11 δισ. στα ταμεία των σούπερ μάρκετ σε οκτώ μήνες
Σε διαφορετική ταχύτητα από μεγάλο μέρος της υπόλοιπης αγοράς λιανικής συνεχίζουν να κινούνται τα σούπερ μάρκετ. Την ώρα που αρκετές κατηγορίες του εμπορίου εμφανίζουν κόπωση, στασιμότητα ή ακόμη και απώλειες πωλήσεων, ο οργανωμένος κλάδος τροφίμων εξακολουθεί να καταγράφει ισχυρή ανάπτυξη. Ενδεικτικά είναι και τα στοιχεία της NielsenIQ έως τις 23 Αυγούστου, βάσει των οποίων ο συνολικός τζίρος των σούπερ μάρκετ ανήλθε στα 11,124 δισ. ευρώ, από 10,453 δισ. ευρώ πέρυσι, σημειώνοντας αύξηση 6,4%. Τα ταχυκίνητα καταναλωτικά αγαθά ενισχύθηκαν κατά 5,5%, με τα τρόφιμα και ποτά να ανεβαίνουν 5,8% στα 6,035 δισ. ευρώ. Ακόμη μεγαλύτερη άνοδο εμφανίζουν τα φρέσκα και χύμα προϊόντα, με +7,9% και πωλήσεις 2,772 δισ. ευρώ. Η εικόνα αυτή επιβεβαιώνει ότι τα σούπερ μάρκετ εξακολουθούν να απορροφούν μεγάλο μέρος της καταναλωτικής δαπάνης, σε μια περίοδο κατά την οποία η υπόλοιπη λιανική δυσκολεύεται να κινηθεί θετικά, και να καταγράψει ανάπτυξη.
Από το 2001 στο 2026: Η μεγάλη επιστροφή του ΧΑ στις ανεπτυγμένες αγορές
Η ιστορία επαναλαμβάνεται αλλά όχι με τους ίδιους όρους. Το 2001, όπως και τώρα, η Ελλάδα είχε περάσει, μέσω της MSCI, από την κατηγορία των αναδυόμενων στις ανεπτυγμένες αγορές. Ήταν μια εξέλιξη που είχε παρουσιαστεί τον καιρό εκείνο ως ψήφος εμπιστοσύνης στη θεσμική και οικονομική ωρίμανση της ελληνικής κεφαλαιαγοράς. Όμως, η αγορά είχε υποδεχτεί την αναβάθμιση με πωλήσεις. Ο λόγος ήταν ότι τα funds που επένδυαν σε αναδυόμενες αγορές και είχαν ήδη ελληνικές μετοχές στα χαρτοφυλάκιά τους αναγκάστηκαν να αναδιαρθρώσουν τις θέσεις τους και να μειώσουν την έκθεσή τους στην Ελλάδα. Την ίδια ώρα, οι εισροές από θεσμικούς επενδυτές των ανεπτυγμένων αγορών υπήρξαν αρχικά περιορισμένες. Το αποτέλεσμα ήταν ένα κλασικό πρόβλημα «μεταβατικής αγοράς» όπου οι πωλητές κινήθηκαν αμέσως και οι νέοι αγοραστές άργησαν να έρθουν. Έτσι το 2001 η αναβάθμιση της ελληνικής αγοράς προκάλεσε ετήσια «βουτιά» 23,5% ενώ ο τραπεζικός δείκτης, ακόμη χειρότερα, είχε ετήσιες απώλειες 34,7%. Είκοσι πέντε χρόνια μετά, η Αθήνα βρίσκεται ξανά μπροστά στην ίδια μεγάλη αλλαγή. Μόνο που αυτή τη φορά η εικόνα είναι διαφορετική. Η επαναφορά της Ελλάδας σε Developed Market από τη STOXX τίθεται σε ισχύ στις 21 Σεπτεμβρίου 2026, ενώ η FTSE Russell έχει επίσης προγραμματίσει την αλλαγή κατηγορίας για την ίδια ημερομηνία. Και σε αντιδιαστολή με ό,τι συνέβη το 2001, αγορά πραγματοποιεί, εν όψει της αναβάθμισής της, ένα εντυπωσιακό ράλι. Στις 7 Σεπτεμβρίου 2026, ο Γενικός Δείκτης κινήθηκε πάνω από τις 2.700 μονάδες και στις 4 Σεπτεμβρίου είχε κλείσει στις 2.701,38 μονάδες, επίπεδο που αποτελεί υψηλό 17 ετών. Στις 7 Σεπτεμβρίου, ο δείκτης έφτασε ενδοσυνεδριακά έως τις 2.723,94 μονάδες. Μόνο τον Αύγουστο του 2026, ο Γενικός Δείκτης κέρδισε 4,18%, κλείνοντας στις 2.677 μονάδες. Ισχυρό σήμα είχε δώσει επίσης το πρώτο εξάμηνο, κατά το οποίο ο Γενικός Δείκτης είχε καταγράψει άνοδο 15,99%, ενώ ο τραπεζικός δείκτης είχε ενισχυθεί κατά 20,52%. Η STOXX ανακοίνωσε ότι εννέα ελληνικές εταιρείες θα ενταχθούν στον STOXX Europe 600 από τις 21 Σεπτεμβρίου: Εθνική Τράπεζα, Eurobank, Πειραιώς, Alpha Bank, ΔΕΗ, Metlen Energy & Metals, Motor Oil, ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ, Jumbo. Οι ίδιες μετοχές θα ενταχθούν και στον ευρύτερο EURO STOXX. Κι εδώ βρίσκεται το πραγματικό χρηματιστηριακό στοίχημα.
Το πραγματικό χρηματιστηριακό στοίχημα: Πάνω από 1,1 δισ. δολάρια στο τραπέζι
Η JPMorgan είχε αρχικά υπολογίσει τις πιθανές καθαρές παθητικές εισροές περίπου στα 957 εκατ. δολάρια. Στη συνέχεια, με βάση τις τελικές αλλαγές στους δείκτες, η εκτίμησή της αυξήθηκε στα περίπου 1,16 δισ. δολάρια σε συνολική αξία συναλλαγών για τις εννέα ελληνικές μετοχές. Και εδώ υπάρχει ένα νέο στοιχείο σε σχέση με το 2001. Οι τράπεζες απορροφούν περίπου το 87% των συγκεκριμένων εισροών. Η Εθνική υπολογίζεται να συγκεντρώσει περίπου 326,9 εκατ. δολάρια, η Eurobank 260,9 εκατ., η Πειραιώς 249,3 εκατ. και η Alpha Bank 171,2 εκατ., σύμφωνα με την τελευταία εκτίμηση της JPMorgan καθώς τα funds που παρακολουθούν τους συγκεκριμένους δείκτες πρέπει να προσαρμόσουν τα χαρτοφυλάκιά τους.
Τι είναι το Τ+1: που αγοράζεις μετοχές σήμερα και διακανονίζεις αύριο
Τέλος στο «Τ+2» και είσοδος στο «Τ+1». Από τις 11 Οκτωβρίου 2027, ο χρόνος που απαιτείται για τον διακανονισμό των συναλλαγών σε κινητές αξίες στην Ευρώπη μειώνεται από δύο εργάσιμες ημέρες σε μία, αλλάζοντας δραστικά τον τρόπο με τον οποίο λειτουργεί η μετασυναλλακτική αλυσίδα. Για τον επενδυτή, η αλλαγή μπορεί να περάσει σχεδόν απαρατήρητη. Για τις τράπεζες, τις χρηματιστηριακές, τους θεματοφύλακες, τα αποθετήρια και τις υποδομές της αγοράς, όμως, πρόκειται για αγώνα δρόμου. Η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς έχει ήδη βάλει μπροστά τη διαδικασία προετοιμασίας, ζητώντας από τους συμμετέχοντες στην ελληνική αγορά να καταγράψουν τον βαθμό ετοιμότητάς τους και να εντοπίσουν έγκαιρα τα σημεία που απαιτούν παρεμβάσεις. Το ζητούμενο είναι απλό στη θεωρία, δύσκολο στην πράξη: μια συναλλαγή που πραγματοποιείται σήμερα θα πρέπει να μπορεί να ολοκληρώνεται με ασφάλεια την επόμενη εργάσιμη ημέρα. Αυτό σημαίνει λιγότερο χρόνο για επιβεβαιώσεις, αντιστοιχίσεις στοιχείων, διαβιβάσεις εντολών και τακτοποιήσεις. Σημαίνει επίσης μεγαλύτερη ανάγκη για αυτοματοποίηση, ταχύτητα και περιορισμό των χειροκίνητων διαδικασιών. Το μεγάλο όφελος είναι η μείωση του χρόνου κατά τον οποίο οι αντισυμβαλλόμενοι παραμένουν εκτεθειμένοι σε κίνδυνο. Το μεγάλο στοίχημα, όμως, είναι η επιχειρησιακή ετοιμότητα. Και εδώ βρίσκεται η ουσία για την Ελλάδα. Η μετάβαση στο Τ+1 δεν θα κριθεί μόνο από το αν τα πληροφοριακά συστήματα λειτουργούν. Θα κριθεί από το αν ολόκληρη η αλυσίδα της αγοράς μπορεί να κινείται χωρίς καθυστερήσεις μέσα σε ένα πολύ στενότερο χρονικό παράθυρο.
Τα μέτρα της κυβέρνησης για το στεγαστικό, η Κομισιόν και το μέτρο της επιτυχίας
Η συνένωση των περιφερειακών αναγκών και των εθνικών προτεραιοτήτων είναι ένα από τα βασικά πλεονεκτήματα του προγράμματος για το στεγαστικό, στο πλαίσιο των μέτρων που ανακοίνωσε ο πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης στη ΔΕΘ και εξειδικεύθηκαν χθες από το οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης. Και έχει ενδιαφέρον το πώς αξιολογεί η Ευρωπαϊκή Επιτροπή το πρόβλημα του στεγαστικού και την αντιμετώπισή του από την κυβέρνηση. Σύμφωνα με τον Nicola De Michelis, Διευθυντή στη Γενική Διεύθυνση Περιφερειακής Πολιτικής και Αστικής Ανάπτυξης (DG REGIO) της Κομισιόν, στην Ελλάδα υπάρχει ένα πολύ μεγάλο απόθεμα κενών κατοικιών, περίπου 2,3 εκατομμύρια. Επομένως, η πρόκληση δεν είναι η κατασκευή νέων κατοικιών, ούτε έχει να κάνει με μια συνολική έλλειψη στέγης. Είναι η αναντιστοιχία μεταξύ των κατοικιών που ήδη υπάρχουν — της κατάστασής τους, της τοποθεσίας τους και της διαθεσιμότητάς τους — και αυτών που μπορούν πραγματικά να αντέξουν οικονομικά τα νοικοκυριά. Υπάρχει επίσης ένα ιδιαίτερο χαρακτηριστικό της ελληνικής αγοράς κατοικίας: η Ελλάδα βασίζεται σε μεγάλο βαθμό στην ιδιοκατοίκηση και στην οικογενειακή παροχή, ενώ ο τομέας των κοινωνικών ενοικίων παραμένει σχετικά περιορισμένος. Αυτός ακριβώς είναι ο λόγος για τον οποίο το πρόγραμμα που σχεδίασε η Ελλάδα συνδυάζει την ανακαίνιση, την αυξημένη προσφορά κατοικιών και την προσιτή τιμή. Η νέα δράση ανακαίνισης κατοικιών, INVEST 2027, είναι επομένως πολύ περισσότερο από ένα απλό πρόγραμμα ανακαίνισης, όπως λέει ο De Michelis. Το κεντρικό ερώτημα για την Επιτροπή καθ’ όλη τη διάρκεια των συζητήσεών της με την ελληνική κυβέρνηση ήταν κατά πόσον η στήριξη των ιδιωτικών κατοικιών θα μπορούσε να οδηγήσει σε σαφή και μετρήσιμη αύξηση της προσφοράς οικονομικά προσιτών κατοικιών που διατίθενται στην αγορά. Και αυτή ακριβώς είναι η λογική της πρότασης: να συνδεθούν οι δημόσιες επενδύσεις και οι ανακαινίσεις με τη δημιουργία αξιοποιήσιμων κατοικιών, τη διαρκή οικιστική τους χρήση και, τελικά, την αύξηση της αποτελεσματικής προσφοράς στέγης. Αυτός είναι επίσης ο λόγος για τον οποίο οι όροι που συνδέονται με το πρόγραμμα έχουν τόσο μεγάλη σημασία: η στόχευση παλαιότερων και υποβαθμισμένων κατοικιών, η υποστήριξη ακινήτων που είναι επί του παρόντος κενά ή δεν είναι σε αξιοποιήσιμη κατάσταση, για τα οποία απαιτείται η χρήση τους είτε ως κύρια κατοικία είτε για μακροχρόνια μίσθωση, και η διασφάλιση ότι θα παραμείνουν σε οικιστική χρήση με την πάροδο του χρόνου. Αυτές οι διασφαλίσεις είναι εξαιρετικά σημαντικές.
Ο «κουμπαράς» νέας γενιάς, οι αφορολόγητοι τόκοι και η κουλτούρα αποταμίευσης
Το καινοτόμο μέτρο που εξήγγειλε ο πρωθυπουργός, κ. Κυριάκος Μητσοτάκης από το βήμα της ΔΕΘ στις 5/9/2026, ήταν ο «Κουμπαράς για τη Νέα Γενιά», ο οποίος θα αφορά όσα παιδιά γεννήθηκαν από την 1/1/2026. Όπως δήλωσε ο πρόεδρος του Eurogroup και Υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, κ. Κυριάκος Πιερρακάκης, εξειδικεύοντας χτες τα μέτρα της ΔΕΘ, «το πιο σημαντικό εδώ είναι η ιδέα. Να περάσουμε από μία πολιτική που αφορά επιδόματα, που αφορά φορολογικές ελαφρύνσεις, να προσθέσουμε σε αυτό το παζλ και μια πολιτική η οποία δημιουργεί αποταμίευση, περιουσία, επενδυτική κουλτούρα, ένα πρώτο κεφάλαιο ζωής». Συνεπώς πρόκειται για ένα μέτρο, το οποίο ήλθε για να μείνει και προφανώς συνδέεται – από άποψη συνολικής πολιτικής αντίληψης- και με το νέο νόμο Κεραμέως για τη συμπληρωματική σύνταξη. Εφόσον φυσικά, αγκαλιαστεί από τους γονείς, καθώς το άνοιγμα του κουμπαρά είναι προαιρετικό. Κατά τ΄ άλλα, το κράτος, όχι μόνο θα συνεισφέρει κατά το ίδιο ποσό που θα συνεισφέρουν οι γονείς ετησίως -με ταβάνι τα 1.200 ευρώ κάθε χρόνο- αλλά όπως ανέφερε χθες ο υφυπουργός Οικονομικών, κ. Θάνος Πετραλιάς, οι τόκοι που θα προσθέτουν αξία στα κεφάλαια που συσσωρεύονται για 18 χρόνια στον εν λόγω Κουμπαρά θα είναι αφορολόγητοι. Πέραν αυτού, πάντως, η θέσπιση του επενδυτικού λογαριασμού για τη νέα γενιά που θα ισχύσει από το 2027 (οι γονείς θα μπορούν να ανοίγουν τον λογαριασμό για νεογέννητα και βρέφη έως 2 ετών), θα εμπεδώσει και την αναγκαία κουλτούρα αποταμίευσης και επένδυσης. Το ποσοστό αποταμίευσης των ελληνικών νοικοκυριών έχει υποχωρήσει σε αρνητικά επίπεδα από το 2011, με την Ελλάδα να καταγράφει διαχρονική, έκτοτε, αρνητική πρωτιά στην ΕΕ και να βρίσκεται σχεδόν στον πάτο της αποταμίευσης (και μάλιστα με αρνητικό πρόσημο) μεταξύ των χωρών του ΟΟΣΑ, χαμηλότερα και από χώρες με χαμηλότερο κατά κεφαλήν ΑΕΠ και εισόδημα. Το ποσοστό αποταμίευσης των ελληνικών νοικοκυριών παραμένει αρνητικό, παρά την αύξηση των καταθέσεων στις τράπεζες (κατά 10,4 δις. ευρώ το 2025) και την αύξηση των ονομαστικών μισθών (+8,1% το 2025), εγκλωβίζοντας σε παγίδα δυσμενών επιπτώσεων τα ίδια τα νοικοκυριά, τις επενδύσεις και την οικονομία.
Ανέπαφες συναλλαγές στα ΑΤΜ της Τράπεζας Πειραιώς
Ανέπαφες συναλλαγές επιτρέπει πλέον από τα ΑΤΜ της η Τράπεζα Πειραιώς. Στα ΑΤΜ του δικτύου των καταστημάτων της Τράπεζας ο πελάτης μπορεί τώρα να ολοκληρώσει τις συναλλαγές του με ευκολία και ταχύτητα, κάνοντας χρήση της νέας δυνατότητας ανέπαφης συναλλαγής χωρίς να εισάγει την κάρτα του. Απλά σκανάρει τη χρεωστική, πιστωτική ή προπληρωμένη κάρτα του στον ανέπαφο αναγνώστη κάρτας (NFC) του ΑΤΜ, και μπορεί να ολοκληρώσει όλες τις διαθέσιμες συναλλαγές, εκτός από αλλαγή PIN και ενεργοποίηση κάρτας. Επιπλέον, ο πελάτης της Πειραιώς μπορεί με το ψηφιακό πορτοφόλι, (digital wallet) του κινητού του ή του wearable, να πραγματοποιήσει ανέπαφα ανάληψη μετρητών και ερώτηση υπολοίπου στα ΑΤΜ, εφόσον παρέχεται η δυνατότητα από τη λειτουργικότητα της κάρτας. Αρκεί πρώτα να έχει προσθέσει την κάρτα του στο ψηφιακό πορτοφόλι της συσκευής που επιθυμεί να χρησιμοποιήσει.
Το ChatGPT αρχίζει να φέρνει πελάτες στα ελληνικά ξενοδοχεία
Μια μικρή αλλά αρκετά ενδιαφέρουσα ένδειξη για το πώς μπορεί να αλλάξει ο τρόπος με τον οποίο οι ταξιδιώτες αναζητούν και κλείνουν ξενοδοχεία έρχεται από τα στοιχεία της Nelios. Η εταιρεία digital marketing του τουρισμού μέτρησε σε ελληνικό ξενοδοχείο, από την 1η Ιανουαρίου έως τις 25 Αυγούστου 2026, συνολικά 2.656 ενεργούς χρήστες και 3.220 engaged sessions που έφτασαν στο site του απευθείας από το ChatGPT και το Google Gemini. Το σημαντικότερο; Η συγκεκριμένη κίνηση οδήγησε ήδη σε τρεις απευθείας κρατήσεις, όταν την αντίστοιχη περίοδο του 2025 η επισκεψιμότητα και οι κρατήσεις από τις συγκεκριμένες πηγές ήταν μηδενικές. Οι τρεις κρατήσεις προφανώς δεν αρκούν για να μιλήσει κανείς για ανατροπή του μοντέλου των online πωλήσεων. Το ενδιαφέρον βρίσκεται αλλού: τα εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης αρχίζουν να εμφανίζονται στα analytics των ξενοδοχείων όχι μόνο ως πηγή ενημέρωσης και έμπνευσης, αλλά και ως κανάλι που μπορεί να οδηγήσει μέχρι την απευθείας κράτηση. Και αυτό ανοίγει ένα καινούργιο πεδίο μάχης για τα ξενοδοχεία: μετά το SEO και τη μάχη για καλύτερη θέση στη Google, έρχεται πλέον το ερώτημα ποια καταλύματα θα προτείνει το ChatGPT, το Gemini και οι υπόλοιποι AI assistants στον ταξιδιώτη που σχεδιάζει τις επόμενες διακοπές του.
Η αιχμή των ξενοδόχων μετά τη ΔΕΘ: «Ο τουρισμός έμεινε εκτός»
Θετικά είδε η ξενοδοχειακή αγορά αρκετά από τα μέτρα που ανακοινώθηκαν στη ΔΕΘ, όχι όμως και το γεγονός ότι ο τουρισμός απουσίαζε ουσιαστικά από το πακέτο παρεμβάσεων. Το μήνυμα έστειλε ο πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Ξενοδόχων, Γιάννης Χατζής, με ανάρτησή του μετά τις εξαγγελίες του πρωθυπουργού. «Θετικά σημεία στα μέτρα της ΔΕΘ, ιδίως για το δημογραφικό. Διαπιστώνουμε ωστόσο την απουσία παρεμβάσεων για τον τουρισμό, έναν από τους βασικότερους πυλώνες της οικονομίας», ανέφερε, προσθέτοντας ότι η ΠΟΞ αναμένει «ουσιαστικό διάλογο» επί των προτάσεων που έχει καταθέσει. Και η αιχμή αποκτά μεγαλύτερο ενδιαφέρον επειδή μόλις λίγες ημέρες πριν από τη ΔΕΘ η Ομοσπονδία είχε στείλει στον Κυριάκο Μητσοτάκη έναν αναλυτικό κατάλογο αιτημάτων. Στην κορυφή βρισκόταν η μείωση του ΦΠΑ στη διαμονή στο 6,5% και η επανεξέταση του τέλους ανθεκτικότητας στην κλιματική κρίση, με την ΠΟΞ να υπολογίζει ότι, εφόσον συνεχιστεί η αύξηση των εισπράξεων που καταγράφηκε στο πρώτο πεντάμηνο, τα έσοδα από το τέλος μπορεί να ξεπεράσουν τα 771 εκατ. ευρώ φέτος. Στο τραπέζι έχει βάλει επίσης αυστηρότερο πλαίσιο για τις βραχυχρόνιες μισθώσεις και περιορισμούς στις περιοχές με έντονη στεγαστική πίεση, αλλαγές στο Ειδικό Χωροταξικό του Τουρισμού, καλύτερη πρόσβαση των μικρών ξενοδοχείων στη χρηματοδότηση και διατήρηση της απευθείας παραχώρησης αιγιαλού στις όμορες επιχειρήσεις. Με άλλα λόγια, οι ξενοδόχοι πήγαν στη ΔΕΘ με συγκεκριμένη ατζέντα και έφυγαν χωρίς απαντήσεις στα βασικά αιτήματά τους. Το ενδιαφέρον τώρα μεταφέρεται στο εάν η κυβερνητική σιωπή της ΔΕΘ σημαίνει ότι οι προτάσεις μπαίνουν στο συρτάρι ή εάν, όπως προσδοκά η ΠΟΞ, η συζήτηση απλώς μεταφέρεται στο επόμενο τραπέζι διαλόγου.
Το «4άρι» του Ελ. Βενιζέλος και οι διεθνείς πτήσεις
Το πρώτο «4άρι» στην ιστορία του έγραψε τον Αύγουστο το «Ελευθέριος Βενιζέλος», καθώς περισσότεροι από 4 εκατ. επιβάτες πέρασαν μέσα σε έναν μήνα από το αεροδρόμιο της Αθήνας. Πίσω από το νέο ρεκόρ, όμως, κρύβεται μια ενδιαφέρουσα λεπτομέρεια. Στο οκτάμηνο Ιανουαρίου-Αυγούστου οι επιβάτες έφτασαν τα 23,71 εκατ., σχεδόν 1 εκατ. περισσότεροι από πέρυσι, με αύξηση 4,4%, ενώ οι πτήσεις αυξήθηκαν με χαμηλότερο ρυθμό, κατά 3,9%. Η ψαλίδα ανοίγει περισσότερο στις διεθνείς συνδέσεις: οι επιβάτες εξωτερικού είναι αυξημένοι κατά 4,4%, όταν οι διεθνείς πτήσεις έχουν αυξηθεί μόλις κατά 3,2%. Αυτό δεν σημαίνει κατ’ ανάγκην ότι τα αεροπλάνα πετούν πιο γεμάτα – τα στοιχεία του ΔΑΑ δεν δίνουν συντελεστές πληρότητας και μπορεί να παίζει ρόλο και η χρήση μεγαλύτερων αεροσκαφών. Δείχνει όμως ότι η Αθήνα μεταφέρει περισσότερους διεθνείς επιβάτες ανά κίνηση αεροσκάφους σε σχέση με πέρυσι. Και τώρα το ενδιαφέρον μεταφέρεται στον Σεπτέμβριο και κυρίως στον Οκτώβριο, όταν θα φανεί πόσο από τη δυναμική του καλοκαιριού μπορεί να κρατήσει η πρωτεύουσα και εκτός high season.
ΕΤΑΔ: Βγάζει προς μίσθωση αγροτική γη – Το σχέδιο για 25.000 στρέμματα και τα εμβληματικά ακίνητα
Σε ένα νέο μοντέλο αξιοποίησης της δημόσιας ακίνητης περιουσίας επιχειρεί να περάσει η Εταιρεία Ακινήτων Δημοσίου (ΕΤΑΔ), ανοίγοντας παράλληλα ένα νέο κεφάλαιο που αφορά την αγροτική γη. Η αρχή γίνεται με 2.500 στρέμματα σε 11 Περιφέρειες, τα οποία πρόκειται να διατεθούν προς μίσθωση αποκλειστικά σε αγρότες, ενώ ο σχεδιασμός προβλέπει, εφόσον το πιλοτικό εγχείρημα αποδώσει, τη διεύρυνσή του σε 25.000 στρέμματα σε ολόκληρη τη χώρα. Το νέο σχέδιο για την αγροτική γη παρουσίασε από τη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης η διευθύνουσα σύμβουλος της ΕΤΑΔ, Ηρώ Χατζηγεωργίου, εξηγώντας ότι ο πρώτος διαγωνισμός θα αφορά 2.500 στρέμματα σε 11 Περιφέρειες και θα απευθύνεται αποκλειστικά σε επαγγελματίες του πρωτογενούς τομέα. Ιδιαίτερη βαρύτητα πρόκειται να δοθεί στους νέους αγρότες, οι οποίοι θα πριμοδοτούνται στο πλαίσιο της διαδικασίας.
Το νέο μοντέλο για τη δημόσια περιουσία
Η συγκεκριμένη πρωτοβουλία αποτυπώνει και τη σταδιακή αλλαγή κατεύθυνσης στην ΕΤΑΔ. Μετά από μια μακρά περίοδο κατά την οποία μεγάλο μέρος του βάρους είχε πέσει στην αποτύπωση του χαρτοφυλακίου και στην επίλυση των σύνθετων ζητημάτων που συνοδεύουν πολλά δημόσια ακίνητα, η εταιρεία επιδιώκει πλέον να περάσει σε μια πιο ενεργητική πολιτική αξιοποίησης. Η καταγραφή, πάντως, παραμένει μια διαδικασία σε εξέλιξη. Το χαρτοφυλάκιο της ΕΤΑΔ δεν είναι στατικό, αλλά μεταβάλλεται συνεχώς, ενώ περιλαμβάνει ακίνητα με διαφορετικά χαρακτηριστικά, χρήσεις και εκκρεμότητες. Όπως επισήμανε η κ. Χατζηγεωργίου, «η καταγραφή είναι πολύ σημαντική και είναι ένα έργο που συνεχίζεται, γιατί το χαρτοφυλάκιο της ΕΤΑΔ, πέρα από σύνθετο και πολύπλοκο, είναι δυναμικό». Το ζητούμενο πλέον είναι αυτή η χαρτογράφηση να μετατραπεί σε συγκεκριμένα σχέδια αξιοποίησης. Η νέα προσέγγιση δεν περιορίζεται στην εξασφάλιση εσόδων για το Δημόσιο, αλλά επιχειρεί να συνδέσει κάθε ακίνητο με τις ανάγκες και τις αναπτυξιακές δυνατότητες της περιοχής στην οποία βρίσκεται. Σε αυτή τη λογική εντάσσεται και η αξιοποίηση της αγροτικής γης, καθώς εκτάσεις που μέχρι σήμερα παρέμεναν ουσιαστικά ανενεργές μπορούν να επιστρέψουν στην παραγωγή και να δημιουργήσουν οικονομικό αποτύπωμα σε τοπικό επίπεδο.
Σπήλαια Διρού και Αχίλλειο στην πρώτη γραμμή
Παράλληλα με το νέο εγχείρημα για την αγροτική γη, προχωρούν παρεμβάσεις σε ορισμένα από τα πλέον αναγνωρίσιμα ακίνητα που βρίσκονται υπό τη διαχείριση της ΕΤΑΔ. Στα Σπήλαια Διρού, ένα από τα σημαντικότερα τουριστικά και φυσικά αξιοθέατα της Πελοποννήσου, ο ανάδοχος έχει ήδη εγκατασταθεί και οι εργασίες έχουν περάσει πλέον σε τροχιά υλοποίησης. Σύμφωνα με το χρονοδιάγραμμα που παρουσίασε η διοίκηση, η ολοκλήρωση του έργου τοποθετείται σε περίπου ενάμιση χρόνο. Σε διαφορετική φάση βρίσκεται το Αχίλλειο της Κέρκυρας. Για το εμβληματικό ανάκτορο βρίσκεται σε εξέλιξη διαγωνιστική διαδικασία σε συνεργασία με το PPF, με στόχο να διαμορφωθεί το κατάλληλο πλαίσιο για την επόμενη ημέρα του ακινήτου.
Μπαταρίες: Στον πυρήνα του σχεδίου για 30% φθηνότερο ρεύμα
Τις πληροφορίες που είχε δημοσιεύσει το Powergame, για μια νέα κυβερνητική πρωτοβουλία στήριξης της αποθήκευσης, επιβεβαιώνει η δημιουργία του νέου προγράμματος επιχορήγησης μπαταριών. Όπως παρουσίασε χθες η πολιτική ηγεσία του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, κατά την εξειδίκευση των εξαγγελιών του Πρωθυπουργού στη ΔΕΘ, το πρόγραμμα θα «τρέξει» τη διετία 2027-2028 με προϋπολογισμό 200 εκατ. ευρώ, τα οποία θα προέλθουν από εθνικούς πόρους. Το ύψος των κονδυλίων αναδεικνύει ότι η αποθήκευση βρίσκεται στον πυρήνα της κυβερνητικής στρατηγικής για μείωση κατά 30% του κόστους ηλεκτρικής ενέργειας στην επόμενη τριετία, όπως ανακοίνωσε ο πρωθυπουργός στη ΔΕΘ. Κι αυτό γιατί οι μπαταρίες αποτελούν πλέον τον βασικό κρίκο που λείπει από την εγχώρια αλυσίδα της «πράσινης» μετάβασης, παρέχοντας τη δυνατότητα να μεταφέρεται φθηνή ενέργεια των ΑΠΕ από τις ώρες υπερπαραγωγής (κυρίως το μεσημέρι) στις ώρες που η ζήτηση και οι τιμές ανεβαίνουν (κατά κανόνα μετά τη δύση του ήλιου). Όπως είχε αναφερθεί στο σχετικό δημοσίευμα το Powergame, το πρόγραμμα αναμένεται να δώσει έμφαση σε μπαταρίες για ιδιοκατανάλωση, με δικαιούχους επιχειρήσεις, ΟΤΑ και πιθανώς νοικοκυριά, ώστε να περιορίζουν απευθείας το ενεργειακό τους κόστος αποθηκεύοντας φθηνό «πράσινο» ρεύμα, το οποίο θα καταναλώνουν τις ώρες των υψηλών χονδρεμπορικών τιμών. Παράλληλα, προβλέπεται στήριξη για την εγκατάσταση μπαταριών «πίσω από τον μετρητή» σε υφιστάμενα φωτοβολταϊκά, δίνοντας ανάσα στους παραγωγούς, που βλέπουν τα έσοδά τους να πιέζονται. Το ενδιαφέρον είναι ότι «στο κάδρο» φαίνεται να μπαίνουν όμως και αυτόνομες μονάδες αποθήκευσης, με τη στήριξη business plans για standalone μπαταρίες. Πρόκειται για μια διεύρυνση της λογικής του προγράμματος, που δείχνει ότι η κυβέρνηση θέλει να επιταχύνει την ανάπτυξη της αποθήκευσης σε όλες τις «φόρμουλες» αξιοποίησής της. Η εκρηκτική ανάπτυξη των φωτοβολταϊκών έχει δημιουργήσει ώρες με υπερπροσφορά και πολύ χαμηλές ή μηδενικές τιμές, την ώρα που λίγες ώρες αργότερα το σύστημα χρειάζεται ακριβότερη παραγωγή. Οι μπαταρίες μπορούν να γεφυρώσουν αυτό το χάσμα, μειώνοντας τις ανάγκες για ακριβές μονάδες ορυκτών καυσίμων και, τελικά, δημιουργώντας τις προϋποθέσεις για χαμηλότερες τιμές ρεύματος.
Το μεγάλο πλεονέκτημα της Ελλάδας που δεν έχει αξιοποιηθεί ακόμη στα λιμάνια
Η Ελλάδα ελέγχει, μέσω του ελληνόκτητου στόλου, το 20% της παγκόσμιας και το 61% της ευρωπαϊκής μεταφορικής χωρητικότητας. Διαθέτει δηλαδή μια ναυτιλιακή ισχύ δυσανάλογα μεγάλη προς το οικονομικό της μέγεθος. Το ερώτημα είναι πόσο από αυτήν την ισχύ καταφέρνει να διοχετεύσει στα λιμάνια και στην εγχώρια οικονομία. Η Βόρεια Ελλάδα διαθέτει τη γεωγραφία για να εξελιχθεί σε πύλη εμπορίου και ενέργειας προς τα Βαλκάνια και την Κεντρική Ευρώπη. Η Θεσσαλονίκη, η Αλεξανδρούπολη, οι ενεργειακές υποδομές και ο Κάθετος Διάδρομος δημιουργούν έναν άξονα με σημαντικές προοπτικές. Η γεωγραφία, όμως, από μόνη της δεν παράγει ανάπτυξη. Τα λιμάνια δεν κρίνονται μόνο από το βάθος των προβλητών ή τον εξοπλισμό τους, αλλά από τις συνδέσεις τους με την ενδοχώρα, τα ενεργειακά δίκτυα, τους σιδηροδρόμους και τις υπηρεσίες logistics. Χωρίς αυτά, κινδυνεύουν να παραμείνουν απλά σημεία διέλευσης αντί να μετατραπούν σε παραγωγικούς κόμβους. Οι γεωπολιτικές ανατροπές στη Διώρυγα του Σουέζ και στα Στενά του Ορμούζ δημιουργούν ζήτηση για εναλλακτικές εμπορικές και ενεργειακές διαδρομές. Αυτό ανοίγει ένα παράθυρο ευκαιρίας για τη Βόρεια Ελλάδα, όχι όμως χωρίς ανταγωνισμό ούτε χωρίς κόστος. Οι λιμενικές και ενεργειακές επενδύσεις σχεδιάζονται για 20, 30 ή 40 χρόνια. Χρειάζονται, συνεπώς, σταθερό θεσμικό πλαίσιο, ταχύτητα στις αδειοδοτήσεις και συνέχεια στον σχεδιασμό. Το στοίχημα δεν είναι να επαναλαμβάνουμε ότι η Ελλάδα βρίσκεται σε στρατηγική θέση. Είναι να κατασκευαστούν οι υποδομές που θα μετατρέψουν αυτήν τη θέση σε φορτία, επενδύσεις, θέσεις εργασίας και πραγματική προστιθέμενη αξία.
Ο μαινόμενος Καββαθάς για τις πρωθυπουργικές εξαγγελίες
«Πυρ και μανία» ήταν ο πρόεδρος της ΓΣΕΒΕΕ και τη ΠΟΕΣΕ Γιώργος Καββαθάς μετά τις ανακοινώσεις του πρωθυπουργού στο Βελλίδειο το περασμένο Σάββατο. Και δεν είναι μόνον η διαφορετική πολιτική του αφετηρία (όντας προερχόμενος από το ΠΑΣΟΚ και σημαίνον μέλος του), αλλά επειδή τα μέτρα που εξαγγέλθηκαν τα θεωρεί ότι είναι ενάντια στην μικρή επιχειρηματικότητα και ειδικά στην εστίαση που είναι ο κλάδος από τον οποίο προέρχεται ο ίδιος. Η ΠΟΕΣΕ πριν την ΔΕΘ είχε θέσει τέσσερα αιτήματα προς τον πρωθυπουργό: 1. Επαναφορά ενιαίου ΦΠΑ στο 13% για το σύνολο της εστίασης (με εξαίρεση τα αλκοολούχα ποτά) 2. Κατάργηση του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης στον καφέ, 3. Κατάργηση του φόρου παρεπιδημούντων για online παραγγελίες, delivery και διανομή, και τέλος, 4. Κατάργηση των προσαυξήσεων στις ασφαλιστικές εισφορές για εργασία σε αργίες, Κυριακές και νυχτερινές ώρες, για όλες τις συμβάσεις. Κανένα από τα αιτήματα δεν έγινε αποδεκτό. Αντίθετα ο πρωθυπουργός προχώρησε σε σημαντική αύξηση του κατώτατου μισθού με το οποίο αμείβονται οι περισσότεροι εργαζόμενοι στην εστίαση, αυξάνοντας περαιτέρω το λειτουργικό της κόστος. Έτσι ο πρόεδρος της ΠΟΕΣΕ έκανε λόγο για «αόρατη εστίαση» στον πρωθυπουργό, ενώ ο πρόεδρος της ΓΣΕΒΕΕ χθες στoν Ρ/Σ των «Παραπολιτικών 90,1» έκανε λόγο για «οργή και αγανάκτηση» των επαγγελματιών, εμπόρων και βιοτεχνών από τα μέτρα που ανακοίνωσε ο πρωθυπουργός στην ΔΕΘ.
Συνεχίζεται η μεγάλη ώθηση των ελληνικών εξαγωγών από τα πετρελαιοειδή
Στις εξαγωγές πετρελαιοειδών βασίστηκε εν πολλοίς η σημαντική αύξηση, την οποία σημείωσαν οι συνολικές εξαγωγές τον Ιούλιο του 2026, σύμφωνα με όσα προκύπτει από το δελτίο τύπου που δημοσιοποίησε χθες η ΕΛΣΤΑΤ για τις εμπορευματικές συναλλαγές. Συγκεκριμένα, οι συνολικές εξαγωγές αυξήθηκαν κατά 13,3% μεταξύ Ιουλίου 2025 – Ιουλίου 2026. Οι εξαγωγές εξαιρουμένης της αξίας των πλοίων αυξήθηκαν κατά 13,4%. Εξαιρουμένων των πετρελαιοειδών και συμπεριλαμβανομένης της αξίας των πλοίων, οι εξαγωγές αυξήθηκαν κατά 4%. Κατά το ίδιο ποσοστό αυξήθηκαν και οι εξαγωγές εξαιρουμένων των πετρελαιοειδών και της αξίας των πλοίων. Τι δείχνει αυτό; Πως οι 9,3 μονάδες της αύξησης των συνολικών εξαγωγών τον Ιούλιο του 2026 οφείλονται στα πετρελαιοειδή. Παρόμοια είναι και η εικόνα σε επίπεδο του 7μηνου Ιανουαρίου – Ιουλίου 2026, καθώς η αξία των συνολικών εξαγωγών αυξήθηκε κατά 14,9%, ενώ οι εξαγωγές εξαιρουμένων των πετρελαιοειδών και συμπεριλαμβανομένης της αξίας των πλοίων αυξήθηκαν κατά 6,9%. Μ΄ άλλα λόγια, οι 8 μονάδες της αύξησης συνολικά των εξαγωγών οφείλονται στα πετρελαιοειδή.
