Το νέο αναπτυξιακό σχέδιο της χώρας για την πενταετία 2026-2030 μπαίνει σήμερα στο επίκεντρο, με την επίσημη παρουσίασή του σε εκδήλωση στην οποία παρευρίσκονται ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης και ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης.
Τους βασικούς άξονες, τις προτεραιότητες και τις χρηματοδοτικές κατευθύνσεις του προγράμματος για την επόμενη πενταετία θα αναλύσει ο αναπληρωτής υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Νίκος Παπαθανάσης.
Στον πυρήνα του νέου ΕΠΑ βρίσκεται η αξιοποίηση εθνικών πόρων συνολικού ύψους 23 δισ. ευρώ. Τα κονδύλια θα κατευθυνθούν σε δράσεις που αποσκοπούν στην ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας και της ανθεκτικότητας της ελληνικής οικονομίας, με έμφαση στην κοινωνική συνοχή και στην πιο ισόρροπη ανάπτυξη των περιφερειών.
«Επιτρέψτε μου να συγχαρώ τον αναπληρωτή υπουργό, Νίκο Παπαθανάση, το επιτελείο του, την Κατερίνα Οικονόμου, τον ΥΠΟΙΚ, Κυριάκο Πιερρακάκη, τον Υφ. ΥΠΟΙΚ, Θάνο Πετραλιά. Αν κρίνω από το χειροκρότημά σας, έχετε καταλάβει ποιος διαχειρίζεται τους πόρους», με αυτή τη φράση ξεκίνησε την ομιλία του ο πρωθυπουργός και στη συνέχεια ανέφερε αναλυτικά:
«Για το ΕΠΑ 2026-30, μιλάμε για 23 δισ. ευρώ, δεν θα μπορούσαμε να διαθέσουμε τους πόρους για ανάπτυξη και επενδύσεις, αν δεν ήταν απόρροια μιας επιτυχημένης οικονομικής διαχείρισης που ξεκίνησε από το 2019. Η χώρα μας πετυχαίνει πρωτογενή πλεονάσματα, να μειώνει το χρέος με ρυθμούς ταχύτερους στην ιστορία του ΟΟΣΑ. Μπορεί και διαχέει τα οφέλη της ανάπτυξης προς όφελος όλων των Ελλήνων και Ελληνίδων, σε κάθε γωνιά της πατρίδας. Έχουμε ένα όπλο για να σχεδιάσουμε την οικονομική μας πολιτική, με ορίζοντα το 2030.
Συνειδητή πολιτική επιλογή η επένδυση στο ΕΠΑ, θα μπορούσαμε να διαθέσουμε περισσότερους πόρους σε επιδόματα και παροχές. Δεν το κάνουμε, γιατί η σύγκλιση με την Ευρώπη θα γίνει στο πεδίο των επενδύσεων, δημόσιων και ιδιωτικών.
Ο Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης στην εκδήλωση που διοργανώνει το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών για την παρουσίαση του Εθνικού Προγράμματος Ανάπτυξης 2026-2030 © ΤΑΤΙΑΝΑ ΜΠΟΛΑΡΗ / EUROKINISSI
Η δεύτερη παρατήρηση έχει να κάνει με τη μεγάλη σημασία στην περιφερειακή διάσταση του προγράμματος. Σκοπός είναι να φτάσει και στους 1008 ταχυδρομικούς κώδικες, σε κάθε γωνιά της Ελλάδας, η ανάπτυξη. Αυτό θα γίνει μόνο εφόσον εντασσόμαστε όλοι σε ένα πλαίσιο, εφόσον είμαστε περισσότερο συντονισμένοι στην υλοποίηση πολιτικών που έχουν τοπικό, εθνικό και ευρωπαϊκό σκέλος. Το ελληνικό κράτος δεν είχε συνηθίσει ούτε σε βαριές δομές συντονισμού, ούτε σε σχεδιασμό. Ξέρουμε ότι θα κριθεί η θέση της Ελλάδος σε μια Ευρώπη που αλλάζει, αν θα πετύχουμε σύγκλιση ή αν θα μείνουμε σε κατηγορία χωρών που θα λαχανιάζουν για να προλάβουν. Έχω θέσει πολύ ψηλά τον πήχη των προσδοκιών, οι υψηλοί ρυθμοί ανάπτυξης, αποτέλεσμα δημόσιων και ιδιωτικών επενδύσεων, θα βρεθούν στην κορωνίδα των προτεραιοτήτων.
Τα παραπάνω συνδέονται με τη σκληρή διαπραγμάτευση για το ΠΔΠ, που και εκεί απαιτείται συντονισμός και διαλειτουργικότητα χρηματοδοτικών εργαλείων. Όλα αυτά επιβάλλουν να κινηθούμε με μεγαλύτερες ταχύτητες, αποτελεσματικότητα, αλλά και διαφάνεια, που είναι μια μεγάλη πρόκληση για την επόμενη τετραετία, εφόσον μας εμπιστευτεί ο ελληνικός λαός. Θα ήθελα να κρατήσετε την αισιοδοξία για το ύψος του Εθνικού Προγράμματος Ανάπτυξης και τη δυνατότητα να το χρησιμοποιήσουμε ως εφαλτήριο για αναπτυξιακό άλμα, στο πλαίσιο της εποχής: Όχι μόνο δρόμοι, αλλά και δίκτυα. Όχι μόνο σχολεία, αλλά και διαχείριση υδάτων. Θερμά συγχαρητήρια στο επιτελείο του Νίκου Παπαθανάση, αλλά η δύσκολη δουλειά ξεκινά τώρα. Το 2030, η Ελλάδα μπορεί και θα είναι μια πολύ καλύτερη χώρα»
Σημειώνεται ότι η έναρξη του προγράμματος συμπίπτει με την ολοκλήρωση του κύκλου του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας τον προσεχή Αύγουστο. Το ΕΠΑ 2026-2030 φιλοδοξεί να αποτελέσει το επόμενο βασικό χρηματοδοτικό εργαλείο της αναπτυξιακής πολιτικής της χώρας, με πόρους που θα προέρχονται αποκλειστικά από τον εθνικό προϋπολογισμό.
Δείτε live την παρουσίαση:
Η παρέμβαση Πιερρακάκη
«Η ανάπτυξη, με την ευρύτερη έννοια, σημαίνει ότι αξιοποιείς όσα έχεις ήδη πετύχει και επενδύεις από σήμερα σε όσα θα χρειαστεί η χώρα στο μέλλον», ανέφερε στην αρχή της ομιλίας του ο Κυριάκος Πιερρακάκης.
Όπως τόνισε, η αξία του Εθνικού Προγράμματος Ανάπτυξης δεν περιορίζεται στο συνολικό ύψος των διαθέσιμων πόρων. «Αποτυπώνει τη δυνατότητα της Ελλάδας να σχεδιάζει το μέλλον της με μεγαλύτερη αυτοπεποίθηση και να χρηματοδοτεί με δικά της μέσα τις προτεραιότητές της», σημείωσε.
Ο υπουργός απέδωσε τη δυνατότητα αυτή στην πρόοδο που έχει καταγράψει η ελληνική οικονομία τα τελευταία χρόνια, υπό την πρωθυπουργία του Κυριάκου Μητσοτάκη. Επισήμανε ότι η Ελλάδα εξακολουθεί να αναπτύσσεται με ρυθμούς υψηλότερους από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, ενώ οι επενδύσεις αυξήθηκαν κατά 12,1% το πρώτο τρίμηνο του έτους, ξεπερνώντας αισθητά την αρχική πρόβλεψη για άνοδο 7%.
Παράλληλα, αναφέρθηκε στην υποχώρηση της ανεργίας κοντά στο 8%, αλλά και στη σημαντική ενίσχυση της εξωστρέφειας της ελληνικής οικονομίας, καθώς το μερίδιο των εξαγωγών στο ΑΕΠ έχει υπερδιπλασιαστεί σε σύγκριση με το 2010.
Ο Κυριάκος Πιερρακάκης υπογράμμισε ακόμη ότι η χώρα έχει ανακτήσει την επενδυτική βαθμίδα και τη διεθνή αξιοπιστία της, ενώ το δημόσιο χρέος ακολουθεί, όπως είπε, την ταχύτερη πτωτική πορεία παγκοσμίως και εκτιμάται ότι θα διαμορφωθεί στο 119% του ΑΕΠ έως το τέλος της δεκαετίας.
«Όλα αυτά συνθέτουν μια οικονομία ισχυρότερη και ανθεκτικότερη και, κυρίως, μας προσφέρουν μεγαλύτερα περιθώρια επιλογών», ανέφερε, προσθέτοντας ότι η χώρα μπορεί πλέον να διαθέτει περισσότερους εθνικούς πόρους για επενδύσεις και να τους κατευθύνει στις προτεραιότητες που θα διαμορφώσουν την Ελλάδα των επόμενων ετών».
Παπαθανάσης: Τι περιλαμβάνει το νέο ΕΠΑ
Το ΕΠΑ είναι η απόδειξη σχεδιασμού και επιστροφής πόρων στην κοινωνία. Εϊναι το βασικό εργαλείο αξιοποίησης των πόρων του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων. Το 2019, οι διαθέσιμοι πόροι για Δημόσιες Επενδύσεις 5,6 δισ. ευρώ, το 2026 ανέρχονται στο ύψος ρεκόρ 16,7 δισ. ευρώ. Είναι μια πολύ σημαντική αύξηση, αποτέλεσμα πολιτικής σταθερότητας, δημοσιονομικής αξιοπιστίας, χρήσης νέων χρηματοδοτικών εργαλείων. Είναι αποτέλεσμα των κυβερνήσεων Μητσοτάκη, που δεν αρκούνται στις ανακοινώσεις.
Κινητοποιούνται 17,1 δισ από το ΠΔΕ και άλλα 5,8 για ολοκλήρωση υποχρεώσεων της προηγούμενης περιόδου, συνολικά 23 δισ, περίπου διπλάσιοι από το 2021-25. Πρόκειται για έργα όπως δρόμοι, υποδομές, στήριξη επιχειρήσεων, δημογραφικό, στέγαση, πράσινη μετάβαση, ανθεκτικότητα. Στόχος η εξυπηρέτηση της Εθνικής Στρατηγικής για την Εθνική και Περιφερειακή Ανάπτυξη. Η επιτυχία του ΕΠΑ βασίζεται στη συνεργασία. Η ανάπτυξη αποκτά αξία, όταν βελτιώνει την καθημερινότητα του πολίτη, όπου και αν ζει. Μεταρρυθμίσαμε το θεσμικό πλαίσιο του ΕΠΑ, με στόχο καλύτερη υλοποίηση και διαφάνεια. Μας ενδιαφέρει πόσα έργα ολοκληρώνονται και παραδίδονται, όχι πόσα έργα εντάσσονται. Η επιτροπή παρακολούθησης έχει ρόλο τον συντονισμό, την αξιολόγηση του προγράμματος.
Από το 2019 μέχρι σήμερα, η Ελλάδα άλλαξε κατεύθυνση. Μέχρι το 2030, θέλουμε να δημοιουργηθούν πολλές περισσότερες από 560.000 θέσεις εργασίας, και τις επενδύσεις από το 83%. Να ενισχύσουμε την αύξηση της βιομηχανικής παραγωγής από 22% (στην Ευρώπη είναι 1,5%). 94.000.000 2020, 2,7 δισ το 2025 οι συναλλαγές μέσω gov.gr. Στη μέχρι σήμερα πορεία μας, ιδιαίτερη θέση έχει το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας. Στις 30/9 υποβάλλουμε το τελευταίο αίτημα πληρωμής στο ΤΑΑ με στόχο να μην χαθεί ούτε ένα ευρώ. Το στεγαστικό, το δημογραφικό, οι περιφερειακές ανισότητες παραμένουν μεγάλες προκλήσεις, αλλά η Ελλάδα διαθέτει τα θεμέλια να τις αντιμετωπίσει. Στόχος είναι η ανάπτυξη με κοινωνικό αποτύπωμα. Για την Ελλάδα του 2030, συνεχίζουμε με στόχο καλύτερες υποδομές, ανταγωνιστική βιομηχανία, περισσότερες και καλύτερα αμειβόμενες θέσεις εργασίας.
Υπό την ηγεσία του Κυριάκου Μητσοτάκη χτίζουμε την Ελλάδα του 2030, μια Ελλάδα που δεν εγκλωβίζεται στο χθες.
Το ΕΠΑ 2026-2030 ξεδιπλώνεται γύρω από τους εξής αναπτυξιακούς στόχους:
- Την κοινωνική συνοχή και ανάπτυξη, με δράσεις για την καταπολέμηση της φτώχειας και του κοινωνικού αποκλεισμού, για την στήριξη ευάλωτων ομάδων, απομακρυσμένων περιοχών, την ενίσχυση του κοινωνικού κράτους, την ανάπτυξη του ανθρώπινου κεφαλαίου, τη βελτίωση της παραγωγικότητας κ.α.
- Την ανάπτυξη υποδομών και μεταφορών, με αναβάθμιση, συντήρηση και επέκταση υποδομών μεταφορών, με στόχο τη βελτίωση της συνδεσιμότητας, την ενίσχυση της προσβασιμότητας και τη στήριξη της οικονομικής ανάπτυξης
- Την πολιτική προστασία και κλιματική αλλαγή, με την ανάπτυξη έργων για την πρόληψη και αντιμετώπιση των φυσικών καταστροφών, την προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή και την ενίσχυση των μηχανισμών πολιτικής προστασίας
- Την καινοτομία, εξωστρέφεια και ανταγωνιστικότητα, με δράσεις που -μεταξύ άλλων- προάγουν τον τουρισμό, τον αγροδιατροφικό τομέα, τον πολιτισμό αλλά και ορισμένους κλάδους της βιομηχανίας
- Τον ψηφιακό μετασχηματισμό, με εστίαση στη δημόσια διοίκηση, στην ανάπτυξη ψηφιακών δεξιοτήτων, στην ανάπτυξη ψηφιακών υποδομών και στην κυβερνοασφάλεια
- Την πράσινη ανάπτυξη, με προώθηση της μετάβασης στην πράσινη και στην κυκλική οικονομία και ενίσχυση δράσεων για την προστασία του περιβάλλοντος και της βιοποικιλότητας
- Την υποστήριξη προγραμμάτων για την πιο αποτελεσματική παρακολούθηση της υλοποίησης των έργων και την βελτίωση των συστημάτων εκπαίδευσης και ενημέρωσης των δικαιούχων.
