάσια από τα ευρωπαϊκά, με τις παραγγελίες καλωδίων να χρειάζονται έως και έναν χρόνο για να παραδοθούν. Μάλιστα, αμερικανικές εταιρείες κοινής ωφέλειας είχαν στραφεί ακόμη και στο εργοστάσιο της Hellenic Cables στη Θήβα για ταχύτερη εξυπηρέτηση. Δεν είναι, λοιπόν, τυχαίο ότι η Cenergy αποφάσισε να προσθέσει νέες γραμμές μόνωσης στη μονάδα του Μέριλαντ, χρηματοδοτώντας την επέκταση από ίδιους πόρους. «Η Βαλτιμόρη εξελίσσεται σε μια επεκτάσιμη παραγωγική πλατφόρμα και σε μια ισχυρή βάση της αναπτυξιακής μας στρατηγικής στις Ηνωμένες Πολιτείες», δήλωσε ο διευθύνων σύμβουλος, Αλέξης Αλεξίου. Το επόμενο στοίχημα είναι εμπορικό. Η εταιρεία επιδιώκει να εξασφαλίσει την πρώτη της σύμβαση έως το τέλος του 2026, πριν ξεκινήσει η παραγωγή, που τοποθετείται προς τα τέλη του 2027. Γιατί η ζήτηση μπορεί να αυξάνεται εντυπωσιακά, όμως το ζητούμενο είναι ποιος θα καταφέρει να την κερδίσει.

Το προμέρισμα της Τράπεζας Κύπρου και η ψήφος εμπιστοσύνης στον CEO, Πανίκο Νικολάου

Τις καταβολές προμερισμάτων στους μετόχους των τραπεζών θα εγκαινιάσει αύριο, 21 του μηνός, η Τράπεζα Κύπρου. Οι μέτοχοι της Τράπεζας θα λάβουν προμέρισμα από τα κέρδη της τρέχουσας χρήσης 0,24 ευρώ ανά μετοχή. Το συνολικό ποσό που θα διανεμηθεί ως ενδιάμεσο μέρισμα ανέρχεται σε περίπου 105 εκατ. ευρώ, είναι αυξημένο κατά 20% σε ετήσια βάση και αντιστοιχεί στο 44% της προσαρμοσμένης κερδοφορίας του Συγκροτήματος πριν από τα μη επαναλαμβανόμενα στοιχεία για το πρώτο εξάμηνο του 2026. Η καταβολή του προμερίσματος αρκετά νωρίτερα από τις υπόλοιπες τράπεζες συμβαδίζει με την πλέον γενναιόδωρη πολιτική ανταμοιβής των μετόχων της που ακολουθεί η Τράπεζα Κύπρου, καθώς από τα κέρδη της φετινής χρήσης θα μοιράσει το 90% και για τα έτη 2027 και 2028 το 100%. Η Τράπεζα Κύπρου έχει εισέλθει στην περίοδο 2026-2028 με ισχυρή κεφαλαιακή βάση, δείκτη μη εξυπηρετούμενων δανείων προς συνολικά δάνεια μόλις 1%, υψηλή, διατηρήσιμη κερδοφορία και μοντέλο ανάπτυξης που βασίζεται στην αύξηση των εργασιών στην Κύπρο και επιλεκτικά στο εξωτερικό, στη διεύρυνση των μη επιτοκιακών εσόδων και στις επενδύσεις στην τεχνολογία. Η στρατηγική της Διοίκησης για την τριετία μέχρι και το 2028 επικεντρώνεται στην περαιτέρω ενίσχυση του δανειακού χαρτοφυλακίου, στην ανάπτυξη των διεθνών εργασιών, στην ενίσχυση των ασφαλιστικών, επενδυτικών και των υπηρεσιών πληρωμών, καθώς και στην περαιτέρω ψηφιοποίηση και την πειθαρχημένη διαχείριση των εξόδων. Στις 5 Νοεμβρίου η διοίκηση αναμένεται να παρουσιάσει τα αποτελέσματα της Τράπεζας Κύπρου για το εννεάμηνο, δίνοντας στους αναλυτές την προοπτική και για το κλείσιμο του έτους. Οι προοπτικές είναι θετικές και αυτό αποτυπώνεται και στην προσέλευση μεγάλων ξένων επενδυτών, που ζητούν ενημέρωση από τη διοικητική ομάδα, προκειμένου να αποκτήσουν θέση στην Τράπεζα. Ο CEO, Πανίκος Νικολάου, έχει αποκαταστήσει πλήρως το προφίλ της Τράπεζας Κύπρου μετά τη μεγάλη κρίση και έχει χτίσει σχέσεις εμπιστοσύνης. Δεν είναι τυχαίο ότι τα Διοικητικά Συμβούλια της Bank of Cyprus Holdings και της Τράπεζας Κύπρου ανανέωσαν τη θητεία του επιτυχημένου, εκ του αποτελέσματος, CEO, μέχρι το τέλος του 2031. Ο Πανίκος Νικολάου ανέλαβε διευθύνων σύμβουλος της Τράπεζας Κύπρου την 1η Σεπτεμβρίου 2019, ενώ στο δυναμικό της τράπεζας εντάχθηκε τον Ιανουάριο του 2001, διατελώντας σε καίρια πόστα, κυρίως στον Τομέα Μεγάλων Επιχειρήσεων και της Διεύθυνσης Διαχείρισης Κινδύνων. Διετέλεσε διευθυντής στη Διεύθυνση Αναδιάρθρωσης και Ανάκτησης Χρεών από τον Απρίλιο του 2014 μέχρι τον Ιούνιο 2016 και διευθυντής Διεύθυνσης Μεγάλων Επιχειρήσεων από τον Ιούνιο του 2016 μέχρι τον Αύγουστο του 2019.

Η αποχώρηση Καλύβα από τη Νίκας και το επόμενο επαγγελματικό βήμα

Μια ενδιαφέρουσα αποχώρηση καταγράφεται στην εγχώρια βιομηχανία τροφίμων, καθώς ο εμπορικός διευθυντής της Νίκας, Γιώργος Καλύβας, ένα στέλεχος εγνωσμένης αξίας και με σημαντική εμπειρία στον εμπορικό τομέα, ολοκλήρωσε τη συνεργασία του με την αλλαντοβιομηχανία. Πρόκειται για έναν άνθρωπο που συνεργάστηκε στενά με τον Σπύρο Θεοδωρόπουλο την περίοδο κατά την οποία η ιστορική αλλαντοβιομηχανία βρισκόταν υπό τον έλεγχο του ομίλου Bespoke, πριν περάσει στα χέρια της οικογένειας Υφαντή. Μάλιστα, ο Γ. Καλύβας παρέμεινε στην εταιρεία και κατά τους τελευταίους δέκα μήνες, αναλαμβάνοντας ενεργό ρόλο στη διαδικασία μετάβασης στο νέο ιδιοκτησιακό σχήμα. Με εμπειρία στη διοίκηση πωλήσεων και στον κλάδο τροφίμων και ποτών και θητεία σε εταιρείες όπως η Elbisco, η Μινέρβα, η Δέλτα και η Chipita, πρόκειται για πρόσωπο που χαίρει ευρύτερης εκτίμησης στην αγορά. Είναι απόφοιτος του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών, ενώ έχει διατελέσει μέλος διοικητικού συμβουλίου του Ελληνικού Συνδέσμου Βιομηχανιών Επώνυμων Προϊόντων (ΕΣΒΕΠ). Όσο για την επόμενη μέρα, οι πληροφορίες αναφέρουν ότι δεν σκοπεύει να μείνει για πολύ εκτός αγοράς. Ήδη προετοιμάζει το επόμενο επαγγελματικό του βήμα, το οποίο αναμένεται με ενδιαφέρον από ανθρώπους της βιομηχανίας και του οργανωμένου λιανεμπορίου.

Στην ΤΕΚΑΛ το έργο των 20 εκατ. ευρώ για το ΣΕΦ

Στην ΤΕΚΑΛ φαίνεται πως καταλήγει το έργο ενεργειακής αναβάθμισης του Σταδίου Ειρήνης και Φιλίας (ΣΕΦ), καθώς η κατασκευαστική εταιρεία ανακηρύχθηκε προσωρινός ανάδοχος, με προσφορά 19,7 εκατ. ευρώ, έναντι αρχικού προϋπολογισμού 20 εκατ. ευρώ. Η εξέλιξη έχει ενδιαφέρον για δύο λόγους. Πρώτον, επειδή η έκπτωση που προσέφερε η εταιρεία ήταν μόλις 1,5%, δηλαδή 300.000 ευρώ χαμηλότερα από τον προϋπολογισμό του έργου. Και δεύτερον, επειδή ο διαγωνισμός είχε ήδη ματαιωθεί τον Αύγουστο και χρειάστηκε να προκηρυχθεί εκ νέου, προκειμένου να φτάσουμε στη σημερινή απόφαση. Το ΤΕΕ, που έχει αναλάβει τη διαγωνιστική διαδικασία, ενέκρινε την προσφορά της ΤΕΚΑΛ, η οποία είχε συγκεντρώσει υψηλή βαθμολογία στην τεχνική αξιολόγηση. Άλλωστε, στον συγκεκριμένο διαγωνισμό μεγαλύτερη βαρύτητα είχε η ποιότητα της τεχνικής πρότασης και όχι το ύψος της έκπτωσης. Το επόμενο βήμα είναι να ολοκληρωθούν οι διαδικασίες για την οριστική ανάθεση και την υπογραφή της σύμβασης. Το ερώτημα πλέον είναι πόσο γρήγορα θα προχωρήσει το έργο, καθώς η απόφαση δεν προσδιορίζει ακόμη πότε θα ξεκινήσουν οι εργασίες. Σε κάθε περίπτωση, πρόκειται για μια σημαντική παρέμβαση σε ένα από τα μεγαλύτερα αθλητικά συγκροτήματα της χώρας, με το τελικό αποτέλεσμα να κρίνεται όχι μόνο από το κόστος, αλλά και από τον χρόνο υλοποίησης.

Στα 3,6 εκατ. ευρώ η «μάχη» των ασφαλιστικών για τον στόλο του Δήμου Αθηναίων

Ένα αρκετά ενδιαφέρον συμβόλαιο βγαίνει στην ασφαλιστική αγορά, με τον Δήμο Αθηναίων να αναζητεί εταιρεία που θα αναλάβει την ασφάλιση του συνόλου των οχημάτων και μηχανημάτων έργου του για την επόμενη τριετία. Το ύψος της σύμβασης φτάνει τα 3,43 εκατ. ευρώ, ενώ με την ενεργοποίηση δικαιώματος προαίρεσης 200.000 ευρώ μπορεί να ανέλθει στα 3,63 εκατ. ευρώ. Η σχετική απόφαση εγκρίθηκε από τη Δημοτική Επιτροπή στις 19 Οκτωβρίου, ανοίγοντας τον δρόμο για έναν διαγωνισμό με πολύ «ψωμί» για τις ασφαλιστικές εταιρείες. Η κάλυψη αφορά την περίοδο 2027-2030, με διάρκεια 36 μηνών και έξι εξαμηνιαίες ανανεώσεις. Το μεγαλύτερο μέρος της δαπάνης, περίπου 3,03 εκατ. ευρώ, συνδέεται με τις υπηρεσίες καθαριότητας και ηλεκτροφωτισμού, ενώ περίπου 608.000 ευρώ αφορούν τις τεχνικές υπηρεσίες του Δήμου. Ενδιαφέρον έχει ότι το πρόσθετο κονδύλι των 200.000 ευρώ προβλέπεται να χρησιμοποιηθεί για την ασφάλιση νέων οχημάτων που θα προστεθούν στον δημοτικό στόλο ή για την επέκταση υφιστάμενων ασφαλιστικών καλύψεων. Ο ανάδοχος θα επιλεγεί αποκλειστικά με κριτήριο τη χαμηλότερη τιμή, για το σύνολο των υπηρεσιών. Το ερώτημα είναι ποιες ασφαλιστικές θα διεκδικήσουν ένα από τα μεγαλύτερα συμβόλαια ασφάλισης δημοτικού στόλου που βρίσκονται αυτήν την περίοδο στην αγορά.

Πώς μπορούν να ξεμπλοκάρουν οι δρόμοι της πρωτεύουσας χωρίς νέα μεγάλα έργα

Μια διαφορετική προσέγγιση για το κυκλοφοριακό της Αθήνας προτείνει ο Νίκος Μήλης, πρόεδρος της Αντιπροσωπείας του ΤΕΕ, βάζοντας στο τραπέζι παρεμβάσεις που δεν απαιτούν απαραίτητα μεγάλα οδικά έργα. Μεταξύ αυτών ξεχωρίζει η πρόταση για δωρεάν μεταφορά μαθητών των δημόσιων σχολείων με δημοτικά λεωφορεία, ώστε να περιοριστούν τα χιλιάδες ΙΧ που βγαίνουν στους δρόμους κάθε πρωί. Παράλληλα, εισηγείται αλλαγές στο θεσμικό πλαίσιο για τις διαδημοτικές συγκοινωνίες, αναδιοργάνωση των ωραρίων τροφοδοσίας των καταστημάτων και ενίσχυση των αστικών λεωφορείων, ώστε οι πολίτες να μη χρειάζεται να περιμένουν ακόμη και 40 λεπτά στη στάση. Εδικά για τον Κηφισό, προτείνει πυκνότερα σημεία επέμβασης ανά 4-5 χιλιόμετρα και άμεση απομάκρυνση των ακινητοποιημένων οχημάτων, που μπορούν να προκαλέσουν ουρές πολλών χιλιομέτρων. Όσο για τις νέες οδικές υποδομές, δεν τις απορρίπτει, αλλά δίνει προτεραιότητα σε στοχευμένους ανισόπεδους κόμβους αντί των γενικευμένων διαπλατύνσεων. Το σκεπτικό του είναι ότι η διαρκής αύξηση της χωρητικότητας των δρόμων δεν αρκεί, εάν δεν μειωθεί ταυτόχρονα η εξάρτηση των καθημερινών μετακινήσεων από το αυτοκίνητο.

Ο Μ. Μπλέτσας και οι 1.600 εκτεθειμένοι ελεγκτές φωτοβολταϊκών

Την ώρα που όλοι μιλούν για περισσότερη συνδεσιμότητα, περισσότερη ψηφιοποίηση και περισσότερη Τεχνητή Νοημοσύνη, ο διοικητής της Εθνικής Αρχής Κυβερνοασφάλειας, Μιχάλης Μπλέτσας, έρχεται να τραβήξει χειρόφρενο. «Δεν είναι πλέον καλό να συνδέουμε τα πάντα στο διαδίκτυο. Πρέπει να βάλουμε ένα φρένο», προειδοποίησε στο Cyber Security Forum. Και δεν μιλούσε θεωρητικά. Όπως αποκάλυψε, σύμφωνα με στοιχεία που ανακοίνωσε ολλανδική αρχή σε συνεργασία με συμβουλευτική εταιρεία, στην Ελλάδα εντοπίστηκαν περίπου 1.600 ελεγκτές ηλιακών πάρκων απευθείας συνδεδεμένοι στο Internet. Συσκευές που συχνά δεν αναβαθμίζονται και μπορούν να αποτελέσουν εύκολο στόχο για κυβερνοεπιθέσεις. «Αν κάποιος αποκτήσει τον έλεγχο 1.600 ηλιακών πάρκων, έστω και μικρών στην Ελλάδα, μπορεί να δημιουργήσει πολύ μεγάλα προβλήματα», ήταν η χαρακτηριστική προειδοποίησή του. Και επειδή η Τεχνητή Νοημοσύνη κάνει πλέον ευκολότερο τον εντοπισμό τέτοιων αδυναμιών, το ερώτημα που έθεσε ο διοικητής της ΕΑΚ χθες είναι απλό: Μήπως στην προσπάθειά μας να κάνουμε τα πάντα «έξυπνα», ξεχάσαμε να τα κάνουμε και ασφαλή; Γιατί άλλο η πράσινη μετάβαση και άλλο να αφήνεις δυνητικά την πόρτα των ενεργειακών υποδομών ανοιχτή στο Διαδίκτυο.

Κυβερνοαπάτες 10 εκατ. ευρώ χωρίς ούτε ένα χακάρισμα

Μπορεί μία επιχείρηση να χάσει 10 εκατ. ευρώ χωρίς να παραβιαστεί ούτε ένα πληροφοριακό της σύστημα; Εννοείται ότι μπορεί και μάλιστα συμβαίνει και στην Ελλάδα. Όπως αποκάλυψε ο CEO της Neurosoft, Νώντας Πασχαλίδης, χθες στο Cyber Security Forum, στη χώρα μας έχουν καταγραφεί περιπτώσεις ηλεκτρονικής εξαπάτησης με ποσά 7-10 εκατ. ευρώ, όπου οι επιτήδειοι δεν χρειάστηκε να σπάσουν κωδικούς ή να παραβιάσουν συστήματα. Τους αρκούσε το phishing και το ανθρώπινο λάθος. Και τα πράγματα γίνονται ακόμη πιο ενδιαφέροντα με την Τεχνητή Νοημοσύνη. Ο Κωνσταντίνος Γαβαρδίνας της KPMG περιέγραψε χθες περιστατικό όπου απατεώνες εμφανίστηκαν σε τηλεδιάσκεψη ως στελέχη εταιρείας, χρησιμοποιώντας ψηφιακά πλαστογραφημένες παρουσίες. Ούτε hacking ούτε malware. Μόνο μια πειστική απάτη και μια εντολή που κανείς δεν επαλήθευσε. Το καλύτερο; Όπως παραδέχθηκε ο ίδιος, σε πολλές επιχειρήσεις η πρώτη ώρα μιας κυβερνοκρίσης χάνεται μέχρι να βρεθεί ποιος είναι αρμόδιος να αποφασίσει. Με άλλα λόγια, οι απατεώνες έχουν ήδη οργανωθεί, ενώ οι διοικήσεις ακόμη ψάχνουν ποιον να πάρουν τηλέφωνο…

Μπαταρίες: Θολό τοπίο με τις επιδοτήσεις του τρίτου διαγωνισμού

Με το βλέμμα στραμμένο στη 15η Δεκεμβρίου βρίσκονται οι επενδυτές που έχουν κατακυρώσει επενδυτική ενίσχυση για standalone μπαταρίες μέσω του τρίτου διαγωνισμού της ΡΑΑΕΥ. Κι αυτό γιατί αν οι μπαταρίες είναι πλήρως έτοιμες μέχρι τη συγκεκριμένη ημερομηνία, θα έχουν διασφαλίσει τη χρηματοδότησή τους. Ο λόγος είναι ότι, σύμφωνα με τις πληροφορίες, όσοι καταφέρουν να ανταποκριθούν στη συγκεκριμένη προθεσμία (και έχουν υποβάλει έως τότε στον ΑΔΜΗΕ αίτηση ενεργοποίησης των έργων τους), θα λάβουν κανονικά επιδότηση από το Ταμείο Ανάκαμψης. Επομένως, οι επενδυτές έχουν επιδοθεί σε αγώνα δρόμου για να ολοκληρώσουν εγκαίρως όλες τις απαραίτητες εργασίες, ώστε να διασφαλίσουν τη χρηματοδότηση των μονάδων τους. Το ερωτηματικό αφορά τα έργα που δεν θα προλάβουν το συγκεκριμένο ορόσημο. Κι αυτό γιατί, τουλάχιστον προσώρας, δεν υπάρχει κάποιο «σήμα» από το ΥΠΕΝ ότι οι ενισχύσεις για τις μονάδες αυτές θα καλυφθούν από κάποια εναλλακτική πηγή, δηλαδή από εθνικούς πόρους. Έτσι, παραμένει ασαφές πώς (και αν) θα καλυφθεί το χρηματοδοτικό κενό που θα προκύψει για τους συγκεκριμένους επενδυτές. Το πρόβλημα είναι ότι, όπως επισημαίνουν παράγοντες του κλάδου, θεωρείται δεδομένο πως θα υπάρξουν έργα τα οποία δεν θα προλάβουν την προθεσμία, χωρίς μάλιστα να ευθύνονται οι επενδυτές. Χαρακτηριστικές είναι οι περιπτώσεις όπου για τη σύνδεση στο ηλεκτρικό σύστημα απαιτείται η κατασκευή νέου υποσταθμού, αφού οι σχετικές διαδικασίες είναι κατά κανόνα χρονοβόρες. Ανάλογα εμπόδια ανακύπτουν και στην προμήθεια του εξοπλισμού, καθώς υπάρχουν επενδυτές που αναμένουν με καθυστέρηση την εισαγωγή των μπαταριών, παρά το γεγονός ότι έχουν προχωρήσει εγκαίρως στις παραγγελίες τους. Κατά συνέπεια, σύμφωνα με τους ίδιους παράγοντες, θα πρέπει η Πολιτεία να διασφαλίσει τη χρηματοδότηση όσων παραγωγών δεν ολοκληρώσουν τις επενδύσεις τους αποδεδειγμένα χωρίς να φταίνε οι ίδιοι.

Το κόστος της εστίασης που κρύβεται στα σκουπίδια

Από 30 λεπτά έως 1,10 ευρώ ανά κουβέρ μπορεί να κοστίζει η σπατάλη τροφίμων, σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε το WWF Ελλάς στην πρόσφατη εκδήλωση στην Καλαμάτα, μαζί με την Costa Navarino και το Ίδρυμα Καπετάν Βασίλη και Κάρμεν Κωνσταντακόπουλου. Πολλαπλασιάστε το με τις χιλιάδες γεύματα μιας ξενοδοχειακής σεζόν και ο κάδος αποκτά ξεχωριστή θέση στον επιχειρηματικό λογαριασμό. Το ενδιαφέρον είναι ότι υπάρχει δοκιμασμένος τρόπος περιορισμού της ζημιάς. Το WWF Hotel Kitchen ξεκίνησε το 2019 πιλοτικά σε τρία ξενοδοχεία και το 2021 επεκτάθηκε σε 11 μονάδες σε Κρήτη, Ρόδο και Κω. Με μέτρηση, συγκεκριμένους στόχους και αλλαγές στην καθημερινή λειτουργία, καταγράφηκε μείωση της σπατάλης κατά 10%–25% μέσα σε μόλις 12 εβδομάδες. Και μια λεπτομέρεια που ανατρέπει την εύκολη εξήγηση ότι «φταίει ο πελάτης που παραγεμίζει το πιάτο»: περίπου η μισή σπατάλη εντοπίζεται στην προετοιμασία της κουζίνας. Το πιάτο του πελάτη αντιστοιχεί στο 30% και ο μπουφές στο 18%. Σε αυτήν τη λογική κινείται και ο «Οδηγός Μείωσης Σπατάλης Τροφίμων – Μια βιώσιμη προσέγγιση για υπεύθυνη γαστρονομία», που παρουσίασαν οι τρεις φορείς στην Καλαμάτα, απευθυνόμενοι στους επαγγελματίες της εστίασης. Η αξία της πρωτοβουλίας βρίσκεται στη μεταφορά της εμπειρίας από τις ξενοδοχειακές κουζίνες στην καθημερινότητα περισσότερων επιχειρήσεων. Γιατί ο καλύτερος προγραμματισμός προμηθειών, η αξιοποίηση των πρώτων υλών και ο περιορισμός της υπερπαραγωγής έχουν άμεσο οικονομικό ενδιαφέρον και για ένα μικρό εστιατόριο.

Οι εισφορές που ορθώς μειώνονται και οι εισφορές άνευ… αντικειμένου

Όπως είχε ανακοινώσει πρόσφατα η πολιτική ηγεσία του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, η επερχόμενη νέα μείωση των ασφαλιστικών εισφορών των μισθωτών θα προέλθει από τις κρατήσεις υπέρ της ανεργίας (ΔΥΠΑ). Έτσι, στο νομοσχέδιο το οποίο έφερε προχθές σε δημόσια διαβούλευση το ΥΠΟΙΚ διαβάσαμε πως «από την 1η Απριλίου 2027, οι κρατήσεις των μισθωτών εργαζομένων υπέρ ανεργίας (…), οι οποίες συνεισπράττονται από τον e-ΕΦΚΑ μαζί με τις ασφαλιστικές εισφορές εργοδοτών και εργαζομένων, καθορίζονται σε ποσοστό ένα κόμμα ενενήντα τοις εκατό (1,90%) επί των αποδοχών, το οποίο κατανέμεται κατά ένα κόμμα είκοσι τοις εκατό (1,20%) στον εργοδότη και κατά μηδέν κόμμα εβδομήντα τοις εκατό (0,70%) στον εργαζόμενο». Προφανώς το μέτρο αυτό κινείται στην ορθή κατεύθυνση, δηλαδή εκείνη της μείωσης του μη μισθολογικού κόστους εργασίας. Ωστόσο, υπάρχει ένα ζήτημα: Οι μισθωτοί -και μάλιστα μαζί με τους τους εργοδότες τους!- στον ιδιωτικό τομέα θα πληρώνουν υψηλότερες εισφορές υπέρ ανεργίας σε σχέση με τους μισθωτούς του Δημοσίου. Οι μισθωτοί του Δημοσίου πληρώνουν από τον καιρό των μνημονίων εισφορά 2% υπέρ της ανεργίας. Ωστόσο, αν απολυθεί ένας δημόσιος υπάλληλος, δεν προβλέπεται από κανέναν νόμο να λάβει επίδομα ανεργίας. Αντίθετα, ως γνωστόν, αν απολυθεί ένας ιδιωτικός υπάλληλος, υπό προϋποθέσεις μπορεί να λάβει. Δεν ξέρουμε πώς το βλέπει αυτό ο αναγνώστης, αλλά η στήλη δεν βλέπει και πολύ… ανταποδοτική αυτήν την εισφορά. Για την ακρίβεια, όχι μόνο δεν είναι ανταποδοτική, αλλά δεν έχει λόγο ύπαρξης, πλην μιας συνεισφοράς των δημοσίων υπαλλήλων στον κρατικό κορβανά με πρόσχημα τη στήριξη των ανέργων. Και αν αυτό είχε κάποιο «κοινωνικό» νόημα, όταν κάλπαζε η ανεργία (μαζί και το πλήθος των επιδοτούμενων ανέργων), πλέον στερείται ακόμα και αυτού. Με δυο λόγια, μάλλον πρέπει κάτι να γίνει με αυτήν την εισφορά ανεργίας στο Δημόσιο. Είτε θα πρέπει να καταργηθεί, όπως προτείνει η ΑΔΕΔΥ, και έτσι να ενισχυθεί κατά αντίστοιχο ποσοστό ο καθαρός μισθός των δημοσίων υπαλλήλων, είτε να της δοθεί κάποιος άλλος σκοπός, που να είναι προς όφελος εκείνων των οποίων την καταβάλλουν. Αυτό λέει η απλή λογική. Όσο για τις αποφάσεις, προφανώς ανήκουν στους κυβερνώντες, τους σημερινούς και προπαντός τους αυριανούς.

Το Δημόσιο, τα Δώρα (που δεν δίνονται) και οι μη μισθολογικές παροχές (που δίνονται)

Εξακολουθούν να είναι είναι άνισοι οι όροι εργασίας στον ιδιωτικό τομέα σε σχέση με το Δημόσιο. Και δεν αναφερόμαστε μόνο στο ζήτημα των μισθών, όπου τελευταία η ΑΔΕΔΥ έχει ανεβάσει τον πήχη των διεκδικήσεών της, προκειμένου να υπάρξει εξίσωση στο ζήτημα του 13ου και 14ου μισθού, δηλαδή να λάβουν και οι δημόσιοι υπάλληλοι τις συγκεκριμένες παροχές, όπως συμβαίνει και στον ιδιωτικό τομέα. Αναφερόμαστε σε ένα άλλο ζήτημα, στο οποίο το Δημόσιο υπερτερεί -στην πράξη- σε σχέση με τον ιδιωτικό τομέα. Και αυτό αφορά τις οικογενειακές άδειες, όπως αναδείχθηκε χθες σε μελέτη της ΕΛΣΤΑΤ. Διαβάζοντας προσεκτικά τα ευρήματά της, βλέπει κανείς πως το 80,9% των δημοσίων υπαλλήλων που δικαιούνταν οικογενειακή άδεια, έκανε χρήση του δικαιώματος αυτού. Αντίθετα, μόλις το 27,4% όσων εργαζομένων του ιδιωτικού τομέα δικαιούνταν οικογενειακή άδεια την έλαβε. Προφανώς δεν ήταν ότι δεν… ήθελαν οικογενειακή άδεια οι ιδιωτικοί υπάλληλοι, ούτε ότι είναι λιγότεροι εκείνοι οι ιδιωτικοί υπάλληλοι που έχουν οικογένεια σε σχέση με τους δημοσίους υπαλλήλους. Χωρίς να υποτιμά κανείς -ειδικά στους καιρούς μας!- το μισθολογικό ζήτημα, ας μην ξεχνάει επίσης πως δεν μετριούνται όλα σε χρήματα. Ούτως ειπείν, έχουν σημασία και τα δικαιώματα. Και όχι μόνο να υπάρχουν στον νόμο, αλλά να μπορούν να ασκούνται από τους δικαιούχους τους. Και στο Δημόσιο, τα δικαιώματα αυτά -πώς να το κάνουμε…- ασκούνται πιο εύκολα σε σχέση με τον ιδιωτικό τομέα. Φυσικά, ζητούμενο είναι να ασκούνται πιο εύκολα και στον ιδιωτικό τομέα και όχι να περιοριστούν τέτοια δικαιώματα (όπως οι οικογενειακές άδειες) στο Δημόσιο, αλλά δεν θα πρέπει να τα υποτιμά κανείς (στο Δημόσιο).