Τις βασικές αλλαγές στο καθεστώς εργασίας στις πλατφόρμες παρουσίασε σήμερα η υπουργός Εργασίας, Νίκη Κεραμέως, μαζί με τον γενικό γραμματέα Εργασιακών Σχέσεων, Νίκο Μηλαπίδη.
Επίσης, η υπουργός αναφέρθηκε στο ζήτημα των εργαζομένων της Pizza Fan, γνωστοποιώντας ότι βρίσκονται σε εξέλιξη οι πληρωμές των μισθών. Όπως δήλωσε, υπάρχουν συνεχείς επαφές με τους εκπροσώπους της εταιρείας και των εργαζομένων.
Σύμφωνα με την κ. Κεραμέως, την περασμένη εβδομάδα ξεκίνησε η καταβολή των μισθών Οκτωβρίου στους εργαζομένους της Pizza Fan που απασχολούνται σε καταστήματα franchise. Την ίδια ώρα, βρίσκονται σε εξέλιξη, μέσω τραπεζών, οι πληρωμές των εργαζομένων της μητρικής εταιρείας.
Η υπουργός υπογράμμισε, τέλος, ότι οι συμβάσεις εργασίας στην Pizza Fan παραμένουν ενεργές και, κατά συνέπεια, πρέπει να καταβληθούν κανονικά τόσο οι μισθοί όσο και οι ασφαλιστικές εισφορές.
Το νομοσχέδιο
Το νομοσχέδιο ενσωματώνει την ευρωπαϊκή Οδηγία 2024/2831 και επιχειρεί να αντιμετωπίσει τις προκλήσεις που δημιουργεί η ολοένα μεγαλύτερη χρήση αλγορίθμων στην οργάνωση της εργασίας. Πρόκειται για συστήματα που μπορούν να αναθέτουν καθήκοντα, να παρακολουθούν την απόδοση των εργαζομένων, να επηρεάζουν τις αμοιβές τους και να συμμετέχουν στη λήψη αποφάσεων για τη συνέχιση ή τη διακοπή μιας συνεργασίας.
Η υπουργός Εργασίας ανέφερε ότι έχει ξεκινήσει νέος γύρος διαλόγου με τους κοινωνικούς εταίρους, πριν το νομοσχέδιο τεθεί σε δημόσια διαβούλευση τις αμέσως επόμενες ημέρες.
Μία από τις σημαντικότερες παρεμβάσεις αφορά τον τρόπο με τον οποίο οι ψηφιακές πλατφόρμες χρησιμοποιούν αυτοματοποιημένα συστήματα για τη διαχείριση των εργαζομένων τους.
Σύμφωνα με την παρουσίαση του υπουργείου Εργασίας, θεσπίζονται περιορισμοί στην επεξεργασία ευαίσθητων προσωπικών δεδομένων. Ειδικότερα, απαγορεύεται η επεξεργασία συγκεκριμένων πληροφοριών που αφορούν την ψυχολογική κατάσταση των εργαζομένων, τις ιδιωτικές συνομιλίες τους, τα βιομετρικά δεδομένα, το ιατρικό ιστορικό και τη φυλετική καταγωγή.
Παράλληλα, οι πλατφόρμες θα υποχρεούνται να ενημερώνουν τους εργαζομένους και τις αρμόδιες αρχές για τα αυτοματοποιημένα συστήματα που χρησιμοποιούν και τα δεδομένα που επεξεργάζονται. Προβλέπεται επίσης η διενέργεια εκτίμησης αντικτύπου για την προστασία προσωπικών δεδομένων, καθώς και η διασφάλιση της φορητότητας των δεδομένων.
Ιδιαίτερη σημασία έχει η καθιέρωση ανθρώπινης εποπτείας στις κρίσιμες αποφάσεις. Ενδεικτικά, αποφάσεις περιορισμού, αναστολής ή οριστικής παύσης ενός λογαριασμού ή μιας συνεργασίας θα πρέπει να υπόκεινται σε ανθρώπινο έλεγχο.
Οι εργαζόμενοι θα έχουν δικαίωμα να ζητούν εξηγήσεις για αποφάσεις που βασίζονται σε αλγορίθμους, αλλά και να αιτούνται την επανεξέταση αποφάσεων που λαμβάνονται αποκλειστικά από αυτοματοποιημένα συστήματα.
Το νομοσχέδιο προβλέπει ακόμη την αξιολόγηση των συστημάτων με τη συμμετοχή εκπροσώπων των εργαζομένων, καθώς και μέτρα προστασίας της υγείας και της ασφάλειάς τους από τους κινδύνους της αλγοριθμικής διαχείρισης.
Όταν μια πλατφόρμα σχεδιάζει να εισαγάγει τέτοια συστήματα, θα πρέπει να ενημερώνει και να διαβουλεύεται με τους εκπροσώπους των εργαζομένων ή, εφόσον δεν υπάρχουν, απευθείας με τους ίδιους. Προβλέπεται επίσης η δυνατότητα συνδρομής εμπειρογνώμονα, με τις σχετικές δαπάνες να βαρύνουν υπό προϋποθέσεις την πλατφόρμα, εφόσον απασχολεί περισσότερους από 250 εργαζομένους.
Πότε ένας συνεργάτης πλατφόρμας θα θεωρείται μισθωτός
Στον δεύτερο άξονα του νομοσχεδίου εισάγεται μαχητό τεκμήριο εξαρτημένης εργασίας, χωρίς να περιορίζεται η δυνατότητα μιας επιχείρησης να συνεργάζεται είτε με μισθωτούς είτε με αυτοαπασχολούμενους.
Συγκεκριμένα, όταν διαπιστώνονται πραγματικά περιστατικά που υποδεικνύουν ότι η πλατφόρμα ασκεί διεύθυνση και έλεγχο στον τρόπο παροχής της εργασίας, θα τεκμαίρεται ότι υπάρχει σχέση εξαρτημένης εργασίας.
Το τεκμήριο θα είναι ανατρέψιμο, δηλαδή η πλατφόρμα θα έχει τη δυνατότητα να αποδείξει ότι η συγκεκριμένη συνεργασία αποτελεί πραγματικά ανεξάρτητη παροχή υπηρεσιών.
Στόχος του υπουργείου είναι να περιοριστούν οι περιπτώσεις στις οποίες μια σχέση που έχει στην πράξη χαρακτηριστικά μισθωτής απασχόλησης εμφανίζεται ως ανεξάρτητη συνεργασία. Για την εφαρμογή του νέου πλαισίου, το υπουργείο θα παρέχει κατευθυντήριες οδηγίες και σχετική υποστήριξη.
Νέο Μητρώο στην ΕΡΓΑΝΗ
Μία ακόμη σημαντική αλλαγή είναι η δημιουργία Μητρώου Ψηφιακών Πλατφορμών στο πληροφοριακό σύστημα ΕΡΓΑΝΗ. Σε αυτό θα καταγράφονται τα πρόσωπα που παρέχουν εργασία μέσω των πλατφορμών, ανεξάρτητα από το εάν απασχολούνται ως μισθωτοί ή αυτοαπασχολούμενοι.
Οι επιχειρήσεις θα υποχρεούνται να δηλώνουν τα πρόσωπα που εργάζονται μέσω των συστημάτων τους και να παρέχουν στις αρμόδιες αρχές επικαιροποιημένες πληροφορίες για τις συνθήκες απασχόλησης.
Στα στοιχεία που προβλέπεται να γνωστοποιούνται περιλαμβάνονται ο αριθμός των εργαζομένων και συνεργατών, οι γενικοί όροι των συμβάσεων, ο μέσος αριθμός ωρών εργασίας και το μέσο εισόδημα ανά άτομο. Θα παρέχονται επίσης πληροφορίες για τους διαμεσολαβητές που χρησιμοποιούν οι πλατφόρμες.
Με τον τρόπο αυτό, οι ελεγκτικές αρχές θα αποκτήσουν πληρέστερη εικόνα για την απασχόληση στον συγκεκριμένο κλάδο.
Τα νέα δικαιώματα των εργαζομένων
Το σχέδιο νόμου ενισχύει παράλληλα τα μέσα έννομης προστασίας όσων εργάζονται μέσω ψηφιακών πλατφορμών.
Ειδικότερα, προβλέπονται δικαίωμα προσφυγής στην Επιθεώρηση Εργασίας, δικαίωμα αποζημίωσης και δυνατότητα εκπροσώπησης από σωματείο. Κατοχυρώνονται επίσης η πρόσβαση σε αποδεικτικά στοιχεία και η προστασία από δυσμενή μεταχείριση ή απόλυση.
Οι σχετικές διαφορές θα υπάγονται στην ειδική διαδικασία των εργατικών διαφορών.
Επιπλέον, οι πλατφόρμες θα πρέπει να επιτρέπουν στα πρόσωπα που παρέχουν υπηρεσίες μέσω αυτών να επικοινωνούν μεταξύ τους. Την παρακολούθηση της εφαρμογής των διατάξεων και την επιβολή κυρώσεων θα αναλάβουν, στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων τους, η Αρχή Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα και η Επιθεώρηση Εργασίας.
Νέα προγράμματα απασχόλησης
Στο νομοσχέδιο αναμένεται να συμπεριληφθούν και πρόσθετες διατάξεις που αφορούν τους εργαζομένους. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται η διευκόλυνση της λήψης γονικής άδειας και η συνέχιση της ασφαλιστικής ικανότητας μετά την ενηλικίωση, εφόσον δεν έχει ολοκληρωθεί η φοίτηση στο Λύκειο.
Η υπουργός Εργασίας αναφέρθηκε και στα νέα προγράμματα απασχόλησης που προετοιμάζονται. Ειδικότερα, ετοιμάζεται πρόγραμμα για τη δημιουργία 1.000 θέσεων εξ αποστάσεως εργασίας σε ορεινές και νησιωτικές περιοχές.
Επιπλέον, προβλέπονται 1.000 πρόσθετες θέσεις απασχόλησης σε Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης (ΟΤΑ) για άτομα με αναπηρία (ΑμεΑ). Παράλληλα, έρχεται νέο πρόγραμμα απασχόλησης για 27.000 ανέργους άνω των 30 ετών, όπως τόνισε η κ. Κεραμέως.
Η ίδια σημείωσε ότι από χθες βρίσκεται σε εφαρμογή ο νέος νόμος για την ίση αμοιβή εργασίας μεταξύ ανδρών και γυναικών.
