Τρία χρόνια μετά τις απεργίες που παρέλυσαν Χόλιγουντ και συνολικά την αμερικανική κινηματογραφική βιομηχανία, τα μεγάλα στούντιο και τα συνδικάτα κατέληξαν σε συμφωνία για τη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης. Η συμφωνία θεσπίζει νέες δικλίδες προστασίας για τους καλλιτέχνες, χωρίς να αποκλείει την αξιοποίηση των νέων τεχνολογιών.
Μετά τις ιστορικές απεργίες του 2023, υπήρξε κοινό πλαίσιο για την αξιοποίηση της τεχνητής νοημοσύνης, διασφαλίζοντας δικαιώματα και αποζημιώσεις για τους ηθοποιούς, καθώς ο κλάδος του κινηματογράφου στις ΗΠΑεπιχειρεί να ισορροπήσει ανάμεσα στην καινοτομία και την προστασία των δημιουργών.
Η νέα συμφωνία εισάγει αυστηρούς όρους για τα ψηφιακά αντίγραφα ηθοποιών και τη χρήση συνθετικών χαρακτήρων που δημιουργούνται από AI. Η συμφωνία επιτεύχθηκε στο πλαίσιο των διαπραγματεύσεων για τη νέα μισθολογική σύμβαση και αναμένεται να τεθεί σε ισχύ τον Ιούλιο.
Ο Ντάνκαν Κράμπτρι-Άιρλαντ, επικεφαλής διαπραγματευτής του ισχυρού αμερικανικού συνδικάτου ηθοποιών, δήλωσε ότι οι συζητήσεις ήταν «πολύ έντονες», ωστόσο διεξήχθησαν σε σαφώς πιο συνεργατικό κλίμα σε σύγκριση με το παρελθόν.
Όπως σημείωσε, οι απεργίες του 2023, παρά τις δυσκολίες που προκάλεσαν σε όλους τους εμπλεκόμενους, συνέβαλαν στην αποκατάσταση των σχέσεων μεταξύ των στούντιο και των συνδικάτων.
Οι απεργίες που πάγωσαν το Χόλιγουντ
Οι Αμερικανοί σεναριογράφοι, με τη στήριξη των ηθοποιών, προχώρησαν το 2023 σε πολυήμερες κινητοποιήσεις ζητώντας καλύτερες αμοιβές και σαφές ρυθμιστικό πλαίσιο για τη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης.
Η κινητοποίηση είχε ως αποτέλεσμα να ανασταλεί για μήνες η παραγωγή κινηματογραφικών ταινιών και τηλεοπτικών σειρών στις Ηνωμένες Πολιτείες, προκαλώντας σημαντικές οικονομικές επιπτώσεις στη βιομηχανία ψυχαγωγίας.
Σήμερα, τα στούντιο και οι πλατφόρμες streaming αναγνωρίζουν ότι η τεχνητή νοημοσύνη αποτελεί ζήτημα ύψιστης σημασίας για τους εργαζομένους του κλάδου. Παράλληλα, συμφωνούν πως το μεγαλύτερο μέρος της δημιουργικής διαδικασίας πρέπει να εξακολουθήσει να πραγματοποιείται από ανθρώπους.
Σε απεργία οι σεναριογράφοι στο Χόλιγουντ το 2023 © instagram.com/writersguildwest/
Χόλιγουντ: Τεχνητή νοημοσύνη και δικαιώματα καλλιτεχνών
Παρά την πρόοδο που σημειώθηκε, οι ανησυχίες γύρω από την AI παραμένουν έντονες. Ο Ντάνκαν Κράμπτρι-Άιρλαντ επισήμανε ότι οι τεχνολογικές εξελίξεις των τελευταίων τριών ετών έχουν επιταχύνει δραματικά τις δυνατότητες των σχετικών εργαλείων.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η ψηφιακά δημιουργημένη ηθοποιός Τίλι Νόργουντ, που αναπτύχθηκε από την εταιρεία Particle6 και προσέλκυσε το ενδιαφέρον της βιομηχανίας όταν πρωταγωνίστησε σε ταινία μικρού μήκους η οποία κυκλοφόρησε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης το 2025.
Στιγμιότυπο της ταινίας Barbie, η οποία αν και πέτυχε τεράστιες εισπράξεις δεν κατάφερε να κάνει και πάλι τις γυναίκες πρωταγωνίστριες στο Χόλιγουντ © PrIntscreen Youtube
Νέοι κανόνες για την τεχνητή νοημοσύνη στο Χόλιγουντ
Η συμφωνία δεν απαγορεύει τη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης, αλλά καθορίζει σαφείς όρους προστασίας για συγκεκριμένες εφαρμογές της.
Η πρώτη κατηγορία αφορά τα ψηφιακά αντίγραφα ηθοποιών, ζωντανών ή αποβιωσάντων. Σε αυτές τις περιπτώσεις, η χρήση της τεχνολογίας προϋποθέτει τη ρητή συναίνεση του καλλιτέχνη ή των δικαιούχων του, καθώς και δίκαιη οικονομική αποζημίωση.
Η δεύτερη κατηγορία αφορά τους συνθετικούς χαρακτήρες που δημιουργούνται από συστήματα τεχνητής νοημοσύνης και δεν βασίζονται σε υπαρκτά πρόσωπα. Επειδή δεν αναπαριστούν κάποιο συγκεκριμένο άτομο, δεν απαιτείται συναίνεση ή καταβολή αποζημίωσης.
Ωστόσο, η συμφωνία προβλέπει ότι η χρήση τέτοιων συνθετικών χαρακτήρων θα πρέπει να περιορίζεται σε εξαιρετικές ή ασυνήθιστες περιπτώσεις. Παρότι δεν επιβάλλεται πλήρης απαγόρευση, τίθενται αυστηρές και αποτρεπτικές προϋποθέσεις για την αξιοποίησή τους.
Μία ακόμη σημαντική πρόβλεψη αφορά τον τομέα του ντουμπλάζ. Οι νέοι κανόνες αποσκοπούν στο να αποτρέψουν την αναπαραγωγή της φωνής πρωταγωνιστών σε άλλες γλώσσες μέσω τεχνητής νοημοσύνης χωρίς τη συγκατάθεσή τους, ενισχύοντας περαιτέρω την προστασία των δικαιωμάτων των καλλιτεχνών στην ψηφιακή εποχή.
Στίβεν Σπίλμπεργκ: Η τεχνητή νοημοσύνη δεν υποκαθιστά την ψυχή
Ο Στίβεν Σπίλμπεργκ, πάντως, αποκάλυψε ότι δεν χρησιμοποιεί τεχνητή νοημοσύνη «σε οτιδήποτε δημιουργικό». Ο θρυλικός σκηνοθέτης, ο οποίος κυκλοφόρησε την ταινία επιστημονικής φαντασίας με τίτλο «Τεχνητή Νοημοσύνη» (Artificial Intelligence) το 2001, σχολίασε τη χρήση της τεχνολογίας στον κινηματογράφο.
Καλεσμένος στο στο podcast IMO με τη Μισέλ Ομπάμα και τον Κρεγκ Ρόμπινσον, ο Σπίλμπεργκ είπε ότι δεν θέλει η τεχνητή νοημοσύνη να αναλάβει τη δημιουργική διαδικασία στο Χόλιγουντ.
Ο Αμερικανός σκηνοθέτης, σεναριογράφος και παραγωγός είπε ότι πιστεύει ότι το AI θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για την «εύρεση λύσεων σε ιατρικά ζητήματα», εξέφρασε ωστόσο ανησυχία για τον αντίκτυπο που θα μπορούσε να έχει στον κλάδο του. «Εκεί που δεν αγαπώ την τεχνητή νοημοσύνη είναι όταν παίρνει θέση ή υπάρχει μια άδεια καρέκλα στο τραπέζι ενός συγγραφέα» εξήγησε.
«Αν η τεχνητή νοημοσύνη θέλει να με βοηθήσει να βρω τοποθεσίες, αυτό είναι υπέροχο. Μας γλιτώνει όλους από πολλή δουλειά», πρόσθεσε. Ο σκηνοθέτης είπε πώς δεν χρειάζεται την τεχνητή νοημοσύνη για να του δώσει δημιουργική κατεύθυνση σχετικά με το αν έχει «τον κατάλληλο ανταγωνιστή», «πώς να γράψει τους διαλόγους μου για έναν χαρακτήρα» ή ακόμα και «πώς πρέπει να είναι τα σκηνικά».
«Χρησιμοποιήστε την τεχνητή νοημοσύνη ως εργαλείο, αλλά μην την χρησιμοποιείτε σε οτιδήποτε δημιουργικό. Εκεί βάζω εγώ τα όρια».
