Με ρυθμό σημαντικά υψηλότερο των προβλέψεων αναπτύχθηκε η οικονομία των ΗΠΑ το τρίτο τρίμηνο του 2026, επιβεβαιώνοντας την ανθεκτικότητά της παρά τις γεωπολιτικές αναταράξεις και τις επίμονες πληθωριστικές πιέσεις.
Σύμφωνα με την προκαταρκτική εκτίμηση του αμερικανικού υπουργείου Εμπορίου, το πραγματικό ΑΕΠ αυξήθηκε κατά 3,4% σε ετήσια σύγκριση την περίοδο Ιουλίου-Σεπτεμβρίου, έναντι 2,2% το δεύτερο τρίμηνο. Οι οικονομολόγοι που συμμετείχαν σε έρευνα του Reuters ανέμεναν ανάπτυξη 3,2%, ενώ οι προβλέψεις που συγκέντρωσε η Wall Street Journal έκαναν λόγο για 3,1%.
Τα στοιχεία δημοσιοποιήθηκαν λίγες ημέρες πριν από τις ενδιάμεσες εκλογές της 3ης Νοεμβρίου, οι οποίες θα καθορίσουν τις ισορροπίες στο Κογκρέσο και αποτελούν κρίσιμη πολιτική δοκιμασία για τον πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ.
Η κατανάλωση παραμένει κινητήριος δύναμη
Βασικός παράγοντας της ανάπτυξης ήταν η ισχυρή καταναλωτική δαπάνη, η οποία αντιπροσωπεύει περισσότερο από τα δύο τρίτα της αμερικανικής οικονομίας. Η κατανάλωση αυξήθηκε με ετησιοποιημένο ρυθμό 3,8% το τρίτο τρίμηνο, διατηρώντας την ίδια δυναμική με το προηγούμενο τρίμηνο.
Η σχετικά χαμηλή ανεργία και ο περιορισμένος αριθμός απολύσεων εξακολουθούν να στηρίζουν τις δαπάνες των νοικοκυριών, παρά την επιβράδυνση των προσλήψεων.
Ωστόσο, η εικόνα δεν είναι εξίσου θετική για όλους τους Αμερικανούς.
Ο πληθωρισμός επιταχύνθηκε τον Σεπτέμβριο, ενώ οι αυξήσεις των μισθών δεν κατάφεραν να αντισταθμίσουν πλήρως την άνοδο των τιμών. Ιδιαίτερα ευάλωτα εμφανίζονται τα νοικοκυριά χαμηλότερου εισοδήματος, τα οποία διαθέτουν μεγαλύτερο μέρος του προϋπολογισμού τους για καύσιμα και βασικά αγαθά.
Η τεχνητή νοημοσύνη στηρίζει την ανάπτυξη
Καθοριστική συμβολή στην οικονομική δραστηριότητα είχαν και οι επενδύσεις στην τεχνητή νοημοσύνη. Η κατασκευή μεγάλων κέντρων δεδομένων και οι αυξημένες δαπάνες των τεχνολογικών εταιρειών για υπολογιστικές υποδομές αποτελούν πλέον σημαντικό μοχλό ανάπτυξης. Η Goldman Sachs εκτιμά ότι οι επενδύσεις που σχετίζονται με την τεχνητή νοημοσύνη στις ΗΠΑ θα μπορούσαν να φτάσουν το 1,9% του ΑΕΠ.
Παρά το γεγονός ότι σημαντικό μέρος των κεφαλαίων κατευθύνεται στην αγορά εισαγόμενων ημιαγωγών, η κατασκευή νέων εγκαταστάσεων δημιουργεί θέσεις εργασίας και ενισχύει τις εγχώριες επενδύσεις.
Η συγκεκριμένη δυναμική αντισταθμίζει εν μέρει την αδυναμία που καταγράφεται στον κατασκευαστικό κλάδο κατοικιών, ο οποίος εξακολουθεί να επιβαρύνεται από τα υψηλά επιτόκια.
Το δίλημμα της Fed
Τα ισχυρά στοιχεία ανάπτυξης δημοσιοποιήθηκαν μία ημέρα μετά την απόφαση της Federal Reserve να διατηρήσει αμετάβλητα τα επιτόκια στο εύρος 3,75%-4%.
Ο πρόεδρος της Fed, Κέβιν Γουόρς, αναγνώρισε ότι η οικονομική δραστηριότητα αναπτύσσεται με ισχυρό ρυθμό, χάρη στην κατανάλωση και τις επιχειρηματικές επενδύσεις. Ωστόσο, η επιμονή του πληθωρισμού περιπλέκει τις επόμενες αποφάσεις της αμερικανικής κεντρικής τράπεζας, με οικονομολόγους να αναμένουν νέα αύξηση επιτοκίων τον Δεκέμβριο.
Παρά την εντυπωσιακή επίδοση του ΑΕΠ, παραμένουν ανοιχτά ερωτήματα για τη βιωσιμότητα της ανάπτυξης, καθώς τα νοικοκυριά περιορίζουν τις αποταμιεύσεις τους, ενώ οι μεγάλες επενδύσεις στην τεχνητή νοημοσύνη ενδέχεται να επιβραδυνθούν.
