Προχωρά η διαδικασία για την ενίσχυση της δυνατότητας διακίνησης καυσίμου από τον Διαδριατικό Αγωγό Φυσικού Αερίου (ΤΑΡ), με τη δημόσια διαβούλευση του σχεδίου πρότασης για τη μελλοντική αναβάθμιση του έργου. Η πρόταση περιλαμβάνει τέσσερα σενάρια για την επαύξηση της μεταφορικής ικανότητας του ΤΑΡ, τα οποία προέκυψαν από τις μη δεσμευτικές προσφορές που υπέβαλαν υποψήφιοι χρήστες για την επαυξημένη δυναμικότητα, στην πρώτη φάση του σχετικού Market Test.
Η οριστικοποίηση του σεναρίου το οποίο θα υλοποιηθεί θα εξαρτηθεί από τις δεσμευτικές προσφορές που θα υποβάλουν οι χρήστες στην επόμενη και τελική φάση του Market Test. Σε αυτήν, traders και εισαγωγές θα κληθούν να «κλειδώσουν» μεταφορική ικανότητα στα σημεία διασύνδεσης του ΤΑΡ με τα συστήματα μεταφοράς αερίου που αυτός διασχίζει, ώστε το ενδιαφέρον της αγοράς να καθορίσει το εύρος της αναβάθμισης του έργου.
Καθώς ο ΤΑΡ συνδέεται μεταξύ άλλων με το ελληνικό και το ιταλικό σύστημα μεταφοράς, στην κατάρτιση της πρότασης ενεπλάκησαν και οι διαχειριστές των δύο συστημάτων, ΔΕΣΦΑ και SRG αντίστοιχα. Η μη δεσμευτική φάση του Market Test ανέδειξε ενδιαφέρον της αγοράς και για τα δύο σημεία διασύνδεσης.
Πιο συγκεκριμένα, στο σημείο διασύνδεσης του ΤΑΡ με το ιταλικό σύστημα (Μελεντούνιο), υπήρξαν μη δεσμευτικές προσφορές για την διακίνηση (και προς τις δύο κατευθύνσεις) 11 GWh αερίου ανά ημέρα. Οι προσφορές κάλυψαν το διάστημα από το 4ο τρίμηνο 2026 μέχρι το 3ο τρίμηνο 2036.
Το ενδιαφέρον της αγοράς
Στο σημείο διασύνδεσης του ΤΑΡ με το ελληνικό σύστημα (Νέα Μεσημβρία) υποβλήθηκαν μη δεσμευτικές προσφορές για έξοδο από τον ΤΑΡ και είσοδο στις υποδομές του ΔΕΣΦΑ ποσότητας αερίου 11 GWh ανά ημέρα. Αφορούν το χρονικό διάστημα από το 4ο τρίμηνο 2026 μέχρι το 3ο τρίμηνο 2036.
Μη δεσμευτικές προσφορές υπήρξαν επίσης για την είσοδο στον TAP 33 GWh ανά ημέρα στους Κήπους. Οι Κήποι αποτελούν σημείο διασύνδεσης του ΤΑΡ με τον αγωγό ΤΑΝΑΡ ((Trans Anatolian Natural Gas Pipeline). Ο ΤΑΝΑΡ μεταφέρει φυσικό αέριο από το κοίτασμα Shah Deniz II του Αζερμπαϊτζάν στα ελληνοτουρκικά σύνορα, μέσω Γεωργίας και Τουρκίας, δίνοντας στη συνέχεια τη σκυτάλη στον ΤΑΡ, ώστε το αζερικό καύσιμο να φτάσει στην ελληνική, την αλβανική και την ιταλική αγορά. Σε αυτό το το πλαίσιο, ΤΑΡ και ΤΑΝΑΡ συγκροτούν το λεγόμενο Νότιο Διάδρομο αερίου.
Την ίδια στιγμή δεν υπήρξε καμία μη δεσμευτική προσφορά για το σημείο διασύνδεσης στην Κομοτηνή του ΤΑΡ με τον αγωγό IGB (Διασυνδετήριο αγωγό φυσικού αερίου Ελλάδας – Βουλγαρίας). Ως συνέπεια, οι φορείς διαχείρισης των δύο έργων δεν θα εντάξουν το συγκεκριμένο σημείο διασύνδεσης στη δεσμευτική φάση του Market Test.
Τα σενάρια αναβάθμισης
Με βάση τα παραπάνω δεδομένα, η διαχειρίστρια εταιρεία του ΤΑΡ έχει καταλήξει σε τέσσερις διαφορετικές εκδοχές επαύξησης της δυναμικότητας του έργου. Όπως προαναφέρθηκε, το ποια εκδοχή τελικά θα εξαρτηθεί, θα εξαρτηθεί από την έκβαση της δεσμευτικής φάσης του Market Test.
Το πρώτο σενάριο προβλέπει την ελάχιστη επαύξηση δυναμικότητας, ώστε να αναβαθμιστεί στις 415 GWh αερίου ανά ημέρα η μεταφορική ικανότητα από το σημείο εισόδου στους Κήπους. Το κόστος θα ανέλθει στα 269 εκατ. ευρώ, με τα έργα να ολοκληρώνονται μέχρι την 1η Απριλίου 2031.
Η δεύτερη εναλλακτική είναι η περιορισμένη επαύξηση δυναμικότητας, ώστε η μεταφορική ικανότητα από τους Κήπους να αυξηθεί στις 456 GWh αερίου ανά ημέρα. Το κόστος θα ανέλθει στα 654 εκατ. ευρώ, με τα έργα να ολοκληρώνονται μέχρι την 1η Δεκεμβρίου 2032.
Με βάση την τρίτη εκδοχή (μερική επαύξηση δυναμικότητας), η μεταφορική ικανότητα θα αυξηθεί στις 514 GWh αερίου αερίου ανά ημέρα . Το κόστος θα ανέλθει στα 1,18 δισ. ευρώ, με τα έργα να ολοκληρώνονται μέχρι την 1η Δεκεμβρίου 2032.
Το τελευταίο σενάριο προβλέπει την πλήρη επαύξηση δυναμικότητας, ώστε η μεταφορική ικανότητα από τους Κήπους να αυξηθεί στις 648 GWh αερίου ανά ημέρα. Το κόστος θα ανέλθει στα 2,287 δισ. ευρώ, με τα έργα να ολοκληρώνονται μέχρι την 1η Δεκεμβρίου 2032.
