Η γερμανική εταιρεία κατασκευής drones Quantum Systems κατάφερε να αποκτήσει από νωρίς παρουσία στις Ηνωμένες Πολιτείες με τη βοήθεια της In-Q-Tel (IQT), ενός επενδυτικού οργανισμού που συνδέεται στενά με τις αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών και ιδιαίτερα την CIA.
Ο συνδιευθύνων σύμβουλος της Quantum Systems, Sven Kruck, δήλωσε στο Reuters ότι Αμερικανοί επενδυτές, μεταξύ των οποίων και η IQT, βοήθησαν την εταιρεία να αποκτήσει πρόσβαση σε κυβερνητικούς κύκλους στην Ουάσινγκτον και να εξασφαλίσει συνεργασίες με τη CIA και το FBI.
«Έκανε ευκολότερο το ξεκίνημά μας στις ΗΠΑ με πελάτες όπως η CIA και το FBI», δήλωσε ο Kruck, εξηγώντας ότι οι επενδυτές άνοιξαν διαύλους που διαφορετικά θα ήταν πολύ πιο δύσκολο να δημιουργηθούν.
Drones αναγνώρισης, επίθεσης και αναχαίτισης
Η Quantum Systems κατασκευάζει drones αναγνώρισης, επίθεσης και αναχαίτισης, αλλά και ελαφρά επιθετικά αεροσκάφη, τα οποία διαθέτει μεταξύ άλλων στη Γερμανία και την Ουκρανία.
Σύμφωνα με τον Kruck, η εταιρεία κατάφερε να ενισχύσει νωρίς τη θέση της στην αμερικανική αγορά, σε μια περίοδο κατά την οποία η γερμανική αγορά ήταν λιγότερο δυναμική.

Το ελαφρύ επιθετικό αεροσκάφος Pulse 19 της Quantum Systems μπορεί να χρησιμοποιηθεί και χωρίς πιλότο -ως drone- και αποτελεί ένα από τα πλέον πρωτοποριακά οπλικά συστήματα της γερμανικής εταιρείας © Quantum Systems
Η εξέλιξη αποκτά ιδιαίτερη σημασία σε μια περίοδο κατά την οποία η Ευρώπη επιχειρεί να μειώσει την εξάρτησή της από τις ΗΠΑ στον τομέα της άμυνας.
Η Γερμανία προσπαθεί να ενισχύσει τις στρατιωτικές της δυνατότητες, ενώ παράλληλα αντιμετωπίζει το δύσκολο ερώτημα πώς θα χρηματοδοτήσει την ανάπτυξη της αμυντικής βιομηχανίας χωρίς να βασίζεται υπερβολικά στο αμερικανικό κεφάλαιο και στην πρόσβαση στην αμερικανική αγορά.
Η συνεργασία με τις αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών δεν απέφερε, σύμφωνα με τον Kruck, μεγάλα άμεσα έσοδα στην Quantum Systems. Είχε όμως σημαντική αξία για την αξιοπιστία της εταιρείας, καθώς της έδωσε τη δυνατότητα να δημιουργήσει ένα ισχυρό σημείο αναφοράς στην αμερικανική αγορά.
Aποτίμηση 8 δισ. δολάρια
Η Quantum Systems έχει εξελιχθεί πλέον σε μία από τις μεγαλύτερες ευρωπαϊκές νεοφυείς επιχειρήσεις στον αμυντικό τομέα, με αποτίμηση περίπου 8 δισ. δολαρίων.
Παράλληλα, η συνεργασία με αμερικανικούς φορείς έχει και τεχνολογικές συνέπειες. Όπως συμβαίνει με άλλες αμυντικές εταιρείες, η Quantum Systems δεν μπορεί να διαθέσει σε τρίτες χώρες τεχνολογία που έχει αναπτυχθεί στις ΗΠΑ χωρίς την αμερικανική έγκριση.

To Reliant είναι ένα αναγνωστικό ISR drone μεγάλης εμβέλειας της Quantum Systems © Quantum Systems
Στο επίκεντρο της υπόθεσης βρίσκεται η In-Q-Tel, η οποία δημιουργήθηκε από ανθρώπους του αμερικανικού χώρου πληροφοριών με στόχο τον εντοπισμό και τη χρηματοδότηση τεχνολογιών που μπορούν να εξυπηρετήσουν τις ανάγκες εθνικής ασφάλειας των ΗΠΑ.
Η ονομασία In-Q-Tel παραπέμπει στον Q, τον φανταστικό εφευρέτη και υπεύθυνο των τεχνολογικών gadget στις ταινίες του James Bond. Ο οργανισμός επενδύει σε ένα ευρύ φάσμα τεχνολογιών, από την κυβερνοασφάλεια και την ενέργεια έως τους δορυφόρους και τα συστήματα δεδομένων.
Επενδύσεις σε Palantir & Αnduril
Μεταξύ των εταιρειών στις οποίες έχει επενδύσει περιλαμβάνονται η Palantir Technologies, που έχει εξελιχθεί σε έναν από τους σημαντικότερους ομίλους ανάλυσης δεδομένων για κυβερνητικές και αμυντικές εφαρμογές, και η Anduril, μία από τις μεγαλύτερες εταιρείες στρατιωτικής τεχνολογίας και drones στις ΗΠΑ.
Η IQT έχει επίσης επενδύσει στη γερμανική αμυντική εταιρεία Stark και ενισχύει την παρουσία της στην Ευρώπη, καθώς οι ευρωπαϊκές χώρες αυξάνουν τις αμυντικές δαπάνες.
Η Jennifer Nelson, εκτελεστική αντιπρόεδρος διεθνών δραστηριοτήτων της IQT, δήλωσε ότι το οικοσύστημα τεχνολογίας αιχμής της Ευρώπης αποτελεί σημαντική πηγή καινοτομίας για εφαρμογές εθνικής ασφάλειας. Χαρακτήρισε τη Γερμανία ιδιαίτερα σημαντικό εταίρο στον τομέα της καινοτομίας και στρατηγικό σύμμαχο των ΗΠΑ.
Η δύναμη της IQT, ωστόσο, δεν βρίσκεται απαραίτητα στο ύψος των επενδύσεων. Συνήθως πρόκειται για σχετικά μικρά ποσά, συχνά κάτω από 3 εκατ. δολάρια. Η μεγαλύτερη αξία της, σύμφωνα με άνθρωπο που γνωρίζει τη λειτουργία της, βρίσκεται στο δίκτυο επαφών που μπορεί να προσφέρει στις εταιρείες με τους Αμερικανούς αγοραστές αμυντικού εξοπλισμού, οι οποίοι αποτελούν τους σημαντικότερους χρηματοδότες του κλάδου.
Aνησυχίες στην Ευρώπη
Καθώς οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις προσπαθούν να οικοδομήσουν μεγαλύτερη στρατηγική αυτονομία απέναντι στην Ουάσινγκτον, η διευρυνόμενη παρουσία της IQT στην ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία προκαλεί ερωτήματα για το κατά πόσο κρίσιμες τεχνολογίες θα μπορούσαν να συνδεθούν όλο και περισσότερο με αμερικανικά συμφέροντα.
Η Marie-Agnes Strack-Zimmermann, πρόεδρος της επιτροπής ασφάλειας και άμυνας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, υποστηρίζει ότι η IQT δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται ως ένας συνηθισμένος χρηματοοικονομικός επενδυτής, λόγω των δεσμών της με τις αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών.
«Η In-Q-Tel δεν είναι ένας καθαρά χρηματοοικονομικός επενδυτής», ανέφερε, επισημαίνοντας ότι η αποστολή της είναι να εξασφαλίζει πρόσβαση των αμερικανικών υπηρεσιών πληροφοριών στις καλύτερες διαθέσιμες τεχνολογίες.
Kάτι παραπάνω από επιχειρηματική σχέση
Κατά την ίδια, η επιρροή μπορεί να υπερβαίνει την απλή επιχειρηματική σχέση με τις ΗΠΑ και να επεκτείνεται μέσω επενδυτικών συμμετοχών, δικαιωμάτων παρακολούθησης, συμφωνιών ανάπτυξης και αδειοδότησης, αλλά και πρόσβασης σε κυβερνητικά συμβόλαια.
Η ανησυχία αυτή αποκτά μεγαλύτερο βάρος καθώς η Ευρώπη αναζητά τρόπους να δημιουργήσει τη δική της αμυντική τεχνολογική βάση. Η ήπειρος διαθέτει σημαντικό τεχνολογικό δυναμικό, αλλά δεν έχει έναν οργανισμό αντίστοιχο της IQT που να συνδέει συστηματικά νεοφυείς επιχειρήσεις με κρατικούς φορείς ασφάλειας και άμυνας.
Η CIA από την πλευρά της δεν σχολίασε τις συγκεκριμένες πληροφορίες. Νωρίτερα φέτος, ο διευθυντής της υπηρεσίας, John Ratcliffe, είχε δηλώσει ότι η CIA βελτιστοποιεί την προσέγγισή της στη συνεργασία με τον ιδιωτικό τομέα.
Το γερμανικό υπουργείο Άμυνας δήλωσε ότι αντιμετωπίζει σοβαρά το ζήτημα της επιρροής των επενδυτών στον αμυντικό τομέα και υπογράμμισε ότι οι μέτοχοι δεν θα πρέπει να παρεμβαίνουν στη λειτουργία, την τεχνολογία ή την έρευνα των εταιρειών.
Σημαντικό δίκτυο επαφών
Για την Quantum Systems, πάντως, η αμερικανική σύνδεση υπήρξε σημαντικό μέρος της πορείας της προς την ανάπτυξη. Ο Kruck αναγνωρίζει ότι κάθε επενδυτής φέρνει μαζί του ένα δίκτυο επαφών και ότι είναι λογικό μια εταιρεία να προσπαθεί να το αξιοποιήσει.
«Στο τέλος της ημέρας, τα προϊόντα σου πρέπει να είναι πειστικά», σημείωσε. Όμως, πρόσθεσε, οι Αμερικανοί επενδυτές γνωρίζουν την εκάστοτε κυβέρνηση και μπορούν να κάνουν δυνατή την έναρξη επικοινωνίας.
Η IQT, σύμφωνα με τον Kruck, δεν έχει επικοινωνήσει ενεργά μαζί του τα τελευταία δύο χρόνια. Παρ’ όλα αυτά, η αρχική πρόσβαση που προσέφερε αποδείχθηκε σημαντική για την είσοδο της Quantum Systems στην αμερικανική αγορά.
Ένας ακόμη λόγος για την παρουσία της εταιρείας στις ΗΠΑ είναι οι αμερικανικοί κανόνες που απαιτούν από ξένους προμηθευτές αμυντικού εξοπλισμού να δημιουργούν τοπική παρουσία. Η Quantum Systems έχει ήδη εργοστάσια και προσωπικό στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Η υπόθεση αποτυπώνει έτσι ένα ευρύτερο ευρωπαϊκό δίλημμα. Την ώρα που η Ευρώπη θέλει να ενισχύσει την αμυντική της αυτονομία και να περιορίσει την εξάρτησή της από την αμερικανική στρατιωτική ισχύ, οι νεοφυείς επιχειρήσεις που καλούνται να δημιουργήσουν την επόμενη γενιά αμυντικών τεχνολογιών εξακολουθούν να χρειάζονται αμερικανικά κεφάλαια, δίκτυα και πρόσβαση στην τεράστια αγορά των ΗΠΑ.
Και μέχρι σήμερα, η Ευρώπη δεν διαθέτει έναν αντίστοιχο μηχανισμό με την In-Q-Tel για να καλύψει αυτό το κενό.
