Θέση μάχης για ένα από τα σημαντικότερα έργα υπολογιστικών υποδομών που δρομολογούνται αυτή την περίοδο στην Ελλάδα παίρνει η εγχώρια αγορά πληροφορικής. Στο επίκεντρο του ενδιαφέροντος βρίσκεται ο νέος εθνικός υπερυπολογιστής, που θα εγκατασταθεί στην Κοζάνη, με τον διαγωνισμό των 21,6 εκατ. ευρώ για την προμήθεια και εγκατάσταση του εξοπλισμού του να βρίσκεται προ των πυλών.
Σύμφωνα με πληροφορίες του powergame.gr, παίκτες του κλάδου έχουν ήδη αρχίσει να τοποθετούνται ενόψει της διεκδίκησης της σύμβασης, εξετάζοντας τις τεχνικές προδιαγραφές και τους όρους συμμετοχής. Σημαντικό ρόλο στην κινητοποίηση της αγοράς διαδραματίζει και η εμπειρία από την υλοποίηση του «ΔΑΙΔΑΛΟΥ», καθώς η συμμετοχή σε ένα τόσο σύνθετο έργο έχει ενισχύσει την τεχνογνωσία εταιρειών του κλάδου. Το ενδιαφέρον δεν περιορίζεται στο οικονομικό μέγεθος της προμήθειας: το έργο συνδυάζει προηγμένο υπολογιστικό εξοπλισμό, υποδομές Τεχνητής Νοημοσύνης και cloud, συστήματα αποθήκευσης μεγάλων όγκων δεδομένων και εξειδικευμένες υπηρεσίες εγκατάστασης, δημιουργώντας ένα απαιτητικό τεχνολογικό αντικείμενο.
Η ΕΔΥΤΕ Α.Ε. έθεσε την περασμένη Παρασκευή σε δημόσια διαβούλευση το σχέδιο διακήρυξης, με καταληκτική ημερομηνία την 31η Οκτωβρίου, ενώ μετά την ολοκλήρωση της διαδικασίας και την οριστικοποίηση των όρων αναμένεται η προκήρυξη του ανοικτού διαγωνισμού. Ο προϋπολογισμός των 21,57 εκατ. ευρώ αφορά αποκλειστικά το συγκεκριμένο υποέργο προμήθειας και εγκατάστασης υπολογιστικού εξοπλισμού, αποθηκευτικών συστημάτων και λογισμικού και όχι το συνολικό κόστος κατασκευής και εξοπλισμού του νέου πράσινου data center του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας, όπου θα εγκατασταθεί ο υπερυπολογιστής.
Ένας ανάδοχος για ολόκληρη τη σύμβαση
Σύμφωνα με όσα αναφέρονται στο κείμενο της δημόσιας διαβούλευσης, ο διαγωνισμός προβλέπει ενιαία ανάθεση, με έναν ανάδοχο να αναλαμβάνει συνολικά την προμήθεια, εγκατάσταση, παραμετροποίηση και διασύνδεση των διαφορετικών υποσυστημάτων. Η συγκεκριμένη επιλογή συνδέεται με την ανάγκη τεχνικής συμβατότητας και συντονισμού, ανεβάζει τον βαθμό δυσκολίας για τους διεκδικητές, καθώς απαιτεί συνδυασμό οικονομικής επιφάνειας, εξειδικευμένης τεχνογνωσίας και δυνατότητας διαχείρισης σύνθετων έργων.
Η εκτιμώμενη αξία της σύμβασης ανέρχεται σε 17,4 εκατ. ευρώ χωρίς ΦΠΑ. Από αυτά, περίπου 15,3 εκατ. ευρώ αφορούν εξοπλισμό, 1,7 εκατ. ευρώ άδειες λογισμικού και περίπου 400.000 ευρώ υπηρεσίες εγκατάστασης και παραμετροποίησης. Μόνο για τους υπολογιστικούς κόμβους με επιταχυντές προβλέπεται δαπάνη 11,45 εκατ. ευρώ, στοιχείο ενδεικτικό του τεχνολογικού βάρους της επένδυσης.
Ο πήχης για τους υποψηφίους
Σύμφωνα με το σχέδιο διακήρυξης, οι υποψήφιοι ανάδοχοι θα πρέπει να εμφανίζουν μέσο γενικό ετήσιο κύκλο εργασιών την τριετία 2023-2025 τουλάχιστον ίσο με το 200% της εκτιμώμενης αξίας της σύμβασης χωρίς ΦΠΑ. Πρακτικά, αυτό μεταφράζεται σε απαιτούμενο μέσο ετήσιο τζίρο περίπου 34,8 εκατ. ευρώ, όριο που ανεβάζει σημαντικά τον πήχη συμμετοχής. Παράλληλα, προβλέπεται απαίτηση προηγούμενης εμπειρίας στην εγκατάσταση και υποστήριξη τουλάχιστον δύο συστημάτων με περισσότερες από 200 προηγμένες μονάδες επεξεργασίας γραφικών (GPUs) το καθένα, σε περιβάλλον cloud.
Οι προϋποθέσεις αυτές στρέφουν το ενδιαφέρον σε επιχειρήσεις με ισχυρό τεχνολογικό αποτύπωμα και εμπειρία σε υποδομές υψηλών επιδόσεων. Παράλληλα, αφήνουν περιθώριο για τη συγκρότηση ενώσεων οικονομικών φορέων, οι οποίες μπορούν να καλύψουν αθροιστικά το κριτήριο του κύκλου εργασιών. Η ανάθεση θα γίνει με κριτήριο τη βέλτιστη σχέση ποιότητας – τιμής, γεγονός που σημαίνει ότι η τεχνική αρτιότητα της προσφοράς θα έχει βαρύτητα πέραν του οικονομικού σκέλους.
Το τεχνολογικό στοίχημα της AI
Στην καρδιά του νέου υπερυπολογιστή θα βρίσκονται προηγμένοι επιταχυντές για εφαρμογές Τεχνητής Νοημοσύνης, με την τεχνική περιγραφή να αναφέρεται σε αρχιτεκτονικές της κατηγορίας NVIDIA B200 ή νεότερης αντίστοιχης τεχνολογίας. Στο σχέδιο επισημαίνεται ότι, βάσει προκαταρκτικής έρευνας αγοράς, ο διαθέσιμος προϋπολογισμός θα μπορούσε να υποστηρίξει περισσότερους από 100 υπολογιστικούς κόμβους διπλού GB200, χωρίς αυτό να συνιστά δεσμευτική τελική διαμόρφωση.
Οι εκτιμώμενες δυνατότητες περιλαμβάνουν επιδόσεις τουλάχιστον 17 PetaFLOPS σε υπολογισμούς υψηλής ακρίβειας και της τάξης των 2 έως 4 ExaFLOPS για εφαρμογές AI, ανάλογα με την αριθμητική ακρίβεια. Πέρα από την εκπαίδευση μεγάλων μοντέλων, προβλέπονται δυνατότητες AI inference, δηλαδή αξιοποίησης ήδη εκπαιδευμένων μοντέλων, ενώ εξετάζεται και η ενσωμάτωση ευρωπαϊκών επιταχυντών.
Ξεχωριστό σκέλος αφορά τη δημιουργία ιδιαίτερα ασφαλούς περιβάλλοντος επεξεργασίας ευαίσθητων δεδομένων, κυρίως για εφαρμογές στον τομέα της υγείας. Η υποδομή θα διαθέτει φυσική και λογική απομόνωση, αυστηρούς ελέγχους πρόσβασης και ειδικές δικλίδες ασφαλείας. Στόχος είναι η υπολογιστική ισχύς να αξιοποιηθεί όχι μόνο από πανεπιστήμια και ερευνητικά κέντρα, αλλά και από startups, μικρομεσαίες επιχειρήσεις και τη βιομηχανία. Το έργο χρηματοδοτείται από το Ταμείο Δίκαιης Μετάβασης, με πιστώσεις για το 2026 και το 2027. Η διάρκεια υλοποίησης είναι 12 μήνες από την υπογραφή της σύμβασης, ενώ ακολουθεί 5ετης εγγύηση καλής λειτουργίας.
Ο ΔΑΙΔΑΛΟΣ και η επένδυση των 58,9 εκατ. ευρώ
Η προετοιμασία του διαγωνισμού στην Κοζάνη συμπίπτει με την ενεργοποίηση, χθες, του εθνικού υπερυπολογιστή «ΔΑΙΔΑΛΟΣ» στο Λαύριο, επένδυσης συνολικού προϋπολογισμού 58,9 εκατ. ευρώ. Από αυτά, τα 41 εκατ. ευρώ αφορούν την προμήθεια και εγκατάσταση υπολογιστικού εξοπλισμού από τη Hewlett Packard Enterprise (HPE), ενώ 17,9 εκατ. ευρώ τη διαμόρφωση του Κέντρου Δεδομένων από τη MainSys.
Με μετρημένη υπολογιστική ισχύ 85,69 PetaFLOPS και την 31η θέση στην παγκόσμια κατάταξη TOP500, ο ΔΑΙΔΑΛΟΣ δημιουργεί νέες δυνατότητες πρόσβασης επιχειρήσεων, startups και βιομηχανίας σε προηγμένες υπολογιστικές υπηρεσίες και εφαρμογές AI μέσω του PHAROS AI Factory, ενώ η σταδιακή διάθεση των υπηρεσιών προγραμματίζεται για τον Δεκέμβριο.
