Την ενίσχυση του τοπικού χαρακτήρα των προγραμμάτων απασχόλησης της ΔΥΠΑ σχεδιάζει το Υπουργείο Εργασίας, σύμφωνα με έγκυρες πληροφορίες του Powergame.gr.Συγκεκριμένα, στόχος του Υπ. Εργασίας είναι να υπάρχει μελλοντικά ένα μόνιμα ανοιχτό κάποιο πρόγραμμα επιδότησης απασχόλησης από τη ΔΥΠΑ για κάθε περιφέρεια της χώρας.
Οι ίδιες πηγές επισημαίνουν πως προφανώς όλα τα έως τώρα οριζόντια προγράμματα απασχόλησης (πχ στο δημόσιο τομέα για τους άνω των 55, για την απόκτηση επαγγελματικής εμπειρίας κλπ) απευθύνονται στους ανέργους όλης της χώρας και, έτσι, κάθε περιφέρειας και περιφερειακής ενότητας (σ.σ. νομού) χωριστά.
Εξάλλου, πολύ συχνά, η ΔΥΠΑ, «ανοίγει» προγράμματα, αμιγώς τοπικά, όπως πχ έκανε πρόσφατα με το πρόγραμμα κοινωφελούς απασχόλησης 2.000 ανέργων στη Θεσσαλία, στα πλαίσια της στήριξης της απασχόλησης στην περιφέρεια αυτή μετά τις καταστροφές που έφερε στην οικονομία της, ο Daniel.
«Oριζόντια», δηλαδή πανεθνικής εμβέλειας, προγράμματα, είτε στο δημόσιο, είτε ιδίως στον ιδιωτικό τομέα. θα συνεχιστούν και στο μέλλον, αναφέρουν αρμόδια στελέχη του Υπ. Εργασίας.
Ωστόσο, από εδώ και πέρα, θα υπάρξει μία πολύ πιο συστηματική και εξειδικευμένη προετοιμασία αμιγώς τοπικών προγραμμάτων επιδότησης της απασχόλησης, μέσω κάλυψης μέρους ή ακόμα και όλου του μισθολογικού και μη μισθολογικού κόστους ιδιωτικών επιχειρήσεων για την πρόσληψη ανέργων.
Στα σκαριά πανελλαδικός χάρτης των αναγκών εργασίας
Οι ίδιες πηγές αναφέρουν πως ανώτατα κλιμάκια της ΔΥΠΑ «όργωσαν» όλες τις περιφέρειες της χώρας εν μέσω θέρους, προκειμένου να συσκεφτούν με τοπικά στελέχη του οργανισμού και αποκτήσουν άμεση εικόνα σε σχέση με τις ανάγκες της αγοράς εργασίας ανά γεωγραφική περιοχή.
Σε συνέχεια της περιοδείας αυτής, η ΔΥΠΑ θα ετοιμάσει ένα πανελλαδικό «χάρτη», ο οποίος θα περιλαμβάνει τα ανοιχτά πεδία, στα οποία μπορεί το κράτος μέσω στοχευμένων παρεμβάσεων επιδότησης της απασχόλησης, αφενός να μειώσει την ανεργία στις περιοχές αυτές, αφετέρου να στηρίξει την επιχειρηματικότητα.
Οι ίδιες πηγές αναφέρουν πως τα τοπικά προγράμματα τα οποία θα «ανοίξει» η ΔΥΠΑ στη βάση του προαναφερθέντος «χάρτη» δεν ξεκινήσουν «ταυτόχρονα», αλλά σταδιακά.
Γεωγραφικότητα και Κλαδικότητα
Επίσης, θα έχουν τουλάχιστον δύο βασικά κριτήρια, πέραν του αμιγώς περιφερειακού δηλαδή εκείνου που έχει να κάνει αποκλειστικά με τις ανάγκες μίας συγκεκριμένης περιφέρειας και όχι άλλης.
Το πρώτο θα είναι γεωγραφικότητα (δηλαδή τα κοινά χαρακτηριστικά που έχουν διάφορες περιοχές της χώρας ανεξάρτητα από το αν ανήκουν στην ίδια περιφέρεια ή όχι ή γειτονεύουν), ενώ το δεύτερο κριτήριο θα είναι η κλαδικότητα (δηλαδή τις κοινές ανάγκες ενός κλάδου της οικονομίας, είτε αυτός «αντιπροσωπεύεται» από επιχειρήσεις πχ στην Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας και ταυτόχρονα στην Περιφέρεια Κρήτης, οι οποίες κάθε άλλο παρά… γειτονεύουν ή σχετίζονται ιδιαίτερα από οικονομικής απόψεως).
Σε σχέση με το πρώτο κριτήριο -τη γεωγραφικότητα- θα μπορούσαν τα επερχόμενα τοπικά προγράμματα απασχόλησης να αφορούν τις νησιωτικές και τις ορεινές περιοχές. Δηλαδή να ανοίξουν προγράμματα που αφορούν συγκεκριμένα τις νησιωτικές περιοχές, καθώς η επιχειρηματικότητα και η αγορά εργασίας έχουν ορισμένα πολύ ιδιαίτερα χαρακτηριστικά (πχ αυτές βασίζονται εν πολλοίς στον τουρισμό) και ως εκ τούτου απαιτείται μία στοχευμένη δράση για την επιδότηση της απασχόλησης.
Διαφορετικά, σύμφωνα με όσα αναφέρουν οι ίδιες πηγές, μπορεί να είναι τα τοπικά προγράμματα για τις ορεινές περιοχές της χώρας, καθώς αυτές είναι μεν απομονωμένες, όπως είναι οι νησιωτικές περιοχές, πλην όμως δεν έχουν τον τουρισμό που έχουν οι νησιωτικές περιοχές.
Αυτό σημαίνει πως στο σχεδιασμό του υπουργείου Εργασίας και της ΔΥΠΑ είναι η ανάπτυξη και δια – περιφερειακών προγραμμάτων επιδότησης της απασχόλησης, δηλαδή προγραμμάτων που αφορούν ταυτόχρονα πάνω από μία περιφέρεια (και σίγουρα πάνω από μία περιφερειακή ενότητα, δηλαδή νομό) εφόσον αυτές είναι είτε νησιωτικές, είτε ορεινές.
Αναφορικά, με το δεύτερο κριτήριο, δηλαδή αυτό της κλαδικότητας, στελέχη του Υπουργείου Εργασίας αναφέρουν πως στο powergame.gr πως εκείνο που σχεδιάζεται είναι στήριξη της απασχόλησης σε συγκεκριμένους κλάδους της ελληνικής οικονομίας σε διάφορες Περιφέρειες ανά την ελληνική επικράτεια, τελείως ανεξάρτητα από γεωγραφικό προσδιορισμό, οικονομική σχέση ή γειτνίαση.
Έτσι, εν παραδείγματι, θα μπορούσε να ανοίξει ένα πρόγραμμα επιδότησης της απασχόλησης της αμυντικής βιομηχανίας, το οποίο θα ήταν δυνατόν να «τρέξει» στις περιφέρειες της Αττικής και της Θεσσαλίας, οι οποίες έχουν εντελώς διαφορετικά γεωγραφικά χαρακτηριστικά και δεν συνορεύουν.
Στο βάθος η νέα περιφερειακή στρατηγική
Η νέα «γραμμή» της ΔΥΠΑ για μόνιμα ανοιχτά τοπικά προγράμματα επιδοτούμενης απασχόλησης «κουμπώνει» με τη νέα στρατηγική περιφερειακής ανάπτυξης την οποία ετοιμάζει η κυβέρνηση ενόψει της νέας προγραμματικής περιόδου του Πολυετούς Δημοσιονομικού Πλαισίου της ΕΕ για το 2028 – 2038.
Η στρατηγική αυτή, βάσει των αξόνων που η ίδια η Κομισιόν έχει δώσει στην πρόταση της, δίνει ιδιαίτερη έμφαση στην ανάπτυξη των Περιφερειών της ΕΕ (μαζί και της Ελλάδος) και στην αύξηση της παραγωγικότητας ειδικά στις περιοχές που αντιμετωπίζουν έντονο δημογραφικό πρόβλημα.
Πληροφορίες του Powergame.gr αναφέρουν πως θα τεθούν μετρήσιμοι, ποσοτικοποιημένοι στόχοι αύξησης της παραγωγικότητας εντός της νέας, 7ετούς προγραμματικής περιόδου, οι οποίοι θα καθορίζουν και το ρυθμό εκταμίευσης των επιδοτήσεων από την Κομισιόν κατά το μοντέλο των οροσήμων του Ταμείου Ανάκαμψης και όχι της πιστοποίησης δαπανών του υφιστάμενου ΕΣΠΑ.
Όπως προκύπτει από τα πρώτα συμπεράσματα της μελέτης του ΟΟΣΑ, η οποία παρουσιάστηκε σε ειδική ημερίδα του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών στις 9/7/26, η ανάπτυξη είναι εξαιρετικά άνισα κατανεμημένη μεταξύ των ελληνικών περιφερειών, γεγονός που υπογραμμίζει την ανάγκη για χωρικά επικεντρωμένη περιφερειακή πολιτική.
Επτά από τις δεκατρείς περιφέρειες της χώρας γνώρισαν αύξηση του «ΑΕΠ» τους την περίοδο 2013-2024, ενώ 2 (Δυτική Μακεδονία, Βόρειο Αιγαίο) είδαν πτώση και 4 στασιμότητα ή ελάχιστη ανάπτυξη. Ενδιαφέροντα είναι και τα στοιχεία για την παραγωγικότητα της εργασίας ανά περιφέρεια.
Στη Δυτική Μακεδονία και στο Νότιο Αιγαίο καταποντίστηκε, αλλά και σε όλες τις άλλες περιφέρειες μειώθηκε, περισσότερο ή λιγότερο.
Κεντρικός άξονας των προγραμμάτων του «νέου ΕΣΠΑ», το οποίο λέγεται «Εθνική και Περιφερειακή Εταιρική Σχέση» (ΕΠΕΣ) σε σχέση με την ανάπτυξη της περιφέρειας είναι το τρίπτυχο «υποδοχή – παραμονή – παραγωγή», αναφέρουν αρμόδια κυβερνητικά στελέχη στο powergame.gr,
Αυτό σημειώνει πως ζητούμενο των νέων περιφερειακών προγραμμάτων είναι να διαμορφωθούν πλατφόρμες ενημέρωσης των ενδιαφερόμενων για τις συνθήκες ζωής και εργασίας ανά την επικράτεια (ιδίως στις περιφέρειες με πολύ χαμηλή ανάπτυξη και παραγωγικότητα), να αναπτυχθούν όλες οι αναγκαίες υποδομές (υγεία, παιδεία, κλπ.) προκειμένου να καταστούν οι περιφέρειες ελκυστικές και τέλος, να υπάρξουν νέες θέσεις εργασίας -και- μέσω παροχής φορολογικών κινήτρων, όπως η μείωση των εργοδοτικών εισφορών.
