Η ανάπαυλα του ημιχρόνου ήχησε για το 2026, κλείνοντας ένα γεμάτο γεγονότα πρώτο εξάμηνο, το οποίο θα μείνει κυρίως στη μνήμη για το αυξημένο γεωπολιτικό ασφάλιστρο κινδύνου που συνδέθηκε με τον πόλεμο στο Ιράν αναφέρει στην ανάλυσή του ο Matthew Ryan, Head of Market Strategy της εταιρείας διεθνών πληρωμών EBury.
Με τη συμφωνία πάνω σε ένα ειρηνευτικό πλαίσιο να έχει επιτευχθεί, τις τιμές του πετρελαίου να επιστρέφουν στα προπολεμικά επίπεδα και τους συμμετέχοντες στην αγορά να είναι πεπεισμένοι ότι οι εχθροπραξίες είχαν λήξει, ελπίζαμε ότι το θέμα αυτό είχε ουσιαστικά κλείσει. Όμως, τη στιγμή ακριβώς που οι ειδήσεις για τον πόλεμο στο Ιράν δεν ήταν πια στα πρωτοσέλιδα, ο Πρόεδρος Τραμπ δήλωσε την Τετάρτη ότι η εκεχειρία είχε λήξει και ότι το μνημόνιο κατανόησης (ΜoU) που είχε σχεδιαστεί για να βάλει τέλος στον πόλεμο είχε ουσιαστικά καταρρεύσει. Η αρχική μας εκτίμηση είναι ότι όλα αυτά εντάσσονται περισσότερο στο διαπραγματευτικό θέατρο του Τραμπ, παρά σε πλήρη κατάρρευση των συνομιλιών, αν και η αποφυγή του ρίσκου θα μπορούσε να κυριαρχήσει μέχρι να βελτιωθούν οι τίτλοι των ειδήσεων.
Εφόσον οι εντάσεις μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν αποκλιμακωθούν όπως αναμένουμε, εκτιμούμε ότι στο δεύτερο εξάμηνο του έτους θα δούμε σαφή στροφή από τα γεωπολιτικά και επιστροφή στις διαφορές των επιτοκίων ως τον κύριο μοχλό στις αγορές συναλλάγματος.
Η άποψή μας για τη νομισματική πολιτική παραμένει η ίδια. Θεωρούμε ότι οι αγορές, συνολικά, προεξοφλούν υπερβολικές αυξήσεις επιτοκίων και ότι η ανάγκη για υψηλότερα επιτόκια θα είναι περιορισμένη φέτος, καθώς:
α) Οι τιμές του Brent έχουν υποχωρήσει κατά 35% από τα υψηλά του πολέμου στο Ιράν, κάτω από τα 80 δολάρια το βαρέλι, κάτι που θα πρέπει να περιορίσει τους ανοδικούς κινδύνους για τον πληθωρισμό στο δεύτερο εξάμηνο του 2026.
β) Υπάρχουν λίγες ενδείξεις ότι η εκτίναξη των τιμών της ενέργειας περνά στον υποκείμενο πληθωρισμό, ενώ η χαλάρωση στις αγορές εργασίας θα πρέπει να συγκρατήσει τις δευτερογενείς πληθωριστικές επιδράσεις.
γ) Οι κεντρικές τράπεζες στην πράξη σφίγγουν τις νομισματικές συνθήκες διατηρώντας αμετάβλητα τα επιτόκια, δεδομένου ότι πιθανότατα θα τα είχαν μειώσει αν ο πόλεμος δεν είχε συμβεί.
Συνοπτικά:
- Το δολάριο κυριάρχησε τον Ιούνιο μετά τη στροφή της FOMC σε πιο επιθετική στάση.
- Οι κίνδυνοι από τον πόλεμο στο Ιράν επανέρχονται, μετά τον ισχυρισμό του Τραμπ ότι το MoU έχει τελειώσει.
- Αναθεωρήσαμε υψηλότερα τις προβλέψεις μας για το δολάριο, αλλά άραγε επίκειται υποχώρηση;
- Οι κεντρικοί τραπεζίτες φαίνεται να χαλαρώνουν τη στάση τους καθώς οι πληθωριστικοί κίνδυνοι υποχωρούν.
- Ο πόλεμος στο Ιράν δεν έχει ακόμη τελειώσει, αλλά η αποκλιμάκωση παραμένει το βασικό μας σενάριο.
Αναλυτικά:
Στον κόσμο του συναλλάγματος, το δολάριο ΗΠΑ έχει ανακτήσει τον ρόλο του κυρίαρχου, παρά την υποχώρηση του γεωπολιτικού κινδύνου, που υπό κανονικές συνθήκες θα ακολουθούνταν από υποχώρηση των ροών προς το δολάριο ως ασφαλές καταφύγιο. Ομολογουμένως, έχουμε εκπλαγεί κάπως από την ισχύ του αμερικανικού νομίσματος τον τελευταίο περίπου μήνα. Η Fed, βέβαια, υιοθέτησε αισθητά πιο επιθετικό τόνο στη συνεδρίαση του Ιουνίου, την πρώτη υπό την ηγεσία του νέου προέδρου της FOMC, Kevin Warsh. Αν και αυτό έχει περιορίσει το θεσμικό risk premium που συνδέεται με το δολάριο, δεν πιστεύουμε ότι η Fed θα επιβεβαιώσει τις πλέον υψηλές προσδοκίες της αγοράς για αυξήσεις επιτοκίων, όπως θα εξηγήσουμε στη συνέχεια.
Αλλά ποιοι είναι οι βασικοί παράγοντες που, κατά τη γνώμη μας, μπορούν να επηρεάσουν τις αγορές αυτόν τον μήνα; Αναθεωρήσαμε υψηλότερα τις προβλέψεις μας για το δολάριο, αλλά επίκειται άραγε υποχώρηση;
Όπως αναφέραμε και στο τελευταίο μας G10 FX Outlook, αναβαθμίσαμε τις προβλέψεις μας για το δολάριο ΗΠΑ έναντι των περισσότερων βασικών νομισμάτων μέσα στο τελευταίο δεκαπενθήμερο. Ωστόσο, η εκτίμησή μας για μια ήπια σταδιακή υποχώρηση του δολαρίου έναντι των περισσότερων βασικών και αναδυόμενων νομισμάτων παραμένει άθικτη. Η αποκλιμάκωση με το Ιράν εξακολουθεί να αποτελεί το βασικό μας σενάριο, παρά την τελευταία ένταση, ενώ η υποχώρηση των ροών προς τα ασφαλή καταφύγια δεν έχει ακόμη ολοκληρωθεί. Δεν αναμένουμε πλήρη κύκλο αυξήσεων από τη Federal Reserve, καθώς η αποκλιμάκωση στις τιμές της ενέργειας και η υποχώρηση της καταναλωτικής εμπιστοσύνης αναμένεται να συγκρατήσουν τον πληθωρισμό. Οι ανησυχίες για το αμερικανικό έλλειμμα και το ευρύτερο risk premium που συνδέεται με τον Τραμπ μπορεί επίσης να επανέλθουν μέσα στους επόμενους έναν ή δύο μήνες, όταν η σύγκρουση φύγει από το επίκεντρο, υπό την προϋπόθεση βέβαια ότι θα υπάρξει κάποιου είδους συμβιβασμός και η υπογραφή μιας πιο σταθερής ειρηνευτικής συμφωνίας.
Εκτιμούμε επίσης ότι οι τοποθετήσεις υπέρ του δολαρίου εμφανίζονται κάπως υπερφορτωμένες. Με απλά λόγια, ένα ασυνήθιστα μεγάλο ποσοστό κερδοσκοπικών επενδυτών στοιχηματίζει υπέρ του δολαρίου, κάτι που σημαίνει ότι, σε περίπτωση αλλαγής της συναίνεσης, θα υπήρχαν περισσότεροι πωλητές και λιγότεροι νέοι αγοραστές. Αυτή η καθαρή τοποθέτηση υπέρ του δολαρίου βασίζεται σε μεγάλο βαθμό στην επανατιμολόγηση της πιο επιθετικής στάσης της Fed, επομένως μια λιγότερο επιθετική έκπληξη από τη Fed στη συνεδρίαση της 29ης Ιουλίου θα μπορούσε να πυροδοτήσει σχετικά γρήγορη απομόχλευση αυτών των θέσεων στο δολάριο.
Οι κεντρικοί τραπεζίτες φαίνεται να χαλαρώνουν τη στάση τους καθώς οι πληθωριστικοί κίνδυνοι υποχωρούν
Τις τελευταίες δύο εβδομάδες έχουμε δει μια ευρεία καθοδική επαναξιολόγηση στις προσδοκίες για τα επιτόκια, κάτι που επιβεβαιώνει την προαναφερθείσα άποψή μας ότι οι αγορές προεξοφλούσαν υπερβολικές αυξήσεις. Το Dot Plot της FOMC τον Ιούνιο, το οποίο έδειξε ότι εννέα μέλη της επιτροπής έβλεπαν τουλάχιστον μία αύξηση επιτοκίων στις ΗΠΑ φέτος, ήταν αναμφίβολα πιο επιθετικό απ’ όσο ανέμεναν οι αγορές. Ωστόσο, από τότε που κατατέθηκαν αυτές οι προβλέψεις, την εβδομάδα που έληξε στις 12 Ιουνίου, οι τιμές του Brent έχουν υποχωρήσει περίπου 10% και κατά 18% πριν από το τελευταίο ξέσπασμα του Τραμπ, ενώ τα στοιχεία που ακολούθησαν δεν δικαιολογούν ακριβώς μια άμεση σύσφιγξη της πολιτικής.
Η έκθεση για τις νέες θέσεις εργασίας εκτός αγροτικού τομέα τον Ιούνιο αποτέλεσε, ειδικότερα, σαφή απογοήτευση για τους επενδυτές που πόνταραν υπέρ του δολαρίου. Η καθαρή δημιουργία θέσεων εργασίας επιβραδύνθηκε σε μόλις 57 χιλ. τον Ιούνιο, περίπου στο μισό του consensus των 110 χιλ., ενώ υπήρξε και καθοδική αναθεώρηση κατά 43 χιλ. στο στοιχείο του προηγούμενου μήνα. Και τα δύο αυτά στοιχεία προκαλούν κάποια έκπληξη, δεδομένης της ώθησης στις προσλήψεις που αναμενόταν από το Παγκόσμιο Κύπελλο Ποδοσφαίρου. Η αγορά εργασίας στις ΗΠΑ παραμένει ανθεκτική, αλλά αρκετά χαλαρή ώστε οι εργαζόμενοι να μην μπορούν να απαιτήσουν σημαντικές αυξήσεις μισθών, γεγονός που θα πρέπει να περιορίσει τις πιέσεις στον πληθωρισμό. Και, εκτός αν δούμε σαφέστερες ενδείξεις μετάδοσης στις δομικές πληθωριστικές πιέσεις, θεωρούμε ότι η Fed θα κινηθεί με προσοχή. Το βασικό μας σενάριο παραμένει χωρίς αυξήσεις επιτοκίων μέσα στο 2026.
Κρατάμε παρόμοια στάση τόσο για την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα όσο και για την Τράπεζα της Αγγλίας. Στην περίπτωση της ΕΚΤ, θεωρούμε ότι η εύθραυστη κατάσταση της οικονομίας της Ευρωζώνης σημαίνει ότι ένας επιθετικός κύκλος αυξήσεων θα ήταν αντιπαραγωγικός. Είδαμε την αύξηση επιτοκίων του Ιουνίου περισσότερο ως συμβολική κίνηση παρά ως αποφασιστική αντίδραση πολιτικής. Η σαφής χαλάρωση που καταγράφεται στην αγορά εργασίας του Ηνωμένου Βασιλείου σημαίνει, επίσης, ότι δεν θεωρούμε πως θα υπάρξουν δευτερογενείς πληθωριστικές επιδράσεις σε βαθμό που να δικαιολογούν σύσφιγξη ούτε εκεί. Σε κάθε περίπτωση, και οι τρεις μεγάλες κεντρικές τράπεζες θα συνεδριάσουν μέσα στον Ιούλιο, επομένως δεν θα χρειαστεί να περιμένουμε πολύ για να δούμε τη νεότερη εκτίμησή τους.
Μήπως τελικά ο πόλεμος στο Ιράν δεν έχει τελειώσει;
Για μια σύντομη, φωτεινή στιγμή, πιστέψαμε ότι είχαμε τελειώσει με το να γράφουμε για τον πόλεμο στο Ιράν. Το τελευταίο, εξαιρετικά οξύ λεκτικό ξέσπασμα του Προέδρου Τραμπ λειτουργεί ως υπενθύμιση της πραγματικότητας και ως ακόμη ένα σαφές παράδειγμα ότι ο δρόμος προς την ειρήνη είναι σπανίως, αν όχι ποτέ, ομαλός. Η μεγάλη είδηση είναι ότι ο Τραμπ θεωρεί πως το MoU μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν, δηλαδή το ειρηνευτικό πλαίσιο που είχε στόχο να βάλει τέλος στον πόλεμο και να ανοίξει ξανά τα Στενά του Ορμούζ, έχει τελειώσει. Οι τιμές του πετρελαίου αντέδρασαν ανοδικά στην είδηση, αν και η αντίδραση στα νομίσματα υπήρξε πολύ πιο συγκρατημένη.
Ας είμαστε ειλικρινείς: ο Τραμπ έχει μακρά ιστορία στο να γαβγίζει περισσότερο απ’ όσο δαγκώνει, οπότε ας δούμε αν οι διακηρύξεις του εντάσσονται απλώς στο διαπραγματευτικό θέατρο που έχει χαρακτηρίσει τόσο την επιχειρηματική όσο και την πολιτική του διαδρομή. Ειλικρινά, δεν περιμέναμε τίποτα λιγότερο και υποστηρίζουμε εδώ και καιρό ότι θα υπήρχαν ένα-δύο εμπόδια στον δρόμο πριν οι δύο πλευρές καταλήξουν σε μια μακροπρόθεσμη ειρηνευτική συμφωνία. Ο ίδιος ο Τραμπ έχει ήδη δηλώσει ότι και οι δύο πλευρές επιθυμούν να επιστρέψουν στο τραπέζι.
Το κρίσιμο ερώτημα είναι αν αυτό σηματοδοτεί πλήρη κατάρρευση των διαπραγματεύσεων και επιστροφή στις εχθροπραξίες ή απλώς μια προσωρινή εμπλοκή. Εμείς συντασσόμαστε ξεκάθαρα με το δεύτερο σενάριο και θεωρούμε ότι πρόκειται για μια κλασική κίνηση βγαλμένη από τις σελίδες της «Τέχνης της Διαπραγμάτευσης» του Τραμπ. Ωστόσο, εκτιμούμε ότι η αυξημένη αβεβαιότητα θα αποτυπωθεί σε ενίσχυση του γεωπολιτικού ασφάλιστρου κινδύνου. Αυτό σημαίνει μεγαλύτερη αποστροφή προς το ρίσκο στις αγορές, υψηλότερες τιμές πετρελαίου και έναν ακόμη γύρο ροών προς το δολάριο ως ασφαλές καταφύγιο, τουλάχιστον έως ότου υπάρξουν ενδείξεις αποκλιμάκωσης στις εντάσεις μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν.
