Η Ελλάδα επιχειρεί να εξελιχθεί σε διεθνή κόμβο για hedge funds, προσφέροντας σταθερό φορολογικό περιβάλλον, δημοσιονομική αξιοπιστία και υψηλή ποιότητα ζωής, με την Αθήνα στο επίκεντρο της προσπάθειας, αναφέρει σε νέο του δημοσίευμα το Bloomberg.
Η είδηση ότι ορισμένα από τα μεγαλύτερα hedge funds στον κόσμο σχεδιάζουν να ανοίξουν γραφεία στην Αθήνα προκάλεσε έκπληξη. Για τους ανθρώπους, όμως, που εργάζονταν εδώ και σχεδόν έναν χρόνο για να προσελκύσουν τα μεγάλα ονόματα του διεθνούς χρηματοοικονομικού κλάδου, η εξέλιξη μόνο τυχαία δεν ήταν.
Το σχέδιο ήταν απλό στη σύλληψή του: η Ελλάδα να παρουσιαστεί ως ένας ασφαλής, σταθερός και προβλέψιμος φορολογικός προορισμός για κορυφαία στελέχη του χρηματοοικονομικού κλάδου, προσφέροντας παράλληλα κάτι που δύσκολα βρίσκει κανείς στα παραδοσιακά χρηματοοικονομικά κέντρα της Ευρώπης: καλό κλίμα και υψηλή ποιότητα ζωής.
Για να μπει όμως η Ελλάδα στον χάρτη των διεθνών hedge funds, οι κυβερνητικοί αξιωματούχοι γνώριζαν ότι χρειαζόταν ένα μεγάλο όνομα.
Η Millennium Management, ένα από τα μεγαλύτερα και αυστηρά εποπτευόμενα hedge funds στον κόσμο, ήταν ακριβώς αυτό που αναζητούσαν. Τον Νοέμβριο του 2025, το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών ξεκίνησε συζητήσεις με την πολυεθνική εταιρεία για τις προϋποθέσεις που θα απαιτούνταν προκειμένου να δημιουργήσει παρουσία στην Αθήνα.
Για πολλούς εκτός Ελλάδας, οι μνήμες από τη μακρά κρίση χρέους καθιστούσαν την Αθήνα έναν μάλλον απίθανο υποψήφιο για διεθνές χρηματοοικονομικό κέντρο. Οι Έλληνες αξιωματούχοι, όμως, έβλεπαν την ιστορία διαφορετικά: τα σκληρά μαθήματα της κρίσης θα μπορούσαν να αποτελέσουν πλέον μέρος του ελληνικού εγχειρήματος.
Την ώρα που οι χρηματοοικονομικοί κύκλοι του Λονδίνου βλέπουν τη φορολογική επιβάρυνση να αυξάνεται, καθώς επιδεινώνονται τα δημοσιονομικά δεδομένα της Βρετανίας, η Ελλάδα μετά την κρίση έχει μετατραπεί σε παράδειγμα δημοσιονομικής πειθαρχίας.
«Η Ελλάδα είναι δημοσιονομικά υγιής, παράγει διαρκώς πλεονάσματα και, ως αποτέλεσμα, προσφέρει φορολογική προβλεψιμότητα και μακροοικονομική σταθερότητα», δήλωσε ο Βασίλης Καρατζάς, στενός σύμβουλος του υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκου Πιερρακάκη και ένα από τα πρόσωπα που εργάστηκαν παρασκηνιακά για την προσέλκυση των hedge funds.
Η προβλεψιμότητα αυτή θεωρείται κρίσιμη. Τα υψηλόμισθα στελέχη που εξετάζουν τη μεταφορά της φορολογικής τους κατοικίας σε άλλη χώρα θέλουν να γνωρίζουν ότι οι κανόνες δεν θα αλλάξουν αμέσως μετά την εγκατάστασή τους.
Η Ελλάδα έχει, σε αυτό το πεδίο, ένα σημαντικό πλεονέκτημα. Σε αντίθεση με την Ιταλία, η οποία έχει αυξήσει δύο φορές το κατ’ αποκοπήν ποσό φόρου για εισοδήματα από το εξωτερικό, από τις 100.000 ευρώ που ίσχυαν αρχικά το 2019 στις 300.000 ευρώ σήμερα, η Ελλάδα έχει διατηρήσει σταθερό το αντίστοιχο ποσό των 100.000 ευρώ.
Οι Έλληνες αξιωματούχοι γνώριζαν, ωστόσο, ότι για να προσελκύσουν ένα τόσο μεγάλο και αυστηρά εποπτευόμενο hedge fund, έπρεπε να προχωρήσουν ένα βήμα παραπέρα.
Νέο φορολογικό πλαίσιο για τα hedge funds
Στην Ελλάδα διαμορφώνεται ένα νέο θεσμικό πλαίσιο για τη φορολόγηση των hedge funds, με στόχο να καταστεί ευκολότερη και πιο ελκυστική η δραστηριοποίηση των εταιρειών στην Αθήνα.
Με βάση τους νέους κανόνες, οι διαχειριστές κεφαλαίων που μεταφέρουν τη φορολογική τους κατοικία στην Ελλάδα θα φορολογούνται με συντελεστή 5% για το carried interest και τα bonus τους.
Η επιλογή αυτή έχει, ωστόσο, και πολιτικές προεκτάσεις, καθώς η χώρα απέχει λιγότερο από έναν χρόνο από τις επόμενες εκλογές. Μέρος της αντιπολίτευσης έχει κατηγορήσει την κυβέρνηση ότι δημιουργεί ένα «φορολογικό παράδεισο».
«Για να είμαστε ξεκάθαροι, η Ελλάδα δεν θέλει να γίνει φορολογικός παράδεισος», απαντά ο Καρατζάς. Οι εταιρείες που θα εγκαθίστανται στην Αθήνα θα φορολογούνται κανονικά, όπως και οι εργαζόμενοί τους.
Στόχος, όπως εξηγεί, είναι η δημιουργία ποιοτικών θέσεων εργασίας, η προσέλκυση εξειδικευμένων στελεχών, η επιστροφή Ελλήνων που εργάζονται στο εξωτερικό και η δημιουργία ενός νέου οικοσυστήματος γύρω από τον χρηματοοικονομικό κλάδο.
Παράλληλα με το υπουργείο Οικονομικών, το υπουργείο Μετανάστευσης εργάστηκε για την απλοποίηση των διαδικασιών που αφορούν την εγκατάσταση στην Ελλάδα των εργαζομένων και των οικογενειών τους.
Και ενώ η Ελλάδα διαμόρφωνε το νέο πλαίσιο, οι γεωπολιτικές εξελίξεις στη Μέση Ανατολή έδωσαν νέα διάσταση στην προσπάθειά της. Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, τα οποία τα τελευταία χρόνια εξελίχθηκαν σε κορυφαίο προορισμό χαμηλής φορολογίας για τα hedge funds, βρέθηκαν στο επίκεντρο των εξελίξεων και της ανασφάλειας που προκάλεσε η σύγκρουση στην περιοχή.
«Τώρα που η ασφάλεια έγινε ζήτημα και εξακολουθεί να αποτελεί ζήτημα, πολλοί δεν είναι διατεθειμένοι να επιστρέψουν ή αναζητούν εναλλακτικές», δήλωσε ο Jason Kennedy, επικεφαλής εταιρείας recruitment που εξειδικεύεται στα hedge funds.
Παρά τον πόλεμο, πάντως, το Άμπου Ντάμπι και το Ντουμπάι εξακολουθούν να αναπτύσσονται ως χρηματοοικονομικά κέντρα, ενώ η πρόσβαση στα μεγάλα κεφάλαια της περιοχής παραμένει σημαντικό πλεονέκτημα για τα hedge funds όταν αποφασίζουν πού θα εγκατασταθούν.
Millennium και Rokos: Οι μεγάλες ελληνικές επιτυχίες
Τον Ιούνιο η Ελλάδα ψήφισε τις νομοθετικές αλλαγές και τον επόμενο μήνα η Millennium καταχώρισε γραφείο στην Αθήνα. Δεν ήταν, όμως, το μοναδικό μεγάλο όνομα που εξέταζε την Ελλάδα.
Η Rokos Capital Management είχε ανακοινώσει τον Μάιο ότι θα ανοίξει το πρώτο της γραφείο στο Άμπου Ντάμπι. Όταν, όμως, έγινε γνωστό ότι ο ιδρυτής της, Κρις Ρόκος, αποφάσισε να εγκαταλείψει τη Βρετανία, η επιλογή της Ελλάδας αντί των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων προκάλεσε έκπληξη και έφερε την Αθήνα στο επίκεντρο του διεθνούς χρηματοοικονομικού ενδιαφέροντος.
Οι κινήσεις των Millennium και Rokos αποτελούν σημαντικές επιτυχίες για την Ελλάδα και ταυτόχρονα προκαλούν ανησυχία στο Λονδίνο.
Όπως σημειώνει το δημοσίευμα, για την Αθήνα, η εξέλιξη έχει και έναν ισχυρό συμβολισμό: σηματοδοτεί ένα ακόμη βήμα στην επιστροφή της χώρας στην οικονομική κανονικότητα, μετά την πολυετή κρίση χρέους που συρρίκνωσε περίπου κατά ένα τέταρτο την ελληνική οικονομία και έφερε τη χώρα κοντά στην έξοδο από το ευρώ.
Τα τελευταία χρόνια η ελληνική οικονομία αναπτύσσεται ταχύτερα από πολλές άλλες ευρωπαϊκές οικονομίες. Από το 2023, η Ελλάδα ανέκτησε την επενδυτική βαθμίδα από όλους τους μεγάλους οίκους αξιολόγησης, ενώ το ελληνικό χρηματιστήριο επέστρεψε πρόσφατα στην κατηγορία των ανεπτυγμένων αγορών. Παράλληλα, το ελληνικό Δημόσιο δανείζεται πλέον φθηνότερα από την Ιταλία, τη Γαλλία και τις ΗΠΑ.
Μπορεί η μεγάλη μετακίνηση χρηματοοικονομικών στελεχών προς την Ελλάδα να μην έχει ακόμη ξεκινήσει, όμως η κυβέρνηση θέλει να αξιοποιήσει τις κινήσεις των Millennium και Rokos ως «βιτρίνα» για την προσέλκυση και άλλων, μικρότερων παικτών.
Ήδη, σύμφωνα με το Bloomberg, η Elan Capital Management του Ρένου Δημητρίου εξετάζει το ενδεχόμενο μεταφοράς της δραστηριότητάς της στην Ελλάδα.
«Η χώρα δεν θα γίνει διεθνής κόμβος πλούτου από τη μια μέρα στην άλλη. Θα χρειαστούν χρόνια», σημειώνει ο Καρατζάς. «Εμείς είμαστε εδώ για να βοηθήσουμε όσους έρθουν πρώτοι και, στη συνέχεια, η αγορά θα κάνει τη δουλειά της».
Η μεγάλη ευκαιρία για την Αθήνα
Για τον Δημήτριο Ανδριόπουλο, αντιπρόεδρο και διευθύνοντα σύμβουλο της Dimand, η συγκυρία δημιουργεί μια μοναδική ευκαιρία για την Αθήνα.
«Με τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή και μετά το Brexit, τα δεδομένα έχουν αλλάξει», σημειώνει. «Το Μιλάνο έχει φτάσει στα όριά του και τώρα είναι η ευκαιρία για την Αθήνα να αξιοποιήσει τη συγκυρία».
Για να το πετύχει, όμως, η ελληνική πρωτεύουσα θα πρέπει να αναπτύξει γρήγορα τις υποδομές που απαιτούνται για να υποστηρίξει έναν νέο κόμβο υψηλού πλούτου και χρηματοοικονομικών υπηρεσιών.
Η πρόκληση είναι ήδη ορατή: η Αθήνα χρειάζεται κατοικίες που να ανταποκρίνονται στις απαιτήσεις των υψηλόμισθων στελεχών που αναμένεται να μετακινηθούν, αλλά και ιδιωτικά σχολεία σε κοντινή απόσταση από τις νέες κατοικίες τους.
Για τον Θανάση Δρογόση, επικεφαλής επενδυτικής τραπεζικής στην Pantelakis Securities, η εγκατάσταση hedge funds και άλλων εταιρειών χρηματοοικονομικών υπηρεσιών στην Αθήνα έχει ακόμη μεγαλύτερη σημασία.
Δεν πρόκειται μόνο για την προσέλκυση ξένων κεφαλαίων. Τα γραφεία αυτά δημιουργούν υψηλά αμειβόμενες θέσεις εργασίας, ενισχύουν την επιστροφή Ελλήνων επαγγελματιών από το εξωτερικό και μεταφέρουν στην ελληνική αγορά τεχνογνωσία στους τομείς των επενδύσεων, της τεχνολογίας, της διαχείρισης κινδύνου και των επαγγελματικών υπηρεσιών.
Ο απώτερος στόχος είναι να δημιουργηθεί στην Ελλάδα ένα αυτοτροφοδοτούμενο οικοσύστημα διαχείρισης κεφαλαίων: ένα cluster που θα μπορούσε, με τον χρόνο, να οδηγήσει στη δημιουργία νέων ελληνικών funds και να κατευθύνει περισσότερα διεθνή κεφάλαια και μεγαλύτερη προσοχή προς τις ελληνικές επιχειρήσεις.
