Οι μπαταρίες αλλάζουν το επενδυτικό μοντέλο για τις ΑΠΕ με τη στήριξη των τραπεζών

Η απώλεια εσόδων οδηγεί στην προσθήκη μπαταριών σε εν λειτουργία φωτοβολταϊκά. Πρώτες χρηματοδοτήσεις, μέσω αναδιάρθρωσης των δανείων

Φωτοβολταϊκά © unsplash

Κοινός τόπος αρχίζει να γίνεται ανάμεσα στους παραγωγούς ΑΠΕ και τις τράπεζες ότι η προσθήκη μπαταρίας σε φωτοβολταϊκά πάρκα με εγγυημένο έσοδο μπορεί να διασφαλίσει την οικονομική βιωσιμότητα των έργων, ενισχύοντας σημαντικά τα έσοδά τους. Σε ένα περιβάλλον όπου οι περικοπές παραγωγής πυκνώνουν και οι μηδενικές ή αρνητικές χονδρεμπορικές τιμές γίνονται όλο και συχνότερες, η αποθήκευση ενέργειας αρχίζει να αντιμετωπίζεται ως αναγκαία επένδυση για τη διατήρηση των αποδόσεων στον φωτοβολταϊκό κλάδο.

Μάλιστα, σύμφωνα με πληροφορίες του powergame από τραπεζικούς κύκλους, έχουν ήδη υπογραφεί οι πρώτες συμβάσεις χρηματοδότησης, για την εγκατάσταση μπαταριών πίσω από τον μετρητή. Στην πράξη, το μοντέλο που ακολουθείται προβλέπει αναδιάρθρωση του υφιστάμενου δανεισμού των φωτοβολταϊκών πάρκων.

Επομένως, στον δανεισμό ενσωματώνονται και τα πρόσθετα κεφάλαια που απαιτούνται για την προμήθεια της μπαταρίας. Με αυτόν τον τρόπο, η νέα επένδυση «κουμπώνει» πάνω στο ήδη χρηματοδοτούμενο asset, το οποίο πλέον χάρις στη μονάδα αποθήκευσης μπορεί να αξιοποιήσει μέρος της ηλιακής παραγωγής (η οποία τώρα μπορεί συχνά να μένει στα αζήτητα) σε ώρες όπου οι χονδρεμπορικές τιμές κινούνται σε υψηλά επίπεδα.

Ποια έργα είναι στο κάδρο για προσθήκη μπαταρίας

Η δυνατότητα προσθήκης μπαταρίας έχει δοθεί από το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας σε φωτοβολταϊκά που εγκαταστάθηκαν μετά την 4η Ιουλίου 2019. Στην περίπτωση πάρκων με εγγυημένο έσοδο, αυτά συνεχίζουν να αποζημιώνονται με την ταρίφα τους, για την παραγωγή του φωτοβολταϊκού που εγχέεται απευθείας στο δίκτυο.

Επίσης, για να διατηρήσουν το εγγυημένο έσοδο, θα πρέπει η μπαταρία να φορτίζεται αποκλειστικά από το φωτοβολταϊκό (δηλαδή να μην απορροφά ενέργεια από το δίκτυο). Η ενέργεια που προέρχεται από την μπαταρία αμείβεται με την εκάστοτε χονδρεμπορική τιμή. Μάλιστα, για να ξεχωρίζει η πηγή προέλευσης των κιλοβατώρων που «περνούν» στο δίκτυο (από το ηλιακό σύστημα ή την μπαταρία) πρέπει να εγκατασταθεί διακριτός μετρητής στη μονάδα αποθήκευσης.

Οι συμφωνίες δανειοδότησης αφορούν κατά κύριο λόγο ηλιακά συστήματα με ταρίφα μέσω Σύμβασης Ενίσχυσης Διαφορικής Προσαύξησης (ΣΕΔΠ), αφού τα συγκεκριμένα έργα είναι περισσότερο ευάλωτα στην απώλεια εσόδων, καθώς εκτός από τις περικοπές των Διαχειριστών, πλήττονται και από τις μηδενικές – αρνητικές χονδρεμπορικές τιμές. Μάλιστα, η δεύτερη αιτία γίνεται αποκτά ολοένα μεγαλύτερο «αποτύπωμα» στη συρρίκνωση των ποσών που λαμβάνουν οι παραγωγοί.

Ευρεία γκάμα φωτοβολταϊκών

Είναι ενδεικτικό πως στο πρώτο τρίμηνο του 2026 έχουν καταγραφεί 53 15λεπτα που η αγορά ηλεκτρικής ενέργειας δεν έχει θετικό πρόσημο, τα οποία ισοδυναμούν με 164 ώρες με μηδενικές ή αρνητικές τιμές. Για σύγκριση, στο σύνολο του 2025 είχαν καταγραφεί 343 ώρες, ενώ στο πρώτο τρίμηνο του ίδιου έτους οι αντίστοιχες ώρες ήταν ελάχιστες.

Από την άλλη πλευρά, η προσθήκη μπαταριών αφορά φωτοβολταϊκά πάρκα με μία ευρεία γκάμα από μεγέθη. Έτσι, έως αυτή τη στιγμή έχουν αναδιαρθρωθεί δάνεια για την προσθήκη μονάδας αποθήκευσης σε συστήματα που ξεκινούν από σχετικά μικρά ηλιακά (ισχύος περίπου 8 MW) και φτάνουν μέχρι μεσαίες – μεγάλες επενδύσεις (ισχύος 80-100 MW). Το γεγονός αυτό δείχνει ότι το ενδιαφέρον των παραγωγών (και η θετική στάση των τραπεζών) δεν περιορίζεται σε επενδύσεις με συγκεκριμένα χαρακτηριστικά, αλλά αποκτά χαρακτήρα γενικευμένης τάσης.

Προϋπόθεση για να γίνει πραγματικότητα αυτή η τάση ήταν να υπάρξει θετική στάση από τις τράπεζες, για τη δανειοδότηση τέτοιων επενδύσεων. Το «πράσινο φως» άναψε από τα πιστωτικά ιδρύματα, καθώς αυτά «βλέπουν» τις μονάδες αποθήκευσης σαν εργαλείο προστασίας των ταμειακών ροών των φωτοβολταϊκών, το οποίο μπορεί να αλλάξει άρδην τα οικονομικά δεδομένα ενός πάρκου.

Το κριτήριο αξιολόγησης

Καθοριστικός παράγοντας για το αν μία τράπεζα θα εγκρίνει τη χρηματοδότηση είναι το IRR του έργου μετά την προσθήκη της μονάδας αποθήκευσης. Όπως σημειώνουν τα στελέχη των τραπεζών, σημαντικό ρόλο παίζει το ύψος της εγγυημένης ταρίφας του φωτοβολταϊκού, η οποία καθορίζει τα έσοδα της ηλιακής παραγωγής που περνά απευθείας στο δίκτυο.

Η αποθήκευση λειτουργεί σαν οικονομικά «ασπίδα» στις συνθήκες που διαμορφώνονται πλέον στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας. Η συνεχής αύξηση της εγκατεστημένης ισχύος ΑΠΕ έχει οδηγήσει σε έντονη συμπίεση των τιμών κατά τις μεσημβρινές ώρες, όταν η φωτοβολταϊκή παραγωγή κορυφώνεται. Ταυτόχρονα, οι διαχειριστές του συστήματος αναγκάζονται όλο και πιο συχνά να προχωρούν σε περικοπές πράσινης παραγωγής για λόγους ευστάθειας του δικτύου.

Για τους παραγωγούς, αυτό σημαίνει ότι ένα ολοένα μεγαλύτερο μέρος της παραγόμενης ενέργειας είτε δεν αποζημιώνεται είτε πωλείται σε εξαιρετικά χαμηλές τιμές. Επομένως, η δυνατότητα αποθήκευσης της παραγωγής και μεταφοράς της σε ώρες υψηλότερων τιμών αποκτά κρίσιμη σημασία για τη διατήρηση των εσόδων.

Γρήγορη απόσβεση

Παράλληλα, η μεγάλη διαφοροποίηση των χονδρεμπορικών τιμών εντός του 24ώρου δημιουργεί σημαντικές δυνατότητες για αξιοποίηση της διαφοράς ανάμεσα στις χαμηλότερες και υψηλότερες χονδρεμπορικές τιμές μέσα στο 24ωρο (arbitrage).

Μάλιστα, ειδικά για το πρώτο «κύμα» φωτοβολταϊκών που θα εξοπλιστεί με μπαταρίες, και με δεδομένο ότι θα χρειαστεί ένα εύλογο χρονικό διάστημα για να φτάσουν σε μία κρίσιμη μάζα και οι standalone μπαταρίες, παράγοντες της αγοράς εκτιμούν ότι οι μονάδες αποθήκευσης πίσω από τον μετρητή μπορεί να αποσβεστούν μέσα σε μόλις 3 έως 4 χρόνια.

Το γεγονός αυτό εξηγεί γιατί, σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, ολοένα περισσότεροι ιδιοκτήτες φωτοβολταϊκών με ταρίφα σχεδιάζονται να αξιοποιήσουν την αποθήκευση στα έργα τους, κάνοντας κρούση για πρόσθετο δανεισμό στις τράπεζες με τις οποίες συνεργάζονται. Τα στελέχη των τραπεζών επισημαίνουν πως από τις σχετικές συζητήσεις δεν λείπουν και οι μεγάλοι εγχώριοι ενεργειακοί «παίκτες», ενώ εκτιμούν πως είναι θέμα χρόνου να ξεκινήσει ο εξοπλισμός με μπαταρίες μεγάλων χαρτοφυλακίων φωτοβολταϊκών πλέον, μετά τα μεμονωμένα έργα.

Η προοπτική ενίσχυσης αυτής της τάσης, τα αμέσως επόμενα χρόνια, σημαίνει πως στον κλάδο των ΑΠΕ θα αρχίσει να αποκτά σημαντικές διαστάσεις η προσθήκη μπαταριών σε υφιστάμενα φωτοβολταϊκά, σαν νέο επενδυτικό μοντέλο. Ένα μοντέλο που, εκτός των άλλων, θα δώσει «ανάσα» και στον τομέα του developing, ο οποίος τουλάχιστον τον τελευταίο χρόνο κινείται σε χαμηλές ταχύτητες, λόγω των περιορισμένων παραγγελιών νέων ΑΠΕ.