Έως και 300.000 υποψήφιοι δανειολήπτες κινδυνεύουν να μείνουν εκτός τραπεζικής χρηματοδότησης, εξαιτίας των νέων περιορισμών που προβλέπει ο νόμος 5317/2026 για την καταναλωτική πίστη. Οι αλλαγές, που τίθενται σε ισχύ από τις 20 Νοεμβρίου 2026, αποσκοπούν στην προστασία των καταναλωτών από υπερβολικές χρεώσεις, ωστόσο εκφράζονται ανησυχίες ότι θα δυσκολέψουν την πρόσβαση σε δάνεια για όσους έχουν αυξημένο πιστωτικό κίνδυνο.
Με το νέο πλαίσιο καθιερώνονται ανώτατα όρια τόσο στο Συνολικό Ετήσιο Πραγματικό Επιτόκιο (ΣΕΠΕ) όσο και στο συνολικό κόστος της πίστωσης. Ειδικότερα, το κόστος δανεισμού δεν θα μπορεί να υπερβαίνει το 60% του αρχικού κεφαλαίου για δάνεια διάρκειας έως τεσσάρων ετών, το 70% για δάνεια άνω των τεσσάρων και έως οκτώ ετών και το 75% για δάνεια διάρκειας μεγαλύτερης των οκτώ ετών.
Το ΣΕΠΕ αποτυπώνει το πραγματικό ετήσιο κόστος ενός δανείου, καθώς, εκτός από το ονομαστικό επιτόκιο, συνυπολογίζει επιβαρύνσεις όπως τα έξοδα φακέλου, έγκρισης και είσπραξης, τα ασφάλιστρα και τυχόν υποχρεωτικές εισφορές.
Το ανώτατο επιτρεπόμενο ΣΕΠΕ θα προσδιορίζεται με βάση τον μέσο όρο της αγοράς, με περιθώριο προσαύξησης 30% έως 50%. Σήμερα, το μέσο ΣΕΠΕ διαμορφώνεται περίπου στο 15%, ενώ η Τράπεζα της Ελλάδος αναμένεται να δημοσιεύσει τα στοιχεία του τρίτου τριμήνου του 2026, τα οποία θα αποτελέσουν τη βάση για τον καθορισμό του πλαφόν. Το ακριβές όριο θα εξειδικευτεί με υπουργική απόφαση.
Οι νέοι κανόνες εκτιμάται ότι θα περιορίσουν την έγκριση καταναλωτικών δανείων, κυρίως για όσους εμφανίζουν υψηλότερο πιστωτικό κίνδυνο ή επιδιώκουν να δανειστούν για πρώτη φορά. Δυσκολίες ενδέχεται να αντιμετωπίσουν και καταναλωτές που είχαν στο παρελθόν ληξιπρόθεσμες οφειλές και καταχωρίστηκαν στον «Τειρεσία», ακόμη κι αν σήμερα εξυπηρετούν κανονικά τις υποχρεώσεις τους.
Το προηγούμενο πιστωτικό ιστορικό τους εξακολουθεί να επηρεάζει την αξιολόγηση του κινδύνου από τις τράπεζες, οι οποίες συνήθως τιμολογούν αυτές τις κατηγορίες δανειοληπτών με υψηλότερα επιτόκια. Με την επιβολή των νέων ανώτατων ορίων, ορισμένα δάνεια ενδέχεται να μην μπορούν πλέον να χορηγηθούν με όρους που να ανταποκρίνονται στην εκτίμηση κινδύνου των πιστωτικών ιδρυμάτων.
Έτσι, ενώ η νέα νομοθεσία επιδιώκει να περιορίσει τις επιβαρύνσεις για τους καταναλωτές, υπάρχει ο κίνδυνος να μειωθεί παράλληλα η πρόσβαση στην τραπεζική πίστη για όσους δυσκολεύονται ήδη να εξασφαλίσουν χρηματοδότηση.
Ενδεικτικά είναι τα παρακάτω παραδείγματα καταναλωτών που σήμερα ενδέχεται να έχουν πρόσβαση σε τραπεζικό δανεισμό, αλλά με το νέο πλαίσιο περιορισμού του ΣΕΠΕ μπορεί να αντιμετωπίσουν δυσκολίες χρηματοδότησης.
- Εργαζόμενος 38 ετών με παλαιότερες καθυστερήσεις. Εργάζεται στον ιδιωτικό τομέα με καθαρό εισόδημα 1.150 ευρώ και ζητά καταναλωτικό δάνειο 2.000 ευρώ για 36 μήνες. Στο πιστωτικό του ιστορικό εμφανίζεται καθυστέρηση άνω των 90 ημερών σε προηγούμενη υποχρέωση κατά τους τελευταίους 24 μήνες, η οποία έχει πλέον τακτοποιηθεί. Παρ’ ότι σήμερα εξυπηρετεί κανονικά τις υποχρεώσεις του, το ιστορικό καθυστερήσεων αυξάνει τον εκτιμώμενο πιστωτικό κίνδυνο.
- Νέος εργαζόμενος 25 ετών με περιορισμένο εισόδημα. Εργάζεται στον κλάδο της εστίασης, με καθαρό εισόδημα 850 ευρώ και ζητά δάνειο 1.500 ευρώ για 36 μήνες, προκειμένου να καλύψει προσωπικές ανάγκες. Δεν έχει ιστορικό καθυστερήσεων, αλλά το εισόδημά του είναι σχετικά χαμηλό και η δυνατότητα αποπληρωμής πιο ευάλωτη σε απρόβλεπτες οικονομικές δυσκολίες. Ακόμη και εάν η μηνιαία δόση είναι διαχειρίσιμη, η τράπεζα ενδέχεται να μην μπορεί να αναλάβει τον εκτιμώμενο κίνδυνο με το νέο ανώτατο όριο επιτοκίου.
- Νέα εργαζόμενη 27 ετών χωρίς προηγούμενο πιστωτικό ιστορικό. Εργάζεται με σταθερή σύμβαση εργασίας, λαμβάνει καθαρό μισθό 1.000 ευρώ και ζητά το πρώτο της καταναλωτικό δάνειο ύψους 2.500 ευρώ για 48 μήνες. Δεν έχει λάβει στο παρελθόν δάνειο ή πιστωτική κάρτα, επομένως δεν διαθέτει ιστορικό αποπληρωμής βάσει του οποίου η τράπεζα μπορεί να αξιολογήσει με επαρκή βεβαιότητα την πιστωτική της συμπεριφορά. Παρότι δεν έχει καμία αρνητική καταχώριση, η έλλειψη πιστωτικού ιστορικού αυξάνει την αβεβαιότητα της αξιολόγησης. Ο περιορισμός του ΣΕΠΕ μπορεί να καταστήσει τη χρηματοδότηση οικονομικά μη βιώσιμη για την τράπεζα.
Αναδημοσίευση από τα «Παραπολιτικά»
