Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ έφτασε στη σύνοδο κορυφής του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα εμφανώς εξοργισμένος με τους συμμάχους που αρνήθηκαν να στηρίξουν τις αμερικανικές επιχειρήσεις κατά του Ιράν, αποφασισμένος να τους καταστήσει σαφές το μέγεθος της δυσαρέσκειάς του για τη συμμετοχή τους οικονομικά στη Συμμαχία.
Πάντως, πέντε χώρες μέλη του ΝΑΤΟ αναμένεται να επιτύχουν ήδη από φέτος τον στόχο αύξησης των αμυντικών δαπανών τους στο 3,5% του ΑΕΠ, σύμφωνα με τα επικαιροποιημένα στοιχεία της Συμμαχίας. Στην κορυφή βρίσκεται η Λιθουανία, με τις δαπάνες για βασικές αμυντικές δυνατότητες να εκτιμάται ότι θα ανέλθουν στο 5,33% του ΑΕΠ. Ακολουθούν η Εσθονία με 5,1%, η Λετονία με 4,92%, η Πολωνία με 4,68% και η Ελλάδα με 3,65%.
Παράλληλα, μέσα στο σύνθετο γεωπολιτικό παζάρι που βρίσκεται σε εξέλιξη στην Άγκυρα, στο περιθώριο της συνόδου κορυφής του ΝΑΤΟ, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ και ο πρόεδρος της Τουρκίας Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν επιχειρούν επαναπροσδιορισμό των αμερικανοτουρκικών σχέσεων.
Ο Τραμπ συναντήθηκε με τον πρόεδρο της Τουρκίας Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, έναν από τους λίγους ηγέτες του ΝΑΤΟ που εξακολουθούν να διατηρούν καλές σχέσεις μαζί του. Το θερμό καλωσόρισμα Ερντογάν στον Τραμπ στην πρώτη επίσκεψη Αμερικανού προέδρου στην Τουρκία μετά από 17 χρόνια, ανέλυαν τα περισσότερα τουρκικά media.
Ωστόσο, ακόμη και αυτή η συνάντηση γίνεται υπό τη σκιά της κρίσης στη Μέση Ανατολή, καθώς ο πρωθυπουργός του Ισραήλ Μπενιαμίν Νετανιάχου φέρεται να ζήτησε από τον Αμερικανό πρόεδρο να μην εγκρίνει την πώληση προηγμένων οπλικών συστημάτων στην Τουρκία αν και τώρα αρχίζει να το συζητά στο όνομα του «σεβασμού των αποφάσεων». Στο επίκεντρο βρίσκεται το ενδεχόμενο επιστροφής της Τουρκίας στο πρόγραμμα των μαχητικών F-35, μετά τον αποκλεισμό της λόγω της αγοράς των ρωσικών συστημάτων S-400.
Το 2020, η Ουάσιγκτον επέβαλε κυρώσεις CAATSA στην Τουρκία λόγω της προμήθειας των ρωσικών αντιαεροπορικών συστημάτων S-400. Παράλληλα, απέκλεισε την Άγκυρα από το πρόγραμμα των μαχητικών F-35, μια απόφαση που η Τουρκία χαρακτήρισε άδικη και παράνομη.
Η ανησυχία της Ουάσιγκτον ήταν ότι η Τουρκία θα μπορούσε να χρησιμοποιήσει τους S-400 για να «διαβάσει» τα F-35, επιτρέποντας στη Ρωσία να μάθει πώς να αντιμετωπίζει τις δυνατότητες stealth του μαχητικού και τα συστήματα αποφυγής πυραύλων. Θα πρέπει επίσης να ξεπεραστεί νομοθετικό εμπόδιο που θέσπισε το Κογκρέσο το 2020, το οποίο μπλοκάρει την πώληση F-35 στην Τουρκία, εκτός εάν η αμερικανική κυβέρνηση διαπιστώσει ότι η Άγκυρα δεν διαθέτει πλέον τα ρωσικά S-400.
Ο Τραμπ στέλνει μηνύματα στο ΝΑΤΟ: Ερντογάν, F-35 και ευρωπαϊκές ανησυχίες
Για να επιτευχθεί αυτός ο στόχος, φαίνεται πως τα τουρκικά S-400, πολλά από τα οποία εξακολουθούν να βρίσκονται στα κιβώτια μεταφοράς τους, όπως σημειώνουν αμερικανικά ΜΜΕ, ενδέχεται να παραδοθούν σε τρίτη χώρα, σύμφωνα με αξιωματούχο της αμερικανικής κυβέρνησης που έχει εμπλακεί σε βάθος στις συνομιλίες.
Τώρα, πάντως, ο Τραμπ δήλωσε ότι εξετάζει θετικά το ζήτημα, χαρακτηρίζοντας την Τουρκία «πολύτιμο εταίρο» και υποστηρίζοντας ότι έχει επιδείξει μεγαλύτερη συνέπεια έναντι των ΗΠΑ από άλλους συμμάχους.
Ο Τούρκος πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν δήλωσε ότι πιστεύει ότι μια συμφωνία είναι κοντά για την Άγκυρα να αγοράσει αμερικανικά μαχητικά αεροσκάφη F35 και κινητήρες αμερικανικής κατασκευής για τα ναυαρχίδα των μαχητικών αεροσκαφών KAAN της Τουρκίας.
Μιλώντας για τα F35 κατά τη διάρκεια της διμερούς συνάντησής του με τον πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, ο Ερντογάν δήλωσε ότι η Τουρκία «έχει λάβει υποσχέσεις για πέντε αεροσκάφη».
Ο Ερντογάν υποδέχεται τον Τραμπ στην Άγκυρα για τη Σύνοδο του ΝΑΤΟ © EPA/OSMANCAN GURDOGAN / POOL
«Πιστεύουμε ότι ο Πρόεδρος Τραμπ έχει επίσης δώσει μια υπόσχεση για αυτό ξεχωριστά… και ελπίζουμε ότι τα νέα που έχουμε λάβει προηγουμένως θα δοκιμαστούν παραγωγικά προς το μέλλον», δήλωσε ο Τούρκος ηγέτης.
- Νέα πρωτοβουλία στο Κογκρέσο για «μπλόκο» στην επανένταξη της Τουρκίας στο πρόγραμμα των F-35
Ωστόσο, 18 μέλη του Κογκρέσου από την ηγεσία της Βουλής των Αντιπροσώπων ζητούν να αποτραπεί οποιαδήποτε προσπάθεια επανένταξης της Τουρκίας στο πρόγραμμα των μαχητικών F-35, καθώς επικαλούνται τους περιορισμούς που εξακολουθούν να ισχύουν μετά την αγορά του ρωσικού αντιαεροπορικού συστήματος S-400 από την Άγκυρα.
Με επιστολή προς τον επικεφαλής της ρεπουμπλικανικής πλειοψηφίας, Στιβ Σκαλίζ, και τον επικεφαλής των Δημοκρατικών, Χακίμ Τζέφρις, οι βουλευτές καλούν τη Βουλή να αξιοποιήσει τις αρμοδιότητές της εάν η κυβέρνηση του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ επιχειρήσει να εγκρίνει την πώληση ή μεταβίβαση των αμερικανικών μαχητικών στην Τουρκία. Η πρωτοβουλία της Δημοκρατικής βουλευτού Ντίνα Τάιτους έρχεται ενόψει της Συνόδου Κορυφής του ΝΑΤΟ και μετά τις πληροφορίες ότι η Ουάσιγκτον εξετάζει την επανένταξη της Άγκυρας στο πρόγραμμα.
Η εξέλιξη με τα F-35, πάντως, προκαλεί προβληματισμό σε Ελλάδα και Ισραήλ. Η Αθήνα επαναφέρει ζητήματα όπως το τουρκικό casus belli και το δόγμα της «Γαλάζιας Πατρίδας», ενώ η Ιερουσαλήμ υπενθυμίζει τις σκληρές δηλώσεις του Ερντογάν κατά του Ισραηλινού πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου.
Παράλληλα, η Ουάσιγκτον διατηρεί ανοιχτά μέτωπα με τον πόλεμο στην Ουκρανία και τις εντάσεις στη Μέση Ανατολή. Η σύνοδος έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς αποτελεί την πρώτη επίσκεψη Αμερικανού προέδρου στην τουρκική πρωτεύουσα μετά από 17 χρόνια, σε μια περίοδο εύθραυστων περιφερειακών ισορροπιών.
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, πάντως, χαρακτήρισε την Τουρκία «μεγάλο σύμμαχο» της Ουάσιγκτον κατά τη συνάντησή του με τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, υπογραμμίζοντας τον σημαντικό ρόλο της Άγκυρας στις εξελίξεις γύρω από το Ιράν και τη Μέση Ανατολή.
Όπως δήλωσε, η Τουρκία γνωρίζει «πολύ καλά» το Ιράν και συνέβαλε ουσιαστικά στη διαχείριση της κρίσης, ενώ επισήμανε ότι, παρά τη στρατιωτική της ισχύ και τις σχέσεις της με το Ισραήλ, επέλεξε να μην εμπλακεί άμεσα στη σύγκρουση.
Η κριτική Τραμπ στο ΝΑΤΟ για αποχή από τον πόλεμο στο Ιράν
Το δεύτερο σκέλος της παρέμβασης Τραμπ στην Άγκυρα αφορά τους Συμμάχους. Με το που πάτησε το πόδι του επανέλαβε την κριτική του προς το ΝΑΤΟ, αποκαλύπτοντας ότι είχε εξετάσει ακόμη και το ενδεχόμενο να μην παραστεί στη Σύνοδο Κορυφής. Όπως είπε, η απόφασή του επηρεάστηκε από το γεγονός ότι η διοργάνωση πραγματοποιήθηκε στην Τουρκία και από τη στενή σχέση του με τον Ερντογάν, τον οποίο χαρακτήρισε «πολύ ισχυρό ηγέτη» που κατέβαλε κάθε δυνατή προσπάθεια για την επιτυχία της συνόδου.
Στις πρώτες κιόλας δηλώσεις του ο Τραμπ, εξέφρασε τα παράπονά του για τους Συμμάχους του ΝΑΤΟ, λέγοντας πως οι ΗΠΑ ήταν πάντα εκεί για αυτούς ενώ εκείνοι δεν έπραξαν το ίδιο. Κάτι που θεωρεί αποτυχία το ΝΑΤΟ να μην βοηθήσει την Ουάσινγκτον στον πόλεμο εναντίον του Ιράν.
«Δεν μας φέρθηκαν καλά επειδή κάναμε κάτι στο Ιράν», είπε ο Τραμπ. «Πριν καν ρωτήσουμε, είπαν ότι δεν θα ήταν εκεί. Γιατί ξοδεύουμε εκατοντάδες δισεκατομμύρια δολάρια όταν δεν είναι εκεί για εμάς;», συνέχισε ο Τραμπ. «Πάντα ήμασταν εκεί γι’ αυτούς».
Για χρόνια ο Αμερικανός πρόεδρος αμφισβητούσε δημόσια κατά πόσο οι στενότεροι σύμμαχοι των ΗΠΑ είναι αρκετά ισχυροί, αξιόπιστοι ή χρήσιμοι ώστε να συνεχίσουν να απολαμβάνουν την αμερικανική προστασία που παρέχεται από τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο και μετά.
Η άρνηση ορισμένων ευρωπαϊκών χωρών να επιτρέψουν τη χρήση στρατιωτικών βάσεων για αμερικανικά πλήγματα κατά του Ιράν ή να συμβάλουν στην επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ φαίνεται ότι μετέτρεψε τον σκεπτικισμό του απέναντι στη Συμμαχία σε ανοιχτή περιφρόνηση.
Τις τελευταίες εβδομάδες, ο Τραμπ έχει εξαπολύσει δημόσιες επιθέσεις κατά Ευρωπαίων ηγετών. Χλεύασε την πρωθυπουργό της Ιταλίας Τζόρτζια Μελόνι, υποστηρίζοντας ότι «τον παρακάλεσε» για μια φωτογραφία στη σύνοδο της G7, ενώ δημοσίευσε ακόμη και σατιρική εικόνα εις βάρος της. Παράλληλα, χαρακτήρισε αδύναμο τον Βρετανό πρωθυπουργό Κιρ Στάρμερ, υπονοώντας ότι η στάση του έναντι του Ιράν απέδειξε πως «δεν είναι ο Ουίνστον Τσόρτσιλ».
Ούτε ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, κατάφερε να βελτιώσει το κλίμα, παρά τις προσπάθειές του να κολακεύσει τον Αμερικανό πρόεδρο, παρουσιάζοντάς του στοιχεία για τη σημαντική αύξηση των αμυντικών δαπανών των συμμάχων.
Ο ίδιος ο Τραμπ αποκάλυψε ότι είχε εξετάσει ακόμη και το ενδεχόμενο να μην παραστεί στη σύνοδο, δηλώνοντας χαρακτηριστικά: «Δεν χρειαζόμαστε τα χρήματά τους. Δεν χρειαζόμαστε τίποτα. Θέλω μόνο πίστη».
Άσκηση CWIX (Coalition Warrior Interoperability Exercise) στην Πολωνία © ΝΑΤΟ
ΝΑΤΟ: Φόβοι για περιορισμό της αμερικανικής στρατιωτικής παρουσίας
Στην Ευρώπη αυξάνονται οι ανησυχίες ότι η δυσαρέσκεια του Τραμπ θα αποτυπωθεί στην αμερικανική στρατιωτική παρουσία.
Το Πεντάγωνο έχει ήδη μειώσει από τέσσερις σε τρεις τις ταξιαρχίες μάχης του αμερικανικού στρατού που σταθμεύουν στην Ευρώπη, ακυρώνοντας την προγραμματισμένη ανάπτυξη περίπου 4.000 στρατιωτών στην Πολωνία.
Παράλληλα, οι ΗΠΑ περιορίζουν τον αριθμό μαχητικών αεροσκαφών, αεροσκαφών εναέριου ανεφοδιασμού και πολεμικών πλοίων που θα ήταν διαθέσιμα στο ΝΑΤΟ σε περίπτωση κρίσης, υποχρεώνοντας τους Ευρωπαίους να προετοιμάζονται για ενδεχόμενη σύγκρουση με μικρότερη αμερικανική στρατιωτική υποστήριξη.
Ο υπουργός Άμυνας των ΗΠΑ Πιτ Χέγκσεθ ανακοίνωσε εξάμηνη επανεξέταση της αμερικανικής στρατιωτικής παρουσίας στην Ευρώπη, επικρίνοντας τους συμμάχους ως «ντροπιαστικούς» επειδή δεν επέτρεψαν τη χρήση βάσεων για τις επιχειρήσεις κατά του Ιράν.
Την ίδια στιγμή, στρατιωτικοί αναλυτές εκτιμούν ότι το ΝΑΤΟ δυσκολεύεται να προσαρμοστεί στις νέες μορφές πολέμου, όπου τα drones, οι φθηνοί πύραυλοι μεγάλου βεληνεκούς και τα αυτόνομα συστήματα με τεχνητή νοημοσύνη μεταβάλλουν ριζικά το πεδίο των επιχειρήσεων.
Πιέσεις για υψηλότερες αμυντικές δαπάνες και βλέμμα στη Γροιλανδία
Αμερικανοί αξιωματούχοι επισημαίνουν ότι η επανεξέταση της στρατιωτικής παρουσίας ενδέχεται να οδηγήσει σε προσαρμογές, αν και μια συνολική αποχώρηση των ΗΠΑ από το ΝΑΤΟ δεν βρίσκεται προς το παρόν στην ημερήσια διάταξη.
Ο Αμερικανός πρεσβευτής στο ΝΑΤΟ, Μάθιου Γουίτακερ, δήλωσε ότι ο Τραμπ θα πιέσει τους συμμάχους να επιταχύνουν την αύξηση των αμυντικών δαπανών στο 5% του ΑΕΠ, με στόχο η Ευρώπη και ο Καναδάς να αναλάβουν μεγαλύτερο μέρος της ευθύνης για τη συμβατική άμυνα της ηπείρου.
Παράλληλα, η αμερικανική κυβέρνηση εξακολουθεί να θεωρεί ότι ο έλεγχος της Γροιλανδίας από τις ΗΠΑ θα εξυπηρετούσε καλύτερα τις αμυντικές ανάγκες του ΝΑΤΟ, επιτρέποντας αποτελεσματικότερη αντιμετώπιση της ρωσικής παρουσίας στην Αρκτική, θέση που απορρίπτουν τόσο η Δανία όσο και οι υπόλοιποι σύμμαχοι.
Κατά τη συνάντησή του με τον Τούρκο πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, ο Τραμπ υποστήριξε ότι η στρατηγική σημασία της Γροιλανδίας για την ασφάλεια των ΗΠΑ είναι καθοριστική, επικαλούμενος την αυξημένη παρουσία κινεζικών και ρωσικών δυνάμεων στην Αρκτική.
«Η Γροιλανδία θα έπρεπε να ελέγχεται από τις ΗΠΑ, όχι από τη Δανία», δήλωσε, προσθέτοντας ότι το θέμα έχει προκαλέσει τριβές στις σχέσεις της Ουάσιγκτον με το ΝΑΤΟ. Όπως ανέφερε, η Δανία δεν επενδύει επαρκώς στην ασφάλεια και την ανάπτυξη της περιοχής, παρά τη στρατηγική της σημασία.
Οι δηλώσεις του αναζωπυρώνουν την αντιπαράθεση με την Κοπεγχάγη και τους Ευρωπαίους συμμάχους, καθώς η αμερικανική πλευρά επιμένει ότι η Γροιλανδία αποτελεί κρίσιμο γεωστρατηγικό σημείο για την άμυνα και την ανάσχεση της ρωσικής και κινεζικής επιρροής στην Αρκτική. Παράλληλα, ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάρκο Ρούμπιο έχει δηλώσει ότι οι επαφές με τη Δανία και τη Γροιλανδία συνεχίζονται σε τακτική βάση.
Εμανουέλ Μακρόν, Βολοντίμιρ Ζελένσκι, Ντόναλντ Τραμπ © EPA/PRESIDENTIAL PRESS SERVICE HANDOUT
Οι συναντήσεις με Ζελένσκι στο επίκεντρο
Την Τετάρτη, ο Τραμπ θα συμμετάσχει στη συνεδρίαση των ηγετών του ΝΑΤΟ και θα έχει διμερείς συναντήσεις με τον πρόεδρο της Ουκρανίας Βολοντίμιρ Ζελένσκι και τον πρόεδρο της Συρίας Άχμεντ αλ Σαράα.
Η συνάντηση με τον Ζελένσκι θεωρείται ιδιαίτερα κρίσιμη, καθώς το Κίεβο επιδιώκει πρόσθετα συστήματα αντιαεροπορικής άμυνας Patriot και νέα αμερικανική πρωτοβουλία για τον τερματισμό του πολέμου. Ωστόσο, Ευρωπαίοι αξιωματούχοι αναφέρουν ότι η Ουάσιγκτον εκτιμά πλέον πως η Ουκρανία έχει βελτιώσει σημαντικά τη θέση της στο πεδίο των μαχών, περιορίζοντας την αίσθηση του επείγοντος για μια νέα διπλωματική προσπάθεια.
Παρά τις πρόσφατες συνομιλίες του με τον Ζελένσκι και τον Βλαντίμιρ Πούτιν, ο Τραμπ υποστήριξε ότι και οι δύο πλευρές επιθυμούν τον τερματισμό της σύγκρουσης, ενώ Αμερικανοί αξιωματούχοι εκτιμούν ότι η Ρωσία υφίσταται ολοένα μεγαλύτερη οικονομική και στρατιωτική πίεση. Ωστόσο, αναγνωρίζουν ότι οι υπολογισμοί του Βλαντίμιρ Πούτιν ενδέχεται να διαφέρουν σημαντικά από εκείνους της Δύσης.
Από την πλευρά του το Κρεμλίνο δήλωσε ότι η Ρωσία θα παρακολουθεί στενά την έκβαση της συνόδου του ΝΑΤΟ στην Τουρκία, δηλώνοντας ότι πριν από αυτήν έγινε σειρά από «συγκρουσιακές» δηλώσεις για τη Ρωσία.
«Είναι ένα γεγονός που παρουσιάζει μεγάλο ενδιαφέρον, και για εμάς. Φυσικά, θα παρακολουθούμε όλες τις ειδήσεις και τις πληροφορίες που έρχονται από την Άγκυρα», δήλωσε σε δημοσιογράφους ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου Ντμίτρι Πεσκόφ.
Πρόσθεσε ότι, ενόψει της συνόδου, έγινε μεγάλος αριθμός δηλώσεων σχετικά με τη Ρωσία. «Προς λύπη μας, αυτές δεν ήταν δηλώσεις για εποικοδομητικές επαφές και διάλογο, αλλά μάλλον δηλώσεις συγκρουσιακού χαρακτήρα», δήλωσε, χωρίς να δώσει άλλες λεπτομέρειες.
Ο Πεσκόφ ρωτήθηκε και σχετικά με τις δηλώσεις του Αμερικανού πρόεδρου Ντόναλντ Τραμπ για την Ουκρανία. Χθες, ο Τραμπ δήλωσε ότι θα αναφερθεί στον πόλεμο στην Ουκρανία στις συναντήσεις που θα έχει κατά τη σύνοδο του ΝΑΤΟ σήμερα και αύριο και πως μια λύση στον πόλεμο που μαίνεται στην Ουκρανία εδώ και περισσότερα από τέσσερα χρόνια «πλησιάζει πιο κοντά από όσο συνειδητοποιεί ο κόσμος».
Ο Πεσκόφ δήλωσε πως η Ρωσία ελπίζει ότι οι αμερικανικές «προσπάθειες να οδηγηθεί η όλη κατάσταση σε μια πορεία ειρήνευσης εντέλει θα επιτύχουν. Τουλάχιστον εμείς, όπως έχει δηλώσει κατ’ επανάληψη ο Ρώσος πρόεδρος, παραμένουμε ανοικτοί σε αυτό».
Συμφωνίες δισεκατομμυρίων για πολεμικούς εξοπλισμούς στη σύνοδο του ΝΑΤΟ
Ταυτόχρονα, οι σύμμαχοι του ΝΑΤΟ προχωρούν σε ένα νέο κύμα εξοπλιστικών συμφωνιών και επενδύσεων συνολικής αξίας που προσεγγίζει τα 60 δισ. ευρώ, στο περιθώριο της Συνόδου Κορυφής στην Άγκυρα, επιδιώκοντας να αποδείξουν ότι επιταχύνουν την ενίσχυση των αμυντικών τους δυνατοτήτων υπό την αυξανόμενη πίεση του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ για μεγαλύτερη ευρωπαϊκή συμμετοχή στο κόστος της συλλογικής άμυνας.
Ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, ανακοίνωσε ότι οι σύμμαχοι σχεδιάζουν να επενδύσουν περισσότερα από 40 δισ. δολάρια μέσα στην επόμενη πενταετία για την ανάπτυξη δυνατοτήτων αντιμετώπισης μη επανδρωμένων αεροσκαφών (anti-drone), ενώ παράλληλα Δανία, Φινλανδία, Γερμανία και Νορβηγία υπέγραψαν επιστολή προθέσεων για την προμήθεια έως και πέντε αεροσκαφών θαλάσσιας επιτήρησης MQ-4C Triton της Northrop Grumman, σε συμφωνία ύψους 2,7 δισ. δολαρίων.
To αεροσκάφος έγκαιρης προειδοποίησης Saab GlobalEye © Saab
Σύμφωνα με το Reuters, το Φόρουμ Αμυντικής Βιομηχανίας του ΝΑΤΟ σηματοδοτεί την έναρξη ενός μεγάλου κύματος αμυντικών συμφωνιών. Η Ολλανδία θα παρουσιάσει εξοπλιστικά προγράμματα και επενδύσεις άνω των 3 δισ. ευρώ, συμπεριλαμβανομένων συνεργασιών με το Βέλγιο για την αεράμυνα και με τη Βρετανία για τη ναυπήγηση πολεμικών πλοίων.
Ιδιαίτερη σημασία αποκτά και η επικείμενη αντικατάσταση του στόλου αεροσκαφών έγκαιρης προειδοποίησης AWACS. Το ΝΑΤΟ προσανατολίζεται, σύμφωνα με τέσσερις πηγές του Reuters, στην επιλογή του GlobalEye της σουηδικής Saab, σε πρόγραμμα που εκτιμάται στα 4,5 δισ. δολάρια και θα καθορίσει τις δυνατότητες εναέριας επιτήρησης και διοίκησης της Συμμαχίας για τις επόμενες δεκαετίες.
Με την έναρξη της Συνόδου ανακοινώθηκαν επίσης νέες αμυντικές συμφωνίες ύψους 12 δισ. δολαρίων για drones νέας γενιάς, αεροσκάφη επιτήρησης και άλλα προηγμένα οπλικά συστήματα. Παράλληλα, η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, γνωστοποίησε ότι δέκα χώρες συμμετέχουν πλέον στο ευρωπαϊκό χρηματοδοτικό πρόγραμμα SAFE, επισημαίνοντας ότι ενισχύεται διαρκώς και η συνεργασία της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας με ουκρανικές εταιρείες.
Στο επίκεντρο της Συνόδου βρίσκεται και η συνέχιση της στρατιωτικής στήριξης προς την Ουκρανία. Διπλωματικές πηγές αναφέρουν ότι οι χώρες-μέλη του ΝΑΤΟ αναμένεται να δεσμευθούν για νέα βοήθεια περίπου 70 δισ. ευρώ το 2026, ενισχύοντας την αεράμυνα και τις επιχειρησιακές δυνατότητες του Κιέβου απέναντι στις εντεινόμενες ρωσικές επιθέσεις.
