Η Τουρκία στράφηκε σε δύο από τις μεγαλύτερες τράπεζές της, προκειμένου αυτές να αναλάβουν την εποπτεία της εκκαθάρισης 131 funds που έχουν εμπλακεί σε μια υπόθεση που έχει κλονίσει τον κλάδο διαχείρισης περιουσιακών στοιχείων της χώρας: μεγάλα τουρκικά funds δήλωσαν ότι δεν είναι σε θέση να ικανοποιήσουν αιτήματα των επενδυτών τους για τοποθετήσεις.
Όπως μεταδίδει το Bloomberg, οι τράπεζες Turkiye Is Bankasi και Ziraat Bankasi -η δεύτερη κρατική- θα επιβλέψουν τη διαδικασία εκκαθάρισης, ανακοίνωσε αργά την Πέμπτη το Συμβούλιο Κεφαλαιαγοράς της Τουρκίας (SPK). Τα funds που διατάχθηκε να εκκαθαριστούν έχουν επενδύσεις συνολικής αξίας άνω των 18 δισ. δολαρίων και περίπου 350.000 επενδυτές.
Η Isbank θα αναλάβει τα κεφάλαια που έχουν συσταθεί από την Tera Portfoy Yonetimi, ενώ η Ziraat θα εποπτεύσει κεφάλαια που διαχειρίζονται άλλες έξι εταιρείες διαχείρισης περιουσιακών στοιχείων, μεταξύ των οποίων και η Pusula Portfoy Yonetimi.
Σύμφωνα με την εποπτική αρχή, οι τράπεζες θα πωλούν σταδιακά τα περιουσιακά στοιχεία που κατέχουν τα κεφάλαια και θα μεταφέρουν τα έσοδα στους επενδυτές, αναλογικά με το ποσοστό συμμετοχής τους. Προτεραιότητα θα δοθεί στα αιτήματα εξαγοράς μεριδίων που υποβλήθηκαν μετά τις 13:30 της 17ης Σεπτεμβρίου.
Η κίνηση αυτή έρχεται μετά από μία εβδομάδα αναταράξεων στον τουρκικό κλάδο επενδυτικών κεφαλαίων, καθώς οι Tera και Pusula δήλωσαν ότι δεν ήταν σε θέση να ικανοποιήσουν ορισμένα αιτήματα επενδυτών για εξαγορά συμμετοχών τους. Οι πιέσεις είχαν αρχίσει να συσσωρεύονται από τον Αύγουστο, όταν οι ρυθμιστικές αρχές αυστηροποίησαν τους κανόνες για τα μετοχικά κεφάλαια που είχαν συγκεντρωμένες τοποθετήσεις σε εταιρείες με περιορισμένη ελεύθερη διασπορά (free float), αναγκάζοντας ορισμένους διαχειριστές να μειώσουν ή να ρευστοποιήσουν θέσεις.
Στη συνέχεια, η πίεση μεταδόθηκε στην ευρύτερη αγορά, προκαλώντας ένα τριήμερο κύμα πωλήσεων στις τουρκικές μετοχές αυτή την εβδομάδα και μεγάλες απώλειες σε δεκάδες μετοχές μικρότερης κεφαλαιοποίησης. Αυτό οδήγησε τις εποπτικές αρχές και άλλους αρμόδιους φορείς να παρέμβουν, προχωρώντας σε εκκαθαρίσεις, απαγορεύσεις διαπραγμάτευσης και μέτρα για την ενίσχυση της ρευστότητας.
Οι αρχές έχουν επίσης θέσει υπό κράτηση αρκετά στελέχη του χρηματοπιστωτικού κλάδου, έχουν επιβάλει απαγορεύσεις εξόδου από τη χώρα και έχουν καταθέσει ποινικές καταγγελίες σχετικά με καταγγελλόμενη χειραγώγηση των τιμών των μετοχών.
Τουρκία: Εκκαθαρίσεις, απαγορεύσεις εξόδου από τη χώρα και συλλήψεις
Όπως συνοψίζει το Bloomberg, Τούρκοι αξιωματούχοι προσπαθούν να αποτρέψουν την εξάπλωση της κατάρρευσης ορισμένων από τις πιο γνωστές εταιρείες διαχείρισης περιουσιακών στοιχείων της χώρας στον ευρύτερο χρηματοπιστωτικό κλάδο.
Οι αρχές ανακοίνωσαν ότι αρκετά κορυφαία στελέχη του χρηματοπιστωτικού τομέα είτε τέθηκαν υπό κράτηση είτε τους επιβλήθηκαν απαγορεύσεις εξόδου από τη χώρα, στο πλαίσιο μιας διευρυνόμενης έρευνας που σχετίζεται με μαζικές εκροές κεφαλαίων από εταιρείες διαχείρισης περιουσιακών στοιχείων αυτή την εβδομάδα. Η αστυνομία συνέλαβε τον πρόεδρο της Pusula Portfoy, Muhammed Yariz, ενώ έθεσε υπό κράτηση τον πρόεδρο της Hedef Holding, Namik Kemal Gokalp, τον βασικό μέτοχο της Destek Holding, Altunc Kumova, καθώς και τον αναπληρωτή διευθύνοντα σύμβουλο της Tera Portfoy, Ibrahim Bekci. Στον πρόεδρο της Tera Holding, Emre Tezmen, επιβλήθηκε απαγόρευση εξόδου από τη χώρα.
Νωρίτερα την Πέμπτη, οι ρυθμιστικές αρχές είχαν ανακοινώσει μια σειρά μέτρων για τον περιορισμό της ανατάραξης στις αγορές, μεταξύ των οποίων σχέδια για την εκκαθάριση σχεδόν 20 δισ. δολαρίων σε επενδυτικά κεφάλαια που διαχειρίζεται η Tera Portfoy και άλλες εταιρείες, καθώς και την υποβολή ποινικών καταγγελιών σε βάρος δεκάδων ατόμων και την επιβολή απαγορεύσεων διαπραγμάτευσης για καταγγελλόμενη χειραγώγηση των τιμών των μετοχών. Οι αξιωματούχοι δεσμεύτηκαν επίσης να λάβουν μέτρα ώστε η κρίση να μην εξαπλωθεί.
Τα προβλήματα είναι «προσωρινά και διαχειρίσιμα», υποστήριξε η Επιτροπή Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας σε ανακοίνωσή της, έπειτα από έκτακτη συνεδρίαση υπό την προεδρία του υπουργού Οικονομικών Μεχμέτ Σιμσέκ το πρωί της Πέμπτης. Η κεντρική τράπεζα της Τουρκίας ανακοίνωσε αρκετά μέτρα για την ενίσχυση της ρευστότητας στην αγορά και δήλωσε ότι θα λάβει πρόσθετα μέτρα, εφόσον χρειαστεί.
Η αρχική αντίδραση ήταν θετική, καθώς ο βασικός χρηματιστηριακός δείκτης, ο Borsa Istanbul 100, σταθεροποιήθηκε μετά από ένα τριήμερο sell-off που είχε εξαλείψει σχεδόν το 10% της αξίας του δείκτη, ενώ ο υποδείκτης των τραπεζών σημείωσε άνοδο έως και 9,4%. Ο δείκτης BIST 100 έκλεισε την ημέρα με άνοδο 3%. Ωστόσο, εκατοντάδες μικρότερες μετοχές εκτός των βασικών δεικτών συνέχισαν να καταγράφουν κατακόρυφη πτώση, με περισσότερες από 100 από αυτές να πλησιάζουν το ημερήσιο ρυθμιστικό όριο απωλειών του 10%.
«Η εκδοχή της ιστορίας όπου βλέπει κανείς το ποτήρι μισοάδειο είναι ότι οι επενδυτές στο Borsa Istanbul δεν θα έπρεπε εξαρχής να είχαν υποβληθεί σε αυτή τη δοκιμασία», δήλωσε ο Emre Akcakmak, επικεφαλής των αγορών frontier στην East Capital στο Ντουμπάι. «Η εκδοχή όπου το ποτήρι είναι μισογεμάτο, ωστόσο, είναι ότι οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής όχι μόνο επιδίωξαν να βελτιώσουν το ρυθμιστικό πλαίσιο, αλλά έλαβαν και συγκεκριμένα μέτρα για να αμβλύνουν την πίεση που επηρέαζε ολόκληρο το χρηματοπιστωτικό σύστημα, μετά την έκτακτη συνεδρίαση που πραγματοποιήθηκε νωρίτερα σήμερα».
Οι εξελίξεις έχουν στρέψει την προσοχή στους κινδύνους που δημιουργεί ο ταχέως αναπτυσσόμενος κλάδος επενδυτικών κεφαλαίων της Τουρκίας, όπου ορισμένοι διαχειριστές είχαν δημιουργήσει μεγάλες θέσεις σε μετοχές με σχετικά περιορισμένη ρευστότητα.
Στο επίκεντρο του κερδοσκοπικού πυρετού βρέθηκε η Tera, μια εταιρεία διαχείρισης περιουσιακών στοιχείων που ιδρύθηκε από τον Emre Tezmen και διαχειρίζεται περίπου 730 δισ. τουρκικές λίρες (15 δισ. δολάρια). Η εταιρεία είχε γίνει αντικείμενο συζήτησης στους χρηματοπιστωτικούς κύκλους της Κωνσταντινούπολης, καθώς κατέγραφε κέρδη που, με τα συνήθη δεδομένα, έμοιαζαν εξωπραγματικά, με το βασικό της επενδυτικό κεφάλαιο να καταγράφει απόδοση άνω του 66.000% σε διάστημα τριών ετών. Το κεφάλαιο εφάρμοζε μια στρατηγική διοχέτευσης δισεκατομμυρίων τουρκικών λιρών σε έναν περιορισμένο κύκλο συνδεδεμένων εταιρειών, ενισχύοντας παράλληλα τις τοποθετήσεις με δανεικά κεφάλαια.
Ο Tezmen χρησιμοποίησε τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης για να υπερασπιστεί την εταιρεία του, γράφοντας σε ανάρτησή του στο X ότι υπάρχει μόνο «ένα προσωρινό πρόβλημα ρευστότητας σε ορισμένα κεφάλαια».
