Τον δυσκολότερο κύβο του Ρούμπικ καλούνται να λύσουν οι servicers και η κυβέρνηση σχετικά με το πώς θα εφαρμοστεί η απόφαση του Αρείου Πάγου για τον εκτοκισμό των δανείων του νόμου Κατσέλη.
Οι servicers ζυγίζουν εξονυχιστικά με τους νομικούς τους συμβούλους αν η υποβολή ερμηνευτικού αιτήματος στον Άρειο Πάγο θα προσφέρει λύση στο αδιέξοδο που έχει δημιουργήσει η δικαστική απόφαση, η οποία αν και αποφάνθηκε μόνο για τον τρόπο εκτοκισμού των δανείων του νόμου Κατσέλη, άνοιξε πρακτικά και «θύρα» για αναδρομικότητα, καθώς και «παράθυρο» για πιθανούς μελλοντικούς στρατηγικούς κακοπληρωτές.
Από την άλλη πλευρά, η κυβέρνηση εξετάζει το πώς θα θωρακίσει τις κρατικές εγγυήσεις του «Ηρακλή» όπου έχουν μεταβιβαστεί και τιτλοποιηθεί τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια του νόμου Κατσέλη. Η πορεία των κρατικών εγγυήσεων παρακολουθείται στενά. Πληροφορίες του powergame.gr αναφέρουν ότι το αρχικό εκτιμώμενο κόστος από την απόφαση του Α.Π. που είχε υπολογιστεί στα 940 εκατ. ευρώ, θα περιοριστεί στην περιοχή των 600 εκατ., καθώς 3,5 δις. ευρώ δάνεια ν. Κατσέλη βρίσκονται σε τιτλοποιήσεις που υπεραποδίδουν και θα μπορέσουν να καλύψουν τις ζημίες. Την ίδια στιγμή, ο «Ηρακλής» έχει επιστρέψει στα δημόσια ταμεία άνω του 1 δις. ευρώ από προμήθειες διαχείρισης τιτλοποιήσεων.
Η εικόνα αυτή δεν καθιστά άμεσα επιτακτική νομοθετική παρέμβαση της κυβέρνησης για τα δάνεια του ν. Κατσέλη. Ωστόσο, αυτή παραμένει ανοιχτή ως έσχατη λύση, αν δεν ξεκαθαρίσει πλήρως και χωρίς καμία αμφισβήτηση το πώς θα τοκίζονται τα δάνεια του νόμου Κατσέλη, έτσι ώστε και οι δανειολήπτες να προστατεύονται και το δίκαιο των συμβάσεων δανείων να μην καταστρατηγείται. Ιδιαίτερα κρίσιμο είναι να ρυθμιστεί και το θέμα της αναδρομικότητας, καθώς η απόφαση του Α.Π. μπορεί να αποτελέσει βάση για ευρύτερους επανυπολογισμούς απαιτήσεων ή νέες δικαστικές διεκδικήσεις, που θα επηρέαζαν τις παραδοχές που έχουν γίνει για τις αποτιμήσεις των τιτλοποιημένων χαρτοφυλακίων, επηρεάζοντας δυσμενώς όχι μόνο τις μελλοντικές εισπράξεις.
Το θολό τοπίο και οι κίνδυνοι για τους servicers
Το τοπίο παραμένει θολό, ειδικά από τη στιγμή που ο Άρειος Πάγος μπορεί να μην δώσει καμία περαιτέρω διευκρίνιση επί της απόφασης της Ολομέλειας. Το Ανώτατο Δικαστήριο θα μπορούσε να απαντήσει, και μάλιστα μετά από μακρύ χρονικό διάστημα, ότι η απόφαση της Ολομέλειας δεν χρήζει περαιτέρω διευκρίνησης. Το ενδεχόμενο αυτό προσμετρούν οι servicers και δεν έχουν ακόμη υποβάλει αίτημα ερμηνείας στον Άρειο Πάγο, διερευνώντας διεξοδικά με τους νομικούς τους συμβούλους αν θα μπορούσαν να δώσουν οι ίδιοι ερμηνεία στην απόφαση, η οποία να τούς καλύπτει πλήρως τόσο έναντι των δανειοληπτών, όσο και έναντι των επενδυτών των τιτλοποιήσεων. Οι τελικές αποφάσεις τους και το εάν τελικά θα ακολουθηθεί η οδός της υποβολής διευκρινιστικού αιτήματος στον Άρειο Πάγο, θα ληφθούν σε κάθε περίπτωση πριν από «τα μπάνια του λαού».
Σημειώνεται ότι οι servicers έχουν καλέσει τους δανειολήπτες του ν. Κατσέλη να συνεχίσουν να εξυπηρετούν τα δάνειά τους, καταβάλλοντας τουλάχιστον το ποσό της δόσης που αντιστοιχεί στην αποπληρωμή του κεφαλαίου. Ουσιαστικά, έτσι, έχουν «παγώσει» ατύπως τους τόκους στα δάνεια αυτά, μέχρι να υπάρξει καθαρός ορίζοντας για το πώς πρέπει να γίνεται ο εκτοκισμός. Σημειώνεται ότι οι servicers διαχειρίζονται σχεδόν το σύνολο των δανείων του ν. Κατσέλη και βρίσκονται μεταξύ σφύρας και άκμονος. Αν κινηθούν βάσει αυτού που επιθυμούν οι δανειολήπτες και με την ερμηνεία που κάνουν στην απόφαση του Α.Π., τότε ο τόκος στα δάνεια του Κατσέλη θα υπολογίζεται μόνο στις 30 μέρες, καθιστώντας πρακτικά άτοκα τα δάνεια. Αν κινηθούν βάσει της ερμηνείας των νομικών κύκλων των τραπεζών, τότε ο τόκος θα υπολογίζεται στις 30,60,90,120 κ.ο.κ. ημέρες, με αποτέλεσμα το όφελος για τους δανειολήπτες να περιορίζεται. Οι servicers δεν επιθυμούν ούτε να γίνονται στόχος καταναλωτικών οργανώσεων που θα τους κατηγορούν ότι «πάνε από το παράθυρο να χρεώσουν τόκους», ούτε να τούς καταλογιστούν ποινικές και θεσμικές ευθύνες είτε από τους επενδυτές που έχουν αγοράσει τα δάνεια είτε από το Ελληνικό Δημόσιο για τις εγγυήσεις του «Ηρακλή».
Πάντως, η ερμηνεία της εφαρμογής της απόφασης του Αρείου Πάγου που έχουν κάνει οι νομικοί των τραπεζών, φαίνεται να βρίσκει ολοένα μεγαλύτερο έρεισμα και στους servicers, δεδομένου ότι εκφράζει τη θεμελιώδη αρχή της χρηματοοικονομικής θεωρίας: τη χρονική αξία του χρήματος. Που σημαίνει ότι ο τόκος υπολογίζεται επί της μηνιαίας δόσης για όλο το χρονικό διάστημα από την έναρξη του δανείου έως τη λήξη του, σύμφωνα με τη γενικά αποδεκτή μέθοδο υπολογισμού τόκων όπως προκύπτει από τις διατάξεις του Αστικού Κώδικα. Η απόφαση του Αρείου Πάγου, κατά παγκόσμια πρωτοτυπία, «σαλαμοποιεί» το κάθε δάνειο του νόμου Κατσέλη σε μικρότερα δάνεια (έτσι εκλαμβάνει τις μηνιαίες δόσεις), τα οποία παράγουν αποτέλεσμα άμα τη εμφανίσει τους (δηλ. ο τόκος επιβάλλεται αυτοτελώς στην κάθε δόση). Έτσι, η πρώτη δόση έχει π.χ. τόκο 2 ευρώ και το ίδιο έχει και η εκατοστή, χωρίς να υπολογίζεται η χρήση του κεφαλαίου για 100 μήνες.
