Dimand – Ten Brinke: Τι «ψήνεται» μεταξύ των δύο ισχυρών developers για τις προσιτές κατοικίες;
Ένα νέο deal μεταξύ ισχυρών παικτών της αγοράς ακινήτων φαίνεται να βρίσκεται στα σκαριά, με επίκεντρο την ανάπτυξη προσιτών κατοικιών στον Ελαιώνα και όχι μόνο. Στο προσκήνιο βρίσκεται η Dimand, η οποία έχει ανακοινώσει ότι προετοιμάζει, σε συνεργασία με την Alpha Bank και έναν τρίτο επενδυτή, ένα από τα πρώτα οργανωμένα εγχειρήματα προσιτής κατοικίας στην περιοχή της Πέτρου Ράλλη. Η ταυτότητα του τρίτου εταίρου δεν έχει ακόμη αποκαλυφθεί, ωστόσο, σύμφωνα με πληροφορίες, πιθανός συνεργάτης είναι η Ten Brinke, η οποία σχεδιάζει να πραγματοποιήσει σημαντικό άνοιγμα στον συγκεκριμένο τομέα. Το σχέδιο στον Ελαιώνα προβλέπει την ανάπτυξη περίπου 140 διαμερισμάτων προς ενοικίαση, σε ακίνητο συνολικής επιφάνειας 10.000 τ.μ. Οι κατοικίες θα έχουν επιφάνειες από 65 έως 100 τ.μ., με στόχο τα μηνιαία μισθώματα να διαμορφωθούν κάτω από τα 600 ευρώ. Πρόκειται για μια επένδυση που αναδεικνύει το αυξανόμενο ενδιαφέρον των μεγάλων εταιρειών ανάπτυξης ακινήτων για την προσιτή κατοικία, με το δυτικό τμήμα της Αθήνας να αποκτά σταδιακά θέση στον επενδυτικό τους σχεδιασμό.
Η Dimand, όπως έχει ανακοινώσει στο παρελθόν, σχεδιάζει να δημιουργήσει ένα ευρύτερο χαρτοφυλάκιο περίπου 360 προσιτών κατοικιών, διευρύνοντας σταδιακά την παρουσία της στον συγκεκριμένο τομέα. Στον σχεδιασμό της περιλαμβάνεται και ένα ακόμη μεγάλο έργο στο Κερατσίνι, το οποίο αναμένεται να προχωρήσει με τη συμμετοχή συνεταίρου. Μάλιστα, σύμφωνα με πληροφορίες, δεν αποκλείεται και σε αυτή την περίπτωση να υπάρξει συνεργασία με την Ten Brinke. Η ενδεχόμενη σύμπραξη των δυο developers, εφόσον επιβεβαιωθεί, θα προσθέσει μια νέα συνεργασία στον χάρτη του ελληνικού real estate, σε μια περίοδο κατά την οποία η προσιτή κατοικία συγκεντρώνει ολοένα μεγαλύτερο επενδυτικό ενδιαφέρον.
Six Senses Porto Heli: Νέες προβλήτες, αφαλάτωση και στέγαση 225 εργαζομένων – Στόχος η παράδοση το 2028
Με νέες υποδομές που αλλάζουν τον σχεδιασμό του παραλιακού μετώπου προχωρά η επένδυση του Six Senses Porto Heli στην Ερμιονίδα, με ορίζοντα ολοκλήρωσης το 2028. Η Costa Perla Α.Ε. επιδιώκει, μέσω νέας Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων, να προσθέσει προβλήτες και έργα προστασίας της ακτής, μονάδα αφαλάτωσης, φωτοβολταϊκά και κτίριο διαμονής για 225 εργαζομένους. Πρόκειται για πρόσθετες υποδομές στο ήδη εγκεκριμένο συγκρότημα, η δυναμικότητα του οποίου παραμένει στις 271 κλίνες. Πίσω από την επένδυση, συνολικού ύψους περίπου 150 εκατ. ευρώ, βρίσκεται σχήμα στο οποίο συμμετέχουν η CBE Capital, η Golden Land Goutos της οικογένειας Γούτου, η Taconic Capital Advisors και η Cedar Capital Partners. Tη λειτουργία του ξενοδοχείου θα αναλάβει η Six Senses, σήμα του ομίλου IHG Hotels & Resorts. Το σχέδιο περιλαμβάνει ξενοδοχείο πέντε αστέρων και 12 πολυτελείς τουριστικές κατοικίες. Η μεγαλύτερη αλλαγή εντοπίζεται στην παραλία. Η μελέτη προβλέπει πέντε προβλήτες συνολικού μήκους 146 μέτρων, έργα θωράκισης της ακτής, δύο κυματοθραύστες και τεχνητό εμπλουτισμό της παραλίας σε μήκος 202 μέτρων. Παράλληλα, η μονάδα αφαλάτωσης θα συνοδεύεται από υποθαλάσσιους αγωγούς άντλησης θαλασσινού νερού και διάθεσης του αλμολοίπου.
Ο τελευταίος θα έχει μήκος περίπου 227 μέτρα και θα καταλήγει σε βάθος περίπου 10 μέτρων. Η προσθήκη κτιρίου για 225 εργαζομένους οδηγεί επίσης σε αύξηση κατά 33,75 κυβικά μέτρα ημερησίως της παροχής που θα δέχεται η μονάδα επεξεργασίας λυμάτων, χωρίς αλλαγή της τεχνολογίας της. Τα φωτοβολταϊκά θα τοποθετηθούν σε στέγαστρα στάθμευσης, ώστε να παράγουν ηλεκτρική ενέργεια για τις ανάγκες του συγκροτήματος. Στο κατασκευαστικό σκέλος, η ΕΚΤΕΡ έχει αναλάβει συμβάσεις συνολικής αξίας περίπου 101,07 εκατ. ευρώ, χωρίς ΦΠΑ, με προγραμματισμένη σταδιακή ολοκλήρωση έως τον Μάρτιο του 2028 και στόχο την έναρξη λειτουργίας μέσα στο ίδιο έτος. Προϋπόθεση για τις νέες παρεμβάσεις παραμένει η ολοκλήρωση της περιβαλλοντικής αδειοδότησής τους: η κατάθεση της μελέτης δεν σημαίνει ότι έχουν ήδη εγκριθεί.
Από τα σχέδια στα εργοτάξια το στοίχημα του Ζησιάδη στη Σάνη
Το σχέδιο του Λεωνίδα Ζησιάδη για το νέο πεντάστερο συγκρότημα της ΟΝΥΞ στη Σάνη μπορεί να κερδίζει τις εντυπώσεις με τα 387 εκατ. ευρώ της επένδυσης, τα 546 δωμάτια και τις 228 πολυτελείς κατοικίες, όμως η πραγματική είδηση βρίσκεται αλλού: το project αρχίζει να αποκτά τους μηχανισμούς που χρειάζονται για να περάσει από τις παρουσιάσεις στο εργοτάξιο. Η ΟΝΥΞ έχει υπογράψει κοινό ομολογιακό δάνειο με την CrediaBank και έχει ενεργοποιήσει ενδιάμεση χρηματοδότηση 78 εκατ. ευρώ, ενώ παράλληλα έχει συμφωνήσει με την AKTOR να προχωρήσουν προς την υπογραφή σύμβασης πρώιμης συμμετοχής του κατασκευαστή στον σχεδιασμό του έργου. Η συγκεκριμένη διαδικασία επιτρέπει στην κατασκευαστική εταιρεία να μπει νωρίς στο project, πριν από την κύρια σύμβαση κατασκευής, ώστε να ελεγχθούν κόστος, τεχνικές λύσεις και χρονοδιάγραμμα. Με άλλα λόγια, ο Ζησιάδης επιχειρεί να περιορίσει από τώρα εκείνες τις αστοχίες που συχνά εκτροχιάζουν τις μεγάλες τουριστικές αναπτύξεις. Ο στόχος για έναρξη των εργασιών το φθινόπωρο του 2027 παραμένει απαιτητικός, καθώς προηγούνται κρίσιμες αδειοδοτικές και χρηματοδοτικές διαδικασίες. Όμως η είσοδος τράπεζας και κατασκευαστή δείχνει ότι η ΟΝΥΞ δεν αναζητεί πλέον μόνο τη θέση της στον ξενοδοχειακό χάρτη, προσπαθεί και να αποδείξει ότι ένα από τα μεγαλύτερα νέα σχέδια της Χαλκιδικής μπορεί πράγματι να κατασκευαστεί.
Χρηματιστήριο: Τι σημαίνει η επιστροφή στις ώριμες αγορές
Τα 3,84 δισ. ευρώ που πέρασαν από το ταμπλό στα τελευταία είκοσι λεπτά της Παρασκευής δεν εμφανίστηκαν τυχαία. Από τις 9 Σεπτεμβρίου μέχρι και την τελευταία συνεδρίαση, η συνολική δραστηριότητα είχε φτάσει, σύμφωνα με στοιχεία της αγοράς, τα 6,8 δισ. ευρώ. Τέτοια ποσά δεν εμφανίζονται ξαφνικά επειδή οι ξένοι διαχειριστές αποφάσισαν ότι τους αρέσει περισσότερο η Ελλάδα. Οι δείκτες αλλάζουν. Και όταν αλλάζουν οι δείκτες, μετακινούνται κεφάλαια. Ειδικά τα passive funds δεν κάνουν stock picking με την κλασική έννοια. Ένα ETF ή ένα index fund που έχει ως αποστολή να αναπαράγει έναν συγκεκριμένο δείκτη πρέπει να προσαρμόζεται στη νέα σύνθεσή του. Το «big money» πέρασε, όπως ήταν αναμενόμενο, πρωτίστως από τις τράπεζες. Εθνική, Eurobank, Πειραιώς και Alpha Bank βρέθηκαν στο επίκεντρο των συναλλαγών. Οι τέσσερις συστημικές τράπεζες διαθέτουν βασικά χαρακτηριστικά που αναζητούν τα μεγάλα διεθνή χαρτοφυλάκια: υψηλή κεφαλαιοποίηση για τα ελληνικά δεδομένα, σημαντικό free float και αρκετή ρευστότητα ώστε ένας μεγάλος επενδυτής να μπορεί να χτίσει ή να κλείσει θέση χωρίς να εγκλωβιστεί. Η αναδιάταξη δεν περιορίστηκε στις τράπεζες. ΔΕΗ, ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ, Motor Oil, Jumbo, Metlen, Titan και ΔΑΑ βρέθηκαν επίσης στο επίκεντρο των συναλλαγών, καθώς τα διεθνή χαρτοφυλάκια προσαρμόστηκαν στη νέα πραγματικότητα. Η STOXX έχει ήδη ανακοινώσει την ένταξη εννέα ελληνικών εταιρειών στον STOXX Europe 600 και στον EURO STOXX, ενισχύοντας την παρουσία της Αθήνας στους ευρωπαϊκούς δείκτες. Από εδώ και πέρα, όμως, ξεκινά το δυσκολότερο μέρος. Τα passive κεφάλαια αγοράζουν επειδή πρέπει να ακολουθήσουν έναν δείκτη. Ο ενεργός διαχειριστής πρέπει να πειστεί. Θα ανοίξει τα βιβλία της Εθνικής, θα συγκρίνει τη Eurobank με ευρωπαϊκές τράπεζες, τη ΔΕΗ με ευρωπαϊκές utilities και θα περάσει από τα μοντέλα του τη Metlen, τη ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ, τη Motor Oil, τη Jumbo και τις υπόλοιπες μεγάλες ελληνικές εισηγμένες. Και στο τέλος θα αποφασίσει αν η σχέση αποτίμησης, κερδοφορίας και προοπτικών δικαιολογεί μια μόνιμη θέση στο χαρτοφυλάκιό του. Αυτό είναι πλέον το πραγματικό στοίχημα για το Χρηματιστήριο Αθηνών.
Οι τράπεζες στο επίκεντρο της μεγάλης αναδιάταξης
Τα 3,84 δισ. ευρώ δεν εμφανίστηκαν τυχαία, όπως εξηγούν οι χρηματιστές. Στα τελευταία είκοσι λεπτά της συνεδρίασης πέρασαν συναλλαγές 3,84 δισ. ευρώ, ενώ από τις 9 Σεπτεμβρίου μέχρι την Παρασκευή η συνολική δραστηριότητα, σύμφωνα με τα στοιχεία της αγοράς που τέθηκαν υπόψη μας, είχε φτάσει τα 6,8 δισ. ευρώ. Τέτοια ποσά δεν εμφανίζονται ξαφνικά επειδή οι ξένοι διαχειριστές ξύπνησαν ένα πρωί και αποφάσισαν ότι τους αρέσει περισσότερο η Ελλάδα. Οι δείκτες αλλάζουν. Και όταν αλλάζουν οι δείκτες, μετακινούνται κεφάλαια. Ειδικά τα passive funds δεν κάνουν stock picking με την κλασική έννοια. Ένα ETF ή index fund που έχει ως αποστολή να αναπαράγει έναν συγκεκριμένο δείκτη πρέπει να προσαρμοστεί στη νέα σύνθεσή του. Το «big money» πέρασε, όπως ήταν αναμενόμενο, πρωτίστως από τις τράπεζες. Εθνική, Eurobank, Πειραιώς και Alpha Bank βρέθηκαν στο επίκεντρο των συναλλαγών. Και αυτό μόνο τυχαίο δεν είναι.
Οι τέσσερις συστημικές τράπεζες διαθέτουν τρία από τα χαρακτηριστικά που ζητούν τα μεγάλα διεθνή χαρτοφυλάκια: υψηλότερη κεφαλαιοποίηση για τα ελληνικά δεδομένα, σημαντικό free float και ρευστότητα που επιτρέπει σε έναν μεγάλο ξένο επενδυτή να χτίσει ή να κλείσει θέση χωρίς να εγκλωβιστεί εύκολα. Η ίδια εικόνα απλώθηκε και σε άλλα βαριά χαρτιά του ταμπλό. ΔΕΗ, ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ, Motor Oil, Jumbo, Metlen, Titan και ΔΑΑ βρέθηκαν μέσα στη μεγάλη αναδιάταξη των χαρτοφυλακίων. O STOXX έχει ήδη ανακοινώσει ότι εννέα ελληνικές εταιρείες εντάσσονται από τις 21 Σεπτεμβρίου στον STOXX Europe 600 και ταυτόχρονα στον EURO STOXX, με την Εθνική, τη Eurobank και την Πειραιώς να περιλαμβάνονται μεταξύ αυτών. Τα passive κεφάλαια αγοράζουν επειδή πρέπει να ακολουθήσουν έναν δείκτη. Ο ενεργός διαχειριστής, όμως, πρέπει να πειστεί. Για παράδειγμα, να ανοίξει τα βιβλία της Εθνικής. Να συγκρίνει τη Eurobank με ευρωπαϊκές τράπεζες. Να εξετάσει τη ΔΕΗ δίπλα σε ευρωπαϊκές utilities. Να περάσει από τα μοντέλα του τη Metlen, τη ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ, τη Motor Oil, τη Jumbo ή τις υπόλοιπες μεγάλες ελληνικές εισηγμένες. Και στο τέλος να αποφασίσει αν η σχέση αποτίμησης, κερδοφορίας και προοπτικών δικαιολογεί θέση στο χαρτοφυλάκιό του.
Τι σημαίνουν οι αποφάσεις της έκτακτης Γενικής Συνέλευσης της Bally’s Intralot
Ολοκληρώνεται η απόκτηση της Evoke από την Bally’s Intralot. Η εταιρεία αποκτά ένα ισχυρό περιουσιακό στοιχείο με δραστηριότητες στην αγορά τυχερών παιγνίων μέσω διαδικτύου. Η εταιρεία ελέγχει τις δραστηριότητές της με την εμπορική ονομασία William Hill και 888 και σήμερα συνιστούν από τα μεγάλα ονόματα του διαδικτύου. Χθες οι μέτοχοι της Bally’s Intralot ενέκριναν την απόφαση εκχώρησης της δυνατότητας στη διοίκηση της επιχείρησης, να αυξάνει το μετοχικό κεφάλαιό της έως 450 εκατ. ευρώ. Η απόφαση αυτή εντάσσεται στο πλαίσιο της εξαγοράς της Evoke και ουσιαστικά δίνει τη δυνατότητα στους μετόχους και ιδρυτές της Evoke στη συμμετοχή της διοίκησης της Bally’s Intralot. Συγκεκριμένα οι μέτοχοι ανήκοντες στην Οικογένεια Shaked θα έχουν το δικαίωμα να διορίζουν ένα μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου της Bally’s Intralot καθόσον χρόνο κατέχουν, άμεσα ή έμμεσα, τουλάχιστον 29.001.048 μετοχές της Εταιρείας. Οι μετοχές αυτές είναι πολύ λίγες σε σχέση με τον συνολικό αριθμό των μετοχών της εταιρείας (πάνω από 1,8 δισ. μετοχές), αλλά ο βασικός μέτοχος της εταιρείας Soohyung Kim (Σου Κιμ), θέλει να δώσει μια θέση στο διοικητικό συμβούλιο της εταιρείας σε ένα μέλος της οικογένειας της Shaked. Πρόκειται για την οικογένεια του Aaron Shaked συν-ιδρυτή (μαζί με τον Avi Shaked) της Evoke και θρύλο στην αγορά των τυχερών παιγνίων διαδικτύου. Όλες οι παραπάνω κινήσεις δείχνουν ότι οι μέτοχοι της Evoke θα συμμετάσχουν στο μετοχικό κεφάλαιο της Bally’s και μέσω εισφοράς σε είδος, δηλαδή με την ανταλλαγή των μετοχών της με άλλες μετοχές της Bally’s Intralot. Κακά τα ψέματα ο ιδρυτής της Bally’s, Σου Κιμ, δημιουργεί έναν όμιλο τυχερών παιγνίων, διεθνούς εμβέλειας.
Οι Κοροπούληδες ανοίγουν πανιά και στο κρασί
Από τη ναυτιλία στο κρασί περνούν πλέον και οι εφοπλιστές και επικεφαλής της Astra Ship Management, Στέφανος και Άρης Κοροπούλης, οι οποίοι προχώρησαν στη σύσταση της Boreades Winery ΙΚΕ, ανοίγοντας ένα νέο κεφάλαιο επιχειρηματικής δραστηριότητας εκτός θάλασσας. Η νέα εταιρεία που δημιούργησαν έχει έδρα στη Βούλα και αρχικό κεφάλαιο 200.000 ευρώ. Τα δύο αδέλφια συμμετέχουν ισόποσα, με 50% έκαστος, έχοντας εισφέρει από 100.000 ευρώ, ενώ τη διαχείριση και εκπροσώπηση της εταιρείας αναλαμβάνει ο Άρης Κοροπούλης. Το ενδιαφέρον είναι ότι η Boreades Winery δεν περιορίζεται μόνο στην παραγωγή κρασιού. Στο καταστατικό περιλαμβάνονται η καλλιέργεια σταφυλιών, η παραγωγή αφρωδών και άλλων οίνων, η χονδρική και λιανική διάθεση, οι γευσιγνωσίες, ακόμη και δραστηριότητες που συνδέονται με τουριστικές ξεναγήσεις και εκδηλώσεις.
Τάραξε τα νερά του ανταγωνισμού το μπλε τιμολόγιο της ΔΕΗ
Μόνο αδιάφορη δεν πέρασε από την αγορά ηλεκτρικής ενέργειας η κίνηση της ΔΕΗ να κατεβάσει αισθητά τον πήχη στα σταθερά τιμολόγια. Το νέο ανταγωνιστικό μπλε προϊόν του μεγαλύτερου προμηθευτή φαίνεται ότι έχει ήδη αλλάξει τα δεδομένα στη λιανική, αναγκάζοντας τους υπόλοιπους παρόχους να επαναπροσαρμόσουν τη στάση τους – αλλά και τα νοικοκυριά σε διαδικασία επανεξέτασης των επιλογών τους. Σύμφωνα με πληροφορίες, καταγράφεται ήδη αυξημένη κινητικότητα από καταναλωτές που «ψάχνονται» για το κατά πόσο αξίζει να κλειδώσουν το κόστος ρεύματος για τους επόμενους 12 μήνες. Και αυτή τη φορά, το δέλεαρ ενός σταθερού λογαριασμού ενισχύεται από έναν ακόμη παράγοντα: την τεράστια γεωπολιτική αβεβαιότητα. Με όλα τα μέτωπα διεθνώς να παραμένουν ανοιχτά και τις ευρωπαϊκές αγορές ενέργειας ευάλωτες στις εξωγενείς αναταραχές, για αρκετούς καταναλωτές η ασφάλεια μιας προκαθορισμένης τιμής αποκτά μεγαλύτερη αξία. Το γεγονός αυτό εξηγεί γιατί ήδη έχουν ενεργοποιηθεί τα αντανακλαστικά αρκετών εναλλακτικών παρόχων. Μάλιστα, στην περίπτωση των περισσότερων προμηθευτών που έχουν ετοιμάσει πιο επιθετικές προσφορές στα σταθερά προϊόντα τους, αυτές οι νέες ανταγωνιστικές χρεώσεις δεν φιγουράρουν στις ιστοσελίδες τους ή στα υπόλοιπα επίσημα «κανάλια» επικοινωνίας. Ο λόγος είναι πως τα φθηνότερα σταθερά συμβόλαια προτείνονται κατά προτεραιότητα σε υφιστάμενους πελάτες, οι οποίοι εμφανίζουν… τάση φυγής. Κι αυτό γιατί οι εταιρείες προσπαθούν σε πρώτη φάση να προστατεύσουν το μερίδιό τους.
Εξοικονομώ: Στο τραπέζι η αξιοποίηση του ΕΣΠΑ, “ψήνονται” τα νέα προγράμματα
Σε φάση αναδιάταξης περνά η πολιτική επιδότησης για την ενεργειακή αναβάθμιση των κατοικιών, με το ΥΠΕΝ να προετοιμάζει τη μετάβαση από τα υφιστάμενα προγράμματα «Εξοικονομώ» σε νέα χρηματοδοτικά εργαλεία, αλλά και έναν νέο κύκλο δράσεων για αντλίες θερμότητας και ηλιακούς θερμοσίφωνες. Σε πρώτο χρόνο, το ενδιαφέρον στρέφεται στην ολοκλήρωση των υφιστάμενων προγραμμάτων. Οι δικαιούχοι των «Εξοικονομώ 2021», «Εξοικονομώ 2023», «Εξοικονομώ 2025», «Εξοικονομώ – Ανακαινίζω για Νέους» και «Εξοικονομώ Επιχειρώ» που πληρούν τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις έχουν περιθώριο να ολοκληρώσουν τις παρεμβάσεις τους έως τις 30 Νοεμβρίου 2026. Το κρίσιμο στοιχείο, ωστόσο, βρίσκεται στη χρηματοδότηση καθώς τρέχουν αυτή την περίοδο οι διαδικασίες για τη μεταφορά μέρους της χρηματοδότησης σε άλλο χρηματοδοτικό εργαλείο, και ειδικότερα, σύμφωνα με πληροφορίες στο ΕΣΠΑ. Το επόμενο βήμα είναι η ενεργοποίηση των νέων προγραμμάτων για αντλίες θερμότητας και ηλιακούς θερμοσίφωνες, με επιδότηση έως 55%. Οι σχετικές προσκλήσεις και οι οδηγοί αναμένεται να αρχίσουν να εκδίδονται από το φθινόπωρο και πριν από το τέλος του 2026, με τις αρμόδιες υπηρεσίες του Υπουργείου να σχεδιάζουν αυτή την περίοδο τις τελευταίες λεπτομέρειες. Για τη συγκεκριμένη δράση προβλέπονται συνολικά 200 εκατ. ευρώ με στόχο να ενισχυθούν περίπου 100.000 δικαιούχοι. Από αυτούς, περίπου 32.000 θα αφορούν την αγορά αντλίας θερμότητας και 68.000 την αγορά ηλιακού θερμοσίφωνα. Παράλληλα, προετοιμάζεται το επόμενο Εξοικονομώ που αναμένεται να ενεργοποιηθεί το 2027 μέσω του Κοινωνικού Κλιματικού Ταμείου. Το νέο στοιχείο είναι η αξιοποίηση του μοντέλου «on-bill financing», μέσω του οποίου οι πάροχοι ηλεκτρικής ενέργειας θα μπορούν να χρηματοδοτούν αρχικά τις ενεργειακές παρεμβάσεις και η αποπληρωμή να γίνεται σταδιακά μέσω των λογαριασμών ρεύματος.
Γιατί ο ΟΟΣΑ βάζει στο μικροσκόπιο του το Υπερταμείο
Ειδική αναφορά στο Υπερταμείο (Growthfund) κάνει έκθεση του ΟΟΣΑ με θέμα τη «Διαχείριση κινδύνων στις κρατικές επιχειρήσεις» (Managing Risk Across State‑Owned Enterprises, 15/9/2026). O OOΣΑ επισημαίνει πως το χαρτοφυλάκιο του Growthfund περιλαμβάνει συμμετοχές σε φορείς μεταφορών και υποδομών, όπως η ΔΕΚΟ GAIAOSE A.E. και ο Οργανισμός Αστικών Συγκοινωνιών Αθηνών (ΟΑΣΑ) με τις λειτουργικές θυγατρικές του, γεγονός που σημαίνει ότι οι παγκόσμιες διαταραχές στην εφοδιαστική αλυσίδα μπορούν να επηρεάσουν τη συνέχεια της παροχής υπηρεσιών και τις οικονομικές επιδόσεις του ομίλου. Η ακινητοποίηση του πλοίου Ever Given απέκλεισε τη Διώρυγα του Σουέζ για έξι ημέρες, από τις 23 έως τις 29 Μαρτίου 2021, προκαλώντας ουρά τουλάχιστον 369 πλοίων και καθυστέρηση στη διακίνηση εμπορευμάτων αξίας περίπου 9,6 δισ. δολαρίων ημερησίως, αναδεικνύοντας τον κίνδυνο συγκέντρωσης σε κρίσιμους εμπορικούς διαδρόμους και την ευπάθεια των δικτύων που εξαρτώνται από αυτούς σε αστοχίες σε σημεία στενωπού. Το περιστατικό αυτό καταδεικνύει εκθέσεις σε κινδύνους σε επίπεδο χαρτοφυλακίου που διατρέχουν τις κατηγορίες στρατηγικού, λειτουργικού και χρηματοοικονομικού κινδύνου της ταξινόμησης του Growthfund. Γεγονότα αυτού του είδους αναδεικνύουν την αξία των ψηφιακών εργαλείων, όπως η χρήση λογισμικού διαχείρισης κινδύνων, για την εποπτεία της εφοδιαστικής αλυσίδας σχεδόν σε πραγματικό χρόνο, τον σχεδιασμό σεναρίων για την εκτροπή δρομολογίων και τη λήψη μέτρων έκτακτης ανάγκης με εναλλακτικούς προμηθευτές και μεταφορείς. Για τις επιχειρήσεις του κρατικού χαρτοφυλακίου που δραστηριοποιούνται στον τομέα της εφοδιαστικής ή βασίζονται σε αυτόν, η προσέγγιση αυτή υποστηρίζει επενδύσεις σε πλατφόρμες δεδομένων και πίνακες ελέγχου (dashboards) που τροφοδοτούν δείκτες κινδύνου χαρτοφυλακίου και χάρτες θερμότητας (heat maps), καθώς και αυτοματοποιημένες και προκαθορισμένες ειδοποιήσεις για την ενημέρωση των αρμόδιων στελεχών, επιτρέποντας έτσι την έγκαιρη κλιμάκωση της διαχείρισης όταν διαταραχές απειλούν βασικές υπηρεσίες.
Η ίδια ανάλυση μπορεί να αξιοποιηθεί για τον εντοπισμό ευκαιριών όσον αφορά τη δυναμικότητα λιμένων και τις συνδυασμένες μεταφορές, όπου επενδύσεις για την ενίσχυση της ανθεκτικότητας μπορούν να βελτιώσουν την αξιοπιστία και την αξία σε βάθος χρόνου. Ένα ακόμη παράδειγμα προέρχεται από το πιο πολύνεκρο σιδηροδρομικό δυστύχημα στην Ελλάδα, κοντά στα Τέμπη το 2023, το οποίο προκάλεσε τον θάνατο 57 ανθρώπων και είχε άμεση συνάφεια με τις συμμετοχές του Growthfund στον τομέα των μεταφορών, σημειώνει ο ΟΟΣΑ. Η εθνική έρευνα που διεξήγαγε η Ελληνική Αρχή Διερεύνησης Συμβάντων Αεροπορικών και Σιδηροδρομικών Ατυχημάτων διαπίστωσε ανθρώπινο σφάλμα, παρωχημένες υποδομές και σοβαρές συστημικές αστοχίες, συμπεριλαμβανομένης της έλλειψης αυτοματοποιημένων μέτρων ασφαλείας, αναδεικνύοντας την αλληλεπίδραση κινδύνων που απορρέουν από τα λειτουργικά συστήματα, τα συστήματα συμμόρφωσης και τα συστήματα πληροφοριών στο χαρτοφυλάκιο. Τα ευρήματα αυτά καταδεικνύουν πώς κρίσιμα κενά ασφαλείας μπορούν να κλιμακώσουν τον υπολειπόμενο κίνδυνο σε πολύ υψηλά επίπεδα στον χάρτη κινδύνων και να καταστήσουν αναγκαία την κατάρτιση σχεδίων μετριασμού εγκεκριμένων από το διοικητικό συμβούλιο, καθώς και τη διαφανή αναφορά της προόδου, αναφέρει ο ΟΟΣΑ. Ανεξάρτητες εκθέσεις και επίσημες ανακοινώσεις επισημαίνουν ότι σύγχρονα συστήματα ελέγχου συρμών θα μπορούσαν να είχαν αποτρέψει τη σύγκρουση, και συγκεκριμένα ο τηλεχειρισμός, η αναβάθμιση της σηματοδότησης και το Ευρωπαϊκό Σύστημα Ελέγχου Συρμών (ETCS) με αυτόματη πέδηση. Έκτοτε, η κυβέρνηση έχει δεσμευτεί για την εγκατάσταση του ETCS και συστημάτων παρακολούθησης συρμών σε πραγματικό χρόνο στον κύριο σιδηροδρομικό άξονα, υιοθετώντας μια τεχνολογική προσέγγιση για τη μείωση του υπολειπόμενου κινδύνου και την αύξηση της αξιοπιστίας των υπηρεσιών, σύμφωνα με τον ΟΟΣΑ. Όσον αφορά την εποπτεία του χαρτοφυλακίου, αυτό καταδεικνύει πώς στοχευμένες επενδύσεις σε τεχνολογίες ασφαλείας, στην εκπαίδευση και στην ανανέωση του εξοπλισμού μπορούν να μεταβάλουν τις εκθέσεις σε κίνδυνο εντός των ορίων της διάθεσης ανάληψης κινδύνου του Growthfund, δημιουργώντας παράλληλα ευκαιρίες για βελτίωση των επιδόσεων και ενίσχυση της δημόσιας αξίας, καταλήγει η ίδια μελέτη.
Ο νόμος Κεραμέως για ΤΕΑ και το επείγον κάλεσμα της Κομισιόν για επαρκείς συντάξεις και περισσότερες επενδύσεις
Kαθώς από τις 28 Αυγούστου ο νέος νόμος Κεραμέως για «Ενίσχυση της επαγγελματικής ασφάλισης: περισσότερες δυνατότητες για εργαζόμενους και επιχειρήσεις, διεύρυνση των επιλογών συμπληρωματικής συνταξιοδοτικής αποταμίευσης» είναι σε ισχύ, η στήλη αναμένει τη συνέχεια. Δηλαδή πόσα και σε ποιους κλάδους νέα Ταμεία Επαγγελματικής Ασφάλισης και Ομαδικά Ασφαλιστικά Προϊόντα Επαγγελματικής Σύνταξης (ΟΑΠΕΣ) θα συσταθούν. Πάντως, μην νομίζει κανείς πως η πρωτοβουλία της κ. Κεραμέως βελτιώσει το πλαίσιο λειτουργίας του 2ου πυλώνα έχει μόνο εθνική αφετηρία, ούτε αφορά μόνο τους μελλοντικούς συνταξιούχους της χώρας. Αφορά το σήμερα και συγκεκριμένα το σήμερα της πραγματικής οικονομίας και των τραπέζων σε όλη την Ευρώπη. Μιλώντας σε πρόσφατη εκδήλωση για τις συμπληρωματικές συντάξεις, η κοινοτική επίτροπος των Χρηματοοικονομικών Υπηρεσιών και της Ένωσης Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων, Maria Luís Albuquerque, δήλωσε χαρακτηριστικά, πως «οι συμπληρωματικές συντάξεις βρίσκονται στο σημείο τομής της κοινωνικής πολιτικής και της οικονομικής πολιτικής. Αφορούν την επάρκεια και την αξιοπρέπεια στην τρίτη ηλικία. Αλλά αφορούν επίσης τα κίνητρα, τον σχεδιασμό προϊόντων, την κλίμακα, την εποπτεία, το κόστος, την απόδοση των επενδύσεων και την εμπιστοσύνη. Εάν αυτές οι προοπτικές δεν συναντώνται, οι μεταρρυθμίσεις θα είναι ελλιπείς και ο αντίκτυπος θα είναι κατώτερος του απαραίτητου». Απευθυνόμενη η Albuquerque στους παρισταμένους της σχετικής εκδήλωσης σημείωσε πως «πολλοί από εσάς εργάζεστε σε υπουργεία εργασίας ή κοινωνικής πρόνοιας. Άλλοι προέρχονται από υπουργεία οικονομικών ή τμήματα υπεύθυνα για τις αποταμιεύσεις, τις επενδύσεις και τις χρηματοπιστωτικές αγορές. Μπορείτε να προσεγγίσετε την ίδια μεταρρύθμιση από διαφορετικά σημεία εκκίνησης. Η μία πλευρά ρωτά: θα βελτιώσει αυτό την κάλυψη, τη δικαιοσύνη και την επάρκεια; Η άλλη ρωτά: θα είναι αποτελεσματικό, κλιμακώσιμο, επενδυτικό και βιώσιμο; Το μήνυμά μου σήμερα το απόγευμα είναι απλό: χρειαζόμαστε και τα δύο σύνολα ερωτήσεων και χρειαζόμαστε να απαντηθούν μαζί». Πόσα πιο απλά να το πει πως η ανάπτυξη των συμπληρωματικών συντάξεων θα μπορούσε ταυτόχρονα να αντιμετωπίσει δύο από τις μεγαλύτερες προκλήσεις των καιρών μας: Από τη μια μεριά την παρακμή των δημοσίων ασφαλιστικών συστημάτων και από την άλλη την ανάγκη για περισσότερες επενδύσεις (μέσω της αύξησης των ασφαλιστικών αποταμιεύσεων). Το ερώτημα στο πόσο γρήγορα θα τρέξει η Ελλάδα σε αυτόν τον δρόμο (ειδικά καθώς είναι ήδη πολύ πίσω) μένει να απαντηθεί τα επόμενα έτη. Και στο πεδίο αυτό θα κριθεί και ο νέος νόμος Κεραμέως για τα ΤΕΑ…
