Όλα συνέβησαν μέσα σε μόλις μία μέρα. Τρεις από τις πιο πολυσυζητημένες startups στην ιστορία πλησίασαν την Τετάρτη το status των εταιρειών αξίας τρισεκατομμυρίων δολαρίων. Η SpaceX έδειξε τον δρόμο για μια ιστορική IPO που θα μπορούσε να καταστήσει τον Eλον Μασκ τον πρώτο τρισεκατομμυριούχο στον κόσμο.
Η Anthropic έδειξε ότι μπορεί να φτάσει σε κερδοφορία πολύ νωρίτερα από το αναμενόμενο, ενώ η OpenAI προετοιμάζεται να ανακοινώσει δημόσια εγγραφή ίσως και αυτή την εβδομάδα, σύμφωνα με δημοσίευμα της The Wall Street Journal.
Υπό πίεση οι Big Tech
Την ίδια στιγμή, δύο από τις μεγαλύτερες εταιρείες στον κόσμο αντιμετωπίζουν τη δύσκολη πραγματικότητα της εποχής της τεχνητής νοημοσύνης: Η Nvidia κατέγραψε ρεκόρ πωλήσεων 82 δισ. δολαρίων αλλά δεν ενθουσίασε τους επενδυτές, ενώ η Meta Platforms ανακοίνωσε σχέδια για περικοπή 8.000 θέσεων εργασίας. Ο CEO της Meta Μαρκ Ζούκερμπεργκ χαρακτήρισε την AI ως «την πιο καθοριστική τεχνολογία της ζωής μας», προσθέτοντας: «Είμαι αισιόδοξος για όλα όσα χτίζουμε. Αλλά η επιτυχία δεν είναι δεδομένη».
Η νέα φάση της κούρσας AI
Η εντυπωσιακή φύση της έκρηξης της τεχνητής νοημοσύνης έχει ως εξής: τεράστιες ανάγκες κεφαλαίου, συνεχείς αλλαγές στους «νικητές» και «χαμένους», ταχεία αναδιάταξη ολόκληρων κλάδων και αλλαγή της οικονομικής ψυχολογίας στις αγορές.
Όπως δήλωσε ο Τζέφρι Μπερνάντο της Augustine Asset Managementt, η οποία κατέχει μετοχές σε μεγάλες παγκόσμιες τεχνολογικές εταιρείες: «Δεν υπάρχει σταθερό καθεστώς. Όλα αλλάζουν πολύ γρήγορα».
Η εταιρεία του Μπερνάντο είναι «ανοιχτή» στο να επενδύσει σ’ αυτές τις startups όταν εισαχθούν στο χρηματιστήριο, αλλά σκοπεύει να μελετήσει προσεκτικά τα IPO filings πριν λάβει οποιαδήποτε επενδυτική απόφαση.
Η θέση της Nvidia και το οικοσύστημα AI
Στην πρώτη φάση της έκρηξης της AI, η Nvidia χρησιμοποίησε το πλεονέκτημά της στην παραγωγή προηγμένων τσιπ για να γίνει η πιο πολύτιμη εταιρεία στον κόσμο. Η ικανότητά της να παρέχει το πιο κρίσιμο «καύσιμο» της τεχνητής νοημοσύνης — υπολογιστική ισχύ — την έφερε μοιραία σε σύγκριση με τους «χρυσοθήρες» του 19ου αιώνα που πλούτιζαν πουλώντας εργαλεία.
Καθώς οι πρωτοποριακές εταιρείες AI συνεχίζουν να λανσάρουν ισχυρούς «agents» που μπορούν να εργάζονται για ώρες με περιορισμένη ανθρώπινη παρέμβαση, ειδικά στον προγραμματισμό, η ζήτηση για υπολογιστική ισχύ και τσιπ που την υποστηρίζουν αναμένεται να συνεχίσει να αυξάνεται.
Παρότι η κυριαρχία της Nvidia αναμένεται να συνεχιστεί, τα αποτελέσματα της Τετάρτης έδειξαν ωστόσο ότι το επενδυτικό κλίμα αλλάζει και ότι οι προσδοκίες των επενδυτών ανεβαίνουν συνεχώς. Ακόμη και τα ισχυρά αποτελέσματα δεν αρκούν για να ενθουσιάσουν τις αγορές.
Η Nvidia ξεπέρασε τις προβλέψεις της Wall Street, αύξησε τις προοπτικές της, ανακοίνωσε πρόγραμμα επαναγοράς μετοχών ύψους 80 δισ. δολαρίων, αλλά η μετοχή της υποχώρησε την ίδια ημέρα.
Οι φιλοδοξίες των startups
Οι επενδυτές παραμένουν πιο «ανεκτικοί» με εταιρείες όπως η SpaceX, η OpenAI και η Anthropic, οι οποίες εξακολουθούν να χάνουν δισεκατομμύρια, αλλά θεωρούνται κρίσιμες για το μέλλον της AI. Στην πορεία τους προς το χρηματιστήριο, οι τρεις εταιρείες έχουν αμφισβητήσει προβλέψεις και παλιές αντιλήψεις για τις δυνατότητες της νέας τεχνολογίας.
Οι τρεις εταιρείες συνδέονται στενά και μέσω των ιδρυτών τους: Σαμ Άλτμαν (OpenAI), Ντάριο Αμοντέι (Anthropic) και Έλον Μασκ (SpaceX και xAI). Οι σχέσεις τους έχουν περάσει από συμμαχίες σε έντονες αντιπαραθέσεις, ιδιαίτερα μετά τη νομική διαμάχη του Mασκ με την OpenAI.
Πρόκειται για εταιρείες που χρειάζονται τεράστια ποσά για υπολογιστική ισχύ, κάτι που έχει οδηγήσει σε μετατροπές επιχειρηματικών μοντέλων και σε συγκρούσεις μεταξύ ιδρυτών.
Ο Aμοντέι ήταν επίσης κορυφαίο στέλεχος της OpenAI, η οποία ξεκίνησε πριν από πάνω από μια δεκαετία ως μη κερδοσκοπικός οργανισμός με στόχο την ωφέλεια της ανθρωπότητας. Καθώς η OpenAI εξελισσόταν, οι ηγέτες της συνειδητοποίησαν ότι θα χρειάζονταν δισεκατομμύρια δολάρια για υπολογιστική ισχύ που θα εκπαιδεύει και θα βελτιώνει τα μοντέλα AI. Η μετατροπή της σε κερδοσκοπική εταιρεία οδήγησε σε ρήξη με τον Mασκ, ο οποίος ισχυρίστηκε ότι η OpenAI «έκλεψε μια φιλανθρωπία». Δικαστήριο και ένορκοι τάχθηκαν υπέρ της OpenAI.
Ο Mασκ ίδρυσε την xAI για να την ανταγωνιστεί, αλλά το chatbot Grok έχει μείνει πίσω. Πριν από το IPO της SpaceX, ο Mασκ έκλεισε συμφωνίες με ανταγωνιστές της OpenAI, όπως η Cursor και η Anthropic, για να ενισχύσει τη θέση του.
Λίγο μετά τη συμφωνία 45 δισ. δολαρίων Mασκ και SpaceX που βοήθησε την Anthropic να ξεπεράσει κρίση υπολογιστικής ισχύος, η εταιρεία ενημέρωσε τους επενδυτές ότι αναμένει το πρώτο της τριμηνιαίο λειτουργικό κέρδος στο τρίμηνο που λήγει τον Ιούνιο.
Παρότι εξακολουθεί να αναμένει ζημιές για το σύνολο του έτους, η πρόβλεψη αυτή εξέπληξε πολλούς αναλυτές, καθώς οι περισσότερες εταιρείες AI αναμένεται να παραμείνουν ζημιογόνες για χρόνια λόγω του υψηλού κόστους υπολογιστικής ισχύος.
Κόστος και ρίσκο
Την ίδια ώρα, αναλυτές προειδοποιούν ότι η αγορά δεν έχει ακόμη τιμολογήσει πλήρως τους κινδύνους των συστημάτων AI σε μεγάλη κλίμακα, ειδικά με την ανάπτυξη αυτόνομων «agentic» συστημάτων.
Η επενδυτική έκρηξη στην AI συνεχίζεται με ταχύτητα, αλλά οι αποτιμήσεις και οι προσδοκίες κινούνται ήδη σε εξαιρετικά υψηλά επίπεδα.
«Η αγορά έχει τιμολογήσει το δυναμικό της AI, αλλά δεν έχει ενσωματώσει το κόστος των ευπαθειών που μπορεί να δημιουργήσουν αυτά τα συστήματα σε μεγάλη κλίμακα, ειδικά με τα αυτόνομα “agentic” μοντέλα», δήλωσε η Navrina Singh, CEO της Credo AI. «Το κεφάλαιο τρέχει προς την AI με πλήρη ταχύτητα, αλλά τίποτα από αυτά δεν έχει αποτιμηθεί επαρκώς σε καμία από αυτές τις αποτιμήσεις».
