Η τεχνητή νοημοσύνη μεταμορφώνει με ταχύτητα την αγορά εργασίας, καθώς τα νέα μοντέλα αναλαμβάνουν ολοένα πιο σύνθετες εργασίες και οι επιχειρήσεις επενδύουν σε AI agents. Από τον προγραμματισμό έως τα χρηματοοικονομικά, τα πρώτα σημάδια δείχνουν ποιες θέσεις κινδυνεύουν περισσότερο.
Η ταχύτητα εξέλιξης των μοντέλων αυξάνεται, αλλά το υψηλό κόστος χρήσης τους και η ανάγκη για εξειδικευμένες δεξιότητες δημιουργούν νέα ερωτήματα. Οι εταιρείες ανάπτυξης τεχνητής νοημοσύνης προβάλλουν ολοένα πιο φιλόδοξες εκτιμήσεις για την ικανότητα των εργαλείων τους να αναλαμβάνουν εργασίες που μέχρι σήμερα εκτελούσαν άνθρωποι. Κάποιες θέσεις εργασίας αναμένεται να αυτοματοποιηθούν πλήρως, ενώ άλλες θα ενισχυθούν μέσω της συνεργασίας ανθρώπων και AI, αναφέρει ανάλυση στο BBC.
Τα νέα μοντέλα τεχνητής νοημοσύνης αναλαμβάνουν ολοένα πιο σύνθετες αυτοματοποιηένες εργασίες, ενώ οι επιχειρήσεις εξετάζουν αν χρειάζονται νέους εργαζομένους ή «ψηφιακούς υπαλλήλους».
Η τεχνητή νοημοσύνη περνά από τα απλά στα σύνθετα… και στην απώλεια ελέγχου
Ωστόσο η τεχνητή νοημοσύνη βρίσκεται αντιμέτωπη με μια από τις μεγαλύτερες αντιφάσεις της: οι εταιρείες του κλάδου επιδιώκουν να ενσωματώσουν τα μοντέλα AI βαθύτερα στις επιχειρηματικές λειτουργίες με ολοένα και πιο αυτόνομη λειτουργία, αλλά την ίδια στιγμή ομολογούν ότι δεν έχουν πάντα πλήρη έλεγχο πάνω στη συμπεριφορά της αυτονομίας τους.
Αυτό φάνηκε με το περιστατικό που αποκάλυψε η OpenAI, φωτίζοντας την άλλη πλευρά της νέας πραγματικότητας, καθώς μοντέλα της εταιρείας, μεταξύ των οποίων το GPT-5.6 Sol και ένα μοντέλο που δεν έχει ακόμη κυκλοφορήσει, ξέφυγαν από περιβάλλον δοκιμών, απέκτησαν πρόσβαση στο διαδίκτυο και παραβίασαν το σύστημα της Hugging Face, πλατφόρμας ανοικτού κώδικα για την AI.
Όλα αυτά συμβαίνουν καθώς επικρατεί μια κυρίαρχη τάση στην ΑΙ… «τέχνη του επιχειρείν». Οι διοικήσεις των μεγαλύτερων επιχειρήσεων παγκοσμίως διοχετεύουν τεράστια κεφάλαια στην τεχνολογία, έχοντας μεταξύ άλλων κατά νου τη δυνατότητα περιορισμού του κόστους προσωπικού.
Στις αγορές, μάλιστα, η στασιμότητα του αριθμού των εργαζομένων σε μια εταιρεία αντιμετωπίζεται πλέον ως πιθανό σημάδι αύξησης της παραγωγικότητας. Το ερώτημα είναι αν μια επιχείρηση χρειάζεται να προσλάβει νέους εργαζομένους ή αν μπορεί να αναθέσει συγκεκριμένες εργασίες σε «AI agents», δηλαδή εικονικούς εργαζομένους που λειτουργούν αυτόνομα.
Αν οι πιο αισιόδοξες προβλέψεις επιβεβαιωθούν έστω και εν μέρει, οι επιπτώσεις θα αφορούν σχεδόν όλους τους κλάδους και πολλές διαφορετικές επαγγελματικές διαδρομές. Και το ενδεχόμενο αυτές οι αλλαγές να έρθουν νωρίτερα από ό,τι αναμένεται δεν μπορεί πλέον να αποκλειστεί.
Οικονομολόγοι που έχουν τιμηθεί με Νόμπελ έχουν προειδοποιήσει ότι ο κόσμος πρέπει να δράσει άμεσα, ώστε η τεχνητή νοημοσύνη να οδηγήσει σε υψηλότερο βιοτικό επίπεδο και όχι σε μαζική απώλεια θέσεων εργασίας. Παράλληλα, επιχειρήσεις στο Λονδίνο έχουν επισημάνει ότι δυσκολεύονται να εντοπίσουν τις δεξιότητες που χρειάζονται, σε μια αγορά εργασίας που ήδη μεταβάλλεται υπό την επίδραση της AI.
Τεχνητή νοημοσύνη στο γραφείο © ChatGPT/AI
Τεχνητή νοημοσύνη: Από τον κώδικα έως τα χρηματοοικονομικά
Παρότι η τεχνολογία βρίσκεται ακόμη σε σχετικά πρώιμο στάδιο, τα διαθέσιμα δεδομένα αποκαλύπτουν ορισμένες σαφείς τάσεις. Οι επιδόσεις των μεγάλων γλωσσικών μοντέλων (LLMs) στην ανάπτυξη λογισμικού είναι ενδεικτικές της ταχύτητας με την οποία εξελίσσονται.
Πριν από περίπου τρία χρόνια, τα μοντέλα μπορούσαν να ολοκληρώσουν με αξιοπιστία κυρίως εργασίες που απαιτούσαν από έναν άνθρωπο λίγα δευτερόλεπτα ή λεπτά. Σήμερα, τα πιο προηγμένα συστήματα μπορούν να αναλάβουν πολύ πιο σύνθετες εργασίες, οι οποίες θα απαιτούσαν από έναν έμπειρο επαγγελματία μία ώρα ή και περισσότερο.
Τα νεότερα μοντέλα είναι πλέον σε θέση να εντοπίζουν προβλήματα σε συμβόλαια κρυπτονομισμάτων, ενώ μπορούν ακόμη και να αναπτύσσουν και να βελτιστοποιούν κώδικα, εργασίες που για έναν άνθρωπο θα απαιτούσαν αρκετές ώρες. Η εξέλιξη αυτή έχει οδηγήσει σε εκτιμήσεις ότι μέσα στον επόμενο χρόνο τα πιο προηγμένα μοντέλα μπορεί να είναι σε θέση να αναπτύσσουν σε μεγάλο βαθμό ακόμη και τα ίδια τους τα συστήματα.
Η εικόνα αυτή αφορά κυρίως τον προγραμματισμό, όμως αντίστοιχες τάσεις εμφανίζονται, σε διαφορετικό βαθμό ωριμότητας, στη χρηματοοικονομική ανάλυση, στα πρώτα στάδια νομικής εργασίας και σε ορισμένες θέσεις εισαγωγικού επιπέδου στις δημιουργικές βιομηχανίες.
Ποιοι εργαζόμενοι αντιετωπίζουν τις μεγαλύτερες δυσκολίες
Οι πιο ολοκληρωμένες αναλύσεις για τις επιπτώσεις στην απασχόληση προέρχονται μέχρι σήμερα από τις ΗΠΑ και βασίζονται σε στοιχεία τεσσάρων ετών για την πορεία της απασχόλησης ανά ηλικιακή ομάδα και επάγγελμα. Η σύγκριση αφορά κλάδους με υψηλή έκθεση στην AI, όπως η ανάπτυξη λογισμικού και η εξυπηρέτηση πελατών, και επαγγέλματα με μικρότερη έκθεση, όπως η υγεία, η φροντίδα παιδιών και η κομμωτική.
Ανάλυση του Πανεπιστημίου του Στάνφορντ σε δεδομένα για μισθούς και απασχόληση καταγράφει μείωση 2,7% στην απασχόληση των εργαζομένων ηλικίας 22 έως 25 ετών από τότε που το ChatGPT έγινε ευρέως διαθέσιμο. Στους κλάδους με τη μεγαλύτερη έκθεση στην AI, όπως τα χρηματοοικονομικά, το λογισμικό και οι δημιουργικές βιομηχανίες, η μείωση φτάνει το 12,8%.
Δεν συμφωνούν, ωστόσο, όλοι οι οικονομολόγοι ότι η τεχνητή νοημοσύνη αποτελεί την κύρια αιτία. Άλλοι παράγοντες, όπως η άνοδος των επιτοκίων, μπορεί επίσης να έχουν επηρεάσει την αγορά εργασίας.
Ανάλογες μεταβολές παρατηρούνται και στις αγγελίες για θέσεις εργασίας. Ανάλυση του ΟΟΣΑ καταγράφει διαφορές μεταξύ κλάδων με υψηλή έκθεση, όπως το telemarketing και οι νομικές υπηρεσίες, και κλάδων με χαμηλότερη έκθεση, όπως οι κατασκευές, η καθαριότητα και η προετοιμασία τροφίμων. Η Βρετανία εμφανίζεται ιδιαίτερα εκτεθειμένη, καθώς η μεγάλη συγκέντρωση της οικονομίας της στον τομέα των υπηρεσιών αυξάνει δυνητικά τον κίνδυνο απωλειών θέσεων εργασίας λόγω AI.
Υδραυλικός, τεχνητή νοημοσύνη, data centers © freepik.com
Το κόστος των AI agents μπορεί να φρενάρει την αυτοματοποίηση
Ένας κρίσιμος παράγοντας για την εξέλιξη της αγοράς εργασίας είναι το κόστος λειτουργίας των μοντέλων. Η χρήση της AI μετριέται σε «tokens», δηλαδή μικρά τμήματα κειμένου που χρησιμοποιούν τα συστήματα για να κατανοούν, να αναλύουν και να παράγουν γλώσσα. Κατά μέσο όρο, ένα token αντιστοιχεί περίπου στα τρία τέταρτα μιας αγγλικής λέξης.
Η χρήση AI έχει αυξηθεί θεαματικά το 2026, με την κατανάλωση tokens να αυξάνεται πολύ ταχύτερα από τη μείωση του κόστους ανά token. Οι μεγαλύτερες επιχειρήσεις έχουν μάλιστα δημιουργήσει «πίνακες κατάταξης» για να ενθαρρύνουν τους εργαζομένους να αξιοποιούν όσο το δυνατόν περισσότερο τα πιο προηγμένα μοντέλα.
Τους τελευταίους μήνες έχουν χρησιμοποιηθεί τεράστιοι όγκοι tokens, κυρίως για «agentic» εφαρμογές, όπου οι AI agents αναλαμβάνουν αυτόματα την εκτέλεση εργασιών. Ωστόσο, το κόστος αποδείχθηκε τόσο υψηλό ώστε αρκετές επιχειρήσεις άρχισαν ήδη να περιορίζουν τη χρήση των συγκεκριμένων μοντέλων.
Αυτό μπορεί να λειτουργήσει ως φρένο στην πλήρη αυτοματοποίηση. Οι «εικονικοί εργαζόμενοι» ενδέχεται σε ορισμένες περιπτώσεις να αποδειχθούν ακριβότεροι από τους ανθρώπους, ανάλογα με το είδος και την πολυπλοκότητα της εργασίας.
Παράλληλα, πολλές επιχειρήσεις, ακόμη και στη Δύση, στρέφονται σε φθηνότερες λύσεις τεχνητής νοημοσύνης που βασίζονται σε κινεζικά μοντέλα και διατίθενται δωρεάν ή με πολύ χαμηλότερο κόστος.
Έτσι, παρά την ταχύτητα των εξελίξεων, το τελικό αποτύπωμα της AI στην αγορά εργασίας παραμένει αβέβαιο. Οι τάσεις, ωστόσο, δείχνουν ήδη ότι ορισμένα επαγγέλματα βρίσκονται πολύ πιο κοντά στην αυτοματοποίηση από άλλα.
Η AI αλλάζει την αγορά εργασίας: Ποια επαγγέλματα απειλούνται και ποια ανοίγουν νέες ευκαιρίες
Η εξάπλωση της τεχνητής νοημοσύνης αναμένεται να μετασχηματίσει την ελληνική αγορά εργασίας, με τις επιπτώσεις να διαφέρουν σημαντικά ανά περιοχή και κλάδο, όπως γράφαμε στο powergame.gr. Νέα έκθεση του ΟΟΣΑ καταγράφει πόσο εκτεθειμένοι είναι υψηλά ειδικευμένοι εργαζόμενοι και τις πιθανές ανισότητες που δημιουργούνται.
«Εκτεθειμένο» είναι το 40% των υψηλά ειδικευμένων εργαζομένων στην Ελλάδα από την εξάπλωση της τεχνητής νοημοσύνης. Αυτό αποκαλύπτει η τελευταία έκθεση του ΟΟΣΑ για την απασχόληση (Ιούλιος 2026) σε ειδικό παράρτημά της, το οποίο αφορά στις συνέπειες της επέκτασης του ΑΙ στην παραγωγή, εξηγώντας πως «το ποσοστό των εργαζομένων με θέσεις εργασίας που εκτίθενται σε παραγωγική Τεχνητή Νοημοσύνη ποικίλλει σημαντικά μεταξύ των περιοχών, με εκτιμήσεις που κυμαίνονται από περίπου 16% σε ορισμένες περιοχές έως περισσότερο από 70% σε άλλες, αντανακλώντας διαφορές στη βιομηχανική σύνθεση και τις επαγγελματικές δομές».
Στην Ελλάδα, όπως αναφέρθηκε, το μέσο ποσοστό ανέρχεται σε 40%. Το χαμηλότερο ποσοστό των «εκτεθειμένων» στην Τεχνητή Νοημοσύνη απασχολούμενων σημειώνεται στην Κεντρική Μακεδονία (30%) και το υψηλό ποσοστό (60%) στην Αττική.
Mάλιστα, η Ελλάδα βρίσκεται στην 4η θέση από το τέλος στην κατάταξη των χωρών-μελών του ΟΟΣΑ ως προς την «έκθεση» στις συνέπειες της εξάπλωσης της Τεχνητής Νοημοσύνης. Ύστερα από αυτήν ακολουθούν η Ρουμανία, η Νότια Κορέα και στο τέλος η Κολομβία.
Στις πρώτες θέσεις βρίσκονται το Λουξεμβούργο, η Ολλανδία, η Μεγάλη Βρετανία και η Ελβετία.
Διάγραμμα, έκθεση ΟΟΣΑ © ΟΟΣΑ
Ποιοι κλάδοι είναι εκτεθειμένοι στις συνέπειες της ΑΙ
Στην ίδια έκθεση σημειώνεται πως «περιφέρειες με υψηλή συγκέντρωση απασχόλησης σε κλάδους όπως οι Τεχνολογίες Πληροφορικής και Επικοινωνιών, τα χρηματοοικονομικά και η εκπαίδευση και επαγγέλματα που χρησιμοποιούν γνωστικές και μη συνήθεις εργασίες τείνουν να έχουν υψηλότερη έκθεση στην Τεχνητή Νοημοσύνη».
Από τον ΟΟΣΑ επισημαίνεται πως «οι περιφερειακές διαφορές στην έκθεση στην Τεχνητή Νοημοσύνη θα μπορούσαν να επιδεινώσουν τα υπάρχοντα αστικά – αγροτικά χάσματα στα εισοδήματα και τα αποτελέσματα της αγοράς εργασίας».Στην ίδια έκθεση επισημαίνεται πως «τα στοιχεία σχετικά με τις επιπτώσεις της Τεχνητής Νοημοσύνης στις τοπικές αγορές εργασίας μόλις τώρα αρχίζουν να εμφανίζονται».
Ο ΟΟΣΑ τονίζει πως «σε μια ευρέως δημοσιευμένη μελέτη (Brynjolfsson et al., 2025) διαπιστώνουν ότι ενώ η συνολική απασχόληση συνεχίζει να αυξάνεται, η απασχόληση των εργαζομένων που βρίσκονται στα πρώτα στάδια της σταδιοδρομίας τους σε επαγγέλματα που εκτίθενται περισσότερο στην παραγωγική Τεχνητή Νοημοσύνη έχει μειωθεί σε σχέση με τους λιγότερο εκτεθειμένους ρόλους».
Σε άλλη μελέτη (Hampole et al., 2025) διαπιστώνεται, σύμφωνα με τον ΟΟΣΑ, ότι «η υιοθέτηση της Τεχνητής Νοημοσύνης δεν έχει ακόμη οδηγήσει σε εκτεταμένη απώλεια θέσεων εργασίας, αλλά αντίθετα σχετίζεται με αύξηση παραγωγικότητας και αύξηση της απασχόλησης σε επαγγέλματα υψηλής έκθεσης».
Παλιότερη εκτενής μελέτη του ΟΟΣΑ για την Τεχνητή Νοημοσύνη αναφέρει πως η Τεχνητή Νοημοσύνη έχει τη δυνατότητα να επηρεάσει ένα ευρύ φάσμα εργαζομένων υψηλής εξειδίκευσης στις περιοχές του ΟΟΣΑ, συμπεριλαμβανομένων πολλών που ιστορικά έχουν επηρεαστεί λιγότερο από την τεχνολογία.
O CEO της UBER Ντάρα Κοσροβσάχι ©EPA/ALI HAIDER
Ένα πρόσφατο παράδειγμα είναι η Uber. Προχώρησε στην περικοπή του 10% των θέσεων εργασίας στις υπηρεσίες εξυπηρέτησης πελατών, στο πλαίσιο μιας ευρύτερης προσπάθειας απλοποίησης της οργανωτικής της δομής και ενίσχυσης της χρήσης τεχνητής νοημοσύνης. Οι περικοπές στην ομάδα παγκόσμιων λειτουργιών υποστήριξης ανακοινώθηκαν την Τετάρτη. Εκπρόσωπος της εταιρείας ανέφερε ότι στόχος είναι «η απλοποίηση των λειτουργιών, η ενίσχυση της διά ζώσης συνεργασίας και η περαιτέρω υιοθέτηση της τεχνητής νοημοσύνης».
Η Oracle, σε μεγάλη κλίμακα, μείωσε κατά περίπου 21.000 τις θέσεις εργασίας της παγκοσμίως μέσα σε έναν χρόνο, καθώς ο αμερικανικός τεχνολογικός κολοσσός αναδιαμορφώνει τη δραστηριότητά του γύρω από την τεχνητή νοημοσύνη, σύμφωνα με την τελευταία ετήσια έκθεσή του.
Η εταιρεία λογισμικού και cloud computing απασχολούσε περίπου 141.000 εργαζομένους πλήρους απασχόλησης στις 31 Μαΐου 2026, έναντι περίπου 162.000 την αντίστοιχη περίοδο του 2025. Οι περικοπές αντιστοιχούν σε περίπου 13% του προσωπικού της. Η Oracle αναφέρει ότι η ανάπτυξη τεχνολογιών AI στις δραστηριότητές της έχει οδηγήσει και ενδέχεται να συνεχίσει να οδηγεί σε μείωση του εργατικού δυναμικού.
Οι περικοπές εντάσσονται σε ευρύτερη τάση στον τεχνολογικό κλάδο, καθώς οι εταιρείες επενδύουν εκατοντάδες δισ. δολάρια σε υποδομές AI, όπως data centers. Amazon και Meta έχουν επίσης προχωρήσει σε χιλιάδες απολύσεις, ενώ εκτιμάται ότι πάνω από 100.000 εργαζόμενοι τεχνολογίας έχασαν τη δουλειά τους τον τελευταίο χρόνο.
Η Τεχνητή Νοημοσύνη έχει τη δυνατότητα να μεταμορφώσει τις τοπικές αγορές εργασίας ενισχύοντας την παραγωγικότητα, δημιουργώντας ή καταστρέφοντας θέσεις εργασίας και αλλάζοντας την ίδια τη φύση ορισμένων θέσεων εργασίας, συμπεριλαμβανομένης της ποιότητας της εργασίας.
