“Παγίδα του Θουκυδίδη”: Τι σημαίνει το μήνυμα Σι προς Τραμπ

Τι είναι η «Παγίδα του Θουκυδίδη» -Το μήνυμα του Σι προς τον Τραμπ και η ανησυχία για σύγκρουση ΗΠΑ-Κίνας

Ο Κινέζος Πρόεδρος Σι Τζινπίνγκ και ο πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ © EPA/Maxim Shemetov

Με μια αναφορά στην «Παγίδα του Θουκυδίδη» ο πρόεδρος της Κίνας, Σι Τζινπίνγκ, επιχείρησε να στείλει μήνυμα αποκλιμάκωσης στον Αμερικανό ομόλογό του Ντόναλντ Τραμπ κατά τη διάρκεια της συνάντησής τους στο Πεκίνο, που πραγματοποιείται σε σε μια συγκυρία ισχυρών γεωπολιτικών εντάσεων μεταξύ Ουάσιγκτον και Πεκίνου, με μεγάλα ανοιχτά μέτωπα στο εμπόριο, την τεχνολογία, την Ταϊβάν και τον στρατιωτικό ανταγωνισμό στον Ινδο-Ειρηνικό.

Χαιρετίζοντας τον Αμερικανό πρόεδρο ο Κινέζος ομόλογός του χαρακτήρισε τις σχέσεις ΗΠΑ-Κίνας ως ένα από τα σημαντικότερα ζητήματα της εποχής, καλώντας τις δύο πλευρές να ξεπεράσουν τη λεγόμενη «Παγίδα του Θουκυδίδη» και να επιλέξουν τη συνεργασία αντί της σύγκρουσης.

Τι είναι η «Παγίδα του Θουκυδίδη»

Ο συγκεκριμένος όρος παραπέμπει στην επικίνδυνη δυναμική που αναπτύσσεται όταν μία ανερχόμενη δύναμη προκαλεί φόβο στην κυρίαρχη υπερδύναμη  με αποτέλεσμα να αυξάνεται ο κίνδυνος πολέμου ή μετωπικής αντιπαράθεσης.

Έγινε ευρέως γνωστός σε διεθνές επίπεδο από τα γραπτά του Αμερικανού πολιτικού επιστήμονα Γκρέιχαμ Άλισον, ο οποίος χρησιμοποίησε το ιστορικό παράδειγμα του Πελοποννησιακού Πολέμου και της αντιπαράθεσης μεταξύ Αθήνας και Σπάρτης που είχε αναφέρει στο έργο του ο αρχαίος έλληνας ιστορικός.

Ο Θουκυδίδης είχε γράψει συγκεκριμένα  ότι «η άνοδος της Αθήνας και ο φόβος που αυτή προκάλεσε στη Σπάρτη» ήταν οι βασικοί λόγοι που οδήγησαν στον πόλεμο. Η θεωρία χρησιμοποιείται σήμερα συχνά ως αναλογία για την άνοδο της Κίνας απέναντι στη μακροχρόνια παγκόσμια κυριαρχία των Ηνωμένων Πολιτειών.

Σι: «Όταν συνεργαζόμαστε, κερδίζουν και οι δύο»

Ο Σι Τζινπίνγκ αξιοποίησε τη θεωρία για να υποστηρίξει ότι οι ΗΠΑ δεν πρέπει να αντιμετωπίζουν την άνοδο της Κίνας ως απειλή.

«Όταν οι δύο πλευρές συνεργάζονται, και οι δύο ωφελούνται. Όταν συγκρούονται, και οι δύο υποφέρουν», ανέφερε ο πρόεδρος της Κίνας, προσθέτοντας ότι τα κοινά συμφέροντα των δύο χωρών είναι σημαντικότερα από τις διαφορές τους.

Παράλληλα, υποστήριξε ότι η Ουάσινγκτον και το Πεκίνο πρέπει να λειτουργούν ως «εταίροι και όχι αντίπαλοι», σε μια προσπάθεια να περιοριστεί η ένταση που έχει αυξηθεί τα τελευταία χρόνια.

Οι εστίες έντασης μεταξύ Ουάσιγκτον και Πεκίνου

Οι σχέσεις ΗΠΑ-Κίνας παραμένουν τεταμένες λόγω σειράς μείζονων ζητημάτων, όπως οι αμερικανικοί δασμοί, οι περιορισμοί στην τεχνολογία και τους ημιαγωγούς, το ζήτημα της Ταϊβάν, αλλά και η μάχη στρατιωτικής επιρροής στον Ινδο-Ειρηνικό.

Αναλυτές εκτιμούν ότι η αντιπαράθεση μεταξύ των δύο μεγαλύτερων οικονομιών του κόσμου προσομοιάζει όλο και περισσότερο στο σενάριο της «Παγίδας του Θουκυδίδη» όπου ακόμη και ένα  στρατηγικό λάθος μπορεί αν αποτελέσει απειλή για την παγκόσμια σταθερότητα και την οικονομία.