Όλα τα σενάρια για το ξεπάγωμα των αυξήσεων στις επικουρικές συντάξεις

Το υφιστάμενο θεσμικό πλαίσιο δεν ορίζει αν μπορούν να δοθούν αυξήσεις στις επικουρικές συντάξεις σε περίπτωση πλεονάσματος

Συνταξιούχοι © ΔΑΝΑΗ ΔΑΥΛΟΠΟΥΛΟΥ/EUROKINISSI

Σενάρια ξεπαγώματος αυξήσεων στις επικουρικές συντάξεις εξετάζει το Υπουργείο Εργασίας από το 2027.

Και αυτό γιατί οι εν λόγω συντάξεις είναι οι μόνες μαζικές παροχές των Οργανισμών Κοινωνικής Ασφάλισης οι οποίες – με εξαίρεση τις επιμέρους αυξήσεις που προέβλεψε ο νόμος Βρούτση το 2020-  δεν έχουν λάβει ούτε ένα σεντς αύξησης μετά το μπαράζ των μνημονιακών μειώσεων.

Και όχι μόνο αυτό, αλλά μετά την περσινή απόφαση του ΣτΕ σε σχέση με τα αναδρομικά για τα κομμένα Δώρα στις επικουρικές συντάξεις (μεταξύ Ιουνίου 2015 – Μαΐου 2016), με την οποία δικαιώθηκαν  μόνο όσοι συνταξιούχοι προσέφυγαν δικαστικά έως τέλη Ιουλίου 2021, έχει φύγει από την κυβερνητική ατζέντα το ενδεχόμενο κάποιας εκτεταμένης, έστω εφάπαξ, καταβολής στους δικαιούχους επικουρικής σύνταξης.

Σημειώνεται πως επικουρική σύνταξη λαμβάνει κοντά 1 στους 2 συνταξιούχους και, συνεπώς, αποτελεί βασικό οικονομικό στήριγμα για περίπου 1,2 εκατ. ασφαλισμένων.

Και ενώ οι κύριες συντάξεις έχουν λάβει διαδοχικές αυξήσεις από την 1η Ιανουαρίου 2023 -βάσει της εξέλιξης του πληθωρισμού και του ΑΕΠ- και από 1η Ιανουαρίου 2027 θα καταργηθεί η προσωπική διαφορά, οι επικουρικές συντάξεις έχουν μείνει «εκτός βεληνεκούς» κάθε θετικής αναπροσαρμογής.

Παράλληλα, το θεσμικό πλαίσιο του νόμου Κατρούγκαλου (2016), το οποίο δεν άλλαξε ούτε στο ελάχιστο ο νόμος Βρούτση (2020)- προβλέπει μόνο σε ποια περίπτωση (σ.σ. ελλείμματος κλπ.) θα μπορούσε να επιβληθεί μείωση των επικουρικών συντάξεων αλλά όχι σε ποια περίπτωση θα μπορούσε να δοθεί αύξηση.

Αυτό το νομικό κενό, αναφέρουν υπηρεσιακά στελέχη του υπ. Εργασίας, θα μπορούσε να αλλάξει. Δηλαδή, με νομοθετική πρωτοβουλία η κυβέρνηση (αν και ένα τέτοιο ενδεχόμενο δεν φέρεται να έχει αποφασιστεί να εξεταστεί πιο συγκεκριμένα, προς το παρόν, σύμφωνα με υψηλόβαθμη πηγή του powergame.gr στην οδό Σταδίου) θα μπορούσε να ορίσει με σαφήνεια πχ ότι σε περίπτωση πλεόνασματος τουλάχιστον επί ένα έτος, αν όχι για δυο έτη συνεχόμενα κλπ θα μπορούσε να δοθεί μία ορισμένη αύξηση στις επικουρικές συντάξεις. Αυτό είναι το πρώτο σενάριο που έχει πέσει στο τραπέζι.

Το δεύτερο σενάριο προβλέπει τη μείωση ή πλήρη κατάργηση της Εισφοράς Αλληλεγγύης Συνταξιούχων στις επικουρικές συντάξεις άνω των 300 ευρώ.

Και αυτό για δυο λόγους:

Πρώτον, τα αποθεματικά του ΑΚΑΓΕ στον οποίο κατευθύνονται οι εν λόγω εισφορές θα ξεπεράσουν φέτος τα 23 δισ. ευρώ και βαίνουν από υψηλά σε συνεχώς υψηλότερα επίπεδα εξαιτίας της υπεραπόδοσης των φορολογικών εσόδων (μέρους των οποίων πηγαίνει στον ΑΚΑΓΕ), των εισπράξεων από τις ΕΑΣ στις κύριες συντάξεις αλλά και την επένδυση τους.

Δεύτερον, ο νόμος απαγορεύει τη χρήση των αποθεματικών του ειδικού λογαριασμού του ΑΚΑΓΕ στον οποίο πιστώνονται οι ΕΑΣ στις επικουρικές συντάξεις για την κάλυψη των ελλειμμάτων του κλάδου επικουρικής ασφάλισης του ΕΦΚΑ. Αυτό σημαίνει πως οι εν λόγω εισφορές στερούνται …αντικειμένου. Μ΄άλλα λόγια, είτε θα πρέπει να καταργηθούν, είτε να αλλάξει το θεσμικό πλαίσιο έτσι ώστε να μπορεί -αν χρειαστεί- ο επικουρικός κλάδος του ΕΦΚΑ να λάβει ενίσχυση από το λογαριασμό του στον ΑΚΑΓΕ.

Το τρίτο σενάριο προβλέπει μείωση ή κατάργηση των εισφορών υγείας 6% επί όλων των επικουρικών συντάξεων. Υπενθυμίζεται πως όλοι οι δικαιούχοι κύριας σύνταξης πληρώνουν κάθε μήνα εισφορά υγείας 6%. Παράλληλα, όμως, όσοι λαμβάνουν επικουρική σύνταξη, πληρώνουν επίσης 6% εισφορά -πάλι- υγείας.

Το …παράδοξο αυτό μέτρο, το οποίο επιβλήθηκε από τη «μνημονιακή πραγματικότητα» ίσως ήλθε η ώρα να πάψει, έστω σταδιακά να υφίσταται, υποστηρίζουν οι ίδιες πηγές, οδηγώντας σε αντίστοιχη της μείωσης των ΕΑΣ αύξησης του διαθέσιμου εισοδήματος από επικουρικές συντάξεις.