Ο Χιρόσι Οκούντα, ο άνθρωπος που συνέδεσε το όνομά του με τη διεθνή επέκταση της Toyota και την ανάδειξη του Prius σε σύμβολο της υβριδικής τεχνολογίας, πέθανε χθες σε ηλικία 93 ετών.
Ο Οκούντα πέρασε ολόκληρη την επαγγελματική του ζωή στην Toyota και ανέβηκε σταδιακά στην ιεραρχία, αναλαμβάνοντας πρόεδρος το 1995. Ήταν ο πρώτος άνθρωπος εκτός της ιδρυτικής οικογένειας Τογιόντα που βρέθηκε στην κορυφή της εταιρείας έπειτα από σχεδόν τρεις δεκαετίες οικογενειακής διοίκησης.
Η ανάληψη της ηγεσίας έγινε το 1995 σε μια δύσκολη περίοδο, αποτελώντας τον πρώτο άνθρωπο που βρέθηκε στην κορυφή της Toyota χωρίς να αποτελεί μέλος της ιδρυτικής οικογενείας.
Στα μέσα της δεκαετίας του 1990 η Toyota αντιμετώπιζε πτώση κερδών και απώλεια μεριδίου στην ιαπωνική αγορά. Ο Οκούντα απάντησε με επιθετική επέκταση στο εξωτερικό, αλλαγή της εικόνας της εταιρείας και αυστηρό περιορισμό του κόστους.
Τα πρώτα εργοστάσια εκτός Ιαπωνίας
Η στρατηγική του Οκούντα ήταν σημαντική στην προώθηση νέων, συχνά πρωτοποριακών μοντέλων. Έδωσε ιδιαίτερο βάρος στη διεθνή επέκταση της Toyota, επιβλέποντας νέες επενδύσεις και εργοστάσια εκτός Ιαπωνίας, σε μια προσπάθεια να μετατρέψει την εταιρεία σε πραγματικά παγκόσμιο κατασκευαστή.
Παράλληλα, η στήριξή του στην υβριδική τεχνολογία αποδείχθηκε καθοριστική, με το Prius να ανοίγει τον δρόμο για την τεράστια γκάμα υβριδικών μοντέλων που ακολούθησε.
Επί των ημερών του, η Toyota προχώρησε στην κατασκευή εργοστασίου στη Γαλλία και επέκτεινε την παραγωγή της στις ΗΠΑ, ενώ έκλεισε για πρώτη φορά εργοστάσιο στην Ιαπωνία. Το σχέδιό του, γνωστό ως «2005 Vision», στόχευε σε ταχύτερη ανάπτυξη και μεγαλύτερη διεθνή παρουσία.
Η επιθετική αυτή στρατηγική είχε και κόστος. Ορισμένοι επικριτές θεώρησαν ότι η επέκταση έγινε υπερβολικά γρήγορα, συμβάλλοντας αργότερα σε προβλήματα ποιότητας και σε πλεονάζουσα παραγωγική δυναμικότητα.
Η μεγαλύτερη ίσως παρακαταθήκη του, όμως, ήταν η επιμονή του σε αυτοκίνητα που εκείνη την εποχή έμοιαζαν με μεγάλο ρίσκο.
Το υβριδικό πείραμα Prius
Toyota Prius © motorone.gr
Ο Okuda ήταν ένας από τους ανθρώπους που πίστεψαν και στήριξαν από νωρίς την υβριδική τεχνολογία, προβλέποντας τις τάσεις που θα επικρατούσαν τα επόμενα χρόνια στην αγορά και επενδύοντας σημαντικά στα υβριδικά μέσα κίνησης, ξεκινώντας έτσι την ιδιαίτερα επιτυχημένη πορεία της ιαπωνικής φίρμας στον τομέα των εξηλεκτρισμένων συστημάτων.
Ο Οκούντα στήριξε το Prius, το πρώτο υβριδικό μοντέλο μαζικής παραγωγής της Toyota, το οποίο παρουσιάστηκε στην Ιαπωνία το 1997.
Το αυτοκίνητο αντιμετωπίστηκε αρχικά με δυσπιστία, ακόμη και από στελέχη της αμερικανικής αυτοκινητοβιομηχανίας, όμως τελικά απέκτησε φανατικό κοινό και εξελίχθηκε σε ένα από τα σημαντικότερα μοντέλα στην ιστορία της Toyota.
Η επιλογή αυτή αποδείχθηκε καθοριστική για την πορεία της εταιρείας. Το Prius αποτέλεσε τη βάση για την ανάπτυξη μιας ολόκληρης σειράς υβριδικών μοντέλων, τα οποία σήμερα αποτελούν σημαντικό κομμάτι της γκάμας της Toyota και της στρατηγικής εξηλεκτρισμού της.
Ο Οκούντα είχε επίσης καθοριστικό ρόλο στην προώθηση του RAV4, ενός SUV που εξελίχθηκε σε ακόμη ένα από τα εμπορικά επιτυχημένα μοντέλα της εταιρείας.
Ήταν γνωστός για τον ευθύ τρόπο με τον οποίο μιλούσε, την ταχύτητα στις αποφάσεις του και την προθυμία του να αναλαμβάνει ρίσκα. Κάποτε είχε χαρακτηρίσει «ανόητους» τους ανταγωνιστές του στο Ντιτρόιτ για την προσπάθειά τους να πουλήσουν στην Ιαπωνία μεγάλα αυτοκίνητα, ακατάλληλα για τους στενούς δρόμους της χώρας.
Η δράση του εκτός αυτοκινήτων
Η δράση του δεν περιορίστηκε στην επιχειρηματική στρατηγική. Στις αρχές της δεκαετίας του 1970, όταν ήταν επικεφαλής της Toyota στις Φιλιππίνες, είχε φτάσει στο σημείο να διασχίσει ζούγκλα για να συναντήσει αριστερούς αντάρτες.
Αργότερα, ως πρόεδρος της Toyota, συμμετείχε παρασκηνιακά στην αποκλιμάκωση εμπορικών εντάσεων μεταξύ ΗΠΑ και Ιαπωνίας, σε μια περίοδο που η Ουάσινγκτον απειλούσε ακόμη και με δασμούς 100% στις ιαπωνικές εισαγωγές πολυτελών αυτοκινήτων.
Το 1999 παρέδωσε την καθημερινή διοίκηση στον Φούτζιο Τσο και ανέλαβε πρόεδρος του διοικητικού συμβουλίου, θέση που διατήρησε έως το 2006. Παρέμεινε σύμβουλος και μέλος του διοικητικού συμβουλίου μέχρι το 2009, συνεχίζοντας να ασκεί επιρροή στην εταιρεία.
Η επιρροή του Οκούντα ξεπέρασε τα όρια της Toyota. Μετά την αποχώρησή του από την ενεργό διοίκηση της εταιρείας, ανέλαβε την ηγεσία της Keidanren, της μεγαλύτερης επιχειρηματικής οργάνωσης της Ιαπωνίας, ενώ συμμετείχε και ως σύμβουλος σε θέματα οικονομικής πολιτικής της ιαπωνικής κυβέρνησης.
